Jak i jaki założyć ogród?

22.01.06, 18:31
Kochani! Czytam i ogladam Wasze ogrody i z podziwu wyjść nie mogę.
Zazdroszczę Wam wiedzy i rozeznania w problemach ogrodniczych. Na wiosnę sama
stanę przed wielkim wyzwaniem - urządzaniem własnego ogrodu od początku i juz
od dawna wertuję różne informacje na ten temat. Proszę was podzielcie się ze
mną Waszymi spostrzeżeniami i doświadczeniami w urządzaniu własnego ogrodu.
Co z perspektywy czasu wydaje Wam się najważniejsze, na co zwrócić uwagę na
samym początku, od czego zacząć w ogóle urządzanie (na razie to zaorane pole -
ziemia gliniasta)? Chciałabym by ogród rósł razem z domem, którego budowę
planujemy w tym roku i dlatego już na wiosnę mamy zamiar posadzić pierwsze
rośliny oczywiście poza placem budowy. Na razie chcemy by były to większe
drzewa bedące w przyszłości tłem dla niższych krzewów. Może ktoś z Was
zakładał ogród na podobnym podłożu lub wie co najlepiej rośnie na nim.
Pozdrawiam wszystkich ogrodowych Zapaleńców ;-)
    • Gość: ogrodnik balkonowy Re: Jak i jaki założyć ogród? IP: *.internet.v.pl 22.01.06, 18:54
      Na tym forum zamieszcza się zdjęcia.
      Poszukaj rad tutaj: forum.gazeta.pl/forum/71,1.html?f=309
      Załóż ogród, poczekaj aż coś urośnie, zrób zdjęcie, a potem wklej je na forum.
      Możesz też wklejać zdjęcia w trakcie Powstawania ogrodu. Taka kronika może byc
      bardzo interesująca:)
      • horpyna4 Re: Jak i jaki założyć ogród? 23.01.06, 10:05
        Jak masz glinę, to na razie nic nie sadź (docelowego), tylko popraw strukturę
        gleby. Pewnie trzeba dodać piachu, torfu, kory, czy czegoś tam jeszcze.
        Poczytaj coś na ten temat. I prawdopodobnie trzeba wstępnie coś posiać, a jak
        urośnie, to przekopać. Może jakiś łubin, ale znajoma bardzo chwaliła żyto.
        Mówiła, że korzonki bardzo skutecznie porozsadzały glinę.
    • ktom3 Re: Jak i jaki założyć ogród? 23.01.06, 20:42
      Moje rady:
      - mamy potężną zimę, sprawdź ile masz stopni i najlepiej wrzuć z listy te
      rośliny, które napewno tego nie wytrzymają
      - najlepiej nie wdawać się w otwartą walką z naturą, masz taką ziemię sprawdź
      które gatunki rosną na glinie lub urosną wszedzie, ich zaplanuj najwięcej,
      - na glinie bedzie problem z trawnikiem, użyźnianie (rośliny motylkowe na
      wiosnę, kora, torf) jak najbardziej ale tak na lata to lepiej nawieźć na te
      miejsca sporo piasku i wymieszać z glebą
      - równowaga miedzy iglastymi ( podstawowa rola zimą) i liściastymi (gubiącymi
      liście),
      - jak powyżej, zmiany sezonowe, coś gubi liście, coś kwitnie, iglaste w zbyt
      dużym skupieniu "duszą" ogród,
      -wstępny podział ogrodu na rabaty i trawnik, oczko wodne, strumyk, układ ścieżek
      - podzielenie ogrodu na części gesto porośnięte i wolne przestrzenie (trawnik,
      taras, podest)
      - cierpliwość, cierpliwość i jeszcze raz cierpliwość, zimna krew, my tutaj
      zgromadzeni co roku zmieniamy nasze ogrody, coś tam nie pasuje, coś za duże
      urosło, coś się z czymś gryzie, coś nie znosi naszej ziemi; sporo z tych
      kłopotów można byłoby unikną


