madohora Re: Kraków. 22.02.14, 21:39 Ul. Kanonicza, dom nr 3. W kronice Jana Długosza istnieje zapis informujący, że kamienica ta została zbudowana w 2 połowie XIV wieku dla kanonika Macieja. W XV wieku budynek ten stał się siedzibą Bursy Pauperum Canonistarum – bursy dla żaków studiujących prawo kanoniczne w Collegium Iuridicum. Dom zaczął być wtedy nazywany Bursą Grochową. Kamieniarka okien na fasadzie została dodana w latach 30-tych XVI wieku. Pod koniec tego stulecia fasada została zwieńczona attyką oraz pokryta malowaną rustyką. Barokowy portal pochodzi z XVIII wieku. Odpowiedz Link
madohora Re: Kraków. 22.02.14, 21:44 Ul. Kanonicza, dom nr 2 (róg z ul. Senacką), kamienica "Pod Aniołkami" jest ozdobiona przez późnorenesansową attykę typu krenelażowego. Budynek powstał w 2 połowie XVI wieku dzięki połączeniu dwóch gotyckich kamieniczek. Odpowiedz Link
madohora Re: Kraków. 22.02.14, 21:46 ul. Kanonicza, dom nr 1, Pałac biskupa Samuela Maciejowskiego został zbudowany w XVI wieku dla kanonika Samuela Maciejowskiego, późniejszego biskupa. W czasie przebudowy budynku w XVIII wieku powstał późnobarokowy portal hermowy. W domu tym zachował się arkadowy podcień prawdopodobnie autorstwa Bartłomieja Berrecciego. W XIX wieku miał tu swoją siedzibę tzw. Inkwizytoriat, czyli sąd z więzieniem w oficynie. Obecnie mieści się tutaj Instytut Historii Architektury Polskiej Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej. Odpowiedz Link
madohora Re: Kraków. 23.02.14, 18:39 Kościół św. Franciszka z Asyżu (OO. Franciszkanów), przybyłych do Krakowa z Pragi, pochodzi z XIII wieku, a jego fundatorem był prawdopodobnie książę Bolesław Wstydliwy. Świątynię budowano od roku 1237 (przybycie do Krakowa Franciszkanów) do roku 1269 (uroczysty pochówek zwłok Salomei Halickiej w prezbiterium kościoła). Należy jednakże zaznaczyć, że prace były kontynuowane także później. Choć świątynia Franciszkanów była przebudowywana w wiekach XV (gotycka odbudowa i rozbudowa) oraz XVII (przebudowa w duchu baroku), a także odbudowywana po potężnym pożarze z roku 1850, do naszych czasów zachowała się w swej gotyckiej, a częściowo neogotyckiej postaci. Składa się z jednonawowego, czteroprzęsłowego korpusu, a także wielobocznie zakończonego prezbiterium z poprzecznym transeptem, nadającym temu fragmentowi budowli kształt krzyża. Od końca dziewiętnastego stulecia przyjmowano, że świątynia po ukończeniu miała wygląd ceglanej, jednonawowej budowli na planie równoramiennego krzyża, akcentowanego wieżą pośrodku. Badania przeprowadzone w ostatnich latach pokazały, że krzyżowy kształt środkowej części jest wtórny. Bowiem pierwotne prezbiterium było zakończone prostą ścianą, podzielone przęsłami na trzy kwadratowe części. W drugiej fazie budowy kościoła, prezbiterium zostało rozbudowane - środkowe przęsło powiększono o boczne aneksy, nadając tej części świątyni kształt krzyża greckiego. Mniej więcej w tym samym czasie co przebudowa prezbiterium, powstała wieża - usytuowana prawdopodobnie w narożniku nawy i północno-zachodniego ramienia części krzyżowej. Z kolei około połowy wieku XV, o długość jednego przęsła został przedłużony chór, a halowy korpus kościoła zastąpiono dwunawową konstrukcją opartą na systemie filarowo-przyporowym. Charakterystyczna grubość murów tej świątyni, słabo wykształcone, małe szkarpy oraz fryz arkadowy na trójkątnym