• drzewko
  • od najstarszego
  • od najnowszego
Dodaj do ulubionych

Przyszłość polskiej obrony przeciwlotniczej

  • IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 30.07.04, 10:48
    Mamy sezon ogórkowy, więc jak w innym wątku rozmawiamy o przyszłości polskich
    sił powietrznych to może pogadamy o rozwoju opk.

    1. Czy Loara będzie produkowana? Czy jest sens pakować środki w ten program?
    Co raz pojawiają się głosy, że nie jest ani nowoczesny, ani perspektywiczny.

    1.1 Jeżeli tak, to czy skończy się na PZA, czy też bedzie produkowana
    również PZR. Jeżeli PZR to z jakimi rakietami (SAHV-3, VT-1 czy BAMSE)

    2. Czy obrona wojsk lądowych spadnie na barki będacych na chodzie i cześciowo
    modernizowanych OS, kilku Białych i drobnicy: ZU-23, Grom/Poprad?

    3. Krugi, S-200 niedługo trzeba wycofywać, na szczęście Newy modernizowane do
    standardu Newa SC pociągną trochę dłużej, ale i tak po 2010 skończą się
    rakiety -> co dalej?

    3.1 kupimy 5-8 bateri Patriot Pac-3 ERINT, S-300 lub Aster SMAP/T? Nierealne
    3.2 pozyskamy 2-3 baterie starszych Patriotów. Bardziej prawdopodobne.
    3.3 Amerykanie zainstalują na terenie RP elementy systemu obrony
    antyrakietowej i sami obstawią instalacje środkami p.plot i będziemy
    czuli się bezpieczniej ;-)

    Może ktoś przepowie przyszłość polskiej obrony p.lot/p.rak

    Pozdrawiam
    Edytor zaawansowany
    • Gość: kto IP: green.d* / *.mofnet.gov.pl 30.07.04, 11:58
      "1. Czy Loara będzie produkowana? Czy jest sens pakować środki w ten program?
      Co raz pojawiają się głosy, że nie jest ani nowoczesny, ani perspektywiczny.

      1.1 Jeżeli tak, to czy skończy się na PZA, czy też bedzie produkowana
      również PZR. Jeżeli PZR to z jakimi rakietami (SAHV-3, VT-1 czy BAMSE)

      2. Czy obrona wojsk lądowych spadnie na barki będacych na chodzie i cześciowo
      modernizowanych OS, kilku Białych i drobnicy: ZU-23, Grom/Poprad?

      3. Krugi, S-200 niedługo trzeba wycofywać, na szczęście Newy modernizowane do
      standardu Newa SC pociągną trochę dłużej, ale i tak po 2010 skończą się
      rakiety -> co dalej?

      3.1 kupimy 5-8 bateri Patriot Pac-3 ERINT, S-300 lub Aster SMAP/T? Nierealne
      3.2 pozyskamy 2-3 baterie starszych Patriotów. Bardziej prawdopodobne.
      3.3 Amerykanie zainstalują na terenie RP elementy systemu obrony
      antyrakietowej i sami obstawią instalacje środkami p.plot i będziemy
      czuli się bezpieczniej ;-)

      1. PZA LOARA nie powinien być produkowany w tej cięzkiej gasiennicowej wersji,
      tylko np. holowanej do obrony lotnisk, baz w głębi ugrupowania gdzie będzie
      chronić obiekty a nie wojska na styku z nieprzyjacielem, gdzie działają
      smigłowce z ppk o zasięgu takim jak działka 35 Loary. Jest za duża, za łatwa do
      wykrycia i przede wszystkimza droga: przy prawdopodobnym założeniu, ze 1
      Loara chroni batalion po jej zniszczeniu czołgi/bwp jak na strzelnicy....
      Ale jak sie upieracie żeby produkować to dłuższą serię - do 100 szt. dla WP ( 1
      Loara chroni kompanię panc/zmech), a nie pare egzemplarzy na pokazówki,że niby
      jeżdzi i sztrzela....
      ostro promować - może Indie kupią, i PRZEDE WSZYSTKIM dołozyć ze 4 wyrzutnie
      dla Gromów.

      Jeśli chodzi o PZR LOara to go nie będzie biorąc po uwagę jeszcze będące na
      chodzie Osy, ale jesli daj Bóg będzie to wybrał bym VT-1 lub SAHV-3. Są
      bardziej dopracowane od Bamse.

