Dodaj do ulubionych

Ciekawostki astronomiczne - astronomia

20.10.07, 16:04
Astronomia (gr. ἀστρονομίαwink – nauka o ciałach niebieskich, ich
budowie, ruchach, pochodzeniu i ewolucji oraz o materii rozproszonej
w przestrzeni kosmicznej (zwanej też kosmosem). Astronomia, a
ściślej jej dział zwany kosmologią, zajmuje się także Wszechświatem
jako całością. Nazwa astronomia pochodzi z greki: ἄστρον astron
(gwiazda) + νόμος nomos (prawo).

Astronomię można inaczej określić jako naukę o wszelkich obiektach i
zjawiskach znajdujących się poza Ziemią.

Dzisiejsza astronomia jest ściśle związana z astrofizyką, która jest
zastosowaniem praw fizyki do interpretacji wyników obserwacji
astronomicznych. Związek ten jest tak głęboki, że dziś obie
dziedziny są właściwie jednością. Mógł on powstać dzięki odkryciu,
że ciała niebieskie składają się z takiej samej materii, jak
wszystkie inne otaczające nas obiekty.

Obiekty, którymi zajmuje się astronomia, to ogół ciał niebieskich:
planety, księżyce, planetoidy, gwiazdy, gwiazdozbiory, asocjacje
gwiazd, gromady gwiazd, galaktyki, mgławice, gromady galaktyk,
materia międzygwiazdowa, gaz międzygalaktyczny, materia egzotyczna,
antymateria, materia ciemna, kwazary, czarne dziury i wiele innych.
Astronomia zajmuje się badaniem procesów dotyczących tych ciał.

Muzą astronomii jest Urania.

Początki astronomii sięgają czasów starożytnych, kiedy pierwotne
cywilizacje zaczęły prowadzić regularne obserwacje nieba. Już ok.
3000 r. p.n.e. starożytne cywilizacje Babilończyków, Chińczyków i
Egipcjan zaczęły dostrzegać pewne, powtarzalne prawa, jakimi rządzi
się niebo. Astronomia, jako osobna nauka wyodrębniła się dopiero w
starożytnej Grecji.
Obserwuj wątek
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - gwiazdy 20.10.07, 16:06
      GWIAZDY

      ***

      Przez lornetkę można zobaczyć do pięciu tysięcy gwiazd.

      ***

      Wega (gwiazdozbiór Lutnia) - białoniebieska gwiazda 58 razy
      jaśniejsza niż Słońce. 16 tys. lat temu leżała w tym punkcie nieba,
      który dzisiaj zajmuje Gwiazda Polarna. To ona wskazywała północ.

      ***

      Altair (gwiazdozbiór Orła) - wiruje w zawrotnym tempie ponad 200
      km/sekundę! Światło z tej gwiazdy biegnie do nas 15 lat.

      ***

      Gwiazdy migoczą ponieważ spoglądamy na nie poprzez drgające ponad
      Ziemią powietrze.

      ***

      Wiele gwiazd ma nazwy nadane im setki lat temu przez arabskich
      astronomów jak Aldebaran.

      ***

      Najdłuższą nazwę ma gwiazda Shurnarkabtishashutu, po arabsku – „pod
      południowym rogiem byka” smile.

      ***

      Alioth (gwiazdozbiór Wielkiej Niedźwiedzicy) - to najjaśniejsza
      gwiazda Wielkiej Niedźwiedzicy o jasności 100 Słońc. Powstała
      kilkaset milionów lat temu.

      ***

      Benatnash (gwiazdozbiór Wielkiej Niedźwiedzicy) - najodleglejsza z 7
      gwiazd tworzących Wielki Wóz. Jej światło biegnie do nas 815 lat.
      Przy obecnych możliwościach technicznych, ziemska sonda wystrzelona
      w stronę gwiazdy dotarłaby w jej pobliże po 244,5 mln lat.

      ***

      Deneb (gwiazdozbiór Łabędzia) - niebieski nadolbrzym o jasności 26
      tys. Słońc. Leży w odległości, której światło pokonuje w ciągu 3
      tysięcy lat i jest jedną z najdalszych gwiazd, jakie widać gołym
      okiem. Wytwarza w ciągu doby więcej energii niż Słońce w ciągu dwóch
      ludzkich żyć.

      Cih (gwiazdozbiór Kasjopei) - nadolbrzym 17 razy cięższy od Słońca i
      aż 4 tys. razy od niego jaśniejszy.

      ***

      Gwiazdy w gwiazdozbiorach są oznaczone literami greckiego alfabetu
      zależnie od ich jasności. Najjaśniejsze alfa, następnie beta itd.

      ***

      Aby dotrzeć do Ziemi z najbliższej od nas gwiazdy – Proxima
      Centauri – światło musi lecieć 4 lata.

      ***

      Gdy patrzymy na gwiazdozbiór Andromedy, oglądamy jego światło, które
      opuściło gwiazdy 2 miliony lat temu, kiedy pierwsi ludzie pojawili
      się w Afryce.

      ***

      Gdyby Słońce było wielkości piłki nożnej, to Proxima Centauri byłaby
      oddalona jak Londyn o Tokio.

      ***

      Gwiazda Bernarda zbliża się do Ziemi z szybkością 140 km na sekundę.

      ***

      Gwiazdy czerwone mają temperaturę 2800 stopni Celcjusza.

      ***

      Gwiazdy olbrzymy są tak wielkie, że światło potrzebuje ponad godzinę
      alby przelecieć je na wylot.

