KRAKÓW

  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:23
    Pomnik został postawiony w 1910 r. dla upamiętnienia pięćsetnej rocznicy bitwy z zakonem krzyżackim. Ufundował go wybitny kompozytor i polityk Ignacy Jan Paderewski, który to dzieło ?Praojcom na chwałę ? braciom na otuchę?, jak można przeczytać na cokole monumentu. Powstaniu pomnika towarzyszył spór o miejsce jego lokalizacji. Proponowano Wawel, plac św. Ducha (zwolennikiem tej lokalizacji był Paderewski), plac przed kościołem Bernardynów i plac Matejki. Za tą ostatnią kandydaturą przemawiała bliskość murów obronnych, odpowiadających swoim charakterem stylowym epoce wczesnojagiellońskiej. Tam też pod koniec kwietnia 1910 roku położono kamień węgielny pod pomnik. Budowa monumentu odbywała się w warunkach konspiracji. Nawet Wiwulski wykonywał szczegółowe szkice detali pomnika, nie wiedząc o ich ostatecznym przeznaczeniu. Prawdę poznał na początku 1909 roku. Granit na cokół pochodził z kamieniołomów w Vanevick w Szwecji, które posiadała firma Le Granit z Abainville pod Gondrecourt we Francji. Granit ze Szwecji do Polski wieziono najpierw koleją, a następnie żaglowcem przez Bałtyk do Szczecina. Stamtąd wieziono go ponownie koleją do Krakowa. Prace nad konnym posągiem Jagiełły prowadził Wiwulski w Paryżu. Nagła choroba artysty spowodowała czasowe przerwanie tych prac. Ponieważ mijał już ostateczny termin oddania modeli gipsowych do odlania w brązie, postanowiono posłać do odlewni pozostałe figury pomnika, a posąg Jagiełły w odpowiednio spatynowanym na brąz i utwardzonym modelu gipsowym przekazać do Krakowa. Po spełnieniu roli zastępczej podczas odsłony, miał być on wymieniony na rzeźbę z brązu. Odlewy rzeźb zostały wykonane w starej i znanej francuskiej firmie Malleset. Nawet tam jeszcze ukrywano prawdziwe przeznaczenie pomnika, głosząc, że jest on przeznaczony dla jednego z miast szwajcarskich. Pod koniec czerwca 1910 roku brązowe elementy pomnika wysłano z Paryża przez Szwajcarię do Krakowa. Wieziono je w siedmiu specjalnie skonstruowanych wagonach o obniżonych dnach. Koszt całego monumentu wyniósł pół miliona koron. Uroczystego odsłonięcia pomnika dokonano 15 lipca 1910 r. o godzinie 12 w południe. W uroczystości wzięło udział 150 tysięcy przyjezdnych gości i licznie zgromadzeni mieszkańcy Krakowa. Podczas odsłonięcia głos zabrali marszałek Sejmu Krajowego Stanisław Badeni, prezydent Krakowa Juliusz Leo i fundator pomnika Ignacy Jan Paderewski, który w swoim przemówieniu powiedział m.in.: Quote-alpha.png Dzieło, na które patrzymy, nie powstało z nienawiści. Zrodziła je miłość głęboka Ojczyzny, nie tylko w jej minionej wielkości i dzisiejszej niemocy, lecz i w jej jasnej, silnej przyszłości. Zrodziła je miłość i wdzięczność dla tych przodków naszych, co nie po łup, nie po zdobycz szli na pole walki, ale w obronie dobrej, słusznej sprawy zwycięskiego dobyli oręża [...] Pragniemy gorąco, by każdy Polak i Litwin każdy, z dawnych dzielnic Ojczyzny, czy zza Oceanu, spoglądali na ten pomnik jako na znak wspólnej przeszłości, świadectwo wspólnej chwały, zapowiedź lepszych czasów, jako na cząstkę własnej, wiarą silnej duszy [...] Prastarej, ukochanej stolicy naszej oddajemy to dzieło we władanie wieczyste. Podczas II wojny światowej pomnik był systematycznie burzony od listopada 1939 r. do kwietnia 1940 r. Cokół pomnika wysadzono dynamitem, zdemontowane, zniszczone figury wywieziono w głąb Niemiec. 28 stycznia 1945 r. podjęto spontaniczną uchwałę o odbudowie pomnika. W miejscu gdzie stał monument ustawiono bloki granitowe ocalałe z oryginalnego cokołu z płytą upamiętniającą istnienie pomnika. W 1972 r. powołano Komitet Odbudowy Pomnika Grunwaldzkiego. W oparciu o istniejący miniaturowy model pomnika przechowywany w Muzeum Historycznym Miasta Krakowa oraz przedwojenne fotografie Marian Konieczny odtworzył pomnik. 16 października 1976 r. ponownie znalazł się on w swoim dawnym miejscu. Tym razem cokół pomnika wykonano z granitu sprowadzonego z okolic Szklarskiej Poręby. Odlewy figur wykonano w Gliwicach. 10 września 2010 r. ponowne odsłonięcie pomnika
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:24