      Powodzenia


      Tomek
    • eleanorrigby Re: Jak i jaki założyć ogród? 23.01.06, 22:32
      Parę lat temu byłam w identycznej sytuacji,łącznie z gliniastą ziemią.
      Zrobiliśmy tak:
      1.Nie robiliśmy w ogrodzie nic,tak długo,jak była możliwość,że będzie wjeżdżał
      ciężki sprzęt-czyli u nas do momentu doprowadzenia domu do stanu surowego
      zamkniętego.Żyzna ziemia z obrysu fundamentów została zdjęta i zeskładowana w
      jednym miejscu.Dzięki temu nie mieliśmy na działce błota,z tym,że nasza działka
      nie była zaorana.Możesz wysiać rośliny na zielony nawóz,ważne jest,żeby były
      jednoroczne i żeby zaorać je zanim zakwitną i wydadzą nasiona.Nie siej
      koniczyny,bo potem się jej nie pozbędziesz.
      2.Kiedy dom już stał,została uformowana powierzchnia ogrodu,skarpy itp. (mamy
      działkę z lekkim spadkiem.Do tego wykorzystana została ziemia z fundamentów,a
      także dowieźliśmy sporo żyznej ziemi i trochę piasku.
      3.Na całości profesjonalna firma ogrodnicza założyła trawnik,który zresztą do
      dzisiaj pielęgnuje.Mimo gliniastej ziemi trawnik jest gęsty i naprawdę piękny.
      4.W miejscach,które chcemy zagospodarować zdejmujemy darń i sadzimy,co trzeba-
      najpierw były to większe drzewa i krzewy,teraz byliny.

      Żyzna ziemia była nawieziona 4 lata temu i niestety w niektórych miejscach już
      nie ma po niej śladu-w gliniastej glebie drobne cząstki piasku po prostu z
      czasem "toną".Dlatego strukturę gleby trzeba poprawiać stale,np.wysiewając
      każdej jesieni cieniutką wastwę piasku na trawnik,czy dodając kompostu na
      uprawiane grządki.
      Nasz ogród jest podzielony na "zakątki" tematyczne,np.mamy "lasek"
      iglasty,część liściastą ze strumykiem,ogródek warzywny,ogródek różany,część
      dzieiięcą,w tym roku planuję założyć ogródek ziołowy-wszystko malutkie,bo
      działka ma niecałe 10a.Nie przejmuję się zbytnio gliniastą ziemią,w
      miejscach,gdzie sadzę rośliny o innych wymaganiach wymieniam ziemię i potem
      odpowiednio nawożę np. w leśnym zakątku mam wrzosy,borówki amerykańskie i
      żurawinę,bardzo kwaśnolubne.
      Ważne jest zaplanowanie całości,nie koniecznie od razu do ostatniej
      roślinki,ale podziału na strefy,umiejscowienia drzew i krzewów,ew. oczka -
      czyli stałych elementów,które trudno ruszyć,a które mogą przeszkadzać.Zima to
      właśnie świetny czas na stworzenie ogrodu na papierze.
      Powodzenia!
    • ignorant11 Re: Jak i jaki założyć ogród? 23.01.06, 23:21

      Sława!

      Najpierw powiedz jaka powierznia, jaki chrakter zagospodarowania chcesz miec?
      W jakim klimacie masz polożoną ziemie, jakie stosunki wodne...

      Pomysł posaqdzenia najpierw szpaleru drzew jest jak najbardziej słuszny i
      racjonalny.

      Polecam material ze szkółek lesnych, bo jest tani i w razie zniszczenia przez
      dalsze prace ziemne starata nie bedzie dotkliwa finasowo.

      Przy świezo posadzonych drzewkach powbijaj jakięs koły, pały i na cczas prac
      ziemny przywiąz jakies szmaty dla oznaczenia.

      W tych pasach mozesz już wysiac koniczynę, albo jak Ci radzono juz zyto, choc
      moze cos o głebszym systemie korzeniowym...

