.....GWARA.... z GWARĄ do UE.... Dodaj do ulubionych

  • drzewko
  • od najstarszego
  • od najnowszego
  • drzewko odwrotne
  • Wniesiemy jom na skrzydłach do Unii, nie domy se jyj wydrzeć, choć by nie
    wiem jak nieftorym sie ona nie widziała. Pódzie s nami na dobre i na złe,
    i tak bee, jako nom sie fce, ba jako!

    Przybocem wom piekny wierycek Marysi Cukier Jachymiak pt.:

    "Do gwary"

    Gwaro moja, gwaro
    matko moja staro
    w skołach nie ucono
    z górolem zrodzono.
    Kie se jako dziecko na ten świat przybyłak

    pierse słowa, tobom w kołysce kwiliłak,
    jako pasterecka brzyzkiem krowy gnałak
    i na twojom nute wierchowom śpiewałak,
    ze sie po dziedzinak echo ozlegało
    od samiućkik Tater ku Podholu gnało.

    Tobom gwaro duje ciepły wiater holny,
    tobom gwaro bucho ognia płomień zorny,
    potoki, siklawy, co ubocom płynom,
    trowa suści latem i śnieg skrzypi zimom.

    Mowo moja, idzies wsiami
    polnymi drogami,
    boś sie zachowała
    w tyj ziemi, w tych skołach.

    I w kozdym górolu, jak i we mnie samej,
    świat se podziwiomy twoim przemowianiem,
    tobom wyznawałak ucucia miłości,
    tobom niesem smutki i tobom radości,

    Mowo moja, gwaro
    do pełnia mierz, nie mało,
    jako w piersych słowach
    na świata witanie -

    coby cie ostało -

    i na pozegnanie....

    Telo. Pozdr. moje Skalne POdhole i patrzojcie cobyście s tom naskom gwarom
    pośli na referendum i pedzieli zgodnie TAK!. My ta se domy rade i w UNII ,
    ba haj!!!
    • Gość: Rumcajs IP: 80.72.65.* 16.05.03, 18:41
      OBOWIAZKOWO !!!!!!!!!!!!!! BO PIYKNA !!!!!!!!!!

      Hej! Pieknie, tyz to tu pieknie pod nasymi Tatrami!
      Lud se wyros jak smrycek obyrtany wiatrami...
      Scyty Tater sie smiejom zembiskami biolymi,
      Stawow ocy zielone pomrugujom falami...

      Stawow ocyska corne wiecnie wlepione w turnie,
      Starych kosowek cuby kiwiom brodami dumnie...
      Clek? A taki malucki - jak mrowecka w kopcu.
      [autor z Bukowiny Tatrzanskiej (?)]

      • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 17.05.03, 21:16

        Nase ręce bedom miały co robić i w Unii , nom roboty nie braknie , bo my
        sie jyj nie boimy, syćko te nase ręce potrefiom zrobić tak, jako pisała nasa
        ludowo poetka Zosia Bukowska, ftoro siedzi za Wielgom Wodom, hale pise w
        gwarze, cy ino z tęsknoty, cy temu , ze ni mo tego tam, co miała... Serce jyj
        dyktuje, tam tyz zyje pracą, coby " zielone" zarobić, hale dusa... dusa
        kozdego górola do końca zycio zostaje na Podholu.

        "Ręce"

        Ręce mojego pradziada
        skole po roli zbierały,
        zaś rece jego syna
        ten ziemecke orały.

        Ręce zgrabiałe robotom,
        od zimna skostniałe,
        twarde, jako te młoty
        i zylaste całe.

        Dłonie, co ciupagi brały
        i cieny w lasach chodnicki,
        ślaki w holach torowały,
        sadziły jedlicki.

        Ręce brata, co źlebem
        świerki i buki spuscały,
        z chusty sioły chlebem
        i kłosy zboza zbierały.

        Ręcusie, co lnianom nić snuły,
        modlitwe na rózańcu suwały,
        co nie godały a cuły,
        co sie ku mnie z lubościom wyciągały.

        Ręce, które obcierajęcy łzy
        mokre o ratunek wołały -
        kie chłopcy na rozstrzelanie śli
        Ręce
        co sie ofiarowały...


        Telo. Pozdr.
        • Gość: Ciupazka IP: *.it 02.07.03, 16:13
          " Cy kochos tyn swiat?"

          I ty mnie pytos, cy kochom świat?
          To cudne dzieło Bozyk rąk?
          O to sie pytoj wielgik uconyk,
          Hale nie ludzi stąd!

          Jo nie wypisem, hej nie wypowiym
          Co sie w tym świecie kryje
          Hej, nie spełniom sie moje marzenia
          Ani nie ziscom nadzieje...

          Fciołbyk opisać śpiewke regli
          I sum górskiego potoka
          I cudne kwile letnik wiecorów
          I pochność górskiego kwiotka.

          Cymu tak krótkie som myśli moje-
          Nieroz sie pytom sobie- - -
          Ocy przeciyrom, poziyrom w góre
          Do Boga mojego w niebie.

          Hej, jak jo kochom zorze porannom
          I jasnom tęce na ciemnyj chmurze
          I zachód słonka i wschód miesiącka
          Tysięcne gwiozdki hań na lazurze!

          A cy jo kochom to piykno ziymi?
          O to mnie Więcyj nie pytoj!
          Ino stoń cicho w wiecornom kwile
          I dary Boze podziwioj- - -

          Franciszek Hodorowicz-Sewców . Bukowina Tatrzańska w: "Cy kochos tyn
          świat".Kraków 1994.
          • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 07.07.03, 11:04

            Ślebodo, ślebodo, wiem ze mnie miłujes -
            ka sie ino rusem - za mnom masierujes.

            Mowo rodno, gwaro, ojcowie cie chcieli -
            co ino rozum godoł, syćko przepedzieli.

            Mowo podhalańsko niesem cie do światu -
            postójze nom w słowie, w spiywce se polatuj

            Górolskie odziynie moje zalubienie -
            kie cie se przywdziejem, świat sie do mnie śmieje.

            Kie jo se zaśpiywom, na Wierskach Cerwonych -
            to mi sie ozlegnie w Stanach Zjednoconych,

            bo cy w kraju przecie, cy haw tele dole,
            wse my se jednacy, wse siumni górole.

            Hej, zmarkotnioł wej górol, pytali go - coz ci,
            posedek za chlebem, posukać wolności.

            Syćko mom co kciołek, nic mi nie brakuje,
            ino tych turnicek, co ich tak miłujem...

            .
      • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 08.07.03, 04:51
        Ulecioł mi tytul wiyrsa Zosi Bukowskiej: "Polatuj mi śpiywko" ze zbiorupt.:
        Snopek zycio. Oficyna podhalańska.Krakow.1990. Uzupełniom
        • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 24.09.03, 20:48
          ZAś w ksiązce Marysi i józka Krzeptowskich-Jasinków z Nędzówki pt.:"Podhalanie
          w Chicago" nońdziecie wiyrs o gwarze naskiej napisany w Hamaryce przez Maryne
          Cukier rodym ze Zokopanego:

          Skąd ześ sie tu wziyna w tyj obcej krainie,
          Gwaro podhalańska!
          Cy z orłem w zawody, abo w nurtach wody
          Przypłynaś tu wartko?
          Cy moze casami za wiatrem skrzydlami
          Przyleciałas tu, do Washingtona ziymi?

          Długoś wędrowała, moja gwaro staro!
          Jo sie kwolem tobom, nie wstydzem, godom!
          Przed nikim nie wypiyrom,
          Bo cie, gwaro, w sercu mom.

          Tak samo jakoś ty - jo przywędrowała,
          W pamięci, co nase, syćko zachowała!
          Bo hń, pod holami, wiater tobom godo,
          Chłop, kie skiby orze, Boga kwoli tobom.

          To i jo cie, gwaro, nigdy nie zabocem!
          Kwolem Boga za to, ze se z tobom krocem.

          Cy na co dziyń górole w Hamaryce godajom gwarom? Nie, ino od świynta
          (nojcęjściyj między sobom).
          Od świynta tyz wdziywajom nase ubranie, przecie do roboty w rzeźni nie pódom
          w cyfrowanyk porteckak, ani w gorsecie, cy tyz w serdoku. Hale kie przydzie
          obchodzić Dzień Kościuszki abo Pułaskiego, ba amerykańskie świynto państwowe,
          to wte ściągajom syćka ze zyrdek naskie odziynie i świyntujom odświyntnie
          ubrani, pocynajęcy od Zarządu Głównego ZP, zarządów kół, i szeregowyk cłonków
          Związku Podhalan.
          Nojwięcyj góroli osiedlyło sie w Chicago i Pensylwanii. Robiom cięzko w hutak
          zelaza, we fabrykak maszyn, w kopalniak węgla, w rzeźniak, przy remontak.

          Wydajom se Tarzańskiego Orła ( The Tatra Eagle), we ftorym pisom kronike z
          woźniyjsyk wydarzyń u nik i u nos na Podhalu. Majom swoje góralskie zespoły. A
          syćko po to, coby nie zabocyć nasego tońca, muzyki i naskiej gwary.

          Telo. Pozdrowiynio dlo syćkik potraconyk po świecie góroli od nasyk w
          kraju, nie ino spod samiuśkik Tater!
          • Tyn piykny wiyrs Stanisława Nędzy-Kubińca musi tu miejsce mieć, ba jako!

            "Do mojej gwary"

            Drzewiej...nie wiem kiedy...
            Cas sie pawicom rokow przeseł i nigda sie nie wróci...
            Downo!...
            Kie jesce turniom sępie głowy rzeźbiła siwo mgła,
            A Bóg łyskawicami jak smyckiem ciągnął po nik
            Abo hromami plucił,
            Kie skrzydła orłom rosły i huć ku słonku ik brała,
            A wiater holny ostrzył im pierś do lotu,
            Kie pierso lić dolinom śmierzciom grała,
            Urodziłaś sie ty!...
            Tu!...
            Moja...
            Mieła...
            Mowo ojców i braci i moja
            Gwaro podhalańsko!
            I takoś:
            Ostro - jak stol zbójnickiego noza.
            Piekno - jak zorza w świtów błysku,
            Cudno - jako ozwito w turniach róza,
            Słodko - jak dziewce przy wietrzysku.
            Hej, moja
            Mieła,
            Zalubiłek sie w tobie na śmierzć.
            Wysłaś ku mnie z siklawic tęce,
            Z słonecnej mgiełki i leluje kwiatu...
            Przyniós mi cie sum wiatru i sum orlik skrzydeł,
            I śpiew dziewek z polany...

            Wzionek Cie na ręce
            I idem z Tobom pokozać Cie światu.

