Niedziela

06.04.14, 22:01
Po rosyjsku to воскресенье. Jak usłyszałem pozdrowienie Христос воскрес, które wierzący wkrótce wprowadzą w użycie, to myślałem, że niedziela to wskrzeszenie. Ale wskrzeszenie (zmartwychwstanie) to воскресение. Różnica subtelna jest. Zbieżność przypadkowa?
    • stefan4 Re: Niedziela 07.04.14, 00:10
      al.1:
      > Po rosyjsku to воскресенье.
      [...]
      > Ale wskrzeszenie (zmartwychwstanie) to воскресение. Różnica subtelna jest.
      > Zbieżność przypadkowa?

      Oba pochodzą od wskrzeszania, tyle że to pierwsze jest archaiczne. Wikipedia:
      Cytat
      День недели «воскресенье» назван в честь воскресения Иисуса на третий день после распятия. Глагол «воскресать» имеет древние корни и происходит от старославянского языческого «крѣсати» или «воскрешать» (производное от «кресѣ» — оживление, здоровьеwink. Близкородственным является слово «кресало»: от «кресати», что означает «ударом сотворять огонь» и лат. creo «создаю, творю, вызываю к жизни», лат. cresco «расту».
      Tak więc wskrzeszanie ma wspólne źródło z krzesaniem i krzesiwem, a dalej z odłacińską kreacją. Z kreską chyba już nie...

      - Stefan
      • al.1 Re: Niedziela 07.04.14, 11:33
        Dziękuję za wyczerpujące wyjaśnienie. Wcześniej latałem bezowocnie po Google'u i nie przybiegło mi do głowy sprawdzić w rosyjskiej Wikipedii. Trochę dziwi, że po dniu воскресенье następuje понедельник, a nie повоскресник smile
        • stefan4 Re: Niedziela 07.04.14, 13:00
          al.1:
          > Trochę dziwi, że po dniu воскресенье następuje понедельник, a nie повоскресник smile

          Jeśli już, to послевоскресник, albo послевоскресеник, bo ros. по to nie to samo co pol. po.

          Nazwy dni tygodnia w językach słowiańskich rozwijały się razem i tylko rosyjska niedziela się wyłamała. Wikipedia, jak wyżej:
          Cytat
          Во всех славянских языках, кроме русского, воскресенье называется «неделей» (польск. niedziela, укр. неділя, белор. нядзеля, чеш. neděle и т. д.), то есть днём, когда «не делают», то есть не работают. В русском языке это название перешло к слову неделя и сохранилось иногда в православной церковной терминологии, например, в сочетании «Фомина неделя».


          - Stefan
          • al.1 Re: Niedziela 07.04.14, 16:02
            Własnie się wahałem, czy после~, czy по~. Doszedłem do wniosku, że skoro jest już "по", to nie należy zmieniać, bo może to być historycznie uzasadnione (skrócone после, albo spolszczone, albo że kiedyś tak było). Skoro mają польник, to znaczy następował po niedzieli, w obecnym znaczeniu "potygodnik". smile
            • al.1 Re: Niedziela 07.04.14, 16:07
              w ostatnim zdaniu miało być понедельник.
            • stefan4 Re: Niedziela 07.04.14, 16:45
              al.1:
              > Skoro mają понедельник, to znaczy następował po niedzieli, w
              > obecnym znaczeniu "potygodnik". smile

              Raczej ,,wedługtygodnik''. Ale nie ma co tak tłumaczyć, bo ewidentnie to słowo pochodzi z importu, a nie od rosyjskich znaczeń części składowych.

              - Stefan
Pełna wersja