      ***

      Gdy władca Chin ujrzał supernową w 185 roku, uznał to za zapowiedź
      buntu i kazał ściąć dworzan smile.
      ***

      Betelgeza – gwiazda typu czerwony nadolbrzym, znajdująca się w
      gwiazdozbiorze Oriona 650 lat świetlnych od nas jest największą
      objętościowo gwiazdą, jaką znamy. Jej średnica jest do 470 razy
      większa niż średnica Słońca, więc gdyby znajdowała się ona w
      położeniu naszej gwiazdy, jej powierzchnia znajdowałaby się daleko
      za orbitą Jowisza.

      ***

      Gwiazdą położoną najbliżej Słońca jest Proksima Centauri. Jej
      odległość od Słońca wynosi tylko 4,24 roku świetlnego.

      ***

      Liczba gwiazd w naszej galaktyce – Drodze Mlecznej wynosi około 200
      miliardów. Liczbę galaktyk w całym Wszechświecie szacuje się na 100
      miliardów.

      ***

      W 1912 roku amerykański astronom-kobieta Henriette Swan Leavitt
      odkrył gwiazdy, których cykl zmian jasności zależał od ich jasności
      absolutnej. Te gwiazdy to cefeidy i dzięki tej odkrytej zależności
      posłużyły do odkrycia odległości od nas innych galaktyk
      zawierających cefeidy.

      ***

      Wedle współczesnych szacunków około 4% zbadanych gwiazd ma
      przynajmniej jedną planetę.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - słońce 20.10.07, 16:07
      SŁOŃCE

      Każde 6 centymetrów kwadratowych materii słonecznej daje tyle
      światła co 1,5 miliona świec.

      ***

      W środku Słońca panuje temperatura 16 mln stopni Celsjusza, a na
      jego powierzchni – tylko 5500 stopni Celcjusza.

      ***

      Słońce wykonuje pełny obrót wokół środka naszej galaktyki w ciągu
      225 mln lat.

      ***

      Słońce ma średnicę 109 razy większą niż Ziemia, więc zmieściłoby się
      w nim ponad milion takich planet jak nasza.

      ***

      W każdej sekundzie Słońce wyzwala tyle energii co wybuch 100
      miliardów bomb wodorowych.

      ***

      Światło ze Słońca leci do Ziemi około 8 minut.

      ***

      Ciemne miejsca na powierzchni Słońca zwane plamami Słonecznymi mają
      ciemniejszą barwę, ponieważ ich temperatura jest niższa.

      ***

      Słońce zawiera około 2% pierwiastków ciężkich, co jest dowodem na
      to, że jest to gwiazda drugiej albo trzeciej generacji. Znaczy to
      tyle, że Słońce nie powstało z pierwotnej materii powstałej po
      Wielkim Wybuchu, ale z materii pochodzącej z innej, wcześniej
      żyjącej gwiazdy.

      ***

      Słońce ma średnicę 400 razy większą niż Księżyc i zarazem znajduje
      się 400 razy dalej. Ta okoliczność sprawia, że obydwa ciała
      niebieskie widziane z Ziemi wydają się mieć te same rozmiary. Dzięki
      temu możliwe są całkowite zaćmienia Słońca.

      ***

      Podczas reakcji syntezy jądrowej zachodzącej na Słońcu, w każdej
      sekundzie 5 milionów ton materii zamienianych jest na energię
      fotonów.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - planety 20.10.07, 16:09
      Planety
      ***

      Nazwy wszystkich planet z wyjątkiem Ziemi i Urana pochodzą od imion
      rzymskich bogów.

      ***

      Światło słoneczne dociera do Merkurego po 3 minutach, zaś do Plutona
      po 5,5 godzinach.

      ***

      W 2001 roku odkryto, że planeta okrążająca gwiazdę w gwiazdozbiorze
      Pegaza ma atmosferę.

      ***

      Nasz Układ Słoneczny ma średnicę około 12 miliardów kilometrów.


      ***

      Gdyby Ziemia była wielkości ziarnka soli, to Układ Słoneczny miałby
      średnicę stadionu.

      ***

      Ponad 70 znanych obecnie planet poza naszym układem słonecznym krąży
      wokół gwiazd, które można zobaczyć gołym okiem.

      ***

      Naukowcy oceniają, że około 30 miliardów gwiazd w naszej Galaktyce
      ma okrążające je planety, podobnie jak Ziemia Słońce.

      ***

      Gęsta atmosfera Wenus tak dobrze odbija światło Słońc, że nocą
      świeci ona jaśniej niż wszystkie gwiazdy. Zawsze pojawia się przed
      wschodem lub tuż po zachodzie Słońca i dlatego nazywana jest gwiazdą
      poranną.

      ***

      Merkury jest prawie pozbawiony ochronnej warstwy atmosfery i dlatego
      temperatura na nasłonecznionej stronie sięga 425 stopni Celcjusza,
      zaś na nieogrzewanej przez Słońce –180 stopni Celcjusza.

      ***

      Gęsta atmosfera Wenus zatrzymuje ciepło i sprawia, że jej
      powierzchnia to rozpalona do 470 stopni Celcjusz sucha pustynia.
      Jest to najgorętsza planeta w naszym Układzie Słonecznym.

      Wenus obraca się w przeciwnym kierunku niż inne planety.

      ***

      Powierzchnia Trytona, Księżyca Neptuna, jest najzimniejszym,
      miejscem w Układzie Słonecznym.