            Sami powiycie... piykny wiers ... A kie cytom uwagi nieftoryk Forumowiców,
            ze tu hermetyczne Forum, to sie pieknie pytom , cy naprowde nie
            rozumiejom tego, co pisemy w gwarze i co fcemy syćkim przekozać? He? Ba,
            cemu to robimy? Przecie nie dlo dutków...
            Telo. Pozdr.
            • Gość: Szwager IP: *.dip.t-dialin.net 04.10.03, 11:50
              Wiysz Ciupazko, niykere majom konsek wiyncyj chermetyczne gowy.
              Jo tam sie prziznowom ize poradza i czysto po polskymu np godac, ale ta moja
              godka je sto razy piykniejszo do mie i tom godkom byda zawsze godou.

              A cesta dalyj ku przodkowi
              Keis wylys cza nom, zamknonc wrota
              Toc ponc juz spiywo, mierzy droga
              Tak jo tysz swoje nuciou byda
              A sztima samo sie richtuje
              Jo leca juzas bez szczewikow
              Na trowie ino konsek siedna
              I piykne byda miou na oku
              A obok piykne cicho slimto
              Posuchei konsek, smol gupoty
              Na piyknym swiecie piykne boiki
              Tam ktosik dudro spiywokowi
              A niych dudro i fandzoli
              Na koniec przeca stonie mit
              Szczewiki syjmie, ciepnie wek
              I bydzie tyrou z nami

              Szwager ze Laband
              • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 25.10.03, 23:31

                Z gwarom i językiem literackim do UE...

                W Domu Ludowym w Kościelisku odbył się VII Konkurs Recytatorski im. Stanisława
                Nędzy-Kubińca. - Wzięło w nim udział 93 dzieci i młodzieży z 24 miejscowości na
                Podhalu, Spiszu i Orawie - zaznacza Małgorzata Karpiel z GOKR Kościelisko.

                Jury w składzie: Marta Olszańska (aktorka, autorka tekstów literackich), Zofia
                Skwarło (regionalista, specjalista ds. folkloru Karpat Polskich i Podkarpacia z
                Działu Kultury Ludowej Małopolskaiego Centrum Kultury Sokół w Nowym Sączu),
                Dorota Majerczyk (dyrektorka Gminnego Ośrodka Kultury w Poroninie), Małgorzata
                Karpiel-Bzdyk (polonistka, samodzielny referent ds. oświaty, kultury i sportu
                Urzędu Gminy Kościelisko), oceniało uczestników w kategorii języka
                literackiego. W tym zespole startowało 25 recytatorów w trzech grupach
                wiekowych. Jury postanowiło przyznać 11 nagród i trzy wyróżnienia.

                A kieby jesce robiyli konkursy na język obcy, to het by było dobrze. Bo
                język obcy w Unii Europejskiyj tyz bee potrzebny i to jak chlyb, ba jako.
                Moze i tu konkurs by sie przydoł, a dzieci i młodzież warcyj by sie naucyli
                języka obcego.
                Telo.Pozdr
                • Gość: Szwager IP: *.dip.t-dialin.net 26.10.03, 11:26
                  Piyknie witom przi niydzieli!

                  A jo czytom tyn tekst i jak w mocce inkszych o Goralach, ciepie mi sie juzas
                  we slypia ize mocka ludzi u wos mo dwuczuonowe miana. Niy bouo by to do mie
                  tysz nic dziwnego, keby niy fakt ize na Podhalu idzie to trefic czynsciyj jak
                  kaj indziyj we Polsce. Moge mi sam to kerys(os) wytuplikowac poczamu to tak je?

                  Piykne Dziynki!

                  Szwager
                  • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 26.10.03, 23:28
                    Szwagerku!
                    Ftosi naloz w ksionzkak, jak jedyn pon w 1905 roku zapisoł nazwiska Poronianów.
                    Nojwiyncyj było wte w Poroninie Galiców, Orawców i Dorulów, wedle tego jako sie
                    pisali. A jako sie nazywali? Edyć Galica Maciek - Łukosów po ojcu, nazywoł
                    sie tyz Pisorz, bo pisoł w gminie. Drugi Galica - Cyrwony, bo był rudy, trzeci
                    Galica - Saflarzon, bo był ze Saflor, hale nazywano go tyz Brząkac, bo
                    niewyraźnie godoł - jakby brzdąkoł. Dwók braci Galicow nazywali ludzie
                    Gróborzami, jednego Trzópkem, innego wedle zajęcio Młynorzem abo Śliwcynym po
                    babie. Dalyj był Galica- Gawron, pote rzeźnicy Galica - Wincek i Galica -
                    Zuscorz. Nareście Galica - Teremulka i Rejka Galica nazywano Kurka. Jakby jesce
                    było mało, to Galice dzielyły sie jesce na Tabacników, Symoniuków i Rozuloków.

                    Nei, tak by i ponazywoł Orawców, Dorulow, Malacinów, Ustupskich, Chowańców,
                    Majerczyków, no i tyk syćkik, co w Poroninie siedzieli sto roków temu.
                    A cemu? Kie licne rody były, to same przychodziyły " przydomki" do nazwiska.
                    Mój pradziadek mioł na imie Mateusz, hale nifto nie godoł , ze idzie do
                    Mateusza ba ... do "Matusa " i tak sie tyn przydomek za nami w nasym rodzie
                    wlece, choć nazwisko inkse, tyz popularne i odgałęziynia majom zaś swoje
                    przydomki.

                    Gorso sprawa teroz, bo ludziska nie sanujom pierwotnych rodowyk przydomków i
                    robiom ś nik na siełe "szoli do kaszy a czukru do roszoli". Na tyn przykłod z
                    Jacoka - Jacak
                    Sobcoka - Sobczaka
                    Sostoka - Szostaka
                    Gładcona - Gładczana
                    Jajeśnicy - Jajecznicę
                    Bulcyka - Bulczyka
                    Nei co? Nifto tego nie pilnuje i w ksiązkach urzędowyk grule z mydłem, groch
                    z powidłem, a na deser baranie jaja, ba jako.

                    I tak potomkowie staryk rodów zmiyniajom ik rodowe nazwiska. A cy to sie
                    godzi odbiyrać nasym przodkom ik stare rodowe dobre nazwiska, he? Mnie sie
                    widzi, ze nie!
                    Telo.Pozdr.
                    • Gość: Szwager IP: *.dip.t-dialin.net 27.10.03, 09:49
                      No to je juz mozno czas coby sie tam kery(o) za to wzion i konsek pozondku
                      zrobiou. Keby to tak ludziom wytuplikowac i pedziec gminie ize musi na to
                      obacht dowac, to mozno by sie z tego jaki dobry uczynek zrobiou.

                      Piykne dziynki za wyklarowanie mi i inkszym chyba tysz tego jak widac jednak
                      problymu.
                      • Znalezione u Witkiewicza ("Na przeleczy"):
                        "Kazdy goral nazywa sie POTROJNIE albo i poczwornie: WOLAJA go Jas`, PISZE SIE
                        Krzeptowski, MOWI SIE Sabala, a poza tym jest jeszcze to wielkie wspolne
                        nazwisko GASIENICA. Jest ich pelno, chociaz mala tylko czesc zachowala te nazwe
                        jako nazwisko urzedowe - niewielu Gasienicow PISZE SIE Gasienicami. Np. wolaja
                        go Jozek, pisze sie Gasienica, mowi sie Spode Drogi. W miare zwiekszania sie
                        rodu i bardziej powiklanych stosunkow pokrewienstwa, nazwiska zmieniaja sie i w
                        mowie potocznej ani w urzedzie nikt juz nie uzywa najdawniejszej nazwy - ale
                        kazdy wie, ze jest Gasienica...".
                        Jak sam widzisz Szwagerku - to prawie nauka. ;o)))
              • Gość portalu: Szwager napisał(a):

                > Wiysz Ciupazko, niykere majom konsek wiyncyj chermetyczne gowy.
                > Jo tam sie prziznowom ize poradza i czysto po polskymu np godac, ale ta moja
                > godka je sto razy piykniejszo do mie i tom godkom byda zawsze godou.
                >
                > > Szwager ze Laband


                Tu momy speca:

                artur.czesak.webpark.pl/index.html
    • We godce zowdy jest przeca życie
      Z tego sie ciesza że ło tym wiycie.
    • Gość: Szwager IP: *.dip.t-dialin.net 28.10.03, 23:02
    • W niejakim związku z tym wątkiem informuję, że jutro, 8 czerwca 2004 r. o godz.
      13.00 w Instytucie Polonistyki UJ, ul. Gołębia 16, s. 42 odbędzie się publiczna
      obrona pracy doktorskiej mgra Artura Czesaka pt. "Ekspresywizmy osobowe w
      gwarach Małopolski górzystej (od Żywiecczyzny po Pieniny) na tle kultury
      ludowej".

      --
      Dialektolog
      Słownictwo gwarowe
    • KIERPCE
      Co to, gazdo, wstąpiliście do Unii Europejskiej?
      Góral spogląda na swoje kierpce i odpowiada:
      Nie, to chyba coś innego śmierdzi.
      • To śmierdzi Unia Europejska, tak by pewnie pedziala babka Wandoryjo
        Czubernatowa z Raby Wyżnej, hehe... kie pisała "GRULE ZE SOLOM" w
        sprawozdaniu z cyrwca(Dz.P.) Nei sami powiydzcie...

        Prababka przyleciała z pola na mietle, bo skręciła nogę, kie sukała kozoków w
        brzezince. Teraz mo cas i siedzi przed telepatrzydłem i gdyro, a na wiecór
        sprawozdaje:

        Po piyrse nima się co śpiesyć z wyciąganiem eurosów od Unii, za nase marne,
        porośnięte krzokami polecka. Na drugi rok tyz mozno składać wnioski, a krzoki
        zdązymy wyciąć, zogonki zaorać.

        Po drugie te grzyśniki, co niescotały na Unijom wygrały wybory i nie bedom się
        wstydzić brać zapłate za to, cego sie nie wrodzom, co obscekujom, obsikujom i
        opluwajom.

        Po trzecie niby mądrzy ludzie, a pokrzykujom, ze Europa nie kce Boga! Jakoz to?

        Kce, cy nie kce, PON BÓG JEST WSĘDY! I cy bedzie zapisany na papiórku, cy
        palcem na wodzie i tak bedzie nad nami syćkimi, sumiynnie, na mój dusiu! Bedzie!
        Przestalibyście tak usnaktować tym Imieniym Boskim nadaremno! A wzieni się za
        swoje sumiynia i za dziyń powsedni! Nei i do roboty, haj.
        I tu prababka spadła ze stołka i mało nie skręciła se ręki. Pon Bóg jest WSĘDY!
        CUWO!I jo tak myśle. WANDA CZUBERNATOWA



        • "Gwara góralska językiem pomocniczym? Mnożenie mniejszości?


          Sejmowa komisja kończy przygotowanie projektu ustawy o mniejszościach
          narodowych, nad którą prace trwają od 12 lat. Ustawa może żywotnie dotyczyć
          także Podhala ze względu na obecne tu mniejszości narodowe - Słowaków, Romów,
          ale też ze względu na przyszłość samych górali podhalańskich. Zgodnie z
          projektowaną ustawą mogą zostać uznani za grupę etniczną. Takich praw już
          domagają się Kaszubi.