    Pomnik ma 24 metry wysokości, na szczycie cokołu umieszczono konny posąg króla Władysława Jagiełły. Lewą ręką król trzyma końską uzdę, a w prawej obnażony opuszczony w dół miecz. W zrekonstruowanym pomniku przez prof. Mariana Koniecznego nieco inaczej postać króla Władysława Jagiełło dosiada konia. W Pomniku Grunwaldzkim Antoniego Wiwulskiego z 1910, król siedział w siodle, mając ugięte nogi w kolanach. W rekonstrukcji pomnika prof. Mariana Koniecznego ? nogi wyprostowane, tak, jakby stawał w strzemionach. Zdaniem artysty ? rekonstruktora pomnika, takie ujęcie postaci króla lepiej oddaje dynamikę postaci króla operującego mieczem. W schody prowadzące do pomnika wkomponowana jest marmurowa płyta Grobu Nieznanego Żołnierza. Cokół pomnika był wykonany z granitu sprowadzonego ze Szwecji. Wykonania odlewów figur podjęła się francuska firma Malleset. Kilka ocalonych fragmentów cokołu pomnika z 1910 r. można zobaczyć u wejścia na plac Matejki, a inne zostały w 1976 r. przetransportowane na pole bitwy grunwaldzkiej, by zgodnie z życzeniem Paderewskiego chociaż tak pomnik znalazł się pod Grunwaldem, co w czasach zaborów było niemożliwe. Część z nich trafiła także na cmentarz w Grębałowie, gdzie utworzono z nich pomniczek na kwaterze ZBoWiD. Zaś z najbardziej uszkodzonych fragmentów cokołu uformowano ?skalniak? przed Nowohuckim Domem Kultury na os. Zgody.
    Ściana południowa: Na ścianie frontowej postać zamyślonego patrzącego w dal rycerza to stryjeczny brat króla książę litewski Witold. W oryginalnym pomniku autorstwa Wiwulskiego miał on pochyloną głowę i spoglądał na leżącego u stóp pomnika poległego pod Grunwaldem wielkiego mistrza Ulricha von Jungingena. Ściana wschodnia: Po prawej stronie od wschodu grupa polska ? rycerz i jego giermek zbierają porzucone krzyżackie chorągwie. Ściana zachodnia: Od strony zachodniej grupa litewska ? wojownik litewski dmący w róg prowadzi skrępowanego sznurami jeńca krzyżackiego. Trzy ściany cokołu otaczają tarcze z herbami Polski i jej dzielnic. Ściana północna: Na tylnej ścianie cokołu postać oracza wymieniona później na chłopa zrywającego pęta niewoli..
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:24
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/qLsARAvrNuCjLg5a2X.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:25
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/XizXBy303x5ZO6OKBX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:25
    Plac Jana Matejki ? plac w Krakowie usytuowany między ulicami Basztową i Warszawską na terenach Kleparza, na północ od Starego Miasta. Teren dzisiejszego placu Matejki stanowił w przeszłości wschodnią część rynku kleparskiego, powstałego zapewne w XIV w. Podział rynku nastąpił w XIX w. poprzez wzniesienie na dzisiejszej zachodniej pierzei placu budynku ASP oraz gmachu Dyrekcji Kolei (na miejscu kleparskiego ratusza). Cały teren służył także jako przedpole Barbakanu. Kleparz został przyłączony do Krakowa w 1791. Przy dzisiejszym placu Matejki powstały m.in. monumentalne budynki Dyrekcji Kolei, Banku Polskiego i Akademii Sztuk Pięknych. W 1910, w 500. rocznicę zwycięskiej bitwy pod Grunwaldem wzniesiono pomnik Grunwaldzki, według projektu Antoniego Wiwulskiego. Powstanie pomnika finansował Ignacy Paderewski. Pomnik został zniszczony przez okupanta hitlerowskiego, w 1976 pomnik zrekonstruowano. Przed pomnikiem znajduje się marmurowa płyta Grobu Nieznanego Żołnierza. Przy zbiegu ulic: Warszawskiej, św. Filipa i Kurniki, w narożniku placu Matejki znajduje się kościół św. Floriana z XII w., wielokrotnie przebudowywany. W przeszłości od kościoła św. Floriana zaczynała się tzw. "Droga Królewska" biegnąca na Wawel
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:35
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/vsqnzf8m9TbBSzUNdX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:35
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/DwT37n1PY0Vp0uTxqX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:38
