Mikołów

  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:31
    Mikołów posiada jeden z najpiękniejszych rynków na Górnym Śląsku. Na jego środku znajduje się "grająca fontanna". Tuż obok stoi neorenesansowy ratusz z 1872 roku.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:36
    Ratusz w Mikołowie – mikołowski ratusz położony jest przy zachodniej pierzei Rynku. Został zbudowany w latach 1870 - 1872 w stylu neorenesansowym. Bryłą przypomina zamek. Obecnie w budynku, swoją siedzibę ma Urząd Miasta.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:38
    MIKOŁÓW RATUSZ STARE ZDJĘCIE
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:39
    MIKOŁÓW RATUSZ WSPÓŁCZEŚNIE

  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:44
    MIKOŁÓW RYCERZ
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:51
    Na murze ratusza znajdują się tablice poświęcone zasłużonym mikołowianom, w tym tablica upamiętniająca pierwszego burmistrza II RP Wojciecha Rybickiego
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:53
    PIERWSZY BURMISTRZ MIKOŁOWA W II RP UCZCZONY SPECJALNĄ TABLICĄ NA MURZE RATUSZA - Mój Mikołów (archiwum)
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:57
    WOJCIECH RYBICKI

    Urodził się 19 kwietnia 1851 roku w Gnieźnie, w mieszczańskiej, głęboko katolickiej rodzinie, jako syn Piotra i Elżbiety (z domu Kucharska). Ukończył tam szkołę podstawową (elementarną) oraz gimnazjum po czym zdobywał naukę zawodu aptekarskiego. Obowiązki pomocnikA aptekarskiego (apteczną praktykę zawodową) odbywał w Szczecinie i kilku innych miastach pruskich dzisiejszego Pomorza Zachodniego. W latach 1878 – 1880 był słuchaczem nauk przyrodniczych ze ściślejszym uwzględnieniem nauk farmaceutycznych na Uniwersytecie Wrocławskim i 11 maja 1880 roku, po złożeniu w Berlinie egzaminu państwowego, pruskie władze udzieliły mu aprobacji (zgody) na samodzielne zarządzanie apteką na obszarze Rzeszy niemieckiej. Po odbyciu swej pierwszej pracy zawodowej, jako pierwszy receptariusz (w Bytomiu), w 1881 roku objął na własność aptekę na terenie Turyngii, którą prowadził do 1887 roku kiedy to ją sprzedał i przeniósł się do Gorzowa Śląskiego gdzie otworzył i prowadził przez krótki okres aptekę wiejską. W okresie tym w aptece jego odbywały się tajne zebrania i spotkania w języku polskim na których śpiewano patriotyczne pieśni w tym języku. Rybicki należał do pionierów ruchu narodowo-wyzwoleńczego na Śląsku, jednakże wobec szykan stosowanych przez pruskie władze miasteczka zdecydował się aptekę sprzedać i przenieść do Bytomia gdzie Polonia była już dobrze zorganizowana. Powstawał tam przemysł (kopalnie i huty) zatrudniający polskich robotników, rozwijał się handel i rzemiosło. Nie przewidział jednak tego, że nazwisko jego zostało wpisane na listę wrogów państwa pruskiego, określanych mianem „Grosspolen”. Sprawujący w Bytomiu najwyższą władzę komisarz graniczny (Grenzkomisar) nie wyraził zgody na nabycie przez niego najstarszej bytomskiej apteki, której właściciele – spadkobiercy szukali chętnego do jej prowadzenia.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:58
    W roku następnym (1888) otrzymał zgodę od władz i objął w Mikołowie (uważanym wówczas za „zapadłą dziurę” państwa pruskiego) drogerię, którą zarządzał do 1905 roku. Była to pierwsza drogeria prowadzona w mieście przez polaka. 27 kwietnia 1898 roku w Rudnej na Dolnym Śląsku (Raúdten) zawarł związek małżeński z Hertą Pollak (ur.27.06.1876r.), córką Johana Pollaka – zarządcy leśnego w dobrach rodziny von Thiele-Wincklerów. Miał czworo dzieci urodzonych w Mikołowie: Stanisława (1901), Otmara (1903), Katarzynę (1905) i Johana (1907). W 1907 roku założył w Katowicach szkołę drogistowską, której był kierownikiem i głównym wykładowcą do 1918 roku. Szkoła ta oprócz kształcenia zawodowego Polaków, była niejawną kuźnią przygotowującą patriotycznie młodzież do walk powstańczych i akcji plebiscytowych w latach 1919 – 1921. W roku 1908 był jednym z organizatorów polskiej akcji przedwyborczej do pruskiego Landtagu. W 1911 roku objął w Mikołowie kierownictwo nowopowstałej spółki: Bank Przemysłowo – Ziemski, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Była to pierwsza instytucja finansowa w mieście z polskim zarządem. Stanowisko zarządcy piastował tam do roku 1921. Z banku tego korzystała polska ludność rolnicza i drobni rzemieślnicy, natomiast