          Ustawa podsumowuje szeroki zakres uprawnień, jakie przysługują już w Polsce
          mniejszościom narodowym - prawo do używania języka, nauczania w swoim języku,
          zachowania odrębności kulturalnej itp. Wprowadza też pewne nowe rozwiązania.
          Aby w gminie inny język niż polski został uznany za pomocniczy, rada gminy musi
          wystąpić z odpowiednim wnioskiem do ministra spraw wewnętrznych i wykazać, że
          według urzędowych danych na danym terenie co najmniej 8 procent mieszkańców
          należy do mniejszości narodowej. Minister wpisuje wówczas gminę do Urzędowego
          Rejestru Gmin i np. na jej terenie obok polskich nazw ulic, placów, urzędów,
          instytucji mogą się pojawić napisy w języku mniejszości narodowej. Kolejne
          uprawnienie dotyczy nauczania w szkole języka narodowego, ma ono być
          realizowane na koszt państwa, jeśli rodzice co najmniej 10 dzieci w klasie
          występują z takim wnioskiem.

          Projekt ustawy jeszcze w czasie dyskusji posłów w komisji wywołał duże
          kontrowersje. Posłowie z Ruchu Katolicko Narodowego zdecydowanie sprzeciwiali
          się pewnym rozwiązaniom, np. wprowadzeniu do ustawy zapisów mówiących o języku
          regionalnym. Zdaniem posłów RKN taka furtka może doprowadzić do dezintegracji
          narodu polskiego, może spowodować dalsze roszczenia różnych grup etnicznych,
          aby z budżetu państwa dostawać środki na rozwój kulturalny, nauczanie dzieci,
          wydawanie własnych czasopism. Jednym słowem - może nastąpić niekontrolowany
          rozwój różnych grup etnicznych, które będą domagały się równego traktowania jak
          historyczne mniejszości narodowe występujące w Polsce. Wystarczy np. zebrać
          grupę rodziców deklarujących inną narodowość, żeby ich dzieciom zorganizować w
          szkole bezpłatne nauczanie dodatkowego języka obcego.

          Posłowie RKN przestrzegają także przed rozrastaniem się mniejszości narodowych,
          zasilanych przez osoby emigrujące do Polski, często z pobudek ekonomicznych, a
          nie politycznych. Zaproponowali nawet wprowadzenie do ustawy nowego zapisu, że
          za członka mniejszości narodowej może zostać uznana tylko taka osoba, której co
          najmniej jeden przodek w Polsce również był nie polskiej narodowości. Ta
          propozycja, podobnie jak pozostałe poprawki zgłaszane przez posłów Ruchu
          Katolicko-Narodowego - zostały odrzucone przez większość w komisji. Wniosek
          uznano za sprzeczny z konstytucją, nie można bowiem wprowadzać różnić prawnych
          pomiędzy obywatelami Polski. Spore kontrowersje wywołał zapis ustawy,
          że "zabrania się stosowania środków mających na celu zmianę proporcji
          narodowych lub etnicznych na obszarach zamieszkanych przez mniejszość". Zdaniem
          posła Jana Rzymełki taki punkt jest dość kuriozalny, bowiem zakazuje
          naturalnych zmian w dynamice populacji ludzkiej. Interpretując ten paragraf
          bardzo dosłownie, można np. zakazać emigrowania Romów do Anglii, bo
          zmieniają "proporcje narodowe", czy też wstrzymać krajową wędrówkę ludzi.
          Przedstawiciel rządu tłumaczy jednak, że chodzi wyłącznie o zapewnienie
          przedstawicielom mniejszości narodowych prawa do zamieszkiwania obok siebie.
          (KS)"

          Nie wiym co o tym pedzieć, osobiście jestem przeciwna pomysłom posłów RKN ,
          coby kozdo narodowość miała język pomocniczy, jako obowiązujący w
          urzędach, szkołach, w nasym kraju. Kie sie wlezie między wrony, to sie
          krace, jak i one. A kie se fcem po góralsku zakrakać, przecie nifto mi
          nie broni, hale w urzędzie jestem za językiem polskim literackim,
          jednym słowem posłowie RKN miysajom... a w jakim celu, coby cosi na tym
          zyskać przy wyborak? Jakoz uwozocie, he?

          • Grule ze solom Wandy Czubernatowej , nasyj poetki ludoweh:

            "Pokiela jesce lato..."

            Przedstawiciele narodu powracali z wakacji, do sejmu wleźli, swoje miyjsca
            zajyni i dalyj ze scyrzyć kły! Zaś nowo konwisyjo śledco pod pretekstem
            sprawiedliwości, robi co może, coby sobie uzryć kęsek z tyj spyrki. Kto kogo
            kozoł zapryć i za co, to nie takie wozne, kielo dudków posło do któryk kiesonek
            tyz nie takie wozne: wozne to, co by się pokozać, jaki jo to sprawiedliwy.

            Noprzódzi temat dyziorny to była Europa. Prawie syćka byli przeciwni, ale kie
            już tam posadki dostali, a rolnikom cosik kapło, wziyni się za słuzbe zdrowiu.
            Ugodali, wurzesceli, a jak było na początku, teroz i pewnie na wiek wieków
            będzie. Przesed seks, Rywin, kruca, cego by się teroz jąć? No to wziyni się za
            Miymców. Niek płacom za to, ze nom kraj poburtali. Ino ze to już pół wieku z
            okładem, my z wojny, to już prawie syćka wymarli, ale niy! Krzyk wielgi! - na
            to przysed sąsiod Michoł, co od casu do casu zwołuje zebranie podsejmowe na
            nasyj drodze, koło płota i powiado - a coz wos to może obchodzić! Nie płacicie
            abonamentu za to patrzynie na tele! Bier prababke i idziemy pod grape, pokiela
            jesce lato! Grul upiecemy, winka z malin popijemy i zaśpiywomy:

            Cyrwone winecko, ochotno prababka
            To kapke za duzo na jednego dziadka!

            CEGO I WOM ZYCY
            WANDA CZUBERNATOWA


            • A tym ftorzy sie nudzom, bojom siena a przy kompie cympion, nie zawadzi se
              pocytać w naskiyj gwarze z okazyji Dnia Papieskiego wiersycka nasyj Poetki
              Marii Mateji-Torbiarz Z Krzeptówek:

              "Na Twój przyjazd" (w Nowym Targu telebimem)

              Na Twój przyjazd Ojce Świynty
              syćka sie radujom, ciesom
              nawet kwiotki, ftory moze
              rosnąć, sie ku niebu śpiesom.

              Wypełnione rannom rosom
              chylom główki Twoim stopom
              Alleluja grajom niebu
              pieśń radości syćkim głosom.

              Fcom uciesyć Twoje ocy
              nieroz smutne, we łżak całe
              cobyś krapke poweseloł
              s nami głosił Bogu kwałe.

              Ześ jest s nami - Ojce Świynty
              straśnie rade som tyz hole
              hawok, kany blizyj nieba
              HOŁD SKŁADAJOM CI GÓROLE.

              (... dzisiok ... w DNIU PAPIESKIM... 10.10. 2004 r.)

              Telo.Pozdr.

              • Wandzia Czubernat ze swoimi "Grulami ze solom" tyz piyknie tońcy... i wykwolo
                ksiązke Nasego Kochanego Wojtusia Gąsienice Byrcyna i jego piyknom babe
                Bożenke, ftorzy zas cosi kansi razym napisali. A napisali "Kozi Kierdel"
                Nei o nim babka Wanda radzi...A im gratulujymy! Babce Czubernatowej tyz.

                "Kozi Kierdel"

                Książka przyrodnico napisano przez Wojciecha Gąsienicę-Byrcynego

                We środe, 13 października maliny już były omrozone. Ceglorki (pelargonie) i
                inkse ozdoby okien tyz. To i dobrze, myślimy. Będzie więcyj casu na patrzenie w
                cywilizacyjne okienko, kany się sprzycajom, cy płacić abonament cy nie płacić.
                Przy okazji patrzymy na sejmową społecność, ktoro nos reprezentuje: Dziś
                wiysajom zdechłe psy na ministrze Balickim... On jest JUŻ TRZY miesiące, a
                jesce nie zyjemy dłuzyj i zdrowiyj! I kie baba jedna już go obwiysiła najgorsom
                padlinom, zacyna jesce macać w koło, cy może jaki zdechły kot kany się nie
                namani, wtej przyseł listowy i przynós mi ksiązke. Boze Wsechmogący! Dołeś
                ludziom talenta przerózne, ale nasemu Wojtusiowi dołeś telo ciepła, telo
                umiłowanio przyrody, taktu i pogody ducha, ze wraco cłekowi wiara! O kozicach
                jak o ludziach, o cieple matcynym, mądrości i śtuce zycio na skale! Po kolei -
                zima, wiesna, do jesieni do miłosnych godów. Bitka capów o sarnicke,
                wychowywanie młodych, sukanie posy, wody, obrona przed drawcami
                (dropiyżnikami) - inksy, a jakze swój świat!

                Nic więcyj nie napise. Ksiązke trza kupić (wycyganić) i cytać po kawołku...
                Kozicki namalowała Bożena Gąsienica-Byrcynowa.(WANDA CZUBERNATOWA)
                • Ratunku! Kufe nom zabiyrajom i to fto ? GORLICE! Nie domy!!! Kufa to kufa
                  i jest nasa!!! W kufe!!!


                  forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=23023&w=16764643&a=16776050

                  Dialektolog i inksi ratujcie!!!
                  Telo.Pozdr.
                  • Ka tyn dialektolog? Nawet nie zareagowoł, przecie nie sietniok zbolały, haj!

                    Telo.Pozdr.
                    • Kaszubski edytor tekstów
                      Piotr Piotrowski, Gdańsk 30-11-2004, ostatnia aktualizacja 30-11-2004 20:50

                      To może być tajna broń Kaszubów w walce o prawo do używania języka w urzędach.
                      Program komputerowy KaszEd zachowujący zasady kaszubskiej pisowni ściągnęło już
                      kilka tysięcy internautów

                      Pierwszy kaszubski edytor tekstów KaszEd powstał dzięki grupie zapaleńców,
                      młodych Kaszubów, którzy postanowili w ten sposób propagować swój język. - W
                      internecie jest kilka tysięcy stron poświęconych Kaszubom. Wiele z nich po
                      kaszubsku, więc postanowiliśmy zrobić program, który ułatwiałby pisanie w tym
                      języku - mówi 30-letni Piotr Aszyk, gdański programista, który napisał KaszEda.

                      Twórcy kaszubskiego edytora spotkali się w 2002 roku dzięki internetowi, także
                      prace nad programem prowadzili za pośrednictwem poczty elektronicznej. -
                      Wszyscy jesteśmy Kaszubami, ale mieszkamy w różnych miejscach, a nawet krajach,
                      więc nie mieliśmy okazji spotkać się razem w realu - mówi programista.