      ***

      Jowisz porusza się z szybkością 45 tys. km/h.

      ***

      Lato na południowym biegunie Urana trwa 42 lata!!!

      ***

      Saturn ma tak małą gęstość, że mógłby pływać. Oczywiście jeśli
      znaleźlibyśmy tak wielkie wiadro!!!

      ***

      Wiatry na Neptunie osiągają prędkość 2 tysięcy kilometrów na godzinę.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - galaktyki 20.10.07, 16:10
      GALAKTYKI

      Najbliżej naszej galaktyki położona jest galaktyka o nazwie Wielki
      Obłok Magellana. Dzieli ją od nas odległość 170 000 lat świetlnych.
      Trochę dalej znajduje się Mały Obłok Magellana: 190 000 lat
      świetlnych. Znacznie dalej (2,3 mln lat śwtl.) położona jest
      bliźniaczo podobna do naszej galaktyka Andromedy M31.

      ***

      Średnica naszej galaktyki – Drogi Mlecznej wynosi 100 000 lat
      świetlnych. Słońce położone jest ok. 30 000 lat świetlnych od jej
      środka.

      ***

      W galaktyce Kil (Carina) oddalonej od naszej o 300 000 lat
      świetlnych znajduje się najjaśniejsza gwiazda jaką znamy (pomijamy
      supernowe). Nazywa się Eta Carinae i w jednostce czasu
      wypromieniowuje 6,5 mln razy więcej energii niż Słońce. Jak się
      przypuszcza Eta Carinae jest także najcięższa. Jej masa szacowana
      jest na 150 - 200 mas Słońca.

      ***

      Nasza galaktyka – Droga Mleczna wraz z 30 innymi (w tym z galaktyką
      Andromedy M 31, Wielkim i Małym Obłokiem Magellana i galaktyką
      Carina) tworzy skupisko galaktyk - gromadę o nazwie Układ Lokalny.

      ***

      Najdalsze galaktyki, jakie potrafimy na dzień dzisiejszy dostrzec są
      oddalone od Ziemi o 13 miliardów lat świetlnych.

      ***

      Istnieją 4 podstawowe typy galaktyk: spiralne, spiralne z
      poprzeczką, eliptyczne i nieregularne. Nasza galaktyka – Droga
      Mleczna jest galaktyką spiralną.

      ***

      Jest już prawie pewne, że w centrum naszej galaktyki – Drogi
      Mlecznej znajduje się supermasywna czarna dziura o masie 3 milionów
      Słońc.

      ***

      Z prawa Hubble’a wynika, że im dalej od nas znajduje się galaktyka,
      z tym większą prędkością się od nas oddala. Najodleglejszymi
      obiektami, jakie znamy są kwazary i najdalsze z nich oddalają się od
      nas z zawrotną szybkością 37% prędkości światła.

      ***

      Promień Układu Lokalnego – gromady galaktyk, do której należy i
      nasza – Droga Mleczna wynosi około 5 milionów lat świetlnych.

      ***

      Okazuje się, że gromady galaktyk nie są rozmieszczone we
      Wszechświecie jednorodnie, ale tworzą “ściany” opasające prawie
      puste bąble o średnicy 300 mln lat świetlnych. Materia we
      Wszechświecie ma więc strukturę piany.

      ***

      Gdy komety zbliżają się do Słońca, osiągają prędkość większa niż 1,5
      miliona kilometrów na godzinę.

      ***

      W naszej galaktyce co 2 tygodnie powstaje nowa gwiazda.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - księżyc 20.10.07, 16:11
      KSIĘŻYC

      Największym księżycem w całym Układzie Słonecznym jest jowiszowy
      Ganimedes.

      ***

      Jeden z księżyców Jowisza – Ganimedes jest większy od planet Merkury
      i Pluton. Z kolei inny księżyc Jowisza – Io jest jedynym w Układzie
      Słonecznym miejscem poza Ziemią, gdzie znajdują się czynne wulkany.
      Ma ich on około 300.

      ***

      Tytan – księżyc Saturna to jedyny księżyc Układu Słonecznego
      posiadający gęstą atmosferę.

      ***

      Cztery największe księżyce Jowisza, tzw. księżyce galileuszowe to
      Io, Europa, Ganimedes i Kalisto. Najbliżej Jowisza znajdują się Io i
      Europa i w nich przypadku najbardziej zaznacza się działanie sił
      pływowych Jowisza. Siły te zgniatają i rozciągają te księżyce.
      Wzrost temperatury ich wnętrza na Io objawia się intensywną
      działalnością wulkaniczną, a na Europie, pod skorupą lodu,
      przypuszczalnie znajduje się woda.

      ***

      Na Księżycu znajduje się największy krater uderzeniowy w Układzie
      Słonecznym. Jest to krater Aitkena i ma on średnicę ponad 2200
      kilometrów.

      ***

      Odległość między Ziemią a Księżycem wynosi 384 000 km. Czyli światło
      pokonuje ją w nieco ponad sekundę.

      ***

      Nocą temperatura na Księżycu spada do –162 stopni Celcjusza.

      ***

      Księżyc obiega Ziemię w 27,3 dnia.

      ***

      Księżyc ma zaledwie ¼ średnicę Ziemi.

      ***

      Księżyc świeci tak jasno dlatego, że jego pył zawiera okruchy
      szkliwa odbijające światło.