podczas powstań władze powstańcze. Bank ten w marcu 1921 roku wyemitował pierwsze polskie banknoty na Śląsku. W czasie walk powstańczych i akcji plebiscytowych zasłużył się wśród najaktywniejszych działaczy polskich, dzięki czemu uzyskano większość w Radzie Miejskiej Mikołowa. W wyborach komunalnych z 5 stycznia 1920 roku zdobył największą ilość głosów – został wtedy powołany w skład Rady Miejskiej a następnie wybrany pierwszym polskim burmistrzem miasta Mikołowa. W okresie tym wykazywał najaktywniejszą działalność na rzecz środowiska, był wyróżniającym się działaczem w wielu organizacjach społecznych przy pomocy których podejmowano walkę z wpływami germanizacyjnymi, między innymi w Towarzystwie Czytelni Ludowych, Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół”, chórach śpiewaczych, PCK a także Towarzystwie „Zgoda” w Mikołowie, którego członkiem był od roku 1895. Mianowano go również sędzią pokoju w Powiatowym Sądzie w Mikołowie – obowiązki te pełnił przez szereg lat. Po I wojnie światowej był aktywnym propagatorem rozbudowy, odnowy i upiększania mikołowskich Plant, obejmując w późniejszym okresie mecenat nad Towarzystwem Upiększania Miasta. 9 kwietnia 1925 roku w Obwodowym Sądzie Apelacyjnym w Katowicach, Wojciech Rybicki i Jan Koj jako przedstawiciela władz miasta, podpisali dokument notarialny w którym Karol Büschel, ceniony i znany w mieście fabrykant, darował dla gminy Mikołów parcelę z zastrzeżeniem przeznaczenia wyłącznie na park publiczny, znajdującą się w miejscu dzisiejszego starego basenu i okolicy. Po podziale Górnego Śląska, od 1922 roku pełnił nadal obowiązki radnego miasta i zastępcy burmistrza.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:58
    Za zasługi dla rozwoju i upiększania miasta, Magistrat i Rada Miejska nadały mu 19 kwietnia 1926 roku, w 75 rocznicę urodzin, godność i prawa obywatela honorowego. Dyplom nadający tą godność wykonał własnoręcznie Stanisław Ligoń mieszkający wówczas w Katowicach.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 14:58
    23 marca 1927 roku Rada Miejska miasta Mikołowa na swym posiedzeniu dokonała ponownie wyboru na kolejną kadencję sześciu lat Wojciecha Rybickiego, na stanowisko zastępcy burmistrza. Wybór ten został zatwierdzony przez wojewodę Grażyńskiego pismem z dnia 20 kwietnia 1927 roku. Funkcję tą pełnił do śmierci – zmarł 6 maja 1928 roku w Mikołowie i tu pochowany.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:00
    MIKOŁÓW TABLICA POŚWIĘCONA WOJCIECHOWI RYBICKIEMU
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:09
    MOGIŁA WOJCIECHA RYBICKIEGO NA MIEJSCOWYM CMENTARZU
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:12
    Kolejną tablicą uhonorowano Jana Koja
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:13
    Jan Koj

    Powstaniec śląski, działacz samorządowy, poseł.
    Urodził się w Komornikach, pow. Prudnik w rodzinie hutnika. Ukończył szkołę ludową w Bielszowicach w 1902 r. (ob. dzielnica miasta Ruda Śląska). Od 1906 pracował w „Friedenshutte” (obec¬nie huta „Pokój”). W latach 1913—19 (z przerwą wojenną) studiował teologię i filo-zofię w Widnawie i we Wrocławiu. We Wrocławiu był członkiem Związku Akademików Górnoślązaków. Członek Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. Przydzielony został do pracy w Polskim Komitecie Plebiscytowym na miasto i powiat Katowicki, w którym pełnił kolejno wysokie funkcje. 18 VIII 1920 r. wsławił się obroną siedziby Komitetu Plebiscytowego przed bojówką niemiecką, gdzie został ranny. Walczył w II i III Powstaniu Śląskim. Po likwidacji III powstania służył w Naczelnej Radzie Ludowej na Górnym Śląsku. Po utworzeniu województwa śląskiego był szefem biura personalnego Urzędu Wojewódzkiego Śląskiego. W latach 1923—39 burmistrz Mikołowa. Poseł do Sejmu Śląskiego (1930—39). Od 1935 do 1938 z listy Narodowo-Chrześcijańskiego Zjednoczenia Pracy był posłem do Sejmu RP. Działał w wielu organizacjach związkowych. W czasie II wojny światowej we Lwowie, Częstochowie i Radomiu działał w podziemiu W maju 1945 roku objął stanowisko prezydenta Nysy gdzie między innymi opanował epidemię duru brzusznego. Od stycznia 1946 wiceprezydent, a od 4 X 1946 prezydent miasta Gliwice. W styczniu 1947 wybrany na posła do Sejmu Ustawodawczego RP jako kandydat Bloku Demokratycznego. Zmarł 6 V 1948 roku w Krakowie. Pochowano go na Cmentarzu Centralnym w Gliwicach.