                      Konsultacje językowe, pomysły i prace nad kaszubskim nazewnictwem komputerowym
                      pięciu autorów programu prowadziło online. Po kilku miesiącach program był
                      gotowy.

                      KaszEd jest bardzo prosty w obsłudze, zajmuje jedynie 0,6 MB pamięci i może go
                      zainstalować w swoim komputerze każdy. Pracuje z systemami operacyjnymi
                      Microsoft Windows 9x/ME/2000/XP i jest zupełnie darmowy. W ciągu kilku
                      ostatnich miesięcy program ściągnęło kilka tysięcy osób (ze strony internetowej
                      kaszed.zk-p.pl). Aszyk: - Wiem, że redagowane są w nim teksty do różnych
                      kaszubskich gazet i czasopism.

                      Autorzy programu pracują teraz nad internetowym słownikiem kaszubsko-polskim.

                      I brawo! Kaszubi wiedzom cego fcom. Górole, Ślonzocy tyz. Nifto nom nie
                      zabroni mowom nasyk ojców i dziadów przemowiać.

                      Telo.Pozdr.

                      • Brawo Panie Profesorze i taki piykny Bóg Wom zapłoć za "Słownik gwary
                        górali skalnego Podhala" Nowy Targ 2004, napiany przez Wos a wydany przez
                        PPWSZ w Nowym Targu!


                        dzis.dziennik.krakow.pl/?2004/12.09/Podhale/0101/0101.html
                        • Konkurs poetycki w gwarze, piykno robota.


                          dzis.dziennik.krakow.pl/?2004/12.18/Podhale/a2/a2.html
                          • Nei te naskie wice w gwarze, tyz piykne w wykonaniu tym razym górola,
                            ftorego prasło jaze do Poznania:


                            www.goral.biz.pl/dowcipy.html
                            • Kultura i sztuka regionu, cy to ino moda? Haj!

                              www.nt.nowotarski.pl/index.php?id=5&rozdzial=Reportaże&strona=nr%2014
                              • Przidała by sie gorko "przespanka"
                                Tako niy puścisz z wyrka do ranka.
                                --
                                forum.gazeta.pl/forum/71,1.html?f=261
                                • "Do gwary mojej"

                                  Kaś sie rodzieła? Cy w prysku siklawic
                                  wykołysano siumnom pianom?
                                  Cy Cie w zimnicy miesiącka i mgławic
                                  tuleła nocka tęcom ramion?

                                  Hej! Od malućka śpiywałaś mi nuty
                                  twarde choćkiedy , jako zbrój zbójecko,
                                  a choćkie jak północ i smutne...
                                  jak skarga dziecka.

                                  Boce - spod gwiozdy u wierchu turnice -
                                  roz, kiedy Bóg słuchoł spowiedzi hromów,
                                  Tyś wysłuchała wtulono w ciemrzyce,
                                  co bóg im radzieł i co Bogu óny.

                                  Poteś mi w ucho zziębnięto i bioło
                                  septała o nik dziwy przestrasne...
                                  A jo Cie tuleł w ramionak
                                  i z coła zimnego
                                  zganioł strak,
                                  co cud Twojyj krasy zmiynioł
                                  w kościaność śniegów.

                                  Tagek sie ciesył... i na Twoik wargak
                                  ziąbem zabite słowa, słowa skargi,
                                  zbiyrołek w struny...w gęślak chowoł
                                  i jak leluje w słonko złote
                                  do zycio niós od nowa.

                                  A Tyś mie wiedła w holne złotogłowie
                                  bez turnic w bryzak słonkowyk obręcy
                                  i haniok światy, jako pióra powie
                                  wymalowane, ciskałaś mi w ręce.

                                  Hej - póde jo w Twój ubrany jak zornica
                                  w zyngi miesięcne. W cichość sie zatrace
                                  i bede chytoł na strunice
                                  śmiychy i płace.
                                  i Twoim jacy growoł bede graniem,
                                  Gwaro, Ty moja Kwietno Pani...

                                  Król sie w cichości grobowej truchlicy
                                  zbudzi - hej Gwaro - i z grobów poleci
                                  Twój hyr, jak oztrzęś stu strun, jak wici
                                  spolom sie słowa na watrzysku smrecyn.

                                  Z popiołów nowe ulągnie sie granie,
                                  jak wykopane zbójeckie kościoły
                                  porwie się z brzękiem i od skolnyk grani
                                  pofurgnie dołu.

                                  autor: Augustyn Suski w : "Wiersze , gawędy, listy"( wybór) Wydane przez Urząd
                                  Gminy Szaflary, Zespół Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w Szaflarach(
                                  wyd.II).2002.
                                  • Godajom, ze gwara
                                    Ciasne mo przechody!
                                    Co ci w sercu zywie
                                    Nie ujrzy ślebody.

                                    Słowami mówionej!
                                    Bo krótkie som słowa -
                                    Godajom, ze gwara
                                    W rzecy - prosto mowa!

                                    Ci co tak godajom,
                                    Ni znajom ni krzyny
                                    Z tej góralskiej dusy
                                    Skalnej ozpadliny.

                                    Nojpiykniyjso z syćkik
                                    Zokopiańsko gwara!
                                    Kozde słowo worce
                                    Złotego talara!

                                    Słowami rzezano
                                    Jak złote leluje!
                                    Lasów siklaw, siana
                                    Pochność sie w niej cuje.

                                    Jak wielka może być tęsknota za Tatrami i Podhalem, jak głęboko może zapaść w
                                    serce miłość ku tej góralskiej krainie, świadczą o tym wiersze Mariana Maurizio-
                                    Abramowicza w zbiorku pt.: "Ku Tatrom sie wróce" ( Kraków.1989.Oficyna
                                    Podhalańska).

                                    Napisał je człowiek, który z górą 40 lat mieszkał w hiszpańskiej Barcelonie,
                                    inżynier, agronom. Urodzony w 1905 roku, pochodził ze starej rodziny
                                    krakowskiej, ale związany bliskimi więzami z Zakopanem, gdzie uczęśżczał w
                                    latach dwudziestych do gimnazjum i gdzie zaprzyjaźnił się z góralami i
                                    niegóralami. Przed wojną skończył studia rolnicze w Krakowie, potem po
                                    rozmaitych perypetiach znalazł się w czasie wojny w Hiszpanii, gdzie
                                    organizował między innymi pomoc dla Polaków przekradających się do Francji
                                    poprzez Pireneje do tego kraju, ktory był dla wielu rodaków etapem w wojennej
                                    wędrówce. Ożeniony z Polką, tłumaczką literatury polskiej na język hiszpański,
                                    Marian Maurizio odwiedza od czasu do czasu rodzinny Kraków i umiłowane
                                    Zakopane.
                                    Swoją miłość i przywiązanie do Tatr, góralszczyzny wyraził w wierszach
                                    gwarowych, które zasługują na to aby Poghalanie je poznali także.

                                    I choć pisane są pod pod niebem hiszpańskim, to napisane są z ducha, z języka
                                    i z całej swej treści - jako nasze podhalańskie, góralskie, na Sabałową i
                                    Bartusiową nutę.

                                    Pozwolyłak se zapoznać szanownyk Forumowiczów ś nimi. Telo. Pozdr.


                                    • Dziynki Ciupazko, zdo mi sie jakbyś to tyż dlo mie tukej dała.
                                      Przidałoby sie na nowym forum rudzkim.
                                      Pozdrowiom.
                                      --
                                      forum.gazeta.pl/forum/71,1.html?f=28940
                                      • Piękny wiersz ciupazka podała.
                                        Mam propozycje, by na forum Bronka zrobić przyjazny wątek wierszowy w róznej
                                        gwarze - może znajdę gdzieś wiersz i nawet w gwarze warmińskiej :)
                                        pozdrawiam
                                        • Pedzieć by mi cosik trza
                                          Przeca wiycie - jo jest ZA.
                                          --
                                          forum.gazeta.pl/forum/71,1.html?f=28940
                                          • Ciekawe, cy musimy zdawac na maturze gware goralskom,coby jyj nie zabocyć,
                                            jakoz myślicie, he? Nieftorzy zdajom ...

                                            Na Pomorzu 16 odważnych uczniów postanowiło zdawać na maturze język
                                            kaszubski. Pisali wypracowanie, rozwiązywali ćwiczenia z gramatyki.

                                            Czy gwara góralska albo śląska też mają szansę na takie wyróżnienie?

                                            Danka Kos z Mysłowic właśnie zdaje maturę w II LO im. Powstańców Śląskich w
                                            Mysłowicach. W ubiegłym roku zwyciężyła w konkursie gwary śląskiej
                                            organizowanym przez IV LO im. M. Curie-Skłodowskiej w Chorzowie. Chce
                                            studiować etnologię w Cieszynie.

                                            Egzaminatorzy z kaszubskiego

                                            Na maturze ustnej z języka polskiego Danka wybrała temat prezentacji – „Cechy
                                            gwary śląskiej i ich odzwierciedlenie w życiu codziennym mieszkańców”. – Znam
                                            gwarę i się nią interesuję, stąd ten temat. Przed komisją musiałam na
                                            przykładach podać cechy gwarowe – tłumaczy maturzystka. – Wykorzystałam
                                            wiersze przełożone na gwarę, teksty folklorystyczne, książki i film
                                            dokumentalny. Myślę, że gdyby gwara była na maturze, to poradziłabym sobie z
                                            nią – uważa.
                                            Tymczasem po raz pierwszy w historii młodzież mogła w tym roku zdawać na
                                            maturze język kaszubski. Do egzaminu podeszło 16 osób.
                                            Kaszubi mają swój język i literaturę, w szkole można się uczyć kaszubskiego
                                            jako przedmiotu dodatkowego. Poza tym kaszubski jest zaliczony do języków
                                            grupy etnicznej.
                                            Są podstawy programowe, program nauczania, podręczniki. Mamy też około 20
                                            przeszkolonych egzaminatorów, którzy wcześniej musieli skończyć 100-godzinny
                                            kurs kaszubskiego na Uniwersytecie Gdańskim – tłumaczy Hanna Łęczycka,
                                            kierownik wydziału matur Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Gdańsku. –
                                            Uczniowie dobrze poradzili sobie z zadaniami z gramatyki, trochę gorzej
                                            poszło im wypracowanie. Warto pamiętać, że kaszubski zdają dla siebie, żadna
                                            uczelnia go nie honoruje – dodaje.

                                            A jak tam u nos na Podhalu, wie fto?

                                            • Tu mocie piykne opowiadania w gwarze: "Na skalnym Podhalu" Tetmajera:


                                              monika.univ.gda.pl/~literat/podhal/index.htm#spis
                                              • Jasiek Łojas-Kośla był hrubyj kości, nie doł se bylekomu brinkać na nosie.