      2. Powinno być mnóstwo tej drobnicy typu Grom/Poprad. W ZU-23 zmodernizowane
      napędy i celowniki, ZUR-23 tak samo + wymienione rakiety na Gromy a całość
      wpięta w system dowodzenia. Zamiast kupować np. 20 Loar zmodernizowałbym w ten
      sposób większą cześć tych systemów.
      W Gromie wydłużyłbym zasięg do 7 -8 km. nawet jesli na koncu odcinka rakieta
      bedzie mało zwrotna i wystrzelona pojedynczo nie trafi to i tak postraszy tą
      małą głowiczką, he, he. I Wtedy rzeczywistwy zasieg do celu oddaljącego się to
      bedzie 4-5 km.
      Poprad - jak najbardziej, Biala - też.
      + modernizacja WSZYSTKICH Os i Kubów - no tak kiedyś skończą się rakiety. I
      trzeba będzie odkurzyć PZA Loara i dlatego warto inwestować w ten program co
      roku malutką sumkę, niezależnie od tego jakie będą rakiety, aby za parę lat nie
      zostać z gołą (_I_) po wycofaniu Os.


      3. Co dalej po Newach? Wszystkie warianty to i tak za mało:
      3.1. Nierealny bezdyskusyjnie
      3.2. 3 baterie Patriot - za dużo obiektów do obrony. Najbardziej
      prawdpopodobny, tylko że brakuje tańszego systemu o zasięgu do 50 km typu np.
      BUK. Namiastką mogłaby być rakietowa Loara o zasięgu 15-20 km w wersji holowanej
      3.3. Przecież to USAF będzie uzytkował i kierował systemem. I nie odpali
      pocisku do zwalczania rakiet balistycznych przeciw klasycznym
      samolotom/śmigowcom. A środki plot użyje przeciw atakom na te instalacje a nie
      do obrony np. mostu w Sandomierzu, czy radaru pod Łaskiem. Ale ogólnie jestem
      za...
      Końcowo - jeśli chodzi o obronę plot wojsk i kraju to jak MON zrealizuje to co
      zamierza to ujdziemy w tłoku, przynajmniej do 2010-2015 r. Są karty bardziej
      tragiczne - Polskie Siły Powietrzne - część latająca albo z innej beczki:
      obrona przeciwpancerna, ale to już inna tragedia grecka....
      PZDR>




      • Gość: bugim IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 30.07.04, 19:40
        Aleś namieszał.

        OPL WL

        To w jednostkach ciężkich powinna być Loara A, i siostrzana wersja rakietowa
        Loara R(różnie nazywana).
        Dla pododdziałów piechoty powinien to być grom. Przydałyby się też Poprady.

        Problem pojawia się w jednostkach lekkich, kołowych. Może tutaj właśnie poprad,
        zmodernizowana osa AK. Więcej zestawów grom. Powinny też być pod płaszczem
        ochronnym patriotów.

        I właśnie.

        Krógi, mają zostać zastąpione przez patrioty. Newy SC.? O ich następcach mówi
        się o wiele mniej, myślę jednak, że warto wstawić w ich miejsce również
        patrioty. Zestawy S-200, nie przewiduje się dla nich następców.
    • 30.07.04, 12:00
      Gość portalu: A.L. napisał(a):