    Jan Koj został odznaczony m in. : Śląskim Krzyżem Powstańczym (dwukrotnie), Krzyżem Plebiscytowym, Gwiazdą Górnośląską, Krzyżem Niepodległości, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:13
    Jan Koj, ps. Jan Kajan, Józef Liszka, Zygmunt Ślączka (ur. 29 lipca 1888 w Komornikach w powiecie prudnickim, zm. 6 maja 1948 w Krakowie) – polityk, działacz samorządowy, poseł na Sejm II RP (IV kadencji) i Sejmu Ustawodawczego, członek Rady Związku Powiatów Rzeczypospolitej Polskiej w 1933 roku
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:14
    W 1902 ukończył ośmioletnią szkołę podstawową w Bielszowicach. Jako Polakowi odmówiono mu nauki w pruskich szkołach średnich, dlatego rozpoczął naukę w gimnazjum Salezjanów w Ivrea we Włoszech, które ukończył w 1909. Następnie uczęszczał do polskiego gimnazjum w Bochni, niemieckich gimnazjów w Cieszynie i Ołomuńcu. W 1913 złożył egzamin dojrzałości i rozpoczął studia teologiczne w seminarium duchownym w Widnawie. W 1914 uzyskał dodatkową immatrykulację na Uniwersytecie Wrocławskim na wydziałach filozofii i teologii katolickiej. W 1916 rozpoczął przymusową służbę wojskową w armii austriackiej, gdzie z racji biegłej znajomości sześciu języków obcych pełnił funkcję tłumacza.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:14
    Od 1919, po zwolnieniu z armii kontynuował studia na wydziale teologicznym na Uniwersytecie Wrocławskim, będąc już członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. Przydzielony do obszaru Powiatowego Komisariatu Plebiscytowego na Powiat i Miasto Katowice, gdzie wypełnianie służbowych obowiązków oznaczało niejednokrotne narażenie życia, objął powierzone mu przez Wojciecha Korfantego stanowisko sekretarza i zastępcy Komisarza Plebiscytowego, a niedługo potem Głównego Komisarza Plebiscytowego na Powiat i Miasto Katowice Polskiego Komisariatu Plebiscytowego.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 15:15
    Będąc zaufanym działaczem, miał jako jeden z nielicznych prawo wstępu do biura francuskiego kontrolera wojskowego o każdej porze. 18 sierpnia 1920 wsławił się osobistą obroną siedziby kierowanej przez siebie placówki przed bojówką niemiecką. Ten właśnie atak niemieckich oddziałów na siedzibę Polskiego Komisariatu Plebiscytowego w Katowicach był bezpośrednią przyczyną wybuchu drugiego powstania śląskiego, w którym Koj też brał udział, a także bezpośrednio je przygotowywał, będąc łącznikiem pomiędzy ruchem powstańczym i władzami międzysojuszniczymi. W trzecim powstaniu śląskim, w 1921, Jan Koj walczył w 3 pułku powstańczym Niemczyka. Powierzono mu szczególnie odpowiedzialne zadanie organizowania rad ludowych na zajętych przez powstańców terenach. Po likwidacji trzeciego powstania śląskiego Koj powołany został do służb Naczelnej Rady Ludowej Górnego Śląska na stanowiska zastępcy naczelnika Wydziału Pracy i Opieki Społecznej, a później członka prezydium tego organu. Po utworzeniu w 1922 województwa śląskiego Koj objął w Śląskim Urzędzie Wojewódzkim funkcję szefa biura personalnego. Jednakże już we wrześniu wybrany został burmistrzem miasta Mikołowa. Funkcję tę pełnił z wielokrotnego wyboru, nieprzerwanie do 1 września 1939.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 16:03
    Za jego pośrednictwem jako gospodarza miasta powstały dwie szkoły polskie, nowy budynek sądu, budynki administracji i wiele innych. Już w okresie przedwojennym, oprócz pracy samorządowej zaangażował się w propaństwową działalność ogólnopolską, pełniąc w dwóch kadencjach (w latach 1930–1935 oraz 1935–1939) mandat posła do Sejmu Śląskiego oraz w jednej kadencji w latach 1935–1938 mandat posła na Sejm Rzeczypospolitej. Do obu tych organów władzy ustawodawczej wybrany został z listy Narodowo-Chrześcijańskiego Zjednoczenia Pracy. Jako poseł dwóch Sejmów otrzymał miano prekursora polskiego samorządu terytorialnego, tworząc, referując i wprowadzając szereg ustaw samorządowych i gospodarczych kształtujących ówczesny wygląd samorządów terytorialnych w Polsce, w tym także istotną o zniesieniu języka niemieckiego w samorządach, korporacjach i sądownictwie. Cenione są prace Koja w tym zakresie. Będąc specjalistą w sprawach samorządu terytorialnego, piastował również funkcję członka Sądu Administracyjnego w Katowicach.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 16:25