    Obecna świątynia pochodzi z XVII wieku. Powstała po gruntownej przebudowie świątyni w stylu barokowym w latach 1657?84 dzięki wsparciu finansowemu biskupa krakowskiego Andrzeja IV Trzebickiego i Akademii Krakowskiej. Konsekracji świątyni dokonał w 1686 roku biskup krakowski Mikołaj Oborski. Po następnym pożarze i uszkodzeniach podczas walk konfederatów barskich, w latach 1755?79 prowadzono kolejne prace ? dobudowano nowe kaplice przy fasadzie zachodniej pw.: Krzyża Świętego i Matki Boskiej Bolesnej, ołtarze boczne oraz elementy wyposażenia wnętrza. Kościół konsekrowano w 1779 r. Na początku XX wieku w latach 1902?14 przeprowadzona została restauracja i modernizacja kościoła przez architektów: Józefa Kryłowskiego ? architektura i Franciszka Mączyńskiego ? wyposażenie wnętrza. Proboszczem przez pewien czas był Marcin Wadowita. Tu w 1667 roku przez pewien czas spoczywały szczątki królowej Ludwiki Marii Gonzagi, żony Jana Kazimierza. W roku 1818 złożono tu trumnę ze szczątkami Tadeusza Kościuszki. Tu wreszcie w 1901 roku Stanisław Wyspiański poślubił Teofilę Pytkównę. Od 17 sierpnia 1949 roku do końca sierpnia 1951 roku, w kościele tym pracował jako wikariusz ks. Karol Wojtyła ? późniejszy Jan Paweł II. Tenże papież w 1999 roku nadał kościołowi św. Floriana tytuł bazyliki mniejszej, a odwiedził to miejsce podczas pielgrzymki do Polski, 18 sierpnia 2002 roku. W dniu 4 maja 2011 roku ksiądz kardynał Stanisław Dziwisz powołał Kapitułę Kolegiacką przy kościele św. Floriana ? od tego czasu świątynia posiada tytuł bazyliki kolegiackiej.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:39
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/NgMHos93hrPlXVuKJX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:40
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/HhHxvMxAg0wskqwidX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:41
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/10Nzku4e7mRNWKQtSX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:51
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/1/wb/qa/5ixj/VAE8tnZSrgdDbSXd5X.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:53
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/3/wd/qa/jcow/JzVZPTNrDu3EBkbtaX.png
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:54
    Brama Floriańska (Brama św. Floriana) – średniowieczna brama z basztą, położona na Starym Mieście w Krakowie u końca ulicy Floriańskiej, przy skrzyżowaniu z ulicą Pijarską. Stanowi pozostałość po dawnych murach miejskich. Jest jedną z ośmiu krakowskich bram obronnych obok Sławkowskiej, Grodzkiej, Wiślnej, Mikołajskiej, Rzeźniczej (na Gródku), Szewskiej, Nowej i Pobocznej.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:57
    Liczy 34,5 m wysokości (do gałki hełmu). Znajdującą się nad wejściem (od strony Plant) płaskorzeźbę z orłem piastowskim wykonał Zygmunt Langman według projektu Jana Matejki. Zastąpiła ona w 1820 roku wcześniejszego orła. Od strony miasta widnieje płaskorzeźba z XVIII wieku wyobrażająca św. Floriana. Barokowe zwieńczenie Bramy Floriańskiej zostało wykonane w 1660 roku. Przy portalu bramnym do dziś zachowały się prowadnice na kratę. Wewnątrz bramy znajduje się klasycystyczny ołtarz z początku XIX w. z późnobarokową kopią cudownego obrazu Matki Boskiej Piaskowej.
    Obecnie brama wchodzi w skład trasy turystycznej Mury Obronne.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 20:57
    W XIII i XIV wieku Kraków otoczono murem. Źródła pisane wspominają o Bramie Floriańskiej od 1307 roku. Przez bramę biegł trakt do Kleparza koło Kościoła św. Floriana; od niej też zaczynała się Droga Królewska na Wawel.

    Obecna budowla w swojej najstarszej części pochodzi z przełomu XIII i XIV wieku. W latach 1565–1566 w pobliżu Bramy Floriańskiej zbudowany został Arsenał Miejski. W XVI w. mieściły się w Bramie stajnie miejskie. W 1694 r. przeprowadzony został jej gruntowny remont.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:03
    Obecna budowla w swojej najstarszej części pochodzi z przełomu XIII i XIV wieku. W latach 1565–1566 w pobliżu Bramy Floriańskiej zbudowany został Arsenał Miejski. W XVI w. mieściły się w Bramie stajnie miejskie. W 1694 r. przeprowadzony został jej gruntowny remont.