      ***

      Wiele wskazuje na to, że Księżyc był kiedyś w stanie płynnym.
      Badania skał księżycowych pozwalają szacować, że skalna skorupa
      wykształciła się 4,48 miliarda lat temu. Przez następne 500 milionów
      lat meteoryty rozbijały i nadtapiały tę skorupę. W wyniku dwóch
      ostatnich potężnych zderzeń, które miały miejsce około 4 miliardów
      lat temu, powstały baseny uderzeniowe, znane jako Morze Deszczów
      (Mare Imbrium) i Morze Wschodnie (Mare Orientale).

      ***

      Twórca nowoczesnej nauki o Księżycu, gdański astronom Jan Heweliusz
      (1611-1687), obszernym dziele zatytułowanym Selenografia wylicza nie
      8, ale 40 faz Księżyca. Oddzielnie traktuje fazy Księżyca rosnącego
      i malejącego. Jednak ani podział, ani zastosowane przez Heweliusza
      nazewnictwo nie przyjęły się w astronomii.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - sondy,teleskopy 20.10.07, 16:12
      Sonda kosmiczna Lunar Prospector stwierdziła przy biegunach naszego
      Księżyca istnienie wody. Odkrycie to otwiera lepszą perspektywę do
      kolonizacji tego ciała niebieskiego w przyszłości.

      ***

      Pierwszy lot kosmiczny człowieka odbył się 12 kwietnia w 1961 roku.

      ***

      Mirosław Hermaszewski okrążył Ziemię 126 razy.

      ***

      Największy na świecie pojedynczy radioteleskop Arecibo w Puerto Rico
      ma średnicę tarczy 305 metrów.

      ***

      W 2001 roku przez radioteleskop Chandra ujrzano wielką czarną dziurę
      w centrum Drogi Mlecznej.

      ***

      Największy zespół obserwatoriów astronomicznych znajduje się na
      Hawajskim wulkanie Mauna Kea – 4200 metrów n.p.m.

      ***

      Dzieki ogromnym teleskopom odkryto liczne księżyce Jowisza i
      Saturna, niektóre z nich są większe niż małe miasto.

      ***

      Teleskop kosmiczny Hubble’a został wyniesiony na orbitę okołoziemską
      24 czerwca 1990 roku.

      ***

      Lądownik Opportunity - badacz Marsa wykrył, że dawniej istniało na
      jego powierzchni słone jezioro. Świadczą o tym ślady osadów i
      wytrącone kryształy soli na skałach.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - astronomia 20.10.07, 16:29
      CIEKAWOSTKI FIZYCZNE


      Liczba gwiazd w naszej galaktyce – Drodze Mlecznej wynosi około 200
      miliardów. Liczbę galaktyk w całym Wszechświecie szacuje się na 100
      miliardów.

      Na dziś liczbę wszystkich księżyców w Układzie Słonecznym szacuje
      się na 102. Tylko Merkury i Wenus nie mają żadnych księżyców, a
      rekordzista – Saturn ma ich aż 33. Co ciekawe, największy z
      księżyców Saturna – Tytan jest większy od planety Merkury.

      Podczas reakcji syntezy jądrowej zachodzącej na Słońcu, w każdej
      sekundzie 5 milionów ton materii zamienianych jest na energię
      fotonów.

      Huragany wiejące na Neptunie są rekordowo gwałtowne. Wiatr potrafi
      tam wiać z prędkością 2000 km/godz.

      Wszystkie 9 planet Układu Słonecznego stanowi mniej niż 1% masy
      Słońca. Największa planeta – Jowisz jest tak duża, że zmieściłaby w
      sobie pozostałe 8 planet wraz z ich księżycami.

      Na Marsie znajduje się wygasły wulkan o nazwie Olympus Mons, który
      jest najwyższym wzniesieniem Układu Słonecznego. Mierzy on około 26
      000 metrów wysokości, czyli jest prawie 3 razy wyższy od Mt.
      Everestu.

      Pomiędzy orbitami Marsa i Jowisza znajduje się pas planetoid. Jest
      ich tam dziesiątki tysięcy. Przypuszcza się, że w wyniku silnej
      grawitacji Jowisza nie powstała z tego pasa jedna planeta.

      Największą z tych planetoid jest Ceres o średnicy 947 km.
      Tytan – księżyc Saturna to jedyny księżyc Układu Słonecznego
      posiadający gęstą atmosferę.

      Cztery największe księżyce Jowisza, tzw. księżyce galileuszowe to
      Io, Europa, Ganimedes i Kalisto. Najbliżej Jowisza znajdują się Io i
      Europa i w nich przypadku najbardziej zaznacza się działanie sił
      pływowych Jowisza. Siły te zgniatają i rozciągają te księżyce.

      Wzrost temperatury ich wnętrza na Io objawia się intensywną
      działalnością wulkaniczną, a na Europie, pod skorupą lodu,
      przypuszczalnie znajduje się woda.

      Pluton to przez większość czasu najbardziej oddalona od Słońca
      planeta. Jej jedyny księżyc nazywa się Charon i ma tylko 2 razy
      mniejszą od Plutona średnicę. Dlatego czasem uważa się Plutona i
      Charona za układ 2 planet.
      Najbliżej naszej galaktyki położona jest galaktyka o nazwie Wielki
      Obłok Magellana. Dzieli ją od nas odległość 170 000 lat świetlnych.
      Trochę dalej znajduje się Mały Obłok Magellana: 190 000 lat
      świetlnych. Znacznie dalej (2,3 mln lat śwtl.) położona jest
      bliźniaczo podobna do naszej galaktyka Andromedy M31.

