Słowo "sowiecki"-skąd to się wzięło?

05.06.04, 13:51
Był Związek Socjalistycznych Republik RDZIECKICH, byli żołnierze RADZIECCY i
jeszcze wiele nazw zawierających słowa "radziecki", radzieckich" itp. W j.
angielskim Soviet Union, w rosyjskim Sawietskij Sajuz, ale skąd w j. polskim
sowiecki. Czy to tylko wyrażanie pogardy do byłego ZSRR i wszystkiego z nim
związanego, czy może ma to jakieś podstawy językowe?
    • galba Raczej "skąd się wzięło słowo radziecki"... 05.06.04, 13:59
      W naszym języku pierwotnie funkcjonował przymiotnik "sowiecki" - przez cały
      okres międzywojnia. Była to prosta kalka nazwy rosyjskiej (sowiet - rada), tak
      samo funkcjonowało to na całym swiecie - i funkcjonuje do dziś.

      Nie było to słowo jakkolwiek nacechowane uczuciowo (ani in plus ani in minus).
      Po II wojnie światowej i przejęciu władzy przez komunistów oficjalną, polską
      nazwę Imperium Zła zmieniono na Zw. Radziecki by przestała kojarzyć się
      z "sowietami" mordującymi tysiące naszych rodaków i deportujących dalsze
      miliony na Syberię w latach 39-41.

      Jak widać uzycie słowa "sowiecki" nie jest to kwestia chęci dokopania "ruskim"
      ale zwyczajne odwołanie do tradycyjnej, pierwotnej formy.

      G.

      edes napisał:

      > Był Związek Socjalistycznych Republik RDZIECKICH, byli żołnierze RADZIECCY i
      > jeszcze wiele nazw zawierających słowa "radziecki", radzieckich" itp. W j.
      > angielskim Soviet Union, w rosyjskim Sawietskij Sajuz, ale skąd w j. polskim
      > sowiecki. Czy to tylko wyrażanie pogardy do byłego ZSRR i wszystkiego z nim
      > związanego, czy może ma to jakieś podstawy językowe?
      • Gość: adas Re: Raczej "skąd się wzięło słowo radziecki"... IP: *.katowice.msk.pl / 81.219.117.* 05.06.04, 14:08
        Radiecki się wzięło od rządu rad, czy też kraju rad. Pewnie ktoś spolszczył
        sowieckie slogany: "cała władza w ręce rad" itp..
        A, rada to były "spontaniczne" komitety tworzone w zakładach pracy, wojsku,
        szkole itd. póżniej "słusznie" zmarginizowane przez komisarzy partyjnych.
        Ale tej starej nowomowy mi się wylało

        adas
      • indris "sowiecki" - "radziecki"... 05.06.04, 14:18
        Słowo "radziecki" też funkcjonowało przed wojną, ale oznaczało przymiotnik
        związany z radami miejskimi, np "sala radziecka", czy "przywileje radzieckie"
        (sic !). Widziałem to w przedwojennych książkach.
        Mam jednak wrażenie, że nietłumaczenie tego słowa (a większość obywateli
        polskich w r 1918 świetnie znała rosyjski) miało swoje istotne przyczyny. Mogło
        chodzić o zaznaczenie odrębności tego zjawiska od rad znanych z rzeczywistości
        polskiej i światowej.
        • dokowski Uzupełnienie: "sowiecki" - "radziecki"... 07.06.04, 11:30
          indris napisał:

          > Słowo "radziecki" też funkcjonowało przed wojną, ale oznaczało przymiotnik
          > związany z radami miejskimi, np "sala radziecka", czy "przywileje radzieckie"
          > (sic !)....
          > ... zaznaczenie odrębności tego zjawiska od rad znanych z rzeczywistości
          > polskiej i światowej.

          O to dokładnie chodzi. Słowo "rada" samo w sobie nie ma wydźwięku
          pejoratywnego, gdyż rada to nic złego.