    Pierwotny wygląd Bramy i jej barbakanu (1857)

    Na początku XIX wieku planowano zburzyć mury. W ich obronie stanął prof. Feliks Radwański, który pisał: „Chronią one przed wiatrami wiejącymi pod Kościół Mariacki od Kleparza. Niedobre to wiatry, bo smrody i śmieci znosić będą, a także bezbożnie podwiewać spódnice Paniom Matkom i Żonom”[2]. 13 stycznia 1817 r. Radwański wywalczył w senacie Rzeczypospolitej Krakowskiej decyzję o pozostawieniu dla potomnych fragmentów średniowiecznej fortyfikacji. Zachowano więc części murów, w tym Barbakan i Bramę Floriańską.

    W roku 1882 ocalono Bramę przed wyburzeniem po raz drugi. Uczynił to książę Władysław Czartoryski. Postanowił utworzyć w baszcie nad bramą, rodową kaplicę Czartoryskich. Rada miasta wyraziła zgodę pod warunkiem, że brama i baszta będą miały wygląd taki jak w połowie XVIII wieku. W 1889 ukończono kaplicę i konsekrował ją kardynał Albin Dunajewski.

    Ponownie rozebranie bramy planowano na początku XX wieku, gdy w mieście uruchamiano tramwaj elektryczny. Linia miała biec przez bramę, ale tramwaj nie mieścił się w niej. Ostatecznie postanowiono pogłębić przejazd i bramę ocalono.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:04
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/3/wd/qa/jcow/aZoDXbvbR6RZ0cIxtX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:05
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/3/wd/qa/jcow/ZrUrDvkbAbG9U9uKhX.jpg
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:27
    Ulica Floriańska (dawniej też platea Sancti Floriani, czyli ulica Świętego Floriana, także ulica Tworzyjańska) – ulica na Starym Mieście w Krakowie. Biegnie od północno-wschodniego narożnika Rynku Głównego do Bramy Floriańskiej i ma 335 m długości. Nazwa pochodzi od Bramy Floriańskiej, która zamyka od północy perspektywę ulicy i prowadzi w kierunku kościoła św. Floriana. Ulica ta stanowi część Drogi Królewskiej w Krakowie.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:30
    Ulica została wytyczona już na planie lokacyjnym w 1257 i jej nazwa nie zmieniła się przez ponad 700 lat, zmieniały się natomiast domy przy niej stojące. Początkowo były gotyckie, później przebudowano je w stylu innych epok: renesansu, baroku itd. Ponad 20 kamienic przy ul. Floriańskiej wyróżnia się bogactwem architektury i wystroju wnętrz. Podczas prac remontowych robotnicy budowlani, odnawiając wnętrza kamienic, natrafiają na zamurowane portale, polichromowane stropy, zasypane gruzem gotyckie piwnice. Zabiegi konserwatorskie przywracają dawny wygląd starym kamienicom.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:31
    W 1330 r. było już przy ul. Floriańskiej co najmniej 10 domów, zaś pod koniec XV w. większość jej zabudowy była już murowana. Początkowo zabudowa ulicy miała charakter w przeważającej części mieszkalny. Tutejsze domy należały zazwyczaj do zamożnych warstw mieszczaństwa, a także szlachty. Od końca XVIII wieku powstawały przy ul. Floriańskiej liczne domy zajezdne i hotele, restauracje i muzea, stopniowo wypierające tradycyjną funkcję mieszkalną. W 1882 r. uruchomiono na ul. Floriańskiej linię tramwaju konnego przekształconą następnie (w 1901 r.) w linię elektryczną (dziś już nieistniejącą).

    Ulica Floriańska jest pierwszym elementem dawnego traktu na Warszawę i na północ. Jej historycznym przedłużeniem jest Ulica Warszawska.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:32
    https://fotoforum.gazeta.pl/photo/3/wd/qa/jcow/CuwUCq9DkJJqVh2UPX.png
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:34
    Nr 1. Kamienica „Pod Murzynami” – niegdyś zwana także „Pod Etiopy”. gdyż taką właśnie nazwę nosiła mieszcząca się tu na początku XVI w. apteka. Pierwsze, narożne piętro wspiera pochodząca z XVI w. płaskorzeźba przedstawiająca dwóch Murzynów. To tą kamienicą zachwycał się Konstanty Ildefons Gałczyński w wierszu „Zaczarowana dorożka” ...Przystanęliśmy pod domem „Pod Murzynami” (ach, dużo bym dał za ten dom).... Po pożarze w 1821 kamienica została odbudowana i wtedy dodano trzecie piętro połączone z całością.
  • madohora Re: KRAKÓW 28.04.19, 21:38
    Nr 2. Kamienica Margrabska – jest to narożna kamienica.
Pełna wersja