Ptaki dawniej i dziś :-)

[anikl]

Zastanawiam się czasem, jakie ptaki żyły w dawnej Polsce.
Podobno nie było:
wróbli (Afryka płn.)
gołębi(Hiszpania)
sierpówek(Indie)
Za to fruwały sępy, orły i nie wiem co jeszcze. Fajnie nie?
Ciekawe, które jeszcze są "imigrantami"?

Hej! :-)

[ogniomistrz]

Oooo! Bardzo ciekawy temat. Ale niestety trudny. A to ze względu na to że ptaki
jako takie w przenośni i dosłownie są bardzo mobilne.
Musimy rozrózniać ptaki tylko zalatujące i gniazdujące. Ja uważam
że "imigrantami" są tylko gatunki trwale gniazdujące w granicach naszego kraju.
A teraz do rzeczy (sięgam po "Ptaki Polski" i...)
Jestem mądry :-)))
Nowe gatunki ptaków w polskiej faunie:
- Łabędź krzykliwy
- Ohar
- Hełmiatka
- Czernica
- Mewa czarnogłowa
- Mewa srebrzysta
- Sierpówka
- Żołna
- Dzięcioł białoszyi
- Świstunka zielona
- Kulczyk
Nie zapominajmy, że w tym samym czasie kilka gartunków opuściło naszą piękną
krainę (Drop w latach '80, Sęp dawno temu, Pustułeczka, Kobczyk i kilka innych
też)
Pozdrawiam!

[ptasik]

Szalenie mnie ten temat fascynuje, alem zielona w tym temacie jak trawa na wiosne, tak wiec tylko czytac z wypiekami na twarzy bede:)
A swoja droga, Ptasiarze, wiecie, ze wyszla nowa pozycja ksiązkowa - "Awifauna Polski" dotycząca ilości i rozmieszczenia ptaków w Polsce?
Ja już mam, polecam, warto....
Trzeba się spieszyc bo naklad mial 3 000 i pewnie prawie na wyczerpaniu, pozycja do kupienia glownie w ksiegarniach netowych roznych organizacji przyrodniczych....

[grau]

jeszcze ptaki nawrocone:

orzel w koronie

sz. :)

[jerzy.wozniak]

No nie można tak pisać, że imigrantami- samorzutne rozmieszczanie się i
przemieszczanie gatunków jest całkowicie normalne! Tak właśnie jest w
przyrodzie. Co do dropia to podobno jeszcze żyje, kobczyk i pustułeczka też bo
sam je widziałem kilka lat temu w okolicach Warszawy - inne pytanie czy u nas
gniazdują, ale ponieważ był to maj to przypuszczam że tak. Najgroźniejsze dla
przyrody są tylko te gatunki które zostały tu zawleczone przez człowieka jak
gołąb skalny co niszczy nasze miasta. Zaś swobodna migracja nie powoduje zwykle
większych perturbacji przyrodniczych.
To człowiek jest tu idiotą - natura jest bez porównania mądrzejsza!
Gorzej wygląda sprawa znikania gatunków i tu lista była by niezwykle długa.
Brak jednak możliwości sprawdzenia, co i jak bo dane o polskich ptakach nie są
ścisłe, a tak naprawdę występowanie na naszym terenie oznacza gniazdowanie, nie
liczymy tu ptaków przelotnych lub zbłąkanych. Lista tych gatunków, które
wyginęły lub jak kto woli na dobre opuściła nasz kraj jest zatrważająco długa!.
No cóż przemysł melioracje, dacze nad brzegami wód choć prawo wodne mówi co
innego, motorówki i skutery wodne, wycinanie drzew bez pozwolenia tylko dlatego
żeby posadzić mamutowce czy inne szpanerskie drzewa, tu można by wyliczać
długo – ale po co? I tak nie pomoże to już wielu gatunkom ptaków.
Póki co pokażcie swym dzieciom dudka, zielone gatunki dzięciołów, i wiele
innych ptaków które już za chwilę opuszcza nasz gościny kraj nie znajdując tu
warunków do życia.
Jurek

[anikl]

Podciągam wątek, może ktoś jeszcze go wypatrzy i coś dorzuci.

A myślicie czasem, skąd się wzięły nazwy ptaków? Np. wróbel?
Pamiętam, że gdzieś czytałam, że "skowronek" to stare, słowiańskie określenie
i tłumaczy się "co za wrona" (że taki mały) :-)
A co do wrony, to podobno to był BARDZO popularny ptak, ale zaszkodziło mu DDT
w latach 50 i teraz biedne dzieci myślą, że gawron jest tą wroną (albo krukiem).

