madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:04 Na Górnym Śląsku eksploatacja wagonów 105N rozpoczęła się 3 stycznia 1975. W sumie było w eksploatacji aż 262 tych wagonów, w tym pierwsze dziesięć wyprodukowanych (według numeru fabrycznego). W 2010 roku w eksploatacji było wciąż 14 wagonów tego typu Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:04 Pierwsze wagony 105N pojawiły się już w styczniu 1975. W sumie w latach 1975–1979 dostarczono aż 164 sztuki tych najnowocześniejszych wówczas tramwajów. Obecnie jednak wszystkie zostały przebudowane na 105Na oprócz 8 przebudowanych na 105NT. W 1988 roku, w zamian za wagony 102N i 102Na, z MPK Kraków do Gdańska trafiło 46 tramwajów 105N wyprodukowanych w latach 1976–1978. Część wagonów była przebudowana na 105NG. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:05 W Łodzi były eksploatowane dwa prototypowe wagony 105NW oraz dostarczone później 805N, 805NS oraz 805Na Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:05 Dwie prototypowe jednostki 105NW zostały przyjęte na stan łódzkiego MPK dopiero w styczniu 1977. Opóźnienie to w stosunku do innych miast było związane z tym, że w Łodzi tramwaje poruszają się po wąskich torach i trzeba było opracować wersję na wąskie tory Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:06 Nowe wagony zostały przydzielone do zajezdni przy Tramwajowej. Wagony te po testach zarówno solo, jak i w składzie dwuwagonowym, zostały skierowane do obsługi linii 11. Początkowo nosiły numery 459, 460. W 1984 roku wagon 460 został przebudowany na 805NS. W 1985 wagon 459 dostał nowy numer 1459. Ostatecznie wagon 1459 jeździ do dziś jako 805na i jest najstarszym czynnym przedstawicielem tej serii w Łodzi. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:07 Eksploatacja wagonów 105N w Poznaniu rozpoczęła się w 1975 roku. W stolicy Wielkopolski w sumie wykorzystywano do ruchu liniowego 126 pojazdów tego typu. Do końca 2013 roku jeździł liniowo jeden dwuwagonowy skład będący składem liniowo-historycznym (numery 193+194, w 2015 roku przemianowane na 82+81), w którym odtworzono wprawdzie niektóre elementy, tak jak wyglądały w pierwszych latach eksploatacji, jednakże jest wyposażony w inne przetwornice, przyciski indywidualnego otwierania drzwi, światła przeciwmgielne oraz nowoczesne kasowniki (elementy te były niezbędne do prowadzenia ruchu liniowego w Poznaniu; docelowo pojazdy mają być w pełni historycznymi, w których stan byłby dokładnie taki jak na początku użytkowania). W roku 2014 został dostosowany do stanu oryginalnego. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:08 Pierwszy wagon 105N w Szczecinie wyruszył w trasę 18 marca 1975. Kolejne przyjechały do Szczecina w sierpniu 1975 roku. Początkowo trasę obsługiwały wyłącznie solo jednakże z czasem łączono je po dwa. Przez pierwsze 15 lat wagony stacjonowały wyłącznie w zajezdni Pogodno. W 1978 roku rozpoczęto eksploatacje składów 3 wagonowych. Wraz z kolejnymi dostawami tramwajów 105N w Szczecinie planowano rozbudowę zajezdni pod nowe tramwaje. W 1984 roku wraz z postępującym kryzysem oraz brakami motorniczych wprowadzono składy trójwagonowe na znacznie większą skalę. W 1994 roku w Szczecinie jeździło 86 wagonów 105N, dodatkowo planowano kupić w latach 1994–1997 jeszcze 24 wagony tego typu z innych miast, w których wagony te miałby być przeznaczone do kasacji. Wagony te miały zostać