madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 21:42 Wodniki zamieszkiwały wszelkie jeziora, rzeki, stawy, a często także studnie i przydrożne rowy. Na Kaszubach wodniki (mumacze) zamieszkiwały też w studniach. Uważano, że demony mieszkały w podwodnych pałacach z kryształu, lodu lub szkła. Więziły w nich dusze utopionych ludzi, ale też najmowały ludzi na służbę na umówiony czas. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 21:44 Zranienie wodnika igłą lub nożem (najlepiej, by narzędzia te były nowe) na jakiś czas osłabiało jego energię w napadaniu na ludzi, zmieniało go także w niższego rangą demona. Obawiał się także broni palnej, uznając ją za wcześniej poświęconą - wystarczyło więc strzelić w jego kierunku chociażby metalowym guzikiem. Wodnika w postaci konia można było złapać na pętlę i uzdę wykonane z wikliny lub lipy. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 21:48 święta ludowego „ludorum ritum” obchodzonego w noc letniego przesilenia Słońca 21–22 czerwca, np. w Noc Kupały; Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 21:52 Wianki – inspirowana jednym z rodzimych obrzędów związanych z letnim przesileniem słońca, cykliczna impreza kulturalna, odbywająca się co roku w Krakowie na bulwarach w zakolu Wisły, pod wzgórzem wawelskim i na przeciwległym brzegu (w Dębnikach). Nie jest to krakowska tradycja, lecz warszawski zwyczaj, który przywędrował do Krakowa w połowie wieku XIX (jak podaje Ambroży Grabowski w książce Dawne zwyczaje krakowskie). Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 21:54 Organizatorem imprezy jest Krakowskie Biuro Festiwalowe. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:01 BAJKA O NOCY ŚWIĘTOJAŃSKIEJ Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:07 Pierwsze wzmianki o obrzędzie odnajdujemy w tekście Floriana Ceynowy z 1851 roku, w którym opisuje zwyczaj ze swojej rodzinnej wsi. O ścinaniu kani pisze też Jan Patock w publikacji Dzień św. Jana na Kaszubach (1932). Dziś zwyczajowe ścięcie odbywa się w czasie letnim, zwykle w czerwcu. Widowiska odgrywane są przez lokalnych aktywistów, animatorów i aktorów w kilku kaszubskich miejscowościach (m.in. Łączyńskiej Hucie, Wdzydzach Kiszewskich, Szymbarku, Strzelnie). Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:10 Kat i jego żona: Kat ścina kanię; czasami wygłasza oskarżenie kani. Przebrany w strój w kolorze czerwonym, białym lub czarnym. U lewego boku na białym pasie szabla. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:13 Obrzęd najczęściej odbywa się na łące lub leśnej polanie, najlepiej w pobliżu wody. W centralnym punkcie ustawiona jest przystrojona zielenią mównica. Kobiety przynoszą ze sobą wysoki, męski kapelusz przystrojony różnobarwnymi sznurami, które spadają do ramion, nie zasłaniając twarzy. Każda uczestniczka stara się o to, aby jej kapelusz był ładniejszy. Kapelusze przeznaczone są dla przyszłych „mężów”. W centralnym punkcie widowiska znajduje się słup, do którego przywiązuje się kanię. Po chwili sołtys lub kat obchodzą coraz większymi kręgami słup, a wyciągniętą szablą odpędzają widownię na odpowiednią odległość. Następnie dokonuje się wyboru żon dla aktorów. Dziewczęta zbliżają się do urny, ciągną los, który odczyta sołtys. Po wyborze mężów kobiety tworzą krąg i wspólnie śpiewają. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:18 Roślina ozdobna Bywa sadzona w parkach i przy drogach. Stosowana w zadrzewieniach krajobrazowych na podmokłych terenach. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:23 Roślina jednoroczna. Kwitnie od maja do września, owocuje od czerwca do października Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:27 Rośliny ozdobne – liczne gatunki bylin i drewniejące dziurawce uprawiane są jako ozdobne. Wyhodowano liczne odmiany wielkokwiatowych roślin krzewiastych, w tym do najpopularniejszych należy 'Hidcote' (o skomplikowanym, mieszańcowym pochodzeniu). Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:30 Pierwsze znaleziska owsa pochodzą ze Szwajcarii z okresu brązu (1500-700 lat p.n.e.) i dotyczą głównie owsa szorstkiego (Avena strigosa). Na terenach polskich pierwsze ślady owsa tj. ziarniaki owsa głuchego (Avena fatua) pochodzą sprzed ok. 700 lat p.n.e. i odnalezione zostały w Biskupinie k. Żnina, jednak uprawa owsa na większą skalę rozpoczęła się dopiero w VIII wieku. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:33 Ludowe obyczaje związane z Zielonymi Świątkami mają swe źródła w obrzędowości przedchrześcijańskiej. Wpisane są w rytm przyrody, oczekiwanie nadejścia lata. Ich archetypem są magiczne praktyki, które miały oczyścić ziemię z demonów wodnych, odpowiedzialnych wiosną za proces wegetacji. Działania te miały zapewnić obfite plony. W tym celu palono ognie, domy przyozdabiano zielonymi gałązkami, tatarakiem, kwiatami (przystrajanie domostw zielonymi gałęziami miało zapewnić urodzaj, a także ochronić przed urokami). Niektórzy wycinali młode brzózki i stawiali je w obejściu. W ludowej tradycji ziemi dobrzyńskiej – choć już w sposób cząstkowy – zachowały się zwyczaje związane z kultem drzew i zielonych gałęzi. Bydło okadzano dymem ze spalonych święconych ziół, przystrajano wieńcami i kwiatami, a po grzbietach i bokach toczono jajka. W okresie późniejszym zasiane pola obchodziły procesje, niesiono chorągwie i obrazy święte, śpiewano przy tym pieśni nabożne Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:37 Gaj – nazwa małego liściastego lasu lub odosobnionej grupy dziko rosnących drzew, a także potoczna nazwa plantacji owocowych drzew egzotycznych. Także ogólnosłowiańska nazwa wydzielonej części lasu używanego do celów kultowych czyli świętego gaju. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:39 W XIII wieku w sądownictwie używano terminu gaić sąd, czyli sądzić. Używano również terminów takich jak sąd gajny, sąd gajowy lub sąd gajony oznaczających otwarty proces sądowy dostępny dla całej społeczności. Podczas takiego przewodu sądowego strony przedstawiały swoje racje w publicznych przemowach, na podstawie których rozstrzygano winę i ogłaszano werdykt. Obecnie reliktem tego są wyrażenia zagaić rozmowę lub zagaić obrady. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:42 Niezależnie od kultu świątynnego, w Indiach zachowała się tradycja utrzymywania świętych gajów, co służyło między innymi zachowaniu gatunków szczególnie ważnych ze względu na swoje właściwości lecznicze. Zabronione są tam polowania, wypas zwierząt, a drewno pozyskać można dopiero, kiedy drzewo uschnie. Jeden z kapłanów w Indiach tłumacząc dostojnikom angielskim w XIX wieku istotę rozumienia, dlaczego ludzie modlą się do drzewa o specyficznym wyglądzie lub modlą się do Księżyca wyjaśnił, że w zasadzie nikt nie modli się do drzewa czy do Księżyca – ludzie modlą się do bóstwa, które stoi za tym przedmiotem. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:44 Dotarli tak do środka gaju, gdzie prastary dąb nad wszystkie drzewa za święty i za właściwą siedzibę bogów uważano; przez chwilę nikt się weń uderzyć nie ważył [...]. Wyrąbano cały las. W tej krainie było więcej lasów, równą czcią świętych, gdy po raz kolejny wyruszyli ku ich wycinaniu, przybył do Witowta wielki tłum niewieści z płaczem i krzykiem, skarżył się, że wyrąbano święty gaj i odebrano dom boży, w którym zwykli byli błagać pomocy bożej, skąd deszcze i pogodę otrzymywali; nie wiedzą więcej, gdzie szukać boga, któremu siedzibę zabrano. Jest kilka mniejszych gajów, w których zwykli czcić bogów; i te chcą zniszczyć, jakieś nowe świętości wprowadzając, a ojczysty zwyczaj wykorzeniając; proszą więc i błagają, aby nie dozwolił niszczyć miejsc i obrzędów kultu przodków. Za kobietami następują mężczyźni i twierdzą, że nie mogą znieść nowego obrzędu, i mówią, że opuszczą raczej ziemię i ogniska ojczyste niż przyjętą od przodków wiarę. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:47 Zdaniem Karola Potkańskiego w XVI wieku nastąpiła chrystianizacja święta, a jego pozostałością jest ludowy odpust zielonoświątkowy. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:50 Następnie spora grupa dziewcząt, zwana "gromadką" dzieliła się na pary i z „kustem” na czele chodziła po wsi śpiewając pieśni "kustowe". Korowód taki zatrzymywał się przed wszystkimi chatami we wsi. Chór dziewcząt śpiewał pieśni zawierające życzenia dla gospodarza, gospodyni, córki lub syna, a także innych członków danej rodziny. Gospodarze odwzajemniali się dając śpiewaczkom pieniądze i jedzenie. Wieczorem odbywała się we wsi biesiada. Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:51 Powrót do rzeczywistej tradycji Święta Ludowego nastąpił po 1990, po reaktywacji PSL. Święto jest obchodzone przez organizacje tej partii wszystkich szczebli Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 02.11.21, 22:53 Zwyczaj ten, praktykowany przez Słowian i plemiona bałtyckie, w różnych stronach Polski określany był jako wyżynki, obrzynki, wieniec, wieńcowe, okrężne. Na Śląsku opolskim nazywane żniwniok. Obrzęd dożynek prawdopodobnie związany był pierwotnie z kultem roślin i drzew, potem z pierwotnym rolnictwem. Wraz z rozwojem gospodarki folwarczno-dworskiej w XVI wieku dożynki zagościły na dworach majątków ziemskich. Urządzano je dla żniwiarzy (służby folwarcznej i pracowników najemnych) w nagrodę za wykonaną pracę przy żniwach i zebrane plony Odpowiedz Link
madohora Re: Przepowiednie pogody w wierzeniach ludowych 03.11.21, 16:43 DO POLSKI NADCIĄGA WICHURA. KOLEJNE ZAŁAMANIE POGODY - Gazeta - 03.11.2021 Odpowiedz Link