[jerzy.wozniak]

Wrona jest dalej bardzo popularnym ptakiem, ale w przeciwieństwie do swych
krewniaków gawronów czy kawek jest samotna i mało towarzyska, dlatego tez
zwykle widzimy jedną lub dwie. Nie lubi tez specjalnie miast i najchętniej
osiedla się tak na uboczu. Jest bardzo pięknym ptakiem choć szkoda, że tak mało
znanym. Osobiście stawiam ja wyżej nad kruka gdyż jest znacznie ładniejsza i
bardziej ciekawa.
Jurek

[ptasik]

A wiecie, ze pierwsze slady dymowek w Polsce pochodza sprzed ok. 60 000 lat? I od razu M.Jotowi donosze, ze wtedy mieszkaly w jaskiniach na polkach skalnych....

[ogniomistrz]

To na półka czy w jaskiniach?
Jaskiń jst zbyt mało, chyba jednak te półki.
I jeszcze jedno 60000 lat temu to pół Polski przykrywał lodowiec, a druga
połowa to była tundra. Czy w takich warunkach jskółki mogły żyć?

Katula ma racje :-)

[ogniomistrz]

Jeżeli chodzi o jaskółki. Poczytałem sobie trochę mądrych ksiąg. Okazało się,
że jednak jaskółki korzystają z jaskiń. Jaskółki występują praktycznie w całej
Europie (te "nasze" - są jeszcze takie które u nas nie występują), także na
dalekiej północy.
Pozdrawiam serdecznie!

[mjot1]

Już w którymś wątku o tym napomknąłem, ale tu problem ten pasuje zdecydowanie
bardziej.
No i może uda się wycisnąć z Was troszeczkę wiadomości?
Wiem przecie, że jak dobrze Wami zatelepać to potraficie sypać i sypać wiedzą.

Co działo się z niektórymi ptaszętami drzewiej zanim człowiek stworzył
im „naturalne” warunki gniazdowania?
Jerzyki ponoć w starodrzewie sosnowym spotkać można więc zanim wybudowano
katedry mogły być moimi sąsiadami? Jeśli tak to jakoś niechętnym okiem na owe
katedry spoglądam.
A jaskółki? Ponoć taka dymówka czy oknówka na jakichś tam klifach gniazdować
może, więc byłaby także raczej jedynie rzadkim gościem przelotnym.
A ptaki otwartych przestrzeni? Na małych polankach śródleśnych pewnie gniazdka
nie zakładały?
Więc srebrny głosik skowronka radośnie dzwoniądzy nad miedzą nie mógł być
kojarzony z tymi terenami.
Ot takich kilka przykładów.

Najniższe ukłony!
Szarpiąc watek w górę jednocześnie potrząsający Szanownymi
Forumowiczami M.J.

[mjot1]

Spójrzcie! Oto najpierw jest odpowiedź, po czym po chwili pojawia się
pytanie... Niesamowite!
Czy zauważyliście?
Toż to magia prawdziwa!
Ani chybi telepatia istnieje.
Ptasiku myśl ma wolniejszą jest od Ciebie!

Najniższe ukłony!
Zachwycony niesamowitymi możliwościami internetu M.J.

[ptasik]

M.Jocie a tom sie nie spodziewala, ze az takim darem zostalam odbarzona i w myslach czytac potrafie:) Choc zwazywszy na swoje zdolnosci czarownicy?:)))

Dziekuje Ogniomistrzu - mialo byc w jaskiniach i na polkach skalnych, a wiadomosc ta pochodzi z bardzo wiarygodnego zrodla, uwzgledniajacego zlodowacenie terenow Polski....

Bede Wam donosic coraz to nowe informacyje w tematyce ptakow dawniej:)

Wiecie, ze pierwsze szczatki wroblowatych odkryte na terenie Polski znaleziono w okolicach gornego Sanu, a pochodza podobno sprzed ok. 25 milionow lat?

Na dzisiejsze rano tyle, a le jesli tylko cos ciekawego doczytam natentychmiast doniose uprzejmie:)

[ogniomistrz]

25 milionów lat! To był trzeciorzęd (miocem - akwitan faza sawska orogenezy
alpejskiej). Okolice górnego Sanu (zapadlisko przedkarpackie to w tym czasie
było morze (osadzały się tam iły krakowieckie, gipsy, sól kamienna, wapienie
siarkonośne itd) Choć w pobliżu były lądy ("kieleckie , lubelszczyzna" , obszar
zwany wyspą Rzeszowską i łuk Karpat fliszowych) więc te szczątki mogą z tamtąd
pochodzić.
P.S. Katulo czy możesz podać swoje źródła?

