Walka o cerkiew w Kuźminie

08.04.10, 14:51
Jednym z pierwszych tematów na forum był wątek poświęcony słynnemu
sporowi o cerkiew w Kuźminie, który miał miejsce tuż przed wybuchem
drugiej wojny światowej. Wątek szybko trafił do archiwum, ale temat
wcale nie został wyczerpany, tym bardziej, że o kuźmińskiej
cerkiewce znowu głośno. Spokojnie, tym razem nie chodzi o żaden
konflikt. Zanim przejdę do rzeczy, przypomnę tych kilka
zarchiwizowanych wpisów.

forum.gazeta.pl/forum/w,49301,70698719,,walka_o_cerkiew_w_Kuzminie.html?v=2
    • tawnyroberts Cerkiew w Kuźminie 08.04.10, 14:57
      Jeszcze może krótki opis cerkwi w Kuźminie, sporządzony gdzieś w
      połowie 2007 roku.


      Była greckokatolicka cerkiew filialna p.w. św. Dymitra stoi w
      centrum wsi, obok przecięcia szlaków komunikacyjnych do Przemyśla,
      Sanoka i Krościenka. Zbudowana w 1814 r., na miejscu poprzedniej.
      Drewniana, konstrukcji zrębowej, dwudzielna. Prezbiterium zamknięte
      trójbocznie, od zachodu dobudowana dwupiętrowa wieża, kryta daszkiem
      namiotowym. Ściany zewnętrzne oszalowane pionowymi deskami. Dach
      kalenicowy, blaszany, ze smukłą wieżyczką na sygnaturkę, wznoszącą
      się nad nawą. Wyposażenie cerkwi nie zachowało się, a obecny jej
      kształt to efekt powojennych przeróbek.

      W 1938 r. doszło do sporu o kuźmińską cerkiew, który odbił się
      szerokim echem nie tylko po najbliższej okolicy. Polacy, stanowiący
      w Kuźminie większość (w 1921 r. na 924 mieszkańców było tam 718
      rzym., 191 grek. i 15 mojż.), próbowali siłą zająć ukraińską
      świątynię i przekształcić ją na kościół. Doszło do ostrego
      konfliktu, w wyniku którego aresztowano kilkanaście osób. Niektóre
      źródła mówią również o zabitych po obydwu stronach. Cerkiew nie
      została przejęta, ale miejscowe władze zamknęły ją i opieczętowały.
      Wierni wrócili do cerkwi dopiero w 1941 r., za sprawą niemieckiego
      okupanta. Kościół rzymskokatolicki przejął świątynię po
      wysiedleniach w 1947 r.

      Za cerkwią znajdują się mogiły żołnierzy Wojska Polskiego, poległych
      w walkach z UPA w latach 1945-1947. Jest tam także kaplica grobowa,
      gdzie przed wojną odprawiano łacińskie msze.

      Autor: tawnyroberts
      • tawnyroberts Remont cerkwi w Kuźminie 12.04.10, 10:42
        O cerkwi w Kuźminie (pełniącej obecnie funkcję parafialnego kościoła
        rzymskokatolickiego) znowu głośno, oczywiście w pewnych kręgach, za
        sprawą jej remontu, rozpoczętego jeszcze w 2009 roku. Z tego co
        zdążyłem się zorientować, wykonawcą jest firma "Arkady" z
        Jarosławia, a środki na remont pochodzą od Podkarpackiego
        Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i ze sładek od wiernych z
        Kuźminy i okolicznych miejscowości. Aktualnie gotowe są już ściany
        cerkwi, do ukończenia pozostał jeszcze dach.

        fotoforum.gazeta.pl/uk/Cerkiew%2520w%2520Ku%25BCminie,tawnyroberts.html
        • piotrzr Re: Remont cerkwi w Kuźminie 12.04.10, 20:56
          Regularnie tu zaglądam i widzę , że na Tawnym nie mozna się
          zawieść :)
          Dawno temu - gdy na kuźmińskiej rogatce łapałem okazję a to w stronę
          Sanoka a to Przemysla, i potem , gdy przemierzałem te okolice
          autkiem (w poszukiwaniu plenerów i lokalnej egzotyki) - zawsze
          zachwycony byłem i jestem tym miejscem, tak samo jak cerkiewką w
          Roztoce czy trzema kolumnami w Tyrawie.
          czekam na ciąg dalszy :)
          • darino 4 14.04.10, 10:17
            Piotrze, w Tyrawie już są cztery kolumny ! Tyrawa się rozbudowuje.
            • piotrzr cztery kolumny 14.04.10, 15:31
              darino napisał:

              > Piotrze, w Tyrawie już są cztery kolumny ! Tyrawa się rozbudowuje.

              O-qrcze. Rzeczywiście - być może, że mi się to tak światowo-z forum
              romanym skojarzyło, gdziem owe trzy kolumny widział. A może
              naoisałem tak dlatego,że Boh trojcu lubyt" ??
    • tawnyroberts Cerkiew po remoncie 13.04.11, 22:25
      Remont cerkwi w Kuźminie w zasadzie został ukończony, chociaż chyba stoi tam jeszcze garaż wykorzystywany przez pracowników firmy "Arkady" z Jarosławia. Ów blaszak szpeci teraz otoczenie pięknie odnowionej świątyni, skutecznie uniemożliwiając zrobienie porządnych zdjęć. Ostatnio fotografowałem cerkiew we wschodnią wigilię i sporo musiałem się nagimnastykować, żeby ten nieszczęsny garaż nie znalazł się w kadrze. Fotki już niebawem pojawią się na forum.
      • tawnyroberts Cerkiew w Kuźminie po remoncie - zdjęcia 12.04.12, 08:55
        I obiecane przed rokiem zdjęcia wyremontowanej cerkwi w Kuźminie:

        fotoforum.gazeta.pl/uk/Cerkiew%2520w%2520Ku%25BCminie%2520-%25202011%2520r.,tawnyroberts.html

        Tak jak wspominałem w poprzednim wpisie, fotki pstryknąłem we wschodnią Wigilię, czyli 6 stycznia 2011 r. Zanim dotarłem rowerem do cerkwi, miałem okazję przekonać się, jak mocno potrafi powiać na górze pomiędzy Leszczawą Dolną a Kuźminą. Pamiętam, że z najwyższym trudem udało mi się przejechać ten odcinek, nie wpadając pod koła nadjeżdżających z naprzeciwka samochodów, a jego pokonanie zajęło mi całą godzinę. A w tym samym czasie w Kuźminie jakby inny świat. Cisza i spokój... Tego dnia przestałem zazdrościć pięknych panoram śmiałkowi, który kilka lat temu wybudował się na tej górze.
        • dymek25 Re: Cerkiew w Kuźminie po remoncie - zdjęcia 12.04.12, 09:01
          Czyli może być pozytywnie. A rok 1814 imponuje.
    • tawnyroberts Re: Walka o cerkiew w Kuźminie 12.04.13, 13:29
Pełna wersja