                                                Cy jo se nie zbójnik, cy jo ojca ni mioł
                                                Coby fto nade mnom ciupazkom wywijoł

                                                Pod Majerzem, w karcmie, podkierzony śpiewoł:

                                                Kieś mie ułapieła zaposoj se brzusek
                                                Jo se bede nosieł na bok kapelusek

                                                Na okółu godali ś w i n d r y g a . Kaśce Wyćwicance zrobieł na przykore i
                                                teroz chodzi z "bybnem" po dziedzinie, hrubo na pół Poronina. Do zyniacki sie
                                                przysieleł.

                                                Kiedy se pomyśle o swoim zynieniu
                                                To sie mi tak widzi, ze śmierzć na ramieniu.

                                                Do Kaśki pedzioł: pódziemy do jegomościa Roska to nom ślub do, bo jo mu spory
                                                ćwikiel pola sprzedoł za guziki. Wesele zrobimy na kwiotku. Jeze krapke był
                                                noglaty i furt na myślach stoł, jako pedzioł, tak zrobieł.

                                                Dyć jek sie ozynieł Boze mój kochany
                                                Telozby mnie przybieł gwoździami do ściany

                                                Kaśka na zbójnicki chodnik nosieła mu masło jak koński pazdur. Opierała coby
                                                go kuki nie jadły, nukała suleckami bryndze i maśloneckom jak sie patrzy.
                                                Był dobry. Kaśke miełowoł za dnia, zaś nocami wsiąkoł w mracność pyrci
                                                tatrowyk, myślami chodzieł po dworskik komnatak wybijanyk złotem. Panienki
                                                napocynoł. Ciupazkom drzyzdzoł wieka pańskik kufrów okopiatyk śrybłem. Babie
                                                godoł: he, Kaska, bedzies sie miała przy mnie jak hrabino. Tyś mojom babom, za
                                                to cie straśnie rod widze, ale kiebyś była niepilo, to byk cie jesce barzyj.
                                                Lamościeła nieroz noń: skoranie boskie! Cy co? Widzicie, nieborok tłuce ziorka
                                                na bryjke w stępce, pytlanego chleba pojodo. Zodnego ś niego hasnu. A kie
                                                rodość jyj sprawieł to se mu śpiywała:

                                                Kie se mój Janicek bez Poronin krocy
                                                Ugino sie w biedrak jak smrecuś w ubocy.

                                                Jasiek trzymoł gazdówke na babinej głowie. Kazowoł se jej fajke
                                                nabijać "basiokiem" przyniesionym z Peśtu. Ani sie spodzioł, kie śmierzć
                                                przysła poń. Nie wiedzieć cemu od zołońska jedziła sie w nim kulka z piscolca
                                                lewockiego hajduka, ftoro go dopadła pod Bańskom Bystrzycom, kie gion sie, jaz
                                                mu poły trzescały, pod cięzorem boli tybetu i kaźmierku z myślom o Kaśce.( cdn)



                                                • Promowanie gwary. Była kiedysi w Krakowie Oficyna Podhalańska, hale sie
                                                  zmyła...Piykne wydawnictwa w gwarze góralskiej tam wychodziyły, ale komusi
                                                  to zawodzało, bajako. Dobrze, zescie sie za to wzieni, bo choćjakie "owcarki
                                                  podhalańskue" fciałyby scekać po nasemu, nawet w necie, hale coz, kie im
                                                  to nie wychodzi, haj!

                                                  Powstało Kolegium Redakcyjne Podhalańskiej Oficyny Wydawniczej , ftorego
                                                  przewodnicząca ostała Stanisława Trebunia-Staszel , ftoryj jo osobiście
                                                  gratuluje za to, co robi dlo naskiyj dziedziny. Nie ino ona! Brawo!!!
                                                  Tak trzymać. Cas na to!

                                                  Taj wej oddziale Związku Podhalan w Kościelisku reaktywowano działającą
                                                  niegdyś w Krakowie Oficynę Podhalańską, zajmującą się przede wszystkim
                                                  wydawaniem literatury w gwarze góralskiej. Już ukazała się pierwsza publikacja
                                                  nowego wydawnictwa.

                                                  Oficynę Podhalańską w Krakowie założył Tadeusz Staich. Celem, który mu
                                                  przyświecał, było promowanie literatury gwarowej.

                                                  Oficyna powstała przed 20 laty - wspomina Wiesław Wójcik, członek ówczesnego
                                                  kolegium redakcyjnego wydawnictwa. Po rozmaitych trudnościach udało się
                                                  zgromadzić pierwsze kolegium. Była to praca czysto społeczna, nie braliśmy za
                                                  nią grosza, ale udawało się nam publikować wydawnictwa na wysokim poziomie,
                                                  chociaż zdarzyło się też trochę potknięć. Wydaliśmy kilkadziesiąt tytułów.

                                                  Oficyna Podhalańska w Krakowie działała przez 10 lat, od 1989 do 1999 r. Po
                                                  śmierci Tadeusza Staicha prowadzeniem OP zajęła się jego żona, Zofia. To ona
                                                  namówiła teraz młodsze pokolenie miłośników literatury góralskiej do
                                                  kontynuowania pracy. W 2004 przy oddziale Związku Podhalan w Kościelisku
                                                  powstała Podhalańska Oficyna Wydawnicza. Do Domu Ludowego przewieziono całe
                                                  archiwum krakowskiego wydawnictwa.

                                                  Zawiązało się nowe kolegium redakcyjne:
                                                  Stanisława Trebunia-Staszel,
                                                  Marcin Jagła,
                                                  Małgorzata Karpiel,
                                                  Regina Mrowca-Kenar,
                                                  Edward Styrczula-Maśniak,
                                                  Robert Kowalczyk,
                                                  Janusz Tycner,
                                                  Bronisław Chowaniec-Lejczyk.

                                                  "Chcemy kontynuować zacną działalność poprzedników. Czujemy się ich duchowymi
                                                  spadkobiercami i mamy nadzieję, że orkanowska idea umiłowania rodnej ziemi
                                                  stanie się, tak jak dla naszych poprzedników, swoistym wyznacznikiem
                                                  wydawniczej pracy - deklarują nowi redaktorzy.
                                                  Pragniemy promować młodych twórców, popularyzować tradycję, historię,
                                                  literaturę Podhala, poruszać zagadnienia nurtujące współczesne górskie regiony.

                                                  Pierwszą publikacją wydaną przez nową Oficynę jest tomik wierszy Zofii Roj-
                                                  Mrozickiej "Ukwalowanie z Panem Bogiem".

                                                  A my górole potracyni po świecie piyknie Wom syćkim, a scególnie pani Zosi
                                                  Staichowej dziekujymy i gratulujymy za inicjatywe i cekomy na wydane
                                                  utwory poetyckie pokonkursowe, proze itp.
                                                  Telo.Pozdr.

                                                  Wreście sie puknięto w coło... i u nos!

                                                  • ...Słowa piykne nic nie znocom

                                                    kie źwincom w nik fołsywe tony

                                                    mozół cłeka nic nie wortny

                                                    kie marne zbjyro plony

                                                    radość lica diabli potno

                                                    huścinkom wisi na gębusi

                                                    scęśliwość to opłakano

                                                    kie zol serce dusi...

                                                    (J. Zatłoka z Cyrwiennego)
                                                  • Jutro w łopuszniańskim GOK-u XVI Święto Gwary. Zapraszamy!

                                                    Jutro o godz. 11 Gminny Ośrodek Kultury w Łopusznej zaprasza na XVI Święto
                                                    Gwary Góralskiej. Barwna, radosna, ciesząca się coraz większą popularnością i
                                                    połączona z programem artystycznym impreza gromadzi najmłodszych recytatorów i
                                                    gawędziarzy z gminy Nowy Targ. Starsi mogą wystąpić w kategorii młodzieżowej.
                                                    Inscenizację przygotowało tym razem kółko teatralne i taneczne z Wiejskiego
                                                    Domu Kultury w Krempachach. Finałem Święta Gwary będzie rozdanie nagród, o
                                                    które, jak zawsze, zabiegała szefowa łopuszniańskiego GOK-u - Józefa Kuchta.
                                                    (ASZ)
                                                  • Honor góralski i gwara w piwie?! Paranoja.

                                                    Hehe:

                                                    "Czy w naszych czasach na Podhalu honor najlepiej mierzy się w dolarach?"
                                                    (13 stycznia 2006r.)

                                                    Janoszu, dzielny góralu!
                                                    Skąd ty wziął się na Podhalu
                                                    Taki rosły, taki wdzięczny,
                                                    Taki silny, taki zręczny?...