      > Mamy sezon ogórkowy, więc jak w innym wątku rozmawiamy o przyszłości polskich
      > sił powietrznych to może pogadamy o rozwoju opk.
      >
      O rozwoju OPK pisałem już o w wątku o Siłach Powietrznych, tutaj pragnę się
      skupić na OPL WL
      > 1. Czy Loara będzie produkowana? Czy jest sens pakować środki w ten program?
      > Co raz pojawiają się głosy, że nie jest ani nowoczesny, ani perspektywiczny.
      >
      Program jest nowoczesny i perspektywiczny. Sama Loara-A nie została jeszcze
      wdrożona, ale zbudowano m.in. MMSR (na jej bazie). W próbach system wychodzi
      bardzo dobrze. Działka 35 mm z amunicją AHEAD to skuteczna i nowoczesna broń.
      Myślę, że program będzie rozwijany po 2008-2010
      > 1.1 Jeżeli tak, to czy skończy się na PZA, czy też bedzie produkowana
      > również PZR. Jeżeli PZR to z jakimi rakietami (SAHV-3, VT-1 czy BAMSE)
      >
      Ostatnie zmodernizowane PZR wycofane zostają w 2015-2018, więc na razie mamy
      pole manewru. Jako pocisk wybrałbym SAHV-3, dlatego, że jego najnowsza wersja
      (Umkontho-R) ma zasięg 25 km i max. pułap 12 km. Jest ona naprowadzana
      aktywnie radiolokacyjnie z korektą radiokomendową, co daje możliwość atakowania
      wielu celów jednocześnie. Jak ważny jest duży zasięg pokazują osiągi przyszłych
      pocisków lotniczych (Hermes : 15-18 km, desygnowany następca Hellfire i
      Maverick JCM - 28 km). Nie da się przewidzieć, czy program w ogóle będzie, ale
      jeśli tak to po 2012 więc trzeba działać perspektywicznie, wdrażając najlepsze
      dostępne rozwiązania.
      > 2. Czy obrona wojsk lądowych spadnie na barki będacych na chodzie i cześciowo
      > modernizowanych OS, kilku Białych i drobnicy: ZU-23, Grom/Poprad?
      W okresie do 2010-2012 - raczej tak.

      > 3. Krugi, S-200 niedługo trzeba wycofywać, na szczęście Newy modernizowane do
      > standardu Newa SC pociągną trochę dłużej, ale i tak po 2010 skończą się
      > rakiety -> co dalej?
      >
      S-200 też zostały zmodernizowane
      > 3.1 kupimy 5-8 bateri Patriot Pac-3 ERINT, S-300 lub Aster SMAP/T? Nierealne
      > 3.2 pozyskamy 2-3 baterie starszych Patriotów. Bardziej prawdopodobne.
      Myślę, że pozyskamy starsze Patrioty, ale będzie ich więcej (potrzeby NATO
      NATINADS mówią o 12 systemach)
      > 3.3 Amerykanie zainstalują na terenie RP elementy systemu obrony
      > antyrakietowej i sami obstawią instalacje środkami p.plot i będziemy
      > czuli się bezpieczniej ;-)
      >
      Tak by było najlepiej. I w tej sytuacji na pewno będziemy mieć Patrioty na
      naszym terytorium, ale polskie - nie amerykańskie (poprawność polityczna). Ten
      wariant jest dość prawdopodobny

