Kompetencje dziecka wieku przedszkolnym

12.05.07, 10:43
KOMPETENCJE DZIECKA
W WIEKU PRZEDSZKOLNYM
mgr Danuta Bielawiec

W ostatniej fazie wieku przedszkolnego w sposób szczególny jest gwałtownie
rozbudowywane doświadczenie dziecka dzięki wchodzeniu w inne niż rodzina
grupy społeczne. W tym okresie dochodzi do stopniowego zmniejszania się roli
rodziny w zaspokajaniu podstawowych potrzeb dziecka i wzrastania roli innych
osób i grup, głównie rówieśników, co rozszerza zainteresowania dziecka poza
najbliższe otoczenie. Proces ten przyspieszają środki masowego przekazu.

Charakterystyka właściwości dzieci w wieku przedszkolnym wg.
M.Przetacznikowej:

dzieci 3–letnie:
·niski poziom samodzielności i zaradności. W dużym stopniu zależne w
zaspokajaniu swych potrzeb od dorosłych
·wąski zakres doświadczeń i ubogi zakres słownictwa, choć dziecko
rozumie znacznie więcej niż chce wypowiedzieć
·dominuje myślenie o charakterze sensoryczno– motorycznym tzn. w
bezpośrednim kontakcie z przedmiotem, w działaniu, przy udziale dorosłego
·duża wrażliwość emocjonalna
·labilność emocjonalna
·rozbudzona wyobraźnia
·rozproszona uwaga i szybkie męczenie się.

dzieci 4–5 letnie:
·stają się bardziej samodzielne i zaradne
·aktywność intelektualna nadal współistnieje z realnym działaniem
·rozwój wyobraźni i fantazji ujawnia się między innymi w postawie
badawczej (wiek pytań )
·żywe, ruchliwe, dociekliwe poznanie świata zarówno fizycznego jak i
społecznego nadal powierzchowne.

dzieci 5 i pół/7–letnie:
·lepiej przystosowane do pracy w zespole
·zdolniejsze do dłuższego wysiłku
·zdolne do dłuższego skupienia uwagi
·mniej impulsywne
·bardziej opanowane i odpowiedzialne
·intensywniej rozwijają się uczucia wyższe – społeczne i estetyczne.
W wieku przedszkolnym dziecka zachodzą niezwykle istotne zmiany pozwalające
mu
przede wszystkim na samodzielne, odpowiedzialne podejmowanie i realizowanie
zadań stawianych przez otoczenie. Najważniejsze osiągnięcia w tym zakresie to:
a. dziecko zaczyna odczuwać samego siebie jako podmiot własnych działań i
przeżyć
b. dziecko odkrywa świat wewnętrzny innych ludzi
c. dziecko zdobywa znaczny zasób wiedzy o świecie
d. obok zabawy pojawiają się początki świadomego uczenia się i pracy.

Dziecko gotowe do podjęcia nauki w szkole to dziecko, które:
a. opanowało podstawowe nawyki i sprawności ruchowe związane z lokomocją
i manipulacją jest zaradne i samodzielne w zakresie czynności
samoobsługowych i czynności tzw. „życia codziennego „
b. umie się bawić w zorganizowany przez siebie samego sposób, ale jest także
gotowe do podejmowania działań typu nauka i praca

Zatem „dorastanie” dziecka polega na pojawianiu się:
1. gotowości do podejmowania działań nastawionych na osiągnięcie celu
2. umiejętności organizowania sobie warunków do działania
3. zdolności do znoszenia dłużej trwających nieprzyjemności, przeżyć
związanych
z czekaniem na oddalony w czasie pożądany cel, a przede wszystkim z
pojawiającymi się przeszkodami w działaniu.
4. wzrosła u niego umiejętność współdziałania umiejętność współdziałania z
rówieśnikami i dorosłymi, jest więc przygotowane do pracy w zespole oraz
podatne na wpływy nauczyciela.

Wzrasta więc u niego:

1. zdolność do słuchania drugiej osoby, koncentrowania się na tym co mówi lub
pokazuje
2. umiejętność wykorzystywania podawanych informacji we własnym działaniu
3. zdolność do powstrzymywania się od danego zachowania, jeżeli jest ono
niezgodne z oczekiwaniem drugiej osoby lub jest nieadekwatne do sytuacji.
4. rozwija się u niego myślenie przyczynowo skutkowe ; obok działań, które są
podejmowane bezpośrednio „w odpowiedzi” na to, co dzieje się w otoczeniu
pojawiają się działania uprzednio zaplanowane. Dziecko przewiduje coraz
dalsze
konsekwencje tego, co zamierza czynić.