      Pozdrawiam i zapraszam na:
      Forum Słowiańskie
    • malinowajezyna Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 10:43
      Dzieki Wam już trochę rozjaśniło mi się w głowie i pomału rysuje się plan robót
      w ogrodzie na ten rok, ale jeszce musze o coś Was zapytać. Co do nawozenia
      zielonym nawozem to w zeszłym roku na jesień posialiśmy na polu facelię z
      gorczycą. Niestety wczesny śnieg spowodował, że nie zdążyliśmy tego zaorać, a
      właściwie maszyna nie miała jeszcze jak wjechać na pole, bo nie było gotowego
      wjazdu. Czy waszym zdaniem w tym roku na wiosnę zaorać, zbronować i jeszcze raz
      posiać np. owies, a palnowaną roślinność wsadzać za rok, czy wystarczyłoby już
      wyrównaną ziemię wymieszać z piaskiem i zacząć zakładać trawnik?
      Pozdrawiam i dziękuję za wszystkie rady
      • horpyna4 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 10:56
        Jeżeli nie zawiązało nasion, to chyba wystarczy przekopać z piachem. Ale jeśli
        się coś wysiało, to trzeba poczekać najpierw, aż wzejdzie i ciut podrośnie, a
        dopiero wtedy przekopać (czy przyorać). A jak było z chwastami? Bo jeżeli było
        sporo jednorocznych, to też warto z przyoraniem poczekać, aż wzejdą.
        • malinowajezyna Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 11:05
          Nasion nie zdążyło zawiązać. Pole w ogóle przed obsianiem było ścierniskiem po
          rzepaku i po lekkim zaoraniu zdecydowaliśmy się go obsiać. Równocześnie z
          facelią rósł poplon i chwasty.
          • horpyna4 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 12:19
            No to bardzo dobrze, teraz piach i przyoranie.
            • ignorant11 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 16:32
              horpyna4 napisała:

              > No to bardzo dobrze, teraz piach i przyoranie.


              Sława!

              Z tym piachem to raczej ostroznie, bo zalezy jak daleko musisz go transportować
              i po ile placisz. Przydatny piach bedzie jedynie gruby tzw rzeczny, lub drobny
              zwirek.

              Ale znacznie lepszym materialem beda takie odpady organiczne jak np kora czy
              liscie, sloma...

              A po przeoraniu mozesz wysiac znowu rzepak ( tani) lub koniczyne biała (
              trwala, wiec jako trwanik zastepczy w sam raz)

              Pozdrawiam i zapraszam na:
              Forum Słowiańskie
              • haraposkutya Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 17:07
                Nie rezygnowałbym z piasku. Jest stabilny chemicznie, a materiał organiczny zostanie w większym lub mniejszym stopniu zmineralizowany. Poza tym teraz można go wprowadzić do profilu bardzo łatwo. Gdy ogród już będzie gotowy, takie proste to nie będzie.
                • ignorant11 Re: Jak i jaki założyć ogród? 25.01.06, 02:15
                  haraposkutya napisał:

                  > Nie rezygnowałbym z piasku. Jest stabilny chemicznie, a materiał organiczny
                  zos
                  > tanie w większym lub mniejszym stopniu zmineralizowany. Poza tym teraz można
                  go
                  > wprowadzić do profilu bardzo łatwo. Gdy ogród już będzie gotowy, takie
                  proste
                  > to nie będzie.


                  Sława!

                  Ja nie wypowiadałem sie przeciwko piskowi w ogóle, ale zachecałem do pobieznej
                  chocby analizy ekonomicznej.

                  Material organiczny zawsze jest lepszy, np wolałbym wegiel brunatny czy kore
                  niż piasek, który tez mozn dodac, szczególnie gdy jest niedaleko i jest tani.

                  Natomiast za piasek trzeba płacic i jest on ciezki, wiec transport bedzie
                  kosztowny.

                  Słome czy kore mozna dostac gratis jako materiał odpadowy, mozna tez doddać
                  trociny, które jednak warto uzupelnic scołka lesną.

                  Piasek trzeba dodawac do profilu głeboko, a to moze wyjśc już spory koszt.

                  Piasek nie ma praktycznie pojemnosci wodnej w przeciwieństwie do próchnicy i
                  nie utworzy z częsciami ilastymi komplexu glebowgo.

                  Biorąc to wszystko pod uwagę opowiadam sie zdecydowanie za korą.

                  Szczególnie,że dawki melioracyjne sa duze, rzedu nawet kilkuste m3 na ha.