    Niezależnie od pełnionych, wyżej wymienionych funkcji Koj w okresie przedwojennym, jako działacz śląski, był również członkiem następujących urzędów i instytucji użyteczności publicznej: Wydziału Powiatowego w Pszczynie, członkiem Zarządu Gmin Województwa Śląskiego, członkiem zarządu Biura Zjazdów Samorządu Terytorialnego w Warszawie, członkiem Zarządu Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskie, prezesem Wojewódzkiego Oddziału Związku Straży Pożarnej Rzeczypospolitej Polskiej w Katowicach oraz prezesem Ochotniczej Straży Pożarnej w Mikołowie. Pełnił także w różnych organizacjach społecznych wiele funkcji takich jak: członka kierownictwa Komitetu Uchodźców Śląskich we Lwowie, członka zarządu Centralnego Związku Akademików Górnoślązaków, członka kierownictwa koła Przyjaciół Nauki i Sztuki, inspektora Bractwa Kurkowego, członka zarządu Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej i wielu innych.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 16:26
    Jako czołowy działacz i polityk Rzeczypospolitej Polskiej, a także organizator i uczestnik powstań śląskich (a więc bojownik walki z wojskami niemieckimi), z chwilą rozpoczęcia II wojny światowej zmuszony był uchodzić z kraju. Chcąc pozostać nierozpoznanym w celu możliwości prowadzenia działalności na rzecz Polski, zatrudniony został jako pielęgniarz w Klinice Ortopedii Uniwersytetu Lwowskiego u prof. Grucy, a później jako woźny w Instytucie Medycyny. Uczestniczył także w wykładach z bakteriologii i został współpracownikiem i asystentem w Instytucie prof. Weigla.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 16:28
    Ukrywając się we Lwowie pod pseudonimami Jan Kajan, Józef Liszka, czy Zygmunt Ślączka, był czołowym działaczem konspiracyjnym, pełniąc funkcję jednego z pięciu członków Rady Ludowej Województwa Lwowskiego, organizując ruch oporu, prowadząc działalność propolską oraz jednocząc polskich obywateli na przejętych przez ZSRR terenach. W kwietniu 1944, częściowo zdekonspirowany, zmuszony był uchodzić do Częstochowy, a niedługo później do Radomia, gdzie pod fałszywymi nazwiskami pełnił funkcję syndyka firmy obuwniczej BATA. Tam doczekał końca wojny, jednak jeszcze przed całkowitym jej końcem, w lutym 1945 powołany został do ekipy pełnomocnika rządu generała Aleksandra Zawadzkiego, z zadaniem przygotowania kadry urzędniczej do przejęcia administracji na wyzwalanych sukcesywnie terenach.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 16:29
    11 maja 1945 przybył do Nysy i tego samego dnia objął stanowisko prezydenta miasta. Tylko w czasie swego półrocznego urzędowania rozbudował administrację miejską, uruchomił najbardziej znaczące miejskie sieci komunalne, takie jak wodociągi, kanalizację, elektryczność i gaz. Rozpoczął także akcje odgruzowywania zniszczonego doszczętnie przez wojnę miasta, a także opanował swoimi działaniami epidemię duru brzusznego. 15 października 1945 został odwołany z zajmowanego stanowiska, a wkrótce powołany na wiceprezydenta miasta Gliwic. 4 października 1946 wybrany został na prezydenta miasta Gliwic. W wyborach do Sejmu Ustawodawczego Rzeczypospolitej Polskiej w lutym 1947, jako bezpartyjny, otrzymał również mandat posła Sejmu Ustawodawczego RP, piastując jednocześnie funkcję prezydenta miasta Gliwic.
  • madohora Re: Mikołów 12.06.22, 16:31
    Od początku wypełniania mandatu posła tego Sejmu, jako przedwojenny prawicowy polityk, silnie zaangażował się w prace nad samorządowymi i gospodarczymi ustawami określającymi system powoływania przedwojennych państwowych podziałów samorządowych i terytorialnych. Spotykał się jednak z ogromnymi przeciwnościami wobec swoich koncepcji ze strony działaczy komunistycznych, pragnących podporządkowania całego systemu Radzie Państwa i późniejszemu Komitetowi Centralnemu.
Inne wątki na temat:
Pełna wersja