          Rosyjski "sowiet" był jednak czymś złym, chorym, był "radą" jakby w krzywym
          zwierciadle, czymś takim tak ork u Tolkiena, który genetycznie pochodził od
          elfa. Dlatego właściwym jest używanie w j. polskim neologizmu "sowiet"
          zamiast "rada". Dlatego np. konsekwetnie używam słów "Krajowy Sowiet Narodowy"
          na KRN, gdyż mówienie na to "Rada" obraża moją inteligencję.
        • Gość: jacek banialuki indrisa IP: *.u.mcnet.pl 07.06.04, 11:37
          radziecki - pochodzi od rad (rada - sawiet) - robotnikow i zolnierzy - ktore
          staly sie zaczatkiem panstwa komunistycznego - wazna instytucja ustrojowa

          po krotkim okresie - gdy dyktatura lenina juz wystarczyla - rady uzyskala
          zaszczytna role listka figowego - tlumaczenie sawiet na 'rada' byloby wiec
          naduzyciem semantycznym

          przed wojna bylo wiadomo - jesli ktos powiedzial republika rad albo radziecki -
          byl z kpp

          kazdy normalny mowil z pogarda - sowiecki - zeby sie odciac od zbrodni
          komunistycznych
      • xiazeluka Dodać jeszcze można... 07.06.04, 11:42
        ...że w przedwojennych oraz emigracyjnych dokumentach i prasie skrót państwa
        Lenina pisało się "Z.S.S.R." (właśnie tak, z namaszczeniem stawiając kropki).
      • Gość: babariba galbo, to chyba nie do końca jest tak IP: *.sokolka.sdi.tpnet.pl 07.06.04, 12:55
        'Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich', to była POLSKA nazwa - i wierny
        PRZEKŁAD nazwy - 'Sojuz Sowietskich Socjalisticzeskich Respublik'.
        Nazwy tej używano w WIERNYM polskim przekładzie (za czasów PRL - oczywiście).
        Podobnie jak 'Niemcy', 'Anglia'... 'Bruksela', 'Paryż', choć nie są tłumaczone,
        używamy ich w tradycyjnie przyjętej w języku polskim POLSKIEJ wersji językowej.
        I nikomu nie przyjdzie do głowy o 'Zjednoczonym Królestwie...' napisać w Polsce
        'United Królestwo...', lub 'Zjednoczony Kingdom...'.
        A tego typu kundlem językowym jest nazwa: 'Związek Sowiecki'.
        Pewnie ciekawe było by zbadanie genealogii tego kundla. I warto w tym kontekście
        przypomnieć, że jeszcze wojna z roku 1920 nie byłą wojną 'polsko - sowiecką', a
        'polsko - bolszewicką, lub wojną z 'czerwoną Rosją'.
        'Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich został powołany dopiero w roku
        1922 i można przypuszczać, że gdzieś w tym okresie spłodzono nazwę 'Związek
        Sowiecki', to językowe paskudztwo. Pewnie nie bez znaczenia była i powojenna
        trauma i polityczna kalkulacja i obawa przed zagrożeniami ze strony powstającego
        mocarstwa.
        Na doktorat jest to temat.
        Pozdrawiam
        • Gość: jacek uparta sowiecka babaribbentriba IP: *.u.mcnet.pl 07.06.04, 13:02
          kundlem dla swoich obywateli byl zwiazek sowiecki - ta nawza doskonale oddawala
          istote tego zbrodniczego ustroju

        • xiazeluka Re: galbo, to chyba nie do końca jest tak 07.06.04, 13:09
          ZSRR to nazwa stosowana na większą skalę dopiero po zakończeniu II wojny, kiedy
          zaczęto ją narzucać ogółowi społeczeństwa; nawet nasze rodzime komuchy dość
          długo stosowały zwrot "Sowiety, sowiecki", nawet w oficjalnych dokumentach.

          "Związek Sowiecki" wywodzi się z "sowietów" w sensie bolszewickich rad i jest
          typowym przykładem obcojęzycznej naleciałości; podobnie GG tłumaczono często z
          rosyjska na "generalną gubernię". Powodem jest zapewne wieloletnie panowanie
          języka rosyjskiego w Królestwie Polskim.
        • sceptyk Re: galbo, to chyba nie do końca jest tak 07.06.04, 13:18
          Sowiety to nie byly jakies tam "rady", ale specyficzny twor bolszewicki. Nazwa
          sowiety nie ma odpowiednika w obcych jezykach - i jest uzywana wlasnie
          jako "sowiety" dla oznaczenia tejze struktury w Sowieckiej Rosji.