wyremontowane MZK Szczecin. Jednakże sprowadzenie z Niemiec wagonów Düwag GT6 spowodowało zmniejszenie zainteresowania kupnem używanych wagonów 105N. W 2001 roku zakupiono 14 zmodernizowanych wagonów 105N2k/S/2000 Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:08 W Szczecinie służyło w sumie 98 wagonów 105N, które później zostały przerobione na 105Na lub zezłomowane. Dwa wagony zostały jednak dla celów muzealnych przebudowane z powrotem ze 105Na na oryginalny 105N oraz pomalowane w historyczne barwy. Obecnie wagony te noszą numery 720 i 701 Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:09 Pierwsze dwa prototypowe tramwaje 105N trafiły do Warszawy w 1974 roku. Oba wagony zostały przydzielone do zajezdni wolskiej. Po testach, czyli od 1975 roku zaczęto dostarczać kolejne. Do Warszawy trafiło w sumie zaledwie, biorąc pod uwagę wielkość sieci, 100 sztuk tych wówczas najnowocześniejszych tramwajów w Polsce. Stan ten był spowodowany w dużej mierze tym, że Warszawa była obsługiwana przez sporą liczbę tramwajów 13N, które wówczas nie były jeszcze w złym stanie oraz potrzebami innych miast w Polsce. W 2007 roku w zajezdni na Woli stacjonowało jeszcze 55 tych pojazdów oraz dodatkowo aż 103 wagony modeli pokrewnych (105Na – 1 sztuka, 105N2k – 70, 105N2k/2000 – 32). Oprócz nich był również wagon 13N oraz zaledwie 31 wagonów nowszej generacji. Według danych Warsztatów Głównych Zakładu Naprawy Tramwajów T-3 w Warszawie. Zakłady te dokonywały od kilku do 100 napraw głównych pojazdów rodziny 105N (naprawy główne wykonuje się co 3 lata). Jednakże w liczbie tej zawierają się również wagony pozostałych pokrewnych typów oprócz 105N2k i 105N2k/2000. Tramwaje 105N trafiły później również do innych zajezdni w stolicy jednak były to pojedyncze sztuki Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:10 Pierwsze wagony 105N zostały dostarczone do Wrocławia w 1975 roku. W 1994 roku we Wrocławiu było wciąż 116 tramwajów tego typu, był to drugi co do liczebności typ wagonów we Wrocławiu. W 2005 roku we Wrocławiu były już tylko 4 (wszystkie w ruchu liniowym) Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:10 Miasta w Polsce, w których mimo że w latach 70. istniała sieć tramwajowa, to nie było tam oryginalnych 105N/805N. Grudziądz (są jednak 805Na i 805Nb) Toruń (są jednak 805Na) Elbląg (są jednak 805Na) Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:11 W latach 90. XX wieku wiele przedsiębiorstw tramwajowych w Polsce planowało wymieniać tabor na nowocześniejszy, jednak z powodu trudnej sytuacji finansowej poszukiwano tanich rozwiązań. Zakłady Konstal stworzyły wówczas liczne koncepcje przegubowych i częściowo niskopodłogowych tramwajów bazujących na serii 105N Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:14 W latach 1975-1976 Konstal wyprodukował dla Warszawy 100 wagonów typu 105N. Wagon 105N jest wagonem pojedynczym o stalowej konstrukcji pudła. Wagon nie posiada pełnej ostoi - zasadniczym elementem konstrukcji jest belka grzbietowa, do której z kolei są przyspawane 2 poprzecznice o takim samym przekroju (nad wózkami), pozostałe elementy tworzące szkielet burt i dachu mają mniejszy przekrój - z tego powodu ostoja wagonu nie zachowuje pełnej sztywności i łatwo ulega uszkodzeniom podczas kolizji (na dodatek belka grzbietowa nie jest jednolita na całej długości pudła - w środkowej części znajduje się obejście na rozrusznik). Pudło wagonu