froncie nawy poprzecznej, również kolumienki laskowania z kielichowymi kapitelami w maswerkowym oknie północnym, widocznym na skutek zamurowania tylko od wewnętrznej strony prezbiterium, to ostatnie ślady stylu romańskiego, świadczące o stylu przejściowym z romanizmu w gotyk. Kościół Franciszkanów jest jedną z pierwszych ceglanych budowali miasta Krakowa, o jego pierwotnym charakterze najlepiej świadczy, widoczna od strony ulicy Brackiej fasada transeptu z bliźniaczymi, spiczastymi oknami w szczycie, które w zasadzie również są dziedzictwem epoki romańskiej. Dalsza rozbudowa kościoła i klasztoru nastąpiła w XIV w., przez przedłużenie nawy głównej, a w XV w., przez wydłużenie prezbiterium, oraz dobudowę kaplic i odbudowę spalonych krużganków (w 1465 r. spłonął kościół Franciszkanów). Po raz kolejny, kościół został gruntownie przebudowany, po jego spaleniu przez Szwedów (w stylu barokowym) i wreszcie po ostatnim jak dotychczas pożarze w swojej historii, z roku 1850, odbudowano go pod kierunkiem Karola Kremera, a później Władysława Ekielskiego i Karola Knausa. Obecnie kościół Franciszkanów jest gotycką budowlą (częściowo neogotycką), posiadającą jedną nawę z transeptem oraz trójbocznie zakończonym prezbiterium. Wewnątrz kościoła zwracają uwagę piękne witraże zaprojektowane przez Stanisława Wyspiańskiego. W prezbiterium przedstawiają m.in. patrona świątyni oraz symbole czterech żywiołów. Jest też projektantem witrażu "Bóg Ojciec" umieszczonego w zachodnim oknie powyżej chóru muzycznego. Kościół posiada trzy kaplice: Błogosławionej Salomei - znajduje się w północnym ramieniu transeptu, wybudowana w XV wieku. Od samego początku znajdowała się pod opieką cechu cieśli i murarzy. Męki Pańskiej - przylega do nawy głównej od strony północnej, znajduje się na miejscu średniowiecznej nawy świątyni, bowiem kościół pierwotnie funkcjonował jako budowla dwunawowa. Jej wyposażenie pochodzi głównie z XVII wieku, choć znajdująca się w osłoniętej szybą wnęce, figura Chrystusa Frasobliwego posiada rodowód gotycki. Autorem XX-wiecznej drogi krzyżowej jest Józef Mehoffer, całkowicie współczesny jest natomiast sarkofag bł. Anieli Salawy, wykonany przez Czesława Dźwigaja. Matki Bożej Bolesnej - ta kaplice przylega do nawy głównej po przeciwnej stronie, czyli od południa. Utworzono ją pod koniec XIX wieku w czasie renowacji kościoła po wielkim pożarze. Powstała w wyniku zamurowania jednego skrzydła krużganków klasztornych i przebicia wejścia do świątyni. Zachowała oryginalne gotyckie sklepienia, a w ołtarzu znajduje się gotycki obraz Matki Bożej Bolesnej. W latach drugiej wojny światowej, kiedy Niemcy zamknęli Katedrę Wawelską dla Polaków, kościół św. Franciszka był wykorzystywany przez biskupów krakowskich do sprawowania liturgii. Ta świątynia była jednym z ulubionym miejsc modlitwy Karola Wojtyły, w nawie głównej można odszukać "jego" ławkę - jest ona oznaczona niewielką tabliczką. Odpowiedz Link
madohora Re: Kraków. 23.02.14, 18:46 Pomnik Józefa Dietla – pomnik autorstwa Xawerego Dunikowskiego znajdujący się na placu Wszystkich Świętych, przed budynkiem magistratu w Krakowie. Pomnik przedstawia Józefa Dietla, wybitnego prezydenta Krakowa, rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego, Honorowego Obywatela Krakowa. Odlew z brązu wykonany został w 1936 a uroczyste odsłonięcie pomnika nastąpiło w 60. rocznicę śmierci Dietla – 8 października 1938. Cokół pomnika wykonany został z granitu wołyńskiego przez Xawerego Dunikowskiego. Jest to jedno z największych osiągnięć sztuki pomnikowej w Polsce. Autor pomnika, aby wybrać dla niego dogodne miejsce, woził makietę po wszystkich placach Krakowa. Znalazł je w pobliżu kościoła Franciszkanów przy placu Wszystkich Świętych. Odpowiedz Link