                  Pozdrawiam i zapraszam na:
                  Forum Słowiańskie
                  • haraposkutya Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 14:49
                    ignorant11 napisał:

                    Piasek nie ma praktycznie pojemnosci wodnej w przeciwieństwie do próchnicy


                    Zgadza się, i w tym przypadku jest to jego zaletą. Sam wspomiałeś o jego właściwościach melioracyjnych.
                    Pojemność wodna jest tym większa, im mniejsze są pory (oczywiście do momentu, gdy cząsteczki wody są w stanie wniknąć do kapilar). Jednak pojemność i dostępność, to dwie różne sprawy. W porach o średnicy poniżej 0,2 mikrometra woda utrzymywana jest podciśnieniem 15 bar. Dla większości roślin oznacza to suszę fiziologiczną.
                    Im większy udział drobniejszych frakcji w glebie, tym większy procent nasycającej ją wody podpada pod określenie "niedostępna dla roślin". W dodatku mizerna zawartość powietrza, a ściślej tlenu, nie służy korzeniom. Wygląda na to, że wiele mógłby o tym powiedzieć wzmiankowany sąsiad, który "sposobem gospodarczym" wykorzystał ziemię
                    z wykopów. Zaoszczędził, ale co uzyskał?
                    Wzbogacanie podłoża w substancję organiczną jest jak najbardziej wskazane i nie nalezy o nim zapomnieć. Nie można jej nie wytknąć paru wad - intensywnie chłonie
                    wodę, co niekoniecznie jest zaletą w wypadku długotrwałych opadów. Wyschnięta zaś
                    (różnie to bywa) "broni się" uporczywie przed powtórnym nawodnieniem, co widać chociażby w doniczkach z substratem torfowym - nawet wrzucone do wody pływają sobie po niej beztrosko przez dłuższy czas.

                    Ale to wszystko teoretyczne rozważania. Trudno coś wyrokować nie mając przed oczyma analizy glebowej i nic nie wiedząc o wymaganiach roślin, ktore tam będą w przyszłości rosły. Wg ogólnej zasady, tym więcej aptekarstwa,im wyższy standart pielęgnacji zakłada sobie użytkownik. I tak - intensywnie użytkowany trawnik, nisko
                    koszony i wystarczająco nawadniany wymaga nawet do 85% zawartości piasku w warstwie
                    o grubości co najmniej 10cm. (5% humusu) Łąka kwietna zaś nie wymaga ani dodatku piasku, ani humusu, przeciwnie, czasmi trzeba glebę "pod nią" wyjałowić, gdyż zbyt żyzna stymuluje wzrost konkurencyjnych traw i pospolitych chwastów. Jest to najczęstsza przyczyna porażek - obok kiepskiego materiału siewnego - eksperymetów z kwietną łąką. I jeszcze jedno - kwietna (kwiatowa)łąka źle znosi deptanie. Na dobrą sprwę to rabatka, a nie trawnik.
      • ignorant11 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 16:29
        malinowajezyna napisała:

        > Dzieki Wam już trochę rozjaśniło mi się w głowie i pomału rysuje się plan
        robót
        >
        > w ogrodzie na ten rok, ale jeszce musze o coś Was zapytać. Co do nawozenia
        > zielonym nawozem to w zeszłym roku na jesień posialiśmy na polu facelię z
        > gorczycą. Niestety wczesny śnieg spowodował, że nie zdążyliśmy tego zaorać, a
        > właściwie maszyna nie miała jeszcze jak wjechać na pole, bo nie było gotowego
        > wjazdu. Czy waszym zdaniem w tym roku na wiosnę zaorać, zbronować i jeszcze
        raz
        >
        > posiać np. owies, a palnowaną roślinność wsadzać za rok, czy wystarczyłoby
        już
        > wyrównaną ziemię wymieszać z piaskiem i zacząć zakładać trawnik?
        > Pozdrawiam i dziękuję za wszystkie rady


        Sława!

        Trawnik to chyba dopiero po zakończeniu budowy..?

        A drzewa szpalery szczególnie wokól posesji to juz. Zastanów sie jednak nad
        klimatem, stosunkami wodnymi, oraz naslonecznieniem. Bo potem drzewa stworzą
        rozmaite warunki swietlene na Twojej działce.