      pzdr
      m4a1
      > Może ktoś przepowie przyszłość polskiej obrony p.lot/p.rak
      >
      > Pozdrawiam
      • Gość: kto IP: green.d* / *.mofnet.gov.pl 30.07.04, 12:32
        Jeśli Umkontho ma zasięg do 25 km i ma głowicę aktywną to też byłbym za bo to
        daje wielokonałowość systemu. I można by stworzyć na bazie PZR Loara wersje
        samobiezną dla potrzeb opl wojsk i holowaną do obrony obiektów stałych.
        Jednak pochodzenie pocisku trochę watpliwe nie wiadomo przecież co naprawdę
        było przyczyną odrzucenia Huzara z ppk i działkiem rodem z RPA....
        I tu ciekawostka -przypomniałem sobie,że Loara w wersji artyleryjskiej jest
        zblizona do prezentowanego w 1994 r. zestawu ZA-35 właśnie z RPA. Ciekawe...
        • 30.07.04, 13:42
          Co do pochodzenia Umkhonto - sprawa Huzara rczej nie przeszkodziła w kontaktach
          z Denelem w sprawie amunicji 155mm. A Umkhonto IR zostało 2 lata temu wybrane
          przez marynarkę wojenną tak cieszących się ostatnio w MON popularnością;) Finów.
          Wersję większego zasięgu faktycznie opracowują ale czy opracowali?
        • 30.07.04, 16:17
          Będę odpowiadać tematami.
          1. Loara-A
          W Białych zakłada się po 6 działek na brygadę (tylko pancerną). Myślę, że
          najlepiej byłoby rozplanować to tak: jest 8 kompanii panc., w każdym batalione
          jedna (chyba) pozostaje w odwodzie. Te "czołowe" powinny być chronione przez
          Loary/Białe (i Grom/POPRAD), ta "tylna straż" przez zmodernizowane zeestawy ZU-
          23-2 razem z Gromami podobnie jak stanowisko dowodzenia.
          Modernizacja ZUR-23, wpięcie ich w system plot. tak samo jak Gromów są jak
          najbeardziej pożądane. Podobnie wprowadzenie POPRAD (daje możliwości działania
          w nocy) przy czym dla POPRADA i Loary-A należałoby się zastanowić nad aleterem
          podczerwieniowym ADAD.
          Zwiększenie zasięgu Groma to również bdb pomysł, choć przy naszym
          ukształtowaniu terenu bardzo rzadko jest możliwość odpalenia ppk z niskiego
          pułapu z odległości większej niż 4 km (poruszano to m.in. przy programie
          Huzar). Jeśli zasięg Gromów nie zostanie zwiększony, to nie ma sensu instalować
          wyrzutni na Loarach - niech lepiej będą na POPRADACH (mniejsze
          prawdopodobieństwo zniszczenia), bo ich zasieg i tak nie będzie większy niż
          działek (jeśli strzelamy amunicją podkalibrową FAPDS).
          Wersja kontenerowa Loary do obrony obiektowej jest jak najbardziej pożądana,
          można bowiem niszczyć środki precyzyjnego rażenia amunicją AHEAD.
          S-200 Wega - najlepiej, gdyby one obejmowały swoim "parasolem ochronnym" cały
          kraj.
          A do obrony ppanc. - Spike dostaną w większości jednostki lekkie :( a zamiast
          niszczycieli czołgów w jedn. ciężkich bedziemy miec nieliczne NT-S na Humvee.
          pzdr
          m4a1
      • Gość: A.L. IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 30.07.04, 13:39
        > kubam4a1 napisał:
        > S-200 też zostały zmodernizowane

        Tak, WZU Nr 2 modernizuje Wegi. Rakiet nie ruszają, modernizacja dotyczy w
        większości wyposażenia kabin, zwiększa autonomicznosć i niezawodność.
        Ciekawostka - dla zestawu ilość okablowania zmniejsza się po modernizacji o
        drobne 5000 metrów.

        Mamy 12 wyrzutni tych rakiet. Czy z racji ich b.dużego zasięgu (ok. 250 km) nie
        byłoby sensownie zmienić lokalizację wyrzutni (dla przypomnienia stacjonarne)
        gdzieś do centralnej Polski?

        Jeszcze w temacie Wegi.
        W 2003 wybuchła głowica tej rakiety na poligonie w Zielonce, zabijając trzy
        osoby. Było to w trakcie okresowych badań związanych z przedłużeniem okresu
        eksploatacji rakiet. spalił się 1 hektar lasu.
    • 30.07.04, 13:46
      Ostatnio, bodaj w wywiadzie z dowódcą PSP w Lotnictwie, czytałem o pewnym
      zainteresowaniu naszych czynników przeciwlotniczą wersją AMRAAMa, opracowaną
      przez Kongsberga:

      www.kongsberg.com/eng/kda/products/Aircraft/sl-amraam/
      • Gość: A.L. IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 30.07.04, 14:45
        Firma Kongsberg stara się zainteresować również naszą MW pociskiem NSM, a
        konkretnie wersją przystosowaną do odpalania z naszych Kobbenów. Podnosłoby to
        niewątpliwie ich wartość bojową, tylko te pieniądze .....

        • 30.07.04, 17:14
          Chyba pobilibyśmy rekord jeśli chodzi o różnorodność pocisków woda-woda;-).
          Pocisk Kongsberga wygląda ciekawie ale jak narazie nie rozwiązano jeszcze
          wszystkich chorób wieku dziecięcego.
          • Gość: A.L. IP: *.c148.petrotel.pl 30.07.04, 22:21
            Dlatego ten temat nalezy traktować tylko jako ciekawostkę, raczej z tych
            marketingowych deklaracji nic się nie wykluje.
    • Gość: zmęczon IP: *.daminet.pl 30.07.04, 19:45
      Gość portalu: A.L. napisał(a):

      > Mamy sezon ogórkowy, więc jak w innym wątku rozmawiamy o przyszłości polskich
      > sił powietrznych to może pogadamy o rozwoju opk.
      >
      > 1. Czy Loara będzie produkowana? Czy jest sens pakować środki w ten program?
      > Co raz pojawiają się głosy, że nie jest ani nowoczesny, ani perspektywiczny.