                                                    W połowie XIX wieku Seweryn Goszczyński nie mógł znać odpowiedzi na to
                                                    pytanie. Dopiero niedawno dowiedzieliśmy się, jaka jest prawda:
                                                    "Górol mocny, bo zdrowe mlyko pije! Mlyko takie, ze hej!"
                                                    Czy tylko "mlyko"? Otóż to! Dziś opinii publicznej nie kształtują już poeci,
                                                    ale autorzy i producenci spotów reklamowych. Współczesny wizerunek mieszkańców
                                                    Podhala również tworzony jest jako uboczny skutek kampanii marketingowych
                                                    różnych towarów, a głównie piwa. Jednym góralom się to podoba, innym nie.
                                                    Pierwsi sami chętnie występują w reklamówkach. Drudzy oburzają się, że nie
                                                    godzi się za pieniądze kalać rodzinnego gniazda.
                                                    Sakramenckie piwo
                                                    Czy na pewno kalać? Nie sposób oprzeć się wrażeniu, że niektórzy Podhalanie są
                                                    na punkcie góralskiego honoru zbyt przewrażliwieni. Największa awantura
                                                    wybuchła, kiedy jakieś dwa lata temu na ekranach pojawiły się spoty sakramencko
                                                    dobrego piwa Tatra Mocne. Dostało się wtedy występującym w tej reklamówce
                                                    góralom. A najwięcej chyba oberwał Jan Karpiel Bułecka, bo był z nich
                                                    najbardziej znany i rozpoznawalny. Na Podhalu jako wzięty architekt, a w całej
                                                    Polsce jako góralski muzyk, grywający m.in. w zespole Krywań.
                                                    - Nieporozumienia biorą się stąd, że te góralskie reklamy wymyślają ludzie,
                                                    którzy może i nigdy żywego górala nie widzieli - mówi Maciej Wojak, mieszkający
                                                    w Zakopanem filmowiec. - Wszystko przychodzi gotowe z Warszawy, od ceprów. My
                                                    tu nie mamy nic do gadania, mamy tylko wykonać. A oni nie wyczuli, że na
                                                    Podhalu słowo "sakramencki" brzmi obraźliwie.
                                                    Kontrowersyjne słówko pojawiło się na puszkach góralskiego piwa na długo przed
                                                    nakręceniem spotu:
                                                    Hej zbójnicy, hej górole! I wy, cepry, tam na dole.
                                                    Nasom Tatrom trza sie dzielić, coby dobrze sie weselić!
                                                    Sakramencko dobre piwo spod samiućkik Tater.
                                                    Straśnie dobre piwo w smaku i aromacie...
                                                    Wiadomo jednak, że puszki służą do opróżniania, a nie do czytania, więc z
                                                    początku poetyckie uniesienia pracujących dla Żywca copywriterów nie zwróciły
                                                    większej uwagi. Ale telewizja to coś zupełnie innego. Choć i wcześniej byli
                                                    tacy, co przewidywali kłopoty.
                                                    - Kiedy szukali górali do reklamy, robiliśmy remont starego kościółka przy
                                                    Kościeliskiej - opowiada Karpiel Bułecka. - Byłem akurat na plebanii i mówię do
                                                    księdza Olszówki, że idę na casting jakiegoś piwa. A ksiądz: Jezus Maria, panie
                                                    Janku, żeby to tylko nie było sakramencko dobre piwo. Ja też czułem, że może
                                                    być chryja, ale jak mnie wzięli, to wystąpiłem, bo uważałem, że nic złego się
                                                    nie dzieje.
                                                    Nie wszyscy jednak byli takiego samego zdania. Zobowiązani do publicznego
                                                    zabrania głosu w tej sprawie poczuli się działacze Związku Podhalan, a nawet
                                                    starostowie: tatrzański - Andrzej Gąsienica Makowski i nowotarski - Jan
                                                    Hamerski.
                                                    - Może by ich tak serca nie bolały, gdyby wiedzieli, że graliśmy za stawki dużo
                                                    niższe niż zawodowi aktorzy - mówi Karpiel Bułecka.
                                                    W kupie raźniej
                                                    Postanowili, że trzeba się zjednoczyć. Tak narodziło się Stowarzyszenie Górali
                                                    Występujących w Reklamach. Miało bronić dobrego wizerunku górali. Przed tymi,
                                                    co by chcieli przedstawiać Podhalan jako lud nieokrzesany i prymitywny. Ale i
                                                    przed swoimi, co przez zawiść dolewali oliwy do ognia.
                                                    - Dostawałem obraźliwe listy od różnych świętoszków, a jeden z lokalnych
                                                    polityków poza oczy wymyślał mi od idiotów. Chyba nie na tym polega góralski
                                                    honor? - pyta retorycznie Karpiel Bułecka.
                                                    - Razem zawsze raźniej - mówi Piotr Majerczyk, też głośny góralski muzykant,
                                                    lider zespołu Siwy Dym i właściciel noszącej to samo imię karczmy w Rabce. -
                                                    Choć wszyscy jesteśmy góralami, to większość się wcześniej nie znała. Nawet gdy
                                                    trudno coś konkretnego wywalczyć, to dobrze chociaż wspólnie spotkać się i
                                                    pogadać.
                                                    Trudno jednak powiedzieć, by nowa organizacja spotkała się z ciepłym przyjęciem
                                                    na Podhalu. Teraz głos zabrali także miejscowi intelektualiści. Zakopiański
                                                    publicysta i znawca miejscowej kultury Maciej Pinkwart szydził:
                                                    "Oto pod Giewontem zawiązało się Stowarzyszenie Górali Występujących w
                                                    Reklamie. Celem organizacji wydaje się dbanie o honor. W naszych czasach i na
                                                    naszym terenie honor najlepiej mierzy się w dolarac...".
                                                    I kto wie, czy w całym tym zamieszaniu najbardziej nie chodziło właśnie o
                                                    dutki. Pan Bóg dzieli bowiem talenty nierówno, nawet między górali. Jeden się
                                                    do reklamy nada bez żadnej obróbki, jak choćby właśnie Karpiel Bułecka,
                                                    ten "plakatowy góral zakopiański", jak go z przekąsem nazwał Pinkwart. Inny,
                                                    choć też wdzieje bukowe portki i kapelusz z muszelkami, tylko by klientów
                                                    odstraszał.
                                                    - Nikt do reklamówek nie trafia po znajomości - zapewnia Maciej Wojak. -
                                                    Organizowane są normalne castingi, wybiera się najlepszych.
                                                    Niedawno Wojak organizował przegląd kandydatów do reklamy środka
                                                    przeciwbólowego Fastum, po którym nawet reklamowemu góralowi przeszły bóle w
                                                    krzyżu, kiedy go baba dobrze tym specyfikiem wymasowała.
                                                    - Zgłosiło się ze dwadzieścia osób - mówi. - Wygrał cieśla z Murzasichla Wojtek
                                                    Łukaszczyk i jego żona, bo byli najbardziej naturalni. Jeszcze więcej było
                                                    kandydatek chętnych do roli góralki, co w reklamie Aktimela uplotła ciepły
                                                    sweter turyście, wracającemu z nart. Hania Karpiel-Urbańska pokonała nawet
                                                    zawodowe aktorki. To są naprawdę uczciwie zarobione pieniądze.
                                                    Żaden obciach
                                                    Góralskie awantury wokół sakramenckiego piwa zniechęciły wreszcie osoby
                                                    odpowiedzialne za marketing Tatry do artystów amatorów spod Tatr. W nowej
                                                    kampanii reklamowej tego trunku pojawili się wprawdzie też górale, bo jakże by
                                                    mogło być inaczej, ale jacyś dziwni. Jakby nie nasi...
                                                    - Poubierani w jakieś sweterki, gęby też nie góralskie - krzywi się Karpiel
                                                    Bułecka.
                                                    Opinie są jednak podzielone.
                                                    - Moja żona uwielbia tę reklamę, bo ten góral, który uwalnia wilka z sideł, ma
                                                    takie błękitne oczy - śmieje się zakopiański lekarz.
                                                    Kim jest ów dzielny błękitnooki góral, w kolejnym spocie ratujący kolegę przed
                                                    upadkiem w przepaść, trudno się dowiedzieć. W odróżnieniu od plakatowego
                                                    Karpiela Bułecki, dane osobowe tego bohatera producent reklamy pilnie chroni.
                                                    Tajemnica otacza także miejsca, w których kręcone były spoty. Na pewno jednak
                                                    nie są to Tatry, ani żadne polskie góry. Wskazują na to także obco brzmiące
                                                    nazwiska realizatorów reklamówek. Znawcy zastanawiają się, czy to Hiszpania czy
                                                    Szwecja, a może Kanada?
                                                    - Estetyka zmienia się wraz ze zmianą agencji reklamowej - wyjaśnia Wojak. - W
                                                    Polsce działają już filie wielkich, międzynarodowych producentów. Im czasem z
                                                    różnych względów wygodniej jest nakręcić spota za granicą, choćby w Chile czy
                                                    RPA. Bywa to nawet tańsze, bo TPN każe sobie płacić 35 tysięcy złotych za dzień
                                                    zdjęciowy, a tam podobne plenery można mieć za darmo.
                                                    Wojak jest doświadczonym kierownikiem produkcji, uczestniczył w produkcji wielu
                                                    filmów fabularnych, m.in. "Legendy Tatr" czy "Ogniem i mieczem". Od reklamówek
                                                    jednak nie stroni.
                                                    - Praca w reklamie to żaden obciach- uważa. - Jeśli klient wymarzy sobie, żeby
                                                    jego spota wyreżyserował Roman Polański, to on to zrobi, oczywiście pod
                                                    warunkiem, że klienta na to stać. Reklamówki kręcą czasem najwybitniejsi
                                                    operatorzy, na przykład przy produkcji spota dla jednej z sieci komórkowych,
                                                    który robiłem w Tatrach, pracował ze mną Paweł Edelman. Myślę więc, że dla
                                                    górali to też żadna ujma na honorze.

                                                    Janosik z komputera
                                                    W reklamach konkurencyjnego dla Tatry, ale też góralskiego piwa Harnaś żywych
                                                    górali zastąpił z kolei góral animowany komputerowo. Ten to dopiero zbiera
                                                    cięgi! Cytowany już Maciej Pinkwart - w tekście: "Chamstwo jako synonim
                                                    folkloru", pisał: "Nie oburzam się (...), ale jakbym był góralem, to by mnie
                                                    ruszyło: (...) we wspaniałej porze cała Polska dowiaduje się, ż
                                                  • Nietypowe, bo związane z nazewnictwem góralskim, dyktando pisali finaliści
                                                    trzeciego już Międzyszkolnego Konkursu Ortograficznego "Ortolandia", który
                                                    odbył się w Szkole Podstawowej w Podczerwonem.

                                                    Uczniowie musieli uporać się z pisownią takich wyrazów, jak: cucha, parzenica,
                                                    haft. Tekst dyktanda przekazała organizatorkom dyktanda - Danucie Antolak i
                                                    Monice Bielak - prof. Maria Mateja z Podhalańskiej Państwowej Wyższej Szkoły
                                                    Zawodowej. W finale wzięli udział uczniowie szkół podstawowych z terenu gminy
                                                    Czarny Dunajec, wyłonieni podczas szkolnych eliminacji. Podzieleni zostali na
                                                    grupy wiekowe. W kategorii klas I-III pierwsze miejsce zajęła Izabela Wójcik ze
                                                    Szkoły Podstawowej w Piekielniku, drugie - Anna Leja z SP w Podczerwonem,
                                                    trzecie - Dominika Czyszczoń z SP w Podszklu. W kategorii klas IV-VI najlepiej
                                                    dyktando napisała Wioleta Pawlak z SP w Piekielniku, drugie miejsce zajęła
                                                    Marzena Siodłak z SP w Odrowążu, trzecie - Ewelina Kadłubek z SP w Podszklu.
                                                    Komisja wyróżniła Katarzynę Zarycką z Publicznej Szkoły Podstawowej
                                                    Stowarzyszenia Przyjaciół Szkół Katolickich nr 1 w Starem Bystrem oraz
                                                    Katarzynę Miętus z SP w Czarnym Dunajcu.

                                                    Nie tylko w dyktandzie pojawiły się elementy góralszczyzny. Niektóre dzieci i
                                                    nauczyciele ubrani byli w stroje góralskie. Po zmaganiach z ortografią
                                                    uczniowie mogli wzmocnić siły góralskimi przysmakami - oscypkiem, moskolem,
                                                    smolcem i swojskim chlebem. Była także wspólna zabawa w malarzy ludowych oraz
                                                    przedstawienie "Poracka" w wykonaniu uczniów kl. III Szkoły Podstawowej w
                                                    Podczerwonem. Zwycięzcy otrzymali nagrody, a każdy uczestnik ortograficznego
                                                    konkursu - drobny podarunek oraz pamiątkowy dyplom. (AGN)

                                                    Brawo za inicjatywę!

                                                  • ...Podtatrza Polskiego i Słowackiego:

                                                    W tym roku konkurs upamiętnia 750 rocznicę pierwszej pisemnej wzmianki o
                                                    Popradzie – partnerskim mieście Zakopanego. Konkurs przeprowadzany jest w dwóch
                                                    kategoriach wiekowych: I kategoria; klasy IV-VI, II kategoria; klasy I-III
                                                    gimnazjum oraz klasy VII – IX w słowackich szkołach. Ze względu na dużą ilość
                                                    uczestników zarówno po stronie polskiej, jak i słowackiej działania rozłożono
                                                    na trzy etapy.