madohora Re: Kraków. 23.02.14, 18:52 Kościół pod wezwaniem Ducha Świętego – nieistniejąca obecnie świątynia znajdowała się w Krakowie w miejscu dzisiejszego placu Św. Ducha w kompleksie budynków klasztorno-szpitalnych obok kościoła św. Krzyża i nieistniejącego dziś kościoła św. Scholastyki. Po raz pierwszy jako kościół należący do zakonu duchaków wzmiankowany jest w materiałach źródłowych z 1333, a ponownie pojawia się w dokumentach w 1339. Prawdopodobnie w 1440 został rozbudowany. W 1528 kościół uległ pożarowi, który strawił również pobliskie zabudowania, ale udało się go wówczas dość szybko odbudować. Pracami budowlanymi kierował włoski mistrz murarski Antoni Morosi. Według opisu z 1748 roku kościół był kryty dachówką i posiadał drewnianą dzwonnicę w środkowej części dachu. Do wnętrza wiodły trzy wejścia: główne w środkowej części, prawe od strony placu i lewe od strony szpitala Duchaków. Świątynia posiadała posadzkę kamienną (w prezbiterium marmurową) i ostrołukowe sklepienia. W ścianie oddzielającej kościół od szpitala umieszczono duży otwór okienny, umożliwiający obłożnie chorym uczestnictwo w nabożeństwie. Kościół miał złocony ołtarz główny z obrazem Zesłanie Ducha Świętego oraz dwa ołtarze boczne - lewy z obrazem N.P. Marii, prawy z obrazem św. Marcina. Ponadto od strony północnej do świątyni przylegała kaplica, u której wejścia znajdował się grobowiec Duchaków. Przed kościołem, na placu Św. Ducha, istniał w XVII w. cmentarz podrzutków Odpowiedz Link
madohora Re: Kraków. 23.02.14, 18:55 W Muzeum Historycznym Miasta Krakowa znajduje się zachowany rysunek autorstwa Józefa Brodowskiego z 1841 przedstawiający kościół Ducha Świętego jako skromną barokową świątynię, której fasada flankowana jest podwójnymi pilastrami z trójkątnym przyczółkiem. 1783, po kasacie zakonu duchaków, do klasztoru przeprowadzili się księża emeryci, a sam kościół został zamieniony na magazyn sukna. Po wyprowadzeniu się księży emerytów w 1807 zaczęto budynki klasztorne i kościół adaptować na mieszkania. Pierwszy projekt rozbiórki świątyni powstał już na przełomie XVIII i XIX w., po objęciu przez Austrię rządów w Krakowie. Uzyskany budulec, którego wartość szacowano na 5085 złr., zamierzano sprzedać. Do realizacji tego pomysłu wówczas jednak nie doszło[2]. W myśl uchwały większości z dn. 17 czerwca 1886 i z 12 czerwca 1888 Rada Miasta Krakowa podjęła decyzję o wyburzeniu budynków kościoła i klasztoru i przeznaczeniu gruntu pod budowę Teatru Miejskiego. Ostatecznie mury kościoła wyburzono przy użyciu dynamitu 23 maja 1892. Materiał z rozbiórki sprzedano za 200 złr. Na wieść o tym wydarzeniu Jan Matejko oddał dyplom honorowego obywatela miasta Krakowa, oświadczając przy tym, że swoich obrazów nie będzie nigdy już wystawiał w Krakowie. Do dziś z całego kompleksu klasztoru i szpitala zakonu duchaków przetrwał kościół św. Krzyża i szpital scholarów tzw. "Dom pod Krzyżem", gdzie obecnie znajduje się Muzeum Teatralne im. Stanisława Wyspiańskiego. Odpowiedz Link