      Jak będziesz słuchał głosów to w wariatkowie wylądujesz. Loara poza obroną WL
      przed BSLami, rakietami i bombami samonaprowadzającymi się, może wypracowywać
      cele np. dla AMRAAMów.

      > 1.1 Jeżeli tak, to czy skończy się na PZA, czy też bedzie produkowana
      > również PZR. Jeżeli PZR to z jakimi rakietami (SAHV-3, VT-1 czy BAMSE)

      Nie widzę sensu. Faktycznie obecnie potrzebne byłyby o rakiety o zasięgu
      kilkunastu kilometrów, ale nim zrobiliby PZR to już nikt normalny nie będzie
      wysyłał załogowych maszyn tak blisko.

      > Może ktoś przepowie przyszłość polskiej obrony p.lot/p.rak

      Loara, Loara Light na Rosomaku, oraz jakaś rakieta samonaprowadzająca się
      średniego zasięgu na ciężarówce. Najprawdopodobnniej AMRAAM bo i tak go
      kupujemy do samolotów.
      • Gość: A.L. IP: *.c148.petrotel.pl 30.07.04, 22:27
        >Najprawdopodobnniej AMRAAM bo i tak go
        >kupujemy do samolotów.

        Byłoby to logiczne rozwiązanie. Ciekawe jak wygląda stopień unifikacji pocisków
        w wersjach lądowej i lotniczej.
        • Gość: kubam4a1 IP: *.proton.net.pl / *.proton.net.pl 30.07.04, 22:40
          A co sądzicie o Umkontho-R (pisałem też SAHV-R) produkcji RPA, zasięg "ponad"
          25 km, pułap maks. 12 km. I nadal chcą wyśrubować te parametry Dla porównania
          rosyjski pocisk Hermes który ma wejść do produkcji ma mieć zasięg 18 km, a
          amerykański JCM (za AGM-65 i AGM-114) - 28 km. Naprowadzanie aktywne
          radiolokacyjne z korektą radiokomendową.
          Nie podoba mi się AIM-120 dla OP, bo ma on mieć zasięg jedynie 30 km w wersji
          lądowej - dla OP to za mało. Bardziej prawdopodobne wydaje się przejęcie PAC-2,
          a najlepiej kupmy S-300PMU2, a jak nie chcemy od Rosjan - ASTER-30.
          pzdr
        • Gość: kubam4a1 IP: *.proton.net.pl / *.proton.net.pl 30.07.04, 22:41
          A co sądzicie o Umkontho-R (pisałem też SAHV-R) produkcji RPA, zasięg "ponad"
          25 km, pułap maks. 12 km. I nadal chcą wyśrubować te parametry Dla porównania
          rosyjski pocisk Hermes który ma wejść do produkcji ma mieć zasięg 18 km, a
          amerykański JCM (za AGM-65 i AGM-114) - 28 km. Naprowadzanie aktywne
          radiolokacyjne z korektą radiokomendową.
          Nie podoba mi się AIM-120 dla OP, bo ma on mieć zasięg jedynie 30 km w wersji
          lądowej - dla OP to za mało. Bardziej prawdopodobne wydaje się przejęcie PAC-2,
          a najlepiej (całkowicie nierealne :() kupmy S-300PMU2, a jak nie chcemy od
          Rosjan - ASTER-30.
          pzdr
          • Gość: zmęczon IP: *.daminet.pl 30.07.04, 23:52
            Gość portalu: kubam4a1 napisał(a):

            > A co sądzicie o Umkontho-R (pisałem też SAHV-R) produkcji RPA, zasięg "ponad"
            > 25 km, pułap maks. 12 km. I nadal chcą wyśrubować te parametry Dla porównania
            > rosyjski pocisk Hermes który ma wejść do produkcji ma mieć zasięg 18 km, a
            > amerykański JCM (za AGM-65 i AGM-114) - 28 km. Naprowadzanie aktywne
            > radiolokacyjne z korektą radiokomendową.