        Tak np gdy nie chcesz aby te rsonące na poludniowym skraju zbytnio zacienialy
        dzialke to mozesz wybrać modrzewie, albo cos znacznie nizszego. W innnych
        miejscach moesz dać dęby ( glebtwórczy gatunek, biocenotyczny), albo np sosny,
        czy swierki lub daglezje...

        Pozdrawiam i zapraszam na:
        Forum Słowiańskie
        • horpyna4 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 17:20
          Ignorant, koniczyną to sobie można nieźle zapaskudzić trawnik. Chyba, że chce
          się mieć łąkę, wtedy to co innego.
          • ktom3 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 20:19
            Tak jak pisał Ignorant a ja o ty zapomniałem. Uwaga na duże ( w przyszłości)
            drzewa i cień jaki będą dawały. Warto to sobie wyobrazić aby potem nie było
            kłopotu. Jeżeli ogród zakładany jest na terenie gdzie jeszcze w poprzednim roku
            było uprawne pole to macie szczęście. Sporo łatwiej bedzie zwalczyć chwasty.

            Tomek
            • horpyna4 Re: Jak i jaki założyć ogród? 24.01.06, 21:09
              Właśnie, jeżeli chodzi o drzewa, najlepiej je obejrzeć w jakimś arboretum albo
              ogrodzie botanicznym. Bo jak się widzi małe, zadoniczkowane egzemplarze, to
              trudno sobie wyobrazić, jak wyrosną wzwyż i wszerz. Nawet jak się to wie
              teoretycznie.
          • ignorant11 Re: Jak i jaki założyć ogród? 25.01.06, 02:19
            horpyna4 napisała:

            > Ignorant, koniczyną to sobie można nieźle zapaskudzić trawnik. Chyba, że chce
            > się mieć łąkę, wtedy to co innego.

            Sława!

            Koniczyna jest milsza w dotyku niz trawa szczególnie cieta, pozatem koniczyny
            mozna nie kosic lecz walowac.

            Pieknie wyglada kwitnaca...

            PO jakims czasie zacznie zamierac, wiec wtedy mozna dac trawe.

            JA osobiscie nie lubie traw, wole trawniki zastepcze.

            Warto pamietac o wielkim poborze wody przez trawy.

            Jesli nie ma sie walsnego ujecia: wydajnej studni, strumyka, to lepsza bedzie
            koniczyna.

            Zreszta na zbitej glinie łatwo bedzie się tworzył mech, a nie ma ladniejszej
            powierzchni niz mchowa...


            Pozdrawiam i zapraszam na:
            Forum Słowiańskie
    • malinowajezyna Re: Jak i jaki założyć ogród? 25.01.06, 10:09
      Siedzę i czytam, czytam i myslę i wiecie zdecyduję się chyba na zaoranie i
      piach. Ale poradźcie mi, bo bedzie tego z 800 m kw. i przekopywać ręcznie tyle
      pola, by wymieszać glinę z tym piaskiem na głebokośc sztychówki to chyba
      nierealne. Czy można by po rozsypaniu tego piachu jeszce raz to zaorać, czy
      zbronować? Myślę, żeby potem wysiać trawę, żeby po prostu związać juz te ziemię
      i na jesień znów wysiac po usunięciu ew. chwastów, bo nie ma siły żeby one nie
      wyrosły, a na obrzezach na razie tam gdzie planujemy wsadzic pierwsze drzewa.
      Sorry za moje byc moze dla kogoś banalne pytania, ale to mój debiut ogrodniczy
      jesli chodzi o taką przestrzeń.Czy ktoś z Was orientuje się po ile jest i jaki
      najbardziej nadaje się piasek w tym celu? Dzięki
      • ignorant11 Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 10:05

        Sława!

        Nie wiem, czy rzeczywiscie potzrebujesz ten pasek???

        A chwasty wokół posadzonych drzewek najlepiej stlumisz ściółka ze slomy, kory,
        lisci...


