Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918

09.02.06, 18:12
Taki watek historyczny.
W 1918 roku ważyły sie losy Śląska Cieszyńskiego. Było kilka wariantów
rozwiazania:
-polski - podział wg rozgraniczenia etnicznego miedzy Polskę i Czechosłowację
-czeski-cały Śląsk Cieszyński jako odwieczna część ziem Korony św. Wacława do
Czechosłowacji
-niemiecki -połaczenie z Niemiecką Austrią przez Sudetenland (to wtedy
wymyślono ten termin) lub wprost z Rzeszą
-mało znany wariant neutralizacji Śląska Cieszyńskiego w formie stworzenia
małego państewka buforowego na styku Polski, Czechosłowacji i Niemiec (cos na
wzór wolnego Miasta Gdańska).
Skończyło się to wtedy jeszcze inaczej (wojna i podział po myśli Czechów)

Ciekawi mnie ten warian neutralizacji. Czy ktos ma jakieś materiały na ten
temat (linki do stron np.) ?

Pozdrow.
    • wislok1 Wariant neutralizacji był zasłoną dymną 09.02.06, 20:08
      Głoszono go wśród miejscowych Niemców, gdy nie wypalił w 1918 wariant z
      Sudetenlandem.
      Wtedy zaczęto podobne rzeczy wśród nich opowiadać.
      Józef Kożdoń też coś takiego opowiadał.
      Ale było to raczej tylko oczekiwanie, jak zareagują Czesi lub Polacy na takie
      hasła, kto będzie chciał przekupić zwolenników neutralizacji.
      Czesi obiecali autonomię, zrobienie z Czech drugiej Szwajcarii ( obiecać nie
      grzech )
      i zwolennicy neutralizacji poparli Czechosłowację.

      Materiały na ten temat na pewno są w Ksiąznicy Cieszyńskiej
    • czesil Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 09.02.06, 20:10
      Temat neutralizacji-autonomii-enklawy to był parkiet Kożdonia i spółka.Tam trzeba szukać.Była też bardzo podobna ale mało popierana propozycja w szeregach państw sprawujących tymczasowy dozór nad cieszyńskim-chyba Włochy.Linki-gdzie szukać nie znam.Propozycja książkowa-Konflikt polsko czeski Kamińskiego.Wielki znawca cieszyńskiego Krzysztof Nowak.
      Wojna i podział po myśli Czechów-podział w 100 procentach niezadowolił Czechów chociaż najważniejszy w sensie gospodarczym obszar zagarneli.
      • zbih Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 11:25
        Czesi chcieli dostać Bilsko
    • eichendorff Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 13:13
      Wiem, że Cieszynioki podkreślają swoją odrębność od "pruskiej" części Górnego
      Śląska. Ale zapytam z przekąsem, czy "neutralizacja" Śląska Cieszyńskiego była
      brana brana pod uwagę również jako połączenie z "Prusokami"? Czy -
      hipotetycznie rzecz biorąc - była wówczas możliwość stworzenia państwa
      górnośląskiego w jego historycznych (sprzed 1740 r.) granicach?
      • jorg_z_bielitz Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 14:01
        eichendorff napisał:

        >Ale zapytam z przekąsem, czy "neutralizacja" Śląska Cieszyńskiego była
        > brana brana pod uwagę również jako połączenie z "Prusokami"?

        Raczej nie, to był inny wariant rozwiązania problemu Śląska Cieszyńskiego :)

        PS. Przekąs,żle wpływa na zgryz :D:D:D



        > Czy -
        > hipotetycznie rzecz biorąc - była wówczas możliwość stworzenia państwa
        > górnośląskiego w jego historycznych (sprzed 1740 r.) granicach?
        >


        A kiedu to szanowny kolego, przed 1740 r istniało państwo górnośląskie, mające
        na dodatek jeszcze historyczne granice ??? :):):):):):):):)

        Pozdrow.
        • slezan Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 16.02.06, 17:42
          Oczywiście, że były plany połczenia obu części Górnego Śląska. Związek
          Górnoślązaków uzgadaniał wspólny projekt stworzenia państwa górnośląskiego z
          Kożdoniem.
      • palcza Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 14:07
        To rzeczywiście były plany Niemców sudeckich, które Kożdoń podchwycił.Raczej
        nie myślano o związku z Górnym Śl. Pomysł ten upadł po najeździe czeskim w 1919
        roku i podjętych wtedy ustaleniach, że Śląsk Ciesz. przypadnie bądź Polsce bądź
        Czechosłowacji. Wtedy też Kożdoń jasno opowiedział się za Czechosłowacją jako
        mniejszym złem.Polecam książkę Dobrowolskiego, Ugrupowania i kierunki
        separatystyczne na Górnym Śląsku i w Cieszyńskiem w l. 1918-1939, a także z
        nowszych art. Janusza Spyry o postawie Niemców wobec konfl. polsko-czeskiego w
        l. 1918-1920 ("Pamiętnik Cieszyński" 1994, t.8)Jeżeli chcesz Aleksandrze, to
        mogę Ci podrzucić szerszą bibliografię. Wszystkie te rzeczy są w Książnicy
        Ciesz. Mam też z tego kserówki, mogę Ci pożyczyć.
        Pozdrawiam
        • palcza Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 14:09
          palcza Jeżeli chcesz Aleksandrze, to
          > mogę Ci podrzucić szerszą bibliografię.