            Papier jest cierpliwy i w materiałach reklamowych można zapisać dowolne
            parametry. I tak spuscili z tonu, paręnaście lat temu chwalili się bronią
            laserową zainstalowaną na pokładach swoich myśliwców. Podobno nawet UFO tym
            strącili.

            > Nie podoba mi się AIM-120 dla OP, bo ma on mieć zasięg jedynie 30 km w wersji
            > lądowej - dla OP to za mało. Bardziej prawdopodobne wydaje się przejęcie PAC-
            2,

            A mamy w co strzelać na większy zasięg ?

            > a najlepiej (całkowicie nierealne :() kupmy S-300PMU2, a jak nie chcemy od
            > Rosjan - ASTER-30.

            A mamy na to pieniążki ?
            • Gość: kubam4a1 IP: *.proton.net.pl / *.proton.net.pl 31.07.04, 08:57
              > > a najlepiej (całkowicie nierealne :() kupmy S-300PMU2, a jak nie chcemy o
              > d
              > > Rosjan - ASTER-30.
              >
              > A mamy na to pieniążki ?

              Dlatego napisałem "całkowicie nierealne".

              > > Nie podoba mi się AIM-120 dla OP, bo ma on mieć zasięg jedynie 30 km w we
              > rsji
              > > lądowej - dla OP to za mało. Bardziej prawdopodobne wydaje się przejęcie
              > PAC-
              > 2,
              >
              > A mamy w co strzelać na większy zasięg ?
              Wątpię, czy np. 12 dyonów AMRAMMÓW objęłoby swoim zasięgiem cały kraj . A
              mówimy o obronie strefowej. OP musi być obecna także w głębi kraju (np. na
              wypadek ataku samolotami pasażerskimi..)
              pzdr
              m4a1
              • Gość: A.L. IP: *.c148.petrotel.pl 31.07.04, 21:47
                Ewentualne wprowadzenie Amraamów w wersji ladowej nie rozwiązuje problemu
                obrony dalekiego zasięgu i cały czas potrzeba systemu klasy Patriot.

                Wydaje mi się, że za parę lat Loarami będą nadwyżki właśnie zmodernizowanych
                przez Holendórw i Niemców Gepardów, a jedyny możliwy system p.lot dużego
                zasięgu jaki możemy wprowadzić to używane Patrioty (zakładając zacieśnianie
                militarnych więzi z USA). Może Amerykanie rozlokują jakąś baterię swoich
                Patriotów na naszym terytorium. Z tych optymistyczniejszych rzeczy należy
                zauważyć nadchodzącą poprawę w zakresie rozpoznania radiolokacyjnego. Nowe F-
                16tki też zostaną włączone w system opk, Amraamy mają niewątpliwe walory.


                No chyba, że sytuacja ekonomiczna Polski będzie się wyraźnie poprawiać, a nasi
                decydenci zaczną dostrzegać korzyści z uczestnictwa w międzynarodowych
                projektach.
    • Gość: A.L. IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 04.08.04, 15:12
      Z PZ:
      "Początek prac na pierwszych trzech posterunkach zbiegł się z informacją o
      możliwości ustawienia w naszym kraju nie tylko sześciu natowskich radarów
      wczesnego ostrzegania, ale również bliżej nieokreślonej liczby elementów
      amerykańskiego systemu obrony antyrakietowej.........."
      "Wiadomo natomiast, że wszystkie trzy posterunki otrzymają stację
      radiolokacyjną NUR-12M z warszawskiego PIT-u.
      – Dwa urządzenia już są gotowe, a jedno przeszło nawet próby wojskowe ..."

      www.polska-zbrojna.pl/artykul.html?id_artykul=1601
  • Powiadamiaj o nowych wpisach

Wysyłaj powiadomienia o nowych wpisach na forum na e-mail:

Aby uprościć zarządzanie powiadomieniami zaloguj się lub zarejestruj się.

lub anuluj

Zaloguj się

Nie pamiętasz hasła lub loginu ?

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Nakarm Pajacyka
Agora S.A. - wydawca portalu Gazeta.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść wypowiedzi zamieszczanych przez użytkowników Forum. Osoby zamieszczające wypowiedzi naruszające prawo lub prawem chronione dobra osób trzecich mogą ponieść z tego tytułu odpowiedzialność karną lub cywilną. Regulamin.