Krzeczkowa - cerkwisko i "Krzeczkowski Mur"

22.12.08, 20:21
Krzeczkowa istniała już w pierwszej połowie XV w., jako wieś
prywatna, należąca do Michała z Chołowic. Jeszcze w tym samym
stuleciu stała się królewszczyzną i weszła w skład starostwa
przemyskiego. W XVI w. została od niego odłączona i stała się
centrum niedużego, trzywioskowego starostwa niegrodowego (obok
Chołowic i Olszan). W XVII w. kolejnymi dzierżawcami krzeczkowskich
włości byli: właściciel dóbr krasiczyńskich, a zarazem starosta
przemyski i wojewoda podolski - Marcin Krasicki, Mikołaj Łoziński,
Marcin Łoziński, wojewoda ruski Stefan Czarnecki i Krzysztof Florian
Drohojowski. Przed II wojną światową Krzeczkowa należała do Jana
Chwapila - właściciela sąsiednich Chołowic i Mielnowa (228 ha) oraz
Emila Goldmana (576 ha).

W latach międzywojennych Krzeczkowa była dużą, czysto ukraińską
wioską. W 1921 r. liczyła 160 domów i 879 mieszkańców (874 grek., 5
mojż.). Po wysiedleniu ludności ukraińskiej do USRR i na Ziemie
Odzyskane opustoszałą zabudowę wsi spalił oddział UPA. Obecnie
mieszka tutaj zaledwie 87 osób w kilkunastu nowych domach,
rozlokowanych w środkowej części dawnej Krzeczkowej.
    • tawnyroberts Cerkwisko i cmentarz w Krzeczkowej 22.12.08, 21:09
      Najstarsza wzmianka o krzeczkowskiej cerkwi parafialnej pochodzi z
      1507 r. W czasie I wojny światowej zniszczeniu uległa drewniana
      świątynia p.w. św. Michała Archanioła, zbudowana przed 1830 rokiem.
      Od tamtego czasu przez kilkanaście lat Służba Boża odbywała się w
      prowizorycznej drewnianej kaplicy. W 1935 r. w Krzeczkowej
      wybudowano nową, murowaną cerkiew p.w. Wniebowzięcia Matki Boskiej,
      którą wyświęcił biskup Kocyłowski. Niestety żywot tej, podobno
      pięknej i okazałej, świątyni był bardzo krótki i tragiczny. Po
      wysiedleniach ludności ukraińskiej rozebrali ją nasiedleńcy,
      przybyli z Huty Brzuskiej, i to jeszcze w 1947 r.

      Ale niegdysiejsi mieszkańcy Krzeczkowej nie zapomnieli o swojej
      wiosce i o swojej świątyni. To z ich inicjatywy w ostatnich latach
      oczyszczono, uprzątnięto i ogrodzono płotem z siatki drucianej
      miejsce po cerkwi i pozostałości dawnego cmentarza. Niskim,
      kamiennym murkiem odtworzono zarys świątyni, a pośrodku dawnego
      prezbiterium ustawiono metalowy krzyż na betonowym cokole. W cokół
      wmurowano także jeden z krzyży wieńczących rozebraną cerkiew.
      Odnowiono także kilka ocalałych przedwojennych nagrobków.

      Szkoda tylko, że nie ma pomysłu i chętnych na bieżące utrzymanie
      cerkwiska i cmentarza. Pod koniec października trawy sięgały tam
      dosłownie po szyję. Stąd najlepsza pora na odwiedzenie tego miejsca
      to bardzo wczesna wiosna. Pewnie i ja wtedy się tam znów wybiorę i
      dorzucę jeszcze parę zdjęć...

      fotoforum.gazeta.pl/3,0,1600175,2,3.html
      fotoforum.gazeta.pl/3,0,1600176,2,2.html
      fotoforum.gazeta.pl/3,0,1600177,2,1.html
    • tawnyroberts Krzeczkowa na krasiczyńskim portalu 22.12.09, 18:47
      Krótka i nie wnosząca wiele nowego informacja o Krzeczkowej znajduje
      się na oficjalnym portalu internetowym gminy Krasiczyn.


      "Krzeczkowa"

      Jest to mała wioska w dolinie potoku Krzeczkowskiego, na północny
      wschód od Birczy. Krzeczkowa istniała już w początkowych latach XV
      w., jako wieś prywatna Michała z Chołowic, później weszła w skład
      królewszczyzn. W 1507 r. istniała tu cerkiew parafialna. Od 1772 r.
      wioska była siedzibą starostwa niegrodowego, do którego należały
      również Olszany i Chołowice. W czasach rozkwitu było tu
      kilkadziesiąt gospodarstw oraz cerkiew. W 1921 r. w Krzeczkowej było
      ok. 160 domów i 879 mieszkańców, w tym 874 grekokatolików i 5 osób
      wyznania mojżeszowego. W latach 1946–1947 bandy UPA spaliły
      opustoszałą wioskę. Murowaną cerkiew z 1905 r. rozebrano w 1947 r.
      Znajduje się tu rezerwat geologiczny "Krzeczkowski Mur”, obejmujący
      osuwisko z ciekawym odsłonięciem warstw geologicznych. Dzisiejsza
      Krzeczkowa liczy 92 mieszkańców (stan na 14.07.2009 r.).

      www.krasiczyn.pl/asp/start.asp?page=pl_krzeczkowa&tytul=Krzeczkowa
    • tawnyroberts Krzeczkowski Mur 22.12.10, 09:05
      "Krzeczkowski Mur" jest jednym ze stanowisk dokumentacyjnych Parku Krajobrazowego Pogórza Przemyskiego. A co to takiego "stanowisko dokumentacyjne"? Trochę informacji na ten temat można znaleźć na stronie internetowej Zespołu Parków Krajobrazowych w Przemyślu.