[ptasik]

Ogniomistrzu - oczywiscie, ze moge:)
Jestem na etapie czytania "Awifauny Polski" Ludwika Tomiałojć i Tadeusza
Stawarczyka...
Sama bym nie wymyślała:)

[abstrakt2003]

Widziałem tę książkę w ksiegarni, ale nie miałem kasy.
Gdy przyszedłem za jakiś czas to już jej nie było :-(((
Pozdrawiam!

[ptasik]

Nie martw się:)
Wklep w wyszukiwarkę tytuł i znjadziesz miejsce w sieci, gdzie będziesz mógł
zamówić, razem z przesyłką zapłacisz 50 zł, a warto:)

[ogniomistrz]

Zrobiłem to w googlach i nic nie wyszło :-(
A może Katulo napisać jakie wydawnictwo to wydało? Jak będę wiedział to już dam
sobie radę :-)

[ptasik]

Ogniomistrzu proszę:
www.republika.pl/serwis_ornitologiczny/index_1a.htm

[jerzy.wozniak]

Jak szukamy szkieletów ptaków to patrzymy gdzie były bagna i płytkie morza,
bowiem szkielet takiego czegoś jak ptak nie może zachować się w innym
środowisku niż muliste wybrzeże lub drobny piach. Dlatego najcenniejsze
znaleziska to muliste osady rzek i jezior. Tam bowiem można znaleźć delikatne
szkielety ptaków. Gdzie się gnieździły i co tam robiły nigdy się nie dowiemy,
może padły w przelotach, może strąciła je burza, może padły ze starości? W
każdym bądź razie najcenniejsze znaleziska posądzą z osadów wodnych. Dzięki
takim osadom zachował się szkielet małego młodego teropoda (dwunożne biegające
przeważnie drapieżne dinozaury) który wpadł do bagna. To najważniejsze
znalezisko ostatnich lat – po raz pierwszy bowiem zobaczyliśmy odciski
wnętrzności takiego zwierzęcia. Teraz szok bo nie był to ani gad ani ssak, a
jego budowa daleko odbiegała od tego co wymyślały przez lata tęgie głowy
patrząc na stosy kości poukładane w muzeach.
Jurek

[jerzy.wozniak]