otrzymało nowoczesne (jak na owe czasy) kanciaste kształty, zastosowano duże powierzchnie oszklone, niewielkie szybki umieszczono także pod stanowiskiem motorniczego (w ścianie czołowej oraz w przedniej części obu ścian bocznych). Dozy sterownicze umieszczone zostały we wnękach w ścianie czołowej i tylnej, osłonięte były z przodu atrapą reflektorów, z tyłu niewielkimi klapkami. Celem poprawy wymiany powietrza we wnętrzu wagonu zastosowano 5 klap wentylacyjnych w dachu - przednia i tylna były podłużne i wąskie, pozostałe duże, prawie kwadratowe. Wagon posiada 4 pary drzwi, przy czym II i III para znajdują sie obok siebie, co zdecydowanie ułatwia wymianę pasażerów na przystanku. Zamontowano specjalny przełącznik czasowy zamykania drzwi (załączenie przełącznika na pulpicie powodowało uruchomienie dzwonków wewnętrznych, dopiero po chwili następowało zamykanie drzwi). Zastosowano nowe wózki jezdne typu 2NN, celem poprawy dostępu do wózków zastosowano wycięcia w fartuchach dolnych. Wagon wyposażony jest w oporowy układ rozruchu (układ elektryczny prawie identyczny jak w 13N), napędzany jest 4 silnikami typu LTa-220 o mocy 41,5kW każdy - silniki są połączone ze sobą parami równolegle (układ nieprzełączalny). Stanowisko motorniczego zostało częściowo wydzielone od przedziału pasażerskiego. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:15 Pierwszy wagon w składzie pierwotnie posiadał 7 tablic kierunkowych - tablica z numerem linii była umieszczona w prowadnicach na ścianie czolowej (przykrywała atrapę reflektorów), w kasecie umieszczonej za szybą czolową znajdowała się tablica z nazwami krańców (tablica typu "warszawskiego"), w kasetach nad drzwiami bocznymi oraz w kasecie w oknie za III drzwiami umieszczano tablice z przebiegiem trasy. W drugim wagonie składu także umieszczano tablice z przebiegiem trasy w kasetach nad drzwiami i w oknie za III drzwiami, natomiast nie było tablicy z numerem linii a tablica z nazwami krańców mieściła się za tylną szybą. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:15 Pierwsze wagony pojawiły się w Warszawie we wrześniu 1975r, ale zostały przyjęte na stan dopiero 13.10.1975r. Kolejne były wpisywane na stan w miarę dostarczania przez producenta (z wyjątkiem kilkunastu wagonów dostarczonych w 1976r ale wpisanych 31.12.1975r.) - łącznie przyjęto na stan 65 szt w 1975r. i 35 szt. w 1976r. Wszystkie wagony typu 105N trafiły do zajezdni R-1 Wola. Pierwsze kursy wagony 105N odbyły solo na linii 20, niedługo potem większość z nich została połączona w składy dwuwagonowe i skierowana także na inne linie. Od grudnia 1977r. wagony 105N kursowały także w składach potrójnych (tylko na liniach 14 i 36). Potrójne składy 105N zlikwidowano w połowie lat 80-tych (takie łączenie powróciło na krótko w 1992r. za sprawą składu 1083+1067+1094, kursującego po większości linii obsługiwanych przez zajezdnię wolską). Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:15 Wagony 105N szybko okazały się bardzo awaryjnymi - częste były zwłaszcza awarie wózków (w ramach prób w 1979r. wagon 1013 przez kilka miesięcy jeździł z wózkami od 13N - rozwiązanie to jednak się nie sprawdziło). Przód (prawie cały ze szkła) łatwo ulegał uszkodzeniu nawet przy niewielkich kolizjach, nie zapewniając przy tym żadnej osłony dla motorniczego. Słaba konstrukcja pudła była przyczyną znacznych uszkodzeń podczas kolizji (często w takich sytuacjach dochodziło nawet do zwichrowania całego szkieletu). Wysoce nieefektywne okazały się składane sprzęgi (dodatkowo przykryte osłoną) oraz sposób zamykania drzwi - już po kilku miesiącach zrezygnowano z używania składanych sprzęgów oraz zlikwidowano przełączniki czasowe zamykania drzwi. Od 1977r. w wagonach po kolizjach likwidowano szybki pod stanowiskiem motorniczego a od 1980r. stopniowo likwidowano szybki w kasetach tablic bocznych nad drzwiami. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:16 Stopniowo zmieniano także oznakowywanie wagonów - już po kilku miesiącach eksploatacji zaprzestano umieszczania tablic liniowych w kasetach nad środkowymi drzwiami, a od 1980r. także nad I i IV drzwiami. Prowadnice na ścianie czołowej łatwo ulegały wykrzywieniu stąd tablice z numerem linii zaczęto umieszczać luzem za szybą z prawej strony przodu wagonu. Od 1982r. ponownie zaczęto umieszczać je między reflektorami tym razem na specjalnych haczykach (zwłaszcza że były większe niż poprzednie i nie mieściły się w prowadnicach). Wyjątkiem był wagon 1032 który otrzymał tablicę po prawej stronie ściany czołowej pod szybą. Pod koniec lat 80-tych tablice czołowe typu "warszawskiego" zastąpiono tablicami autobusowymi. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:16 W 1982 wysłano do Konstalu na NG wagony 1014, 1053, 1077 i 1079 - wagony zostały wtedy przebudowane na 105Na (oprócz wymiany wózków i układu elektrycznego skrócono w nich przednie klapy wentylacyjne i usunięto tylne). Następne dwa wagony (w tym podmieniony 1084") powróciły jako 105Na po NG w Konstalu w 1985r . Kolejne 4 wagony na przebudowę wysłano do Konstalu w 1986r. ale powróciły one do Warszawy dopiero w 1990r. - dwa z nich (1008" i 1031") zostały podmienione, a pozostałe dwa (1006" i 1018") były całkiem nowymi wagonami 105Na. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:16 Od 1987r. zaczęto wykonywać NG II w ZNT T-3. Pierwszym wagonem który doświadczył takiego remontu był 1036 - wymieniono wtedy dozy sterownicze (na typowe dla 105Na), zamontowano dużą szafę aparaturową, nie przebudowano jednak samego układu elektrycznego (wagon miał nadal aparaturę 105N). Wagon ten przez kilka lat jeździł w stałym składzie 1036+1075 (w wagonie 1075 przebudowano wtedy dozy sterownicze z przodu). Pod koniec 1987r. do NG II trafił wagon 1081 - wagon ten został przebudowany na 105Na (zlikwidowano wtedy przednią klapę wentylacyjną - co było związane z zamontowaniem dużej, sięgającej sufitu, szafy aparaturowej). W kolejnych przebudowywanych na 105Na wagonach nie likwidowano już przedniej klapy tylko skracano ją, montowano także w poszyciu rynienki do odpływu wody z dachu. Przebudowę wagonów 105N na 105Na zakończono w 1993r. (ostatnim przebudowanym był wagon 1042). Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:18 TRAMWAJOWA LINIA TURYSTYCZNA - www.turystyczna.kmtm.org.pl Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:19 Wagon typu 105N to pojedynczy wagon czteroosiowy. Silniki umieszczone są na wszystkich wózkach, po dwa na wózek. Rozruch jest oporowy, samoczynny, realizowany za pomocą rozrusznika bębnowego. Hamowanie jest elektrodynamiczne (silniki pracujące jako prądnice), wagon posiada także hamulce szczękowo-bębnowe oraz szynowe. Pierwszy prototyp wagonu 105N powstał w 1973 roku. Układ elektryczny przeniesiono bez większych zmian z produkowanego wcześniej wagonu typu 13N. Zmieniono