      Średnica naszej galaktyki – Drogi Mlecznej wynosi 100 000 lat
      świetlnych. Słońce położone jest ok. 30 000 lat świetlnych od jej
      środka.

      Gwiazdą położoną najbliżej Słońca jest Proksima Centauri. Jej
      odległość od Słońca wynosi tylko 4,24 roku świetlnego.
      W galaktyce Kil (Carina) oddalonej od naszej o 300 000 lat
      świetlnych znajduje się najjaśniejsza gwiazda jaką znamy (pomijamy
      supernowe). Nazywa się Eta Carinae i w jednostce czasu
      wypromieniowuje 6,5 mln razy więcej energii niż Słońce. Jak się
      przypuszcza Eta Carinae jest także najcięższa. Jej masa szacowana
      jest na 150 - 200 mas Słońca.

      Nasza galaktyka – Droga Mleczna wraz z 30 innymi (w tym z galaktyką
      Andromedy M 31, Wielkim i Małym Obłokiem Magellana i galaktyką
      Carina) tworzy skupisko galaktyk - gromadę o nazwie Układ Lokalny.
      Słońce wykonuje pełny obrót wokół środka naszej galaktyki w ciągu
      225 mln lat.

      Na pełne okrążenie swej orbity planeta Wenus potrzebuje 225
      ziemskich dni. Pełen obrót wokół własnej osi wykonuje w przeciągu
      243 ziemskich dni. A więc wenusjański dzień jest dłuższy niż
      wenusjański rok.

      Jeden z księżyców Jowisza – Ganimedes jest większy od planet Merkury
      i Pluton. Zdjęcie Ganimedesa Z kolei inny księżyc Jowisza – Io jest
      jedynym w Układzie Słonecznym miejscem poza Ziemią, gdzie znajdują
      się czynne wulkany. Ma ich on około 300.

      Najdalsze galaktyki, jakie potrafimy na dzień dzisiejszy dostrzec są
      oddalone od Ziemi o 13 miliardów lat świetlnych.
      Sonda kosmiczna Lunar Prospector stwierdziła przy biegunach naszego
      Księżyca istnienie wody. Odkrycie to otwiera lepszą perspektywę do
      kolonizacji tego ciała niebieskiego w przyszłości.
      Betelgeza – gwiazda typu czerwony nadolbrzym, znajdująca się w
      gwiazdozbiorze Oriona 650 lat świetlnych od nas jest największą
      objętościowo gwiazdą, jaką znamy. Jej średnica jest do 470 razy
      większa niż średnica Słońca, więc gdyby znajdowała się ona w
      położeniu naszej gwiazdy, jej powierzchnia znajdowałaby się daleko
      za orbitą Jowisza.

      Największym księżycem w całym Układzie Słonecznym jest jowiszowy
      Ganimedes.
      Astronomowie znaleźli gwiazdę bliźniaczo podobną do Słońca. Znajduje
      się ona w gwiazdozbiorze Skorpiona 47,5 lat świetlnych od nas.
      Nazywa się ona 18 Scorpii i ma bardzo podobne do naszej: wiek,
      temperaturę powierzchni i prędkość obrotu wokół własnej osi.
      W środku Słońca panuje temperatura 16 mln stopni Celsjusza, a na
      jego powierzchni – tylko 5500 oC.
      Słońce ma średnicę 109 razy większą niż Ziemia, więc zmieściłoby się
      w nim ponad milion takich planet jak nasza.

      Istnieją 4 podstawowe typy galaktyk: spiralne, spiralne z
      poprzeczką, eliptyczne i nieregularne. Nasza galaktyka – Droga
      Mleczna jest galaktyką spiralną.
      Astronomowie znaleźli w obszarze poza Neptunem, w tzw. pasie Kuipera
      obiekt o rozmiarach przekraczających 1000 km. Czyżby dziesiąta
      planeta (planeta X)?

      Lądownik Opportunity - badacz Marsa wykrył, że dawniej istniało na
      jego powierzchni słone jezioro. Świadczą o tym ślady osadów i
      wytrącone kryształy soli na skałach.
      Na Księżycu znajduje się największy krater uderzeniowy w Układzie
      Słonecznym. Jest to krater Aitkena i ma on średnicę ponad 2200
      kilometrów.

      Jest już prawie pewne, że w centrum naszej galaktyki – Drogi
      Mlecznej znajduje się supermasywna czarna dziura o masie 3 milionów
      Słońc.
      Słońce zawiera około 2% pierwiastków ciężkich, co jest dowodem na
      to, że jest to gwiazda drugiej albo trzeciej generacji. Znaczy to
      tyle, że Słońce nie powstało z pierwotnej materii powstałej po
      Wielkim Wybuchu, ale z materii pochodzącej z innej, wcześniej
      żyjącej gwiazdy.
      Z prawa Hubble’a wynika, że im dalej od nas znajduje się galaktyka,
      z tym większą prędkością się od nas oddala. Najodleglejszymi
      obiektami, jakie znamy są kwazary i najdalsze z nich oddalają się od
      nas z zawrotną szybkością 37% prędkości światła.
      W 1912 roku amerykański astronom-kobieta Henriette Swan Leavitt
      odkryła gwiazdy, których cykl zmian jasności zależał od ich jasności
      absolutnej. Te gwiazdy to cefeidy i dzięki tej odkrytej zależności
      posłużyły do odkrycia odległości od nas innych galaktyk
      zawierających cefeidy.
      Odległość między Ziemią a Księżycem wynosi 384 000 km. Czyli światło
      pokonuje ją w nieco ponad sekundę.
      Wedle współczesnych szacunków około 4% zbadanych gwiazd ma
      przynajmniej jedną planetę.