Może nie po kolei, ale za to prawdziwie!
Jerzyki to ptaki naskalne dlatego osiedliły się w miastach gdyż podobnie jak
gołębie, jest to najbardziej zbliżone środowisko. Co prawda w kilku miejscach
jak Bialowieża gniżdzą się też w lasach ale to jak mówią z braku laku. Wróbel
zaś to ptak ruderalny – ha rudery czyli jałowe mało porośnięte usypiska głazów
były znacznie wcześniej niż rudery pozostawione przez cywilizację. Jak widzicie
stanowiska te są zbliżone do środowiska miejskiego. Wiele ptaków jak kos były
ptakami zamieszkującymi tak zwany biotop parkowy, luźny drzewostan
poprzeplatany polami i łąkami o dość gęstym podszycie. Stąd kos wywędrował
najszybciej do miast. Teraz pytanie dlaczego do miast. Otóż migracja ta zaczęła
się stopniowo. W miarę rozwoju miast było tam bowiem znacznie cieplej niż poza
ich obrębem co przyciągało zimą wiele gatunków, nawet takich które nie mogą w
tych warunkach zamieszkać. Jeśli dodamy do tego nasz brud czyli obfitość
pożywienia to nic dziwnego ze w miastach są pospolite zima nawet mewy.
Stopniowo ptaki zaczęły tu również gniazdować no i teraz mamy kłopot.
Tu jeszcze wchodzi inny czynnik tak zwane przyzwyczajenie otóż na
przykład wróbel boi się wszystkiego! Ale szybko przyzwyczaja się do nowości
jeśli nie niosą one za sobą zagrożenia. Toteż strachy na wróble działają
niezwykle krótko! Cecha ta pozwoliła mu nie tylko unikać pułapek i prześladowań
ale również zasiedlić tereny do których wiele ptaków nie jest w stanie się
przyzwyczaić. Dlatego wróbel nie boi się samochodów, lam ulicznych i innych
dziwnych rzeczy. Ta cecha strachu przed nieznanym połączona do szybkiego
przystosowania się do nowych zjawisk spowodował, że ptak ten stal się plagą
wielu wysp i kontynentu amerykańskiego. Ma oprócz tego doskonałą pamięć i
potrafi zapamiętać wiele szczegółów dotyczących gdzie i kiedy pojawia się
jadło. Kolejna rzecz u wróbla to szybkie uczenie się młodych od starych
osobników Taki pęd naśladowania jest w warunkach zdobywania nowych środowisk
bardzo pomocny.
Kolejna cecha dla wróbla pozytywna zaś dla otoczenia czyli mniejszych ptaków
negatywna jest ogromna pewność siebie tego małego i przedsiębiorczego ptaka.
Nie dość, że zajmuje miejsc łęgowe wielu ptaków jak pleszka czy sikory to
jeszcze jego darcie od rana do wieczora sprawia, że małe ptaki śpiewające nie
mogą znieść tego wariata. Stąd, jeśli chcecie mieć śpiewaki w ogrodzie nie
stawiajcie karmników bo wróble wypłoszą wiele z nich na zawsze z danego terenu.
Wróbel przybył do nas z Azji południowej i to dość dawno temu stad wiadomości o
wróblowatych z ery lodowcowej na 100% nie mogą dotyczyć tego gatunku. Dowodów
jest zbyt wiele żeby mieć jakiekolwiek wątpliwości. Należy tu budowa nóg, mała
odporność na zimno, konstrukcja gniazda które jest ewenementem w naszej faunie,
a pospolitą konstrukcja u ptaków południowych - cech tych jest wiele. Podobnie
rzecz ma się z mazurkiem, czyi wróblem polnym.
Co zaś do nazw to próżno ich szukać w nazwach naukowych polskich, widać je
natomiast w nazwach ludowych – poświerka to trznadel, konopniczek – szczygieł,
zieba pestkogryz – grubodziób, wróbel trzcinny – potrzos, śmieciucha –
dzierlataka, trzęsiogonek biały – pliszka siwa, pastuszka – pliszka siwa,
pliszka pasterka – pliszka żółta, gajośpiew szczebiotliwy – zaganiacz no i tak
mógłbym tu zgrać cała płytę CD z wiadomościami o ptakach. Nazwy te zostały
później uporządkowane ( zależnie od rejony kraju ptaki miały różne nazwy) i
stąd dziś dość trudno dociec skąd pochodzą. Jednak te ludowe zawsze odnoszą się
do wielu bardzo charakterystycznych cech danego gatunku.
No to co tam jeszcze było?
A skowronek, to nie przybysz bo łąki zawsze istniały podobnie jak biotop
parkowy, biotop bezdrzewny, ols, drągowina iglasta, łegi zastoiskowe, grądy,
plaże itp. Obecnie jednak mają one charakter bardziej stały kiedyś łąki szybko
pokrywały się lasem, aby po pożarze znów stać się łąkami. Stąd ptaki migrowały
od jednego stanowiska do drugiego powoli utrwalając tą cechę która została im
do dziś. Dzięki niej są wszędzie. Dopiero niedawno wprowadzono termin biotopu
zurbanizowanego, aby jakoś go wyróżnić spośród innych.
Jaskółki dymówki pierwotnie zamieszkiwały groty skalne, nawisy nad jaskiniami i
podobne miejsca. Ale to pierwotnie nie znaczy, że nie mieszkały u nas od dawna,
jeszcze dziś można ich gniazda spotkać w takich naturalnych miejscach. Wraz z
rozwojem rolnictwa wybrały lepsze miejsca, czyli stajnie gdzie ilość much jest
tak duża ze specjalnie nie musza się natrudzić i starcza na wyżywienie
wszystkich piskląt. Stąd jest to najpopularniejsza nasza jaskólka. O dziwo
wygrała tu bój z podobna oknówką, która lepi gniazda na zewnątrz budynków.
Korzysta z tego wróbel wywalając z gniazd jaja i małe mając głęboko krzyki
rodziców. Wróbel zaś nigdy nie gnieździ się tak aby wylot z gniazda znajdował
się do wewnątrz pomieszczeń nawet jeśli to robi w siedzibach ludzkich (których
raczej unika) to zawsze wylot skierowany jest na zewnątrz. Stąd nigdy nie
zajmuje gniazd dymowki lecz pada na oknówkę. Tak, gdzie wróbli jest dużo,
proceder tan znacznie ogranicza populację oknówek.
No i można by tu wiele, ale czas kończyć.
Jurek