                                                    W dniu 5 maja , podczas etapów szkolnych wyłoniono najlepszych uczniów, którzy
                                                    wzięli udział w etapie regionalnym. W Popradzie słowaccy uczniowie pisali test
                                                    16 a w Zakopanem ich rówieśnicy 17 maja. Komisja konkursowa składała się z
                                                    przedstawicieli strony polskiej i słowackiej. Spośród 56 uczestników piszących
                                                    test w sali zakopiańskiego magistratu wybrano dwunastu finalistów, którzy
                                                    reprezentować będą nasz region 7 czerwca w Popradzie. Nasza drużyna nie
                                                    zakwalifikowała się. Brakło punktów. Startujemy za rok". Zwycięzcy etapu
                                                    regionalnego:

                                                    www.watra.pl/rozne/konkurs/foto3/DSCN7082.jpg

                                                    www.watra.pl/rozne/konkurs/foto3/DSCN7063.jpg
                                                    www.watra.pl/rozne/konkurs/foto3/DSCN7068.jpg
                                                    www.watra.pl/rozne/konkurs/foto3/DSCN7081.jpg
                                                    Międzynarodowy Konkurs Wiedzy o Regionie Podtatrza Polskiego i Słowackiego jest
                                                    przykładem dobrej współpracy pomiędzy granicznymi miastami. Jest to zasługa
                                                    pomysłodawczyni konkursu Władysławy Skupień - Naczelnika Wydziału Oświaty w
                                                    Zakopanem, Naczelnika Wydziału Oświaty Młodzieży i Sportu w Popradzie Aleny
                                                    Madzinovej i szeregu nauczycieli, którzy przygotowują młodzież.

                                                    To cenna inicjatywa, posiadająca konkretny wymiar organizacyjny, angażująca
                                                    setki uczniów po obydwu stronach naszych wspólnych Tatr.

                                                    Życzymy szczęścia naszym reprezentantom podczas wielkiego finału.

                                                    Foto-relacja (zdjęcia Jan Ciepliński):






                                                  • JAN MAZUR

                                                    Na wancie

                                                    Wanta śród potoka
                                                    wieldzaśno, co raty;
                                                    dwie śrybelne fale
                                                    tońcom kole wanty.

                                                    Siednonek se ne niyj
                                                    i patrze sie wkoło:
                                                    Ptoskowo śpiywonka,
                                                    co w smrekak sie sowoł,

                                                    zakwitnyna, kwitnie,
                                                    w tym skalnym kościele,
                                                    ka modlom sie wiecnie:
                                                    smreki, buki, jedle.

                                                    Hań, w niebo te granie,
                                                    kiej wieze wystajom
                                                    kóńcyste, świyconce —
                                                    w nik Pon-Bóg utajon.

                                                    A hań jesce wysyj:
                                                    chmurecki — janioły,
                                                    a hań jesce wysyj:
                                                    stow nieba liliowy.

                                                    Pana Boga cujym
                                                    i niebo mom w dusy,
                                                    wstąpiło mi do niyj
                                                    bez ocy i usy.

                                                    Siedze se na wancie
                                                    i patrze i słuchom...
                                                    Cozek tak posmutnioł?
                                                    Cegoz jesce sukom?

                                                    Hej, sukom jo, sukom
                                                    mojyj włosnyj pieśni,
                                                    co sie jesce guzdro
                                                    w głymbinie myj piersi.

                                                  • Gość: Ciupazka IP: *.it-net.pl 20.06.06, 11:28
                                                    Zakończyła się trzecia edycja Międzynarodowego Konkursu Wiedzy o Regionie
                                                    Podtatrza Polskiego i Słowackiego. Uczniowie z polskich i słowackich szkół
                                                    spotkali się w Spiskiej Sobocie na Słowacji. Podczas ceremonii otwarcia obecny
                                                    był burmistrz Zakopanego Piotr Bąk.

                                                    Droga do finału była długa i obejmowała eliminacje szkolne oraz okręgowe.
                                                    Uczestnicy musieli się wykazać bardzo rozległą wiedzą obejmującą zagadnienie z
                                                    geografii, historii i kultury Podtatrza.

                                                    Po paru godzinach konkursowych zmagań wyłoniono zwycięzców, którzy otrzymali
                                                    nagrody rzeczowe. Dodatkową atrakcją dla dzieci była wycieczka do Spiskiego
                                                    Podhradzia, gdzie znajdują się ruiny Spiskiego Hradu - największego zamku na
                                                    Słowacji.

                                                    Kategoria I: 1. Mateusz Madetko, Benjamin Macko; 2. Barbara Mateja, Patrik
                                                    Bendik; 3. Małgorzata Pabin, Katka Bulková; 4. Michał Gocał, Michal Slovik; 5.
                                                    Maria Kozak, Martin Augustin; 6. Mateusz Kopeć, Alena Samiecová. Kategoria II:
                                                    1. Ewa Karpiel, Jakub Fronc; 2. Tomasz Zając, źubka Garajová; 3. Karolina
                                                    Bzdyk, Dávid Nahalka; 4. Ewa Kowalik, Michal Materný; 5. Grzegorz Pakuła,
                                                    Monika Martonová; 6. Tomasz Granat, Július Mare?. (PK)
                                          • Wiycie, tak po prowdzie, to górole nie radzi sie naprzykrzać Panu Bogu, haj.
                                            Tak między nami godajęcy, to do koscioła chodziyli od wielgiygo dzwonu, musiała
                                            to być niebylejako okazyjo na tyn przyklod krztu, weselo, abo pomarcio kogosi
                                            w rodzinie. A godajom tyz o nos, ze naska religijność sięgała kapelusa, a cały
                                            zaś honór góralski był w kapelusu, hehe i temu go górole przed byle kim ze
                                            swojyj głowicki nie syjmujom, ba jako. Ani byle komu zas tak wartko na
                                            głowicke nie wdziywajom, haj. Ostatnio wdziywoł Tusk, Marcinkiewicz, nei
                                            prezydynt i premier Kaczyńścy . Nie barz piyknie im w tym naskim goralskim
                                            kapelusu, moze temu, ze głowicki do niego ni majom, he?

                                            A z poboznościom to tyz u nos choćjako a tu mi telo dokucajom
                                            cornymi na Forum, kie byk sama była cornom. Godali juz nasi dziadkowie, ze
                                            z Panym Bogiym lepiyj nie zacynać, tak samo, jako i dochtorym. Nojlepiyj od nik
                                            w uciykaca! Hehe... Jako uwazujycie, prowda to? Cy nie? Ftoz wie? Hale pobozne
                                            wiersycki układali inksi zaś om pisali, ba jako, nei nawet sie nimi modlyli.
                                            Hale "Przykozanio Boskie" to juz róźnie bywało, mieli i ni mieli w zocy, ba
                                            jako! Grzesyli tak, jako i dzisiok, a moze i barzyj.
    • Mozecie se pośpiewać gwarom z zespołem z Bukowiny Tatrzańskiej "RZOZ", ftory
      mo w zocy poezje góralskom śpiywanom :

      www.rzoz.chodziez.net.pl/nuta.html
      • Opowieści Jaśka Plewy o jego dziadku - tyz Jaśku Plewie (pod tym pseudonimem
        ukrywoł sie bez roki i to dość skutecznie, pomar w 2005 r. w Krakowie,
        dziennikorz, poeta i satyryk - Henryk Cyganik:

        "Jasiek Plewa - mój dziadek - był sołtysem przed piyrsom wojnom światowom,
        jesce we staryk Maniowak. Wiycie, ka to jes? Tam, ka teroz Ciorzsztyńskie
        Jezioro, a kiesik beła piykno wieś. Wstyd pedzieć, ale kiej się zacyna piyrso
        wojna, to on siedzioł w hareście. A beło tak: Jasiek Plewa sołtysował w
        Maniowak. Jako sołtys zbiyroł lo austryjackiego zaborcy podotki. A jak zebroł
        pore ryńskik, to seł do organisty, z ftorym straśnie lubiył pogwarzować. A jak
        se pogwarzowali, to zawsze kapecke się przynapiyli. Abo w chałupie, abo jak
        dziadka cosik poniesło, w karcmie pod Hubom. No, reśte już se mozno dośpiywać.
        Tak się dziadkowi z organistom piyknie ugwarzowało, ze jesce piykni syćkie
        dutki, co je dziadek jako podotki pozbiyroł - przepiyli. Kie nastoła wojna,
        dziadka wypuściyli, a może to juz beło za Polski. Nie bocym, bo bocyć nie
        mogem, bo mie jesce na świecie nie beło. A wypuściyli dziadka słuśnie, bo
        przecie przepiył austryjackie dutki, mozno pedzieć, ze ś nigo beł patriota... ".

        --
        AA
        • Międzynarodowa Konferencja Naukowa i spotkanie siedmiu kultur pogranicza
          polsko-słowackiego "Od Ladislava Mednayanszkeho do Jana Kantego
          Pawluśkiewicza", czyli największego projektu realizowanego tego roku przez
          Euroregion "Tatry" w ramach programu Interreg III A, brali udział
          przedstawiciele środowisk naukowych, kręgów kultury i muzealnictwa z polskiej i
          słowackiej strony, samorządowcy i inni zainteresowani tematyką poszczególnych
          referatów (lub osobami prelegentów).

          Warto zacytowac wypowiedzi(dotyczy gwary) znanych osobistości podczas
          konferencji:

          "Wybitny "tatrolog" - prof. Jacek Kolbuszewski

          - Biblia po góralsku to pewien szczebel rozwoju gwary - mówił wczoraj przed
          południem, w imieniu swoim i starszego kolegi - dr Kazimierza Sikory, dr Maciej
          Rak z Podhalańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej. - Żeby taka Biblia
          powstała, powinni się zebrać dialektolodzy, znawcy kultury ludowej, znawcy
          starożytnych języków, którzy pomogą w tłumaczeniu z oryginałów. To kwestia
          czasu, by ukazała się ona ulepszona, pozbawiona wad.
          Językoznawcy i dialektolodzy, obeznani we wcześniejszych próbach przekładania
          Biblii, pozwolili sobie na pewien eksperyment, "zadając" studentom fragmenty
          Biblii do przetłumaczenia na gwarę podhalańską, spiską i orawską. Potem
          skodyfikowali używane w tych studenckich przekładach określenia i osobliwości
          leksykalne i wyciągnęli wnioski. Nie omieszkali podzielić się ciekawymi
          spostrzeżeniami, np. na temat używanych w gwarowych tłumaczeniach określeń
          Boga. Syroki, Nojwyzsy - to nazwy, których w gwarowych tekstach używa diabeł,
          wiedząc, że zabiłoby go wezwanie imienia Pańskiego. Prócz tego sięgają po
          częste w żartobliwych gawędach i opowiadaniach określenie Ponbócek. Więcej
          kłopotu sprawiło młodym translatorom gwarowe nazwanie Maryi Dziewicy.