          Przepraszam to Joerg się o to pytał. Podrzucić oczywiście mogę.
          • jorg_z_bielitz Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 14:34
            palcza napisał:


            > Przepraszam to Joerg się o to pytał. Podrzucić oczywiście mogę.

            A skanów nie masz????


            Pozdrow.
            • palcza Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 10.02.06, 15:57
              jorg_z_bielitz napisał:

              > palcza napisał:
              >
              > .
              >
              > A skanów nie masz????

              Nie mam. Mam tylko kserówki. Może w Ks. Beskidzkiej też to mają? Choć raczej
              watpię.
              >
              >
              > Pozdrow.
              >
        • vasermon A co Rotschild, Larisch, Gutman...? 08.03.06, 17:24
          Ci nie mieli z ową "neutralizacją" nic wspólnego? :) Dlaczego właściwie się ich
          wcale nie wspomina w związku z podziałem Śląska Cieszyńskiego? Obawiam się, że
          ich interesy i ostateczne stanowisko wobec tego, w którym kraju znajdą się ich
          fabryki, miały w Paryżu a później w Spa większe znaczenie niż chytra polityka
          czasami demonizowanego Benesza... ;)
    • alex.stela Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 14.02.06, 12:28
      Śląsk Cieszyński w formie niepodległego państewka pewnie podzieliłby los
      Wolnego Miasta Gdańsk. Z drugiej strony - po zakończeniu II wojny światowej
      sprawa jego przynależności nadal zostałaby otwarta.

      Ciekaw jestem, jakby to było? Czy Śląsk Cieszyński byłby samowystarczalny? Czy
      doszłoby do sporów narodowościowych, a może byłoby to kontynuacją dawnego
      Księstwa Cieszyńskiego? Jak rozwinąłby się niepodzielony Cieszyn, a jak Bielsko
      na granicy? Taka "political fiction"...
      • rudi.krytykant Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 14.02.06, 12:44
        nastapil by podzail na cztery strefy okupacyjne
        ta rosyjska (na wschod od skoczowa uzyskalaby niepodleglosc w 1989 r.
        reszta rozwijalaby sie milo i sympatycznie bedac arena dla dzialanosci
        szpiegowskiej (watek sensacyjny)
        po 1989 dolaczylyby tzw okupowane wschodnie ziemie
        mysle tez ze ludnosc poslugiwala by sie biegle trzema jezykami (czeski,
        niemiecki polski (kol. alf.).
        albo:
        Tawariszcz Stalin "wyzwolilby" w latach 50' calosc i ...
      • albrecht1 Re: Neutralizacja Śląska Cieszyńskiego w 1918 14.02.06, 16:23
        alex.stela napisał:

        > Śląsk Cieszyński w formie niepodległego państewka pewnie podzieliłby los
        > Wolnego Miasta Gdańsk. Z drugiej strony - po zakończeniu II wojny światowej
        > sprawa jego przynależności nadal zostałaby otwarta.

        Tak, po 01 09.1939 r. ten obszar zostałby wcielony do Rzeszy. Wystarczy spojrzeć
        na granice anksji terytorialnych po wygranej przez Niemcy kampanii wrzesniowej.
        Ewentualnie, ale to mało prawdopodobne, wcielono by obszar Księstwa do
        Protektoratu Czech i Moraw.
        Po II wojnie, nie sądzę by patyczkowano by się z takim tworem. Byc może,
        zakładając, że nie było precedensu delimitacji wyznaczonej przez Radę
        Ambasadorów, handlowanoby dwoma obszarami- Kotliną Kłodzką i Księstwem. Tutaj
        można rozpatrywać, że Stalin, w mysl zasady divide et impera, Ksiestwo
        przyznałby Czechom, a Kotlinę Polsce.



        >
        > Ciekaw jestem, jakby to było? Czy Śląsk Cieszyński byłby samowystarczalny?

        Na pewno nie. Juz wówczas pojęcie "samowystarczalności" było abstrakcją.
        Pamietajmy, że sukces państw Ententy nad Niemcami w I wojnie, to równiez sukces
        blokady gospodarczej, której Niemcy po prostu nie wytrzymały, pomimo zdobycia
        Rumiunii, Ukrainy i obszarów późniejszych państw bałtyckich.
        Zresztą tak mały obszar, pomimo uprzemysłowienia a może właśnie dlatego, był
        skazany na dynamiczną wymianę gospodarczą.



        >Czy
        > doszłoby do sporów narodowościowych, a może byłoby to kontynuacją dawnego
        > Księstwa Cieszyńskiego?

        Spory były i tak. Kwestia pozostawało umiejetne ich rozładowanie. Na pewno
        pomocne byłyby rozwiązania austriackie- równoprawne szkolnictwo, języki
        urzędowe, być może okreslona pula stanowisk zarezerwowana dla każdej z narodowosci.


        >Jak rozwinąłby się niepodzielony Cieszyn, a jak Bielsko
        >
        > na granicy?

        Na pewno Cieszyn rozwinałby się. Siedziba władz, centrum zarządzania,
        przecinające się szlaki komunikacyjne, handlowe i wykorzystanie całego
        potencjału miasta.
        Jednoczesnie graniczne Bielsko wcale nie traciłoby na znaczeniu, podobnie jak z
        drugiej strony Frydek czy Ostrawa. Kto wie, może juz wówczas wymyslono by
        wolnocłowe strefy ekonomiczne?
Pełna wersja