      "Stanowiskami dokumentacyjnymi są niewyodrębniające się na powierzchni lub możliwe do wyodrębnienia, ważne pod względem naukowym i dydaktycznym, miejsca występowania formacji geologicznych, nagromadzeń skamieniałości lub tworów mineralnych, jaskinie lub schroniska podskalne wraz z namuliskami oraz fragmenty eksploatowanych lub nieczynnych wyrobisk powierzchniowych i podziemnych" - artykuł 41 ustawy o ochronie przyrody z 16.04.2004 r.

      Stanowiska dokumentacyjne uznawane są na mocy rozporządzenia wojewody lub uchwał rady gmin. Są to przeważnie niewielkie pod względem obszaru miejsca o dużym znaczeniu dla badań geologicznych i geomorfologicznych. Ze względu na swą niepozorność bywają często narażane na niszczenie (eksploatowanie, zasypywanie, zabudowywanie, niszczenie przy pracach ziemnych itp.). Stąd wynika potrzeba ich ochrony. Dotychczas na terenach parków krajobrazowych administrowanych przez ZPK w Przemyślu oraz obszarach chronionego krajobrazu, za stanowiska dokumentacyjne uznano 23 obiekty. Wśród nich najczęściej spotykane to: odkrywki geologiczne profili fliszu karpackiego, progi denudacyjne, osobliwości geologiczne danego terenu itp.

      Liczba stanowisk w podziale na parki krajobrazowe i obszary chronionego krajobrazu:
      Parku Krajobrazowego Pogórza Przemyskiego - 17,
      Park Krajobrazowy Gór Słonnych - 2,
      Park Krajobrazowy Puszczy Solskiej - 0,
      Południoworoztoczański Park Krajobrazowy - 2
      Przemysko-Dynowski Obszar Chronionego Krajobrazu - 2.

      www.parkiprz.itl.pl/stanowiska_dokumentacyjne.php


      Stanowisko dokumentacyjne "Krzeczkowski Mur" zostało ustanowione rozporządzeniem nr 23 Wojewody Przemyskiego z dnia 5 czerwca 1998 r. Ochroną objęto tutaj odsłonięcie margli krzemionkowych (stary kamieniołom) w dużym stopniu zaburzonych tektonicznie. Skała warstwowana (pakiety kilku do 20 cm), rozpada się na ostrokrawędzisty gruz koloru jasnokremowego. Na nielicznych powierzchniach skalnych widoczne tektoglify. Wymiary stanowiska: wysokość - 70 m, szerokość 10 m, wysokość 20 m. Punkt centalny posiada współrzędne: 49º 43,680 N i 22º 33,240 E. "Krzeczkowski Mur" znajduje się na terenie Nadleśnictwa Krasiczyn, oczywiście w miejscowości Krzeczkowa.
    • rycerskie Re: Krzeczkowa - cerkwisko i "Krzeczkowski Mur" 03.02.13, 10:46
      No o historii Krzeczkowej coś tu mamy, ale o walorach przyrodniczych i turystycznych niewiele. Mnie zaintrygowało stanowisko dokumentacyjne, "Krzeczkowski mur". Bardzo skąpo opisane, a według mnie, zasługujące co najmniej na objęcie ochroną rezerwatową. Nieczynny kamieniołom, wraz z resztkami starodrzewu bukowego, który rośnie na krawędzi wydłużonej na kilkaset metrów skarpie i położonym poniżej osuwiskiem nad źródliskiem potoku, to wyjątkowo ciekawe miejsce. Oglądałem to z racji wykonywanych czynności służbowych w Krzeczkowskim lesie. Niczego równie ciekawego z punktu widzenia przyrodniczo - geologicznego, nie spotkałem w całym powiecie przemyskim. Łatwo tam trafić, a wrażenia naprawdę niezwykłe.
      • darino Huwniki 03.02.13, 19:06
        Jest, a właściwie kiedyś było ciekawe odsłonięcie na prawym brzegu Wiaru w Huwnikach. Nie wiem, czy nadal istnieje. Jednak był to zwykły flisz karpacki, a nie margle, jednak można było kilka ładnych fałd.
        • traper01 Re: Huwniki 03.02.13, 19:22
          Odsłonięcie nadal istnieje i z każdym rokiem jest go coraz więcej. Dla ciekawych: nie znajdzie tu żadnych skamieniałości, jedynie ślady rycia pierścienic.
Pełna wersja