      Promień Układu Lokalnego – gromady galaktyk, do której należy i
      nasza – Droga Mleczna wynosi około 5 milionów lat świetlnych.
      Okazuje się, że gromady galaktyk nie są rozmieszczone we
      Wszechświecie jednorodnie, ale tworzą „ściany” opasające prawie
      puste bąble o średnicy 300 mln lat świetlnych. Materia we
      Wszechświecie ma więc strukturę piany.
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - Odkryto największą 20.10.07, 16:34
      Odkryto największą planetę pozasłoneczną (07-08-2007)

      Międzynarodowy zespół astronomów z Lowell Observatory odkrył nową
      planetę pozasłoneczną. Jest to największy obiekt ze wszystkich
      poznanych dotychczas planet, 70 proc. większy od największego w
      Układzie Słonecznym Jowisza. Planeta znajduje się w gwiazdozbiorze
      Herkulesa. O odkryciu donosi portal Astronomia.pl.

      Nowa planeta otrzymała oznaczenie TrES-4, pochodzące od nazwy
      międzynarodowego projektu poszukiwania planet pozasłonecznych "Trans-
      atlantic Exoplanet Survey". Obiekt TrES-4 należy do grupy tak
      zwanych gorących Jowiszy, czyli olbrzymich, gazowych planet
      pozasłoneczych, które krążą zazwyczaj po orbitach położonych blisko
      macierzystych gwiazd.

      Planety tego typu są odkrywane przez astronomów głównie dzięki
      metodzie tranzytów. Metoda ta opiera się na dokładnej analizie zmian
      jasności obserwowanych gwiazd i wybieraniu tych obiektów, które
      wykazują regularne spadki jasności. Takie spadki mogą być efektem
      przechodzenia obiektów, np. planet, dokładnie na linii Ziemi i
      obserwowanej gwiazdy, czyli tranzytów.

      Podobne zjawiska możemy obserwować także w naszym Układzie
      Słonecznym, gdy na tle tarczy Słońca przechodzi jedna z planet
      znajdujących się wewnątrz orbity Ziemi, czyli Merkury lub Wenus. W
      porównaniu z dzienną gwiazdą Ziemi planety te są jednak na tyle
      małe, że ich przejście na tle tarczy Słońca właściwie nie powoduje
      spadku jego jasności.

      Innym przykładem, choć nie jest to tranzyt planety, jest obrączkowe
      zaćmienie Słońca, czyli zjawisko podczas którego Księżyc znajduje
      się dokładnie na linii między Ziemią a Słońcem. W takim układzie
      tarcza naturalnego satelity naszej planety zakrywa większość tarczy
      słonecznej, pozostawiając tylko "pierścień". Podczas zaćmienia
      obrączkowego obserwowana na Ziemi z obszaru objętego zjawiskiem
      jasność Słońca spada, ale nie tak bardzo jak podczas zaćmienia
      całkowitego.

      Podobne zjawisko następuje, gdy podczas tranzytu, planeta w dalekim
      układzie planetarnym przechodzi na tle obserwowanej z Ziemi gwiazdy.
      W tym przypadku nie dochodzi jednak do znacznego spadku jasności,
      nawet jeśli odkryta w ten sposób planeta jest bardzo duża, a jej
      orbita znajduje się blisko gwiazdy macierzystej.

      Planeta TrES-4 jest największą z odkrytych dotychczas planet
      pozasłonecznych, ale jej tranzyt obserwowany z Ziemi powoduje tylko
      około 1 proc. spadku jasności gwiazdy macierzystej w układzie
      planetarnym, w którym znaleziono nową planetę.

      Dlatego właśnie metoda tranzytów przy możliwościach obecnie
      dostępnych instrumentów obserwacyjnych pozwala na odkrywanie tylko
      dużych planet, gdyż spadki jasności powodowane przez tranzyty
      mniejszych obiektów są tak małe, że ich wychwycenie jest obecnie
      właściwie niemożliwe.

      Planety o mniejszym promieniu, bardziej przypominające Ziemię,
      posiadające stałą powierzchnię i będące kandydatkami na tak
      zwaną "drugą Ziemię" są poszukiwane przy zastosowaniu innych metod,
      np. mikrosoczewkowania grawitacyjnego. W tej dziedzinie olbrzymie
      zasługi ma polski projekt OGLE, prowadzony przez Obserwatorium
      Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego pod kierownictwem prof.
      Andrzeja Udalskiego.

      Odkryta planeta TrES-4 jest nie tylko największym z odnalezionych
      dotychczas obiektów tego typu, ale także jedną z najbardziej
      zaskakujących planet pozasłonecznych. TrES-4 jest co prawda 70 proc.
      większa od największej planety Układu Słonecznego, Jowisza, ale nie
      dorównuje mu pod względem gęstości - jej wartość dla TrES- 4 to
      tylko 0,2 grama na centymetr sześcienny.

      Według Edwarda Dunhama z Lowell Observatory TrES-4 jest prawdziwym
      problemem teoretycznym. "Obecnie znany model opisujący supergorące
      planety-giganty nie wyjaśnia, jak tak duża planeta może mieć, tak
      małą gęstość. Rozwiązanie tej zagadki będzie okazją do nauczenia się
      czegoś nowego i poprawienia stosowanego dotychczas modelu" -
      powiedział astronom.