        Pozdrawiam i zapraszam na:
        Forum Słowiańskie
        • malinowajezyna Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 10:51
          Kurczę, no to co, nie sypać piachu?? Posiać tylko trawę? U sąsiadów w zeszłym
          roku posiali bez dodatkowych zabiegów i owszem wyrosła, ale na razie
          rzadziutka. Co prawda oni w wiekszości na działce mieli rozplantowana ziemię z
          wykopów pod budowe domu, która jak przeschła po suszy to....szkoda gadać. A my
          mielibysmy nietkniety humus na glebie do tej pory co rok uprawianej.
          • horpyna4 Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 11:19
            Jeżeli ta gleba była uprawiana, to może nie ma takiej złej struktury. Ponieważ
            liczysz się z tym, że jeszcze wykiełkują chwasty, to na razie tylko przyoraj i
            wysiej trawę. A w razie czego później, jak już wzejdą chwasty, rozsyp korę i
            ewentualnie gruboziarnisty piach, a potem podorywka. Oczywiście trawę trzeba
            potem wysiać od nowa.
            Jeżeli nie chcesz dwukrotnie siać, to poczekaj tylko, aż wzejdą chwasty, sypnij
            korę i piach i przeoraj.
            Pierwsza wersja zakłada, że może oszczędzisz na korze i piachu, ale za to może
            być potrzebne dwukrotne oranie i sianie. Nie musi, ale może.
            Druga wersja - od razu inwestujesz w piach i korę, ale oszczędzasz na dodatkowym
            oraniu i sianiu.
            Najtaniej będzie poczekać, aż ziemia nieco obeschnie po wiosennych roztopach.
            Wtedy można ocenić jej strukturę, bo inwestowanie na zapas w korę i piach nie
            ma sensu. No i zaorać dopiero po wzejściu chwastów.
      • akk7 Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 11:01
        W moim ogródku jest gliniasta gleba. Chciałam mieć ładny trawnik i stosowałam i
        torf i kompost i w ogóle słuchałam wszystkich rad, oprócz jednej: posypuj
        piaskiem. Wydawało mi się, że spowoduję zubożenie gleby. Po czterech latach, a
        było to w ubiegłym roku, oprócz kompostu i innych zabiegów, zastosowałam
        posypanie wiślanym piaskiem. Nie miałam go wiele, warstwa była może
        dwumilimetrowa, może cieńsza, traktowałam jako eksperyment. Rezultaty przeszły
        moje najśmielsze oczekiwania, trawnik zrobił się rewelacyjny i taki był przez
        cały sezon. Co będzie po tej zimie? Nie wiem, zobaczę :-)
        • haraposkutya Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 15:09
          Gdyby ten piasek wprowadzony był do profilu w czasie zakładania trawnika, efekt byłby widoczny wcześniej.
          Coroczne nanoszenie cienkiej warstwy piasku (top dressing) w warunkach amatorskich
          najlepiej wykonywać bezpośrednio po wertykulacji. Piasek powinien zawierać jak najmniej drobnej frakcji - żadne tam zasypki do fug.
      • haraposkutya Re: Jak i jaki założyć ogród? 26.01.06, 15:24
        Jeżeli uparłaś się, by ogród zakładać już teraz, nie czekając na finał budowy, i masz pewność, że budowa nie wtargnie na jego teren...
        Na Twoim miejscu przyorałbym to, co już jest. W wyniku orki nie następuje zbyt silnie wymieszanie warstw, raczej ich odwrócenie, zwłaszcza na zwięzłych glebach.
        Odczekałbym czas jakiś, aż wzejdą chwasty, i dopiero wtedy rozprowadził na powierzchni to, co ma się pod nią znaleźć, (a więc piach, kora, słoma; argumenty zostały Ci przedstawione, zadecydować musisz sama), i wtedy zamówiłbym, lub wynajął glebogryzarkę. W przeciwieństwie do pługa miesza ona warstwy gleby i można nią obrabiać każde miejsce do skutku. Pług przejeżdża tylko raz.
        Nie siałbym trawy prowizorycznie. "Siatka" korzeni, jeśli zdążą się rozwinąć, utrudnia tylko rozplantowanie.

        I jeszcze jedna uwaga na koniec. Sporo się ostatnio na forum mówi o moralności.
        O ile wiem, pozyskiwanie ściółki leśniej nie ma nic wspólnego ani z moralnością, ani z prawem. To też wypada wziąć pod uwagę, tworząc ogrodowy budżet.
Pełna wersja