          Wszystkie te usiłowania służą jednak znalezieniu najtrafniejszych, właściwych
          wysokiemu stylowi biblijnemu wyrażeń. Studenckie tłumaczenia pokazały, że nie
          jest to zadanie łatwe.

          Rozwinięta przez dwóch językoznawców kwestia: Czy gwara podhalańska może
          sprostać wymogom stylu biblijnego? - pomyślana była jako głos w dyskusji.

          Nie brakło jednak i innych ciekawych wystąpień. Dr Anna Mlekodaj z PPWSZ zajęła
          się problemem: Swoi i obcy w tekstach pamiętników górali podhalańskich,
          sięgając m.in. po wspomnienia Romana Dziobonia i Józefa Fryźlewicza. Jej kolega
          z uczelni, dr Wojciech Kudyba, odskoczył natomiast od regionalnych spraw ku
          środkowoeuropejskiej poezji metafizycznej.
          Nad ciekawą kwestią - Polski czy słowacki Janosik w twórczości Kazimierza
          Przerwy-Tetmajera - zastanawiał się dr Andrzej Jazowski z Lipnicy Wielkiej.
          Interesująco, ze swadą, o polonikach w zbiorach Słowackiej Biblioteki Narodowej
          w Martinie opowiadał natomiast dyrektor Slovenskiej Narodnej Kniżnicy - Tomasz
          Trancygier.

          Ze swoimi wierszami przyjechali do Nowego Targu jego polski kolega Michał
          Jagiełło i dr Ladislav Volko z ministerstwa spraw zagranicznych Republiki
          Słowackiej. Żywioł romskiej poezji i pieśni przywiozła z sobą czarnogórska
          poetka Teresa Mirga, a dr Anna Piotrowska z uniwersytetu zajęła się czardaszem
          podhalańskim, czyli muzyką Romów z Czarnej Góry.

          Poezja, plastyka, muzyka, wydawnictwa, gwarowy żywioł - tak ubarwiły i
          oświetliły wywody naukowców, że Spotkanie siedmiu kultur na długo pozostanie w
          pamięci jego uczestnikom, a jeszcze dłużej całej społeczności pogranicza będą
          służyły słowo i obraz wydrukowane, pokazane w ramach tego przedsięwzięcia.
          (ASZ)




          --
          AA
          • Ponad 150 młodych recytatorów ze szkół i ośrodków kultury zjechało do
            szaflarskiego Zespołu Szkół Podstawowej i Gimnazjum. Już po raz czternasty
            w rocznicę śmierci zamęczonego w oświęcimskim obozie poety i żołnierza
            konspiracji ściągnęły ich tu recytatorskie zmagania i szczególny klimat
            wspomnieniowej, patriotycznej uroczystości.

            W XIV Konkursie Recytatorskim im. Augustyna Suskiego "Strofy o Ojczyźnie" brali
            udział uczniowie i gimnazjaliści z aż 48 placówek. Gmina i szkoła przyjmowały
            ich jak zwykle serdecznie, w klasach ozdobionych portretem poety i patrona,
            biało-czerwoną draperią, regionalnymi motywami, obrazkami z gór.

            Uczestnicy - w większości odziani po góralsku, orawsku, spisku - prócz
            przewidzianych regulaminem wierszy i fragmentów prozy A. Suskiego - wybierali
            do recytacji utwory m.in. Wandy Czubernatowej i Wandy Szado-Kudasikowej, Józefa
            Pitonia, Romana Dziobonia, Hanki Nowobielskiej, Zofii Gracy. Słuchało ich aż
            sześć komisji z regionalnymi znakomitościami w składzie, bo inaczej konkurs
            rozgrywany w dwóch kategoriach - literackiej i gwarowej - musiałby trwać dłużej
            niż jeden dzień.

            W najmłodszej grupie (klasy I-III) zwycięzcami w kategorii literackiej są:
            Jakub Pańszczyk z GCK w Kluszkowcach (I miejsce), Jagoda Stawiarska z SP nr 1 w
            Zakopanem (II miejsce) i Agnieszka Szczerba z SP w Szaflarach (III miejsce).
            Wyróżnienia zdobyły tutaj Joanna Cieślikowska z SP w Bańskiej Niżnej i Łucja
            Topolska z SP w Tylmanowej.

            W kategorii gwarowej najwyżej ocenili jurorzy Marcina Stramę z SP w Dębnie (I
            miejsce), Annę Gal z SP w Odrowążu (II miejsce) i Jolantę Bednarz z SP nr 1 w
            Starem Bystrem (III miejsce). Wyróżnień było aż cztery i przyznano je: Paulinie
            Kowalczyk z SP w Groniu, Katarzynie Stramie z SP w Szaflarach, Patrykowi
            Zapotocznemu z SP w Skrzypnem i Damianowi Łapce z SP w Maruszynie Górnej.

            Licznie reprezentowana była grupa II (klasy IV-VI) i tu laureatami w kategorii
            literackiej są: Renata Kukuc z SP w Gliczarowie Dolnym (I miejsce), Katarzyna
            Schab z SP w Ludźmierzu (II miejsce) oraz Izabela Rzadkosz z SP w Bańskiej
            Niżnej (III miejsce). Wyróżnieni to Anna Udziela z SP nr 2 w Nowym Targu,
            Magdalena Bednarczyk z SP w Kluszkowcach, Barbara Leja z SP w Podczerwonem,
            Gabriela Warmuz z SP Dębnie i Dariusz Rutkowski z SP w Maruszynie Dolnej.

            Najlepszymi w kategorii gwarowej okazali się: Halina Rychtarczyk z SP w
            Chochołowie (I miejsce), Małgorzata Chowaniec z SP w Poroninie (II miejsce) i
            Katarzyna Obrochta z SP nr 1 w Cichem (III miejsce). Wyróżniono natomiast:
            Marzenę Bednarz z SP nr 1 w Starem Bystrem, Andrzeja Adamczyka z SP w
            Szaflarach, Magdalenę Zaskalską z SP w Odrowążu Podhalańskim, Angielkę Gracę z
            SP w Bańskiej Wyżnej i Katarzynę Chowaniec z SP w Gliczarowie Górnym.

            Prezentując dojrzalszy już i trudniejszy repertuar, mocno rywalizowali
            gimnazjaliści i tu zwycięzcami w kategorii literackiej są: Ewa Pawlikowska z
            Gimnazjum w Załucznem (I miejsce), Mariola Klocek z Gimnazjum w Krempachach (II
            miejsce) i Anna Mikucka z Gimnazjum w Ludźmierzu (III miejsce). Wyróżnienia
            przypadły Paulinie Zoń z Gimnazjum w Krempachach i Agnieszce Gąsienicy z
            Gimnazjum w Gronkowie.

            Triumfatorzy w kategorii gwarowej to Justyna Komperda z Gimnazjum w Załucznem
            (I miejsce), Klaudia Grobarczyk z Gimnazjum w Zubrzycy Górnej (II miejsce) i
            Joanna Pańszczyk z Gimnazjum w Gronkowie (III miejsce). Wyróżnienia w tej
            kategorii przyznano czterem dziewczętom: Sylwii Kaczmarczyk z Gimnazjum w
            Krempachach, Magdalenie Rzadkosz z Gimnazjum nr 1 w Białym Dunajcu, Annie
            Harbuz z Gimnazjum w Starem Bystrem i Marii Gałdyn z Gimnazjum w Szaflarach.

            Komu jeszcze wiek pozwala brać udział w tym konkursie - za rok w maju też z
            pewnością w Szaflarach zawita. (ASZ)

            --
            AA
            • Nei tutok zek se pogodała, sama do sie, cy jako, haj, do Wos! Hale gwarom!

              forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=170&w=14599536&v=2&s=0
              --
              AA
              • Zaproszenie.
                Zarząd Nowotarskiego Oddziału Związku Podhalan zaprasza członków i
                sympatyków jutro, we wtorek, 30 października, o godz. 18 do Izby im.
                ks. prof. Józefa Tischnera. Gościem wieczoru będzie prof. Józef Kąś
                z Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego.
                Zaprezentuje on swoje dzieło - "Słownik gwary i kultury
                pohalańskiej".

                No, no, wartko zeście go napisali, gratulacje!

                Dialektolog, boc o mnie i wyślij za pobraniem! Hej!


                --
                AA
                • Słownika jesce nima.

                  Prefesór pewnie godoł o tym, jak sie pise tyn słownik i ka go majom Podholanie i
                  ci co "zarządzają kulturą".

                  --
                  Dialektolog
                  • Gość: ciupazka IP: *.it-net.pl 04.11.07, 19:43
                    Przez grzecność nie pedziołeś , ze w rzycisku, he? A MOZE TRZA
                    OSTRZYJ GWARZYĆ O TYM? Nei, kieby KULTURA sama sobom zarządzała
                    to moze i było by lepiyj. Byłeś tam moze? Pewnie nie, dzięki za
                    wieści, jaby co, abo co, to my som . Hej!
                    • Gość: ciupazka IP: *.it-net.pl 30.11.07, 08:53
                      XVIII Święto Gwary Góralskiej recytatorów z Klikuszowej, Gronkowa,
                      Ludźmierza, Waksmundu, Krempach, Dębna, Harklowej, Szlembarku,
                      Knurowa, Lasku, Nowej Białej, Ostrowska, Rogoźnika, Krauszowa,
                      Długopola, Morawczyny, Łopusznej i Obidowej to "urobek" nie tylko
                      dzieci ale i nauczycieli rozmiłowanych w gwarze, w strofach
                      wierszy, w góralskich opowieściach i przedstawionych na konkursie
                      recytatorskim, gawędziarski.
                      Dzieci przybywają tu z wielką ochotą, bo nikt nie wyjedzie bez
                      nagrody, poczęstunku, wspólnej uciechy. Uczestników było prawie 69,
                      a wszyscy w paradnym góralskim odzieniu.
                      Dziecięcy wdzięk, świeżość, wzruszenie. Ponieważ "urobek"
                      regionalnych poetów, twórców gawęd jest przebogaty - z pomocą swoich
                      nauczycieli mają w czym wybierać, repertuaru nigdy im nie braknie.
                      Barz piyknie i tak trzymać!!! A nauczycielom i dzieciom
                      gratulujymy!

Wysyłaj powiadomienia o nowych wpisach na forum na e-mail:

Aby uprościć zarządzanie powiadomieniami zaloguj się lub zarejestruj się.

lub anuluj

Zaloguj się

Nie pamiętasz hasła lub loginu ?

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Agora S.A. - wydawca portalu Gazeta.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść wypowiedzi zamieszczanych przez użytkowników Forum. Osoby zamieszczające wypowiedzi naruszające prawo lub prawem chronione dobra osób trzecich mogą ponieść z tego tytułu odpowiedzialność karną lub cywilną. Regulamin.