Podstawowe umiejętności dziecka w tym zakresie :

1. Dążenie do zrozumienia sensu sytuacji, a nie reagowanie jedynie na
zewnętrzne, bezpośrednio obserwowalne zdarzenia
2. Podejmowanie działania dopiero po „ obmyśleniu” tego co, jak i po co
będzie
się robiło, co się chce
3. Korzystanie z poprzednich własnych doświadczeń, szybkie przypominanie
sobie
tego, np. dziecko o coś pyta, a matka nie wie, więc razem szukają w
encyklopedii. Dziecko potem samo szuka w encyklopedii jak czegoś nie wie.



    • nauczycielka_przedszkola Re: Kompetencje dziecka wieku przedszkolnym-ciąg 12.05.07, 10:43
      Już w tym okresie powstaje podstawa do udanego startu w dorosłość, a
      mianowicie:

      1. Szeroki zakres kompetencji
      wszystko to, co dziecko wie i umie, czego się nauczyło dotychczas i to zarówno
      w sferze rozwiązywania zwykłych życiowych problemów (tzw. ogólna zaradność
      życiowa), w sferze umiejętności nawiązywania i podtrzymywania różnorodnych
      kontaktów społecznych („ dziecko obyte z ludźmi”wink, jak i w sferze poznawania
      świata (wiedza o świecie i różne umiejętności związane z jego poznawaniem).
      Dziecko takie umie także korzystać z pomocy drugiego człowieka, umie o nią
      poprosić.
      Kompetencja dotyczy bardziej możliwości wykonania czegoś, niż rzeczywistej
      konkretnej umiejętności.

      2. Poczucie kompetencji
      przekonanie dziecka dotyczące tego, że coś wie, umie, że są to sprawy, które
      zna lepiej od innych, a także takie, które mu nie wychodzą. Poczucie
      kompetencji w znacznie większym stopniu wpływa na zachowanie się dziecka niż
      to, co ono rzeczywiście wie i umie według oceny dorosłych. Daje ono bowiem
      odwagę działania, upór w pokonywaniu przeszkód, powoduje powracanie do prac
      przerwanych przez dorosłego. Dziecko bardzo często nie zgłasza się , nie robi
      czegoś, bo jest przekonane, że nie umie czegoś zrobić.

      3. Poczucie własnej wartości
      zaakceptowanie siebie – polubienie siebie ze wszystkimi plusami i minusami.
      Wysokie poczucie własnej wartości powstanie tylko u dziecka, które rzeczywiście
      jest kompetentne w wielu dziedzinach i ma poczucie tej kompetencji. Dzieckiem
      takim kierują osobiste zainteresowania. Jego poczynania mniej zależą od
      sytuacji zewnętrznej, od kary lub nagrody. Często myśli
      sobie „spróbuję”, „najwyżej się nie uda”, a nie „boję się to
      zrobić”, „chciałbym, ale nie bardzo wiem jak”.

      Zakres kompetencji, poczucie kompetencji, poczucie własnej wartości wyznaczają
      jaką postawą cechuje się dziecko. Postawa skierowana ku światu i ludziom łączy
      się z wysokim poczuciem kompetencji, własnej wartości. Wówczas może się ono
      dużo uczyć, zdobywać wiedzę i doświadczenia.
      Rosną tym samym jego kompetencje. Adekwatne poczucie kompetencji sprzyja
      kształtowaniu się poczucia własnej wartości, a to daje odwagę w zbliżaniu się
      do nieznanego i poznawaniu go, co sprzyja nabywaniu nowych doświadczeń i to
      jest istota prawidłowego rozwoju dziecka.


      BIBLIOGRAFIA

      Brzezińska A., Burtowy M. „Psychopedagogiczne problemy edukacji przedszkolnej”-
      Poznań 1992, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza

      • nauczycielka_przedszkola Re: Kompetencje pięciolatka 09.09.07, 09:58
        www.przed.webd.pl/scenariusze/s162.php
    • dronka3 Re: Kompetencje dziecka wieku przedszkolnym 09.09.07, 10:27
      wydaje mi się, że ten wątek dobrze by zrobił rodzicom na "przedszkolach"
Pełna wersja