      Znajdująca się w gwiazdozbiorze Herkulesa planeta TrES-4 jest
      oddalona od Ziemi o 1 400 lat świetlnych. Według astronomów
      odległość planety od gwiazdy macierzystej to jedynie niewiele ponad
      siedem milionów kilometrów, okres obiegu to trzy i pół ziemskiej
      doby, a temperatura powierzchni wynosi ok. 1 300 stopni Celsjusza.
      [Źródło: rzeczpospolita.pl] Dodał(a): Mamut
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - ważenie planety 20.10.07, 16:39
      Planeta dokładnie zważona
      Międzynarodowy zespół astronomów określił dokładnie masę jednej z
      planet, odkrytych niedawno wokół innych gwiazd. W precyzyjnych
      pomiarach pomocne okazały się obserwacje, wykonane w ciągu ostatnich
      dwóch lat za pomocą Kosmicznego Teleskopu Hubble'a.

      Gwiazda Gliese 876 znajduje się około 15 lat świetlnych od nas. Pod
      koniec lat dziewięćdziesiątych XX wieku stwierdzono, że krąży wokół
      niej co najmniej jedna planeta, ale pierwsze pomiary, próbujące
      określić masę tego obiektu, nie były zbyt dokładne: oceniano, że
      planeta, nazwana Gliese 876b, ma masę w przedziale od 1,9 do blisko
      100 mas Jowisza. Najnowsze, precyzyjne pomiary widma gwiazdy
      (pozwalające wykryć zmiany jej prędkości, za które jest
      odpowiedzialne przyciąganie grawitacyjne planety) oraz jej położenia
      na niebie (to tutaj dobrze swą rolę odegrał Kosmiczny Teleskop
      Hubble'a) umożliwiły ustalenie orbity planety, a tym samym - jej
      masy. Wynik: 1,89-2,4 masy Jowisza.

      Badania tego rodzaju nie są zwykłą pogonią za jak największą
      dokładnością. Znajomość mas planet w innych systemach gwiezdnych
      pozwala astronomom weryfikować różne modele powstawania układów
      planetarnych i porównywać je z tym, co wiemy o Układzie Słonecznym,
      jak by nie było - naszym kosmicznym podwórku. Gliese 876b jest
      dopiero drugą planetą spoza Układu Słonecznego, której masę znamy z
      tak dobrą dokładnością
    • gerda11 Re: Ciekawostki astronomiczne - pluton i jego nazw 20.10.07, 16:43
      W sprawie nazewnictwa obiektu pierwszeństwo miał jego odkrywca. Jego
      przełożeni poganiali Tombaugha do zaproponowania nazwy, zanim ktoś
      inny go w tym uprzedzi. Wkrótce propozycje zaczęły nabiegać niemal z
      całego świata. Constance Lowell, wdowa po Percivalu (założycielu
      obserwatorium, w którym odkryto Plutona), zaproponowała nazwę Zeus.
      Ostatecznie, w wyniku impasu w tej sprawie, wdowa Lowell
      zaproponowała na nazwę swoje pierwsze imię, co spotkało się z dużą
      dezaprobatą środowisk astronomicznych. Wśród propozycji dominowały
      imiona mitologicznych postaci: Kronos, Minerwa (zaproponowane przez
      gazetę New York Times) jako jedne z głównych propozycji. Dalej
      wymieniano także: Artemis, Atena, Atlas, Kosmos, Hera, Herkules,
      Ikar, Idana, Odyn, Pax, Persefona, Perseusz, Prometeusz, Tantal,
      Wulkan, Zymal i wiele innych. Wiele z tych mitologicznych postaci
      zostało zarezerwowanych dla numeracji asteroid.

      W końcu obiekt nazwano od rzymskiego boga Plutona, a oznaczono go
      symbolem P-L na cześć Percivala Lowella, który wyliczył dwa możliwe
      położenia tego obiektu, obserwując ruch Neptuna. Pomysłodawczynią
      tego nazewnictwa była 11-letnia wówczas Venetia Burney mieszkająca w
      Oxfordzie. Swoja nazwę tłumaczyła tym, że skoro znajduje się on
      bardzo daleko i panuje tam bardzo duży mróz, to niech przyjmie imię
      od rzymskiego boga zaświatów - Plutona. Profesor Herbert Hall Turner
      poinformował o pomyśle swych znajomych z amerykańskiego
      obserwatorium, którzy jednomyślnie przyjęli nazwę. Oficjalnie
      została ona przyjęta i ogłoszona 1 maja 1930.

      Dwa tygodnie po uznaniu, że Pluton to planeta karłowata Centrum
      Małych Planet na Harvardzie, które spisuje drobne obiekty Układu
      Słonecznego, nadało Plutonowi numer 134340 w swoim katalogu,
      ignorując głosy aby uhonorować byłą planetę okrągłym numerem (200000
      lub 0)
    • gerda11 Re: Ciekawostki - Dlaczego świeci Słońce? 20.10.07, 16:53
      Dlaczego świeci Słońce?

      Słońce świeci dlatego, że pod wpływem grawitacji jego cząsteczki
      (wodoru) zostały ściśnięte tak mocno, iż rozpoczęły się w nim
      reakcje termojądrowej syntezy wodoru w hel. Reakcji tej towarzyszy
      naturalnie emisja energii, powodująca między innymi to, że Słońce
      świeci. (Ale przede wszystkim, powodująca to, że Słońce się nie
      zapada dalej-jego drgające cząstki zderzając się ze sobą
      przeciwdziałają sile grawitacji).