          Zastapienia tego slowem "rady, radziecki" bylo jezykowa manipulacja naszych
          czerwonych.

          Moja babcia to do konca zycia mowila "bolszewicy".
          • sceptyk I niech jeszcze dodam 07.06.04, 13:40
            Podobnym wkladem bolszewikow do cywilizacji swiatowej jest slowo "gulag". Tez
            go nikt nie tlumaczy na lokalne jezyki.
        • dokowski Ale tępak! 07.06.04, 13:54
          Gość portalu: babariba napisał(a):

          > 'Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich', to była POLSKA nazwa - i
          > wierny PRZEKŁAD nazwy - 'Sojuz Sowietskich Socjalisticzeskich Respublik'

          Nie wiesz, co znaczyło słowo "sowiet" w Rosji w XIX w. Bolszewicy użyli
          słowa "sowiet" fałszywie.

          > nikomu nie przyjdzie do głowy o 'Zjednoczonym Królestwie...' napisać w Polsce
          > 'United Królestwo...', lub 'Zjednoczony Kingdom...'.

          Ponieważ "zjednoczony" oznacza to samo co "united" w rozumieniu współczesnym i
          tradycyjnym, dlatego tłumaczenie wierne nie zmienia pojęcia.
          Ponieważ "królestwo" oznacza to samo co "kingdom" w rozumieniu współczesnym i
          tradycyjnym

          Natomiast "rada" oznacza to samo co "sowiet" w rozumieniu tylko tradycyjnym.
          Współczesne znaczenie rosyjskiego słowa "sowiet" jest zupełnie inne - sowiet
          nie jest radą, ale instrumentem władzy bolszewickiej.

          > A tego typu kundlem językowym jest nazwa: 'Związek Sowiecki'.

          Lepszy mądry kundel niż wprowadzanie w błąd Polaków, że bolszewicki sowiet był
          czymś w rodzaju rady.
    • Gość: ckw Re: Słowo "sowiecki"-skąd to się wzięło? IP: *.zgora.cvx.ppp.tpnet.pl 05.06.04, 14:10
      gelba ma racje. W ogole slowo "radziecki" wprowadzono do polskiego na chybcika,
      w sposob niezgodny z polska gramatyka. Powinno sie mowic "sowiecki".
      Zreszta, przed wojna caly czas mowilo sie "sowiecki", czasemo Rosji pisano
      Sowietia albo Sowiety, w celu odrozniania od dawnej Rosji carskiej.
      I fakt, sowiety i sowieci kojarzyly sie i kojarza ludziom ze wszystkim co
      najgorsze: obozami koncentracyjnymi, wywozkami, mordami, gwaltami.
      • Gość: Mosul Re: Słowo "sowiecki"-skąd to się wzięło? IP: *.enformatic.pl / *.enformatic.pl 05.06.04, 20:32
        Sowiecki czyli radziecki."Sowietskij Sojuz" - radziecki związek. Państwo
        robotniczo-chłopskie, założone przez Lenina wszędzie, czyli na każdym szczeblu
        zarządzania, "uspołeczniło" organy władzy państwowej, tworząc
        przedstawicielstwa świata pracy w postaci rad ludowych,zwanych sowietami.
        Pierwotnie określenie "państwo sowieckie" oznaczało kraj rządzony przez rady.
    • Gość: blq Re: Słowo "sowiecki"-skąd to się wzięło? IP: *.internetdsl.tpnet.pl 05.06.04, 21:37
      Jak bylem maly, za komuny, oficjalnie krolowal "radziecki" i tak juz zostalo w
      moim umysle. Potem, gdzies ok. 1990 zauwazylem, ze niektorzy uzywaja
      przymiotnika "sowiecki" jakby troche z przekory, troche dla odroznienia sie od
      poprzedniego systemu, troche z angielskiego a troche dla szpanu. Tak to sobie
      tlumaczylem przez cala dekade. Az teraz zauwazam, ze "sowiecki" w pelni
      zastapilo "radziecki", uzywane jest oficjalnie, w przemowieniach, w artykulach
      prasowych. Jak dla mnie - bomba! Tym bardziej, co sie teraz dowiaduje - ze to
      byla oficjalna forma przedwojenna.

      a slowo "radziecki" wole zapomniec. nic przyjemnego i tak nie oznacza.
Inne wątki na temat:
Pełna wersja