      Zauważyć należy tu, że temperatura w słońcu jest zbyt mała na
      bezpośrednią reakcję termojądrową-cząstki mają zbyt małe energie by
      zbliżyć się do siebie na dostateczną odległość. Lecz dzięki efektowi
      tunelowemu i fluktuacjom w rozkładzie energii, z rzadka następuje
      takie zbliżenie, a taka rzadkość w skali rozmiarów słońca wystarcza
      z powodzeniem do jego zapalenia
    • gerda11 Re: Ciekawostki - Dlaczego niebo jest niebieskie? 20.10.07, 16:54
      Dlaczego niebo jest niebieskie?

      Jest to efekt rozpraszania światła słonecznego przez ziemską
      atmosferę. Analogiczne zjawisko zachodzi dla światła na dymie
      papierosowym i na mgle, gdzie fotony zmieniają trajektorię w
      chaotyczne kierunki i powodują wrażenie ,,świecenia'' takiej
      zawiesiny.


      Jest to efekt rozpraszania światła słonecznego przez ziemską
      atmosferę. Analogiczne zjawisko zachodzi dla światła na dymie
      papierosowym i na mgle, gdzie fotony zmieniają trajektorię w
      chaotyczne kierunki i powodują wrażenie ,,świecenia'' takiej
      zawiesiny.
    • gerda11 Re: Ciekawostki - Co to jest "rok świetlny" ? 20.10.07, 16:56
      Co to jest "rok świetlny" ?

      Rok świetlny (LY – light year) jest to odległość, jaką światło
      pokonuje w ciągu jednego roku ziemskiego. Jest to więc jednostka
      odległości (długości) a nie czasu, jak niektórzy sądzą! Mówienie,
      że "minęły już lata świetlne" jest niestety popularnym bełkotem.

      Oprócz roku świetlnego można też mówić o innych, mniejszych
      jednostkach jak minuty świetlne czy godziny świetlne.

      W innych jednostkach rok świetlny wynosi:
      9,4605x1012 km,
      9,4605x1015 m,
      63.281 AU,
      0,3066 PS.
      Niektóre wielkości podane w jednostkach świetlnych:
      4,06x10-8 LY (1,3 sekundy świetlnej) wynosi odległość od Ziemi do
      Księżyca,
      1,58x10-5 LY (8 minut i 20 sekund świetlnych) wynosi odległość od
      Ziemi do Słońca czyli Jednostka Astronomiczna,
      6,25x10-4 LY (5 godzin i 29 minut świetlnych) wynosi średnia
      odległość Plutona od Słońca,
      4,22 LY wynosi odległość od najbliższej gwiazdy, Proximy Centauri,
      3,262 LY to jeden parsek (1 PS)
      ok. 80.000 LY wynosi średnica Drogi Mlecznej,
      2,2 mln LY wynosi odległość od najbliższej dużej galaktyki M32 w
      Andromedzie,
      kilkanaście miliardów lat świetlnych wynoszą odległości do
      najdalszych obiektów dostępnych największym teleskopom.
    • gerda11 Re: Ciekawostki - Czym jest "supernowa" ? 20.10.07, 16:57
      Czym jest "supernowa" ?

      Duże gwiazdy w ciągu swego życia przechodzą przez szereg etapów, w
      których kolejne pierwiastki zmieniają się w coraz cięższe.
      Najcięższym pierwiastkiem, jaki może zostać w ten sposób
      wyprodukowany, jest żelazo (mniejsze gwiazdy nie dochodzą do tego
      etapu). Później ciśnienie wewnątrz gwiazdy jest zbyt małe i jądro
      zapada się pod wpływem grawitacji powodując "zgniatanie" atomów –
      elektrony i protony reagują ze sobą wydzielając ogromną energię
      uwalnianą w wybuchu supernowej. Zewnętrzna otoczka gwiazdy zostaje
      odrzucona a błysk jest tak silny, że może przyćmić blask całej
      galaktyki.

      Pozostałością po supernowej jest nieregularna mgławica, w środku
      której tkwi pulsar – szybko obracająca się gwiazda neutronowa o
      ogromnej gęstości ok. 1015 kg/m3.
      Jeszcze masywniejsze gwiazdy zapadają się dalej i kończą swe życie
      jako czarne dziury (CD).
    • bogatka1 Re: Zaćmienie słońca 27.01.09, 20:32
      https://spaceweather.com/eclipses/26jan09b/Jett-Aguilar2_med.jpg https://spaceweather.com/eclipses/26jan09b/Jett-Aguilar4_med.jpg "Cała południowo-wschodnia Azja mówiła wczoraj o przepięknym zaćmieniu Słońca, które nastąpiło pod koniec dnia.
      Ze względu na to, że w momencie, kiedy Księżyc przysłaniał Słońce chyliło się ono już ku horyzontowi, to spektakl był wyjątkowo widowiskowy.
      Zaćmienie zostało spotęgowane przez złudzenie optyczne dzięki któremu Słońce znajdujące się nisko nad horyzontem było większe niż zazwyczaj wysoko na niebie.
      Atmosfera nadała mu intensywnych barw, głównie czerwieni i żółci, które spowodowały, że milionom mieszkańców m.in. Indonezji zjawisko to na długo zapadnie w pamięć."

Popularne wątki

Nie pamiętasz hasła

lub ?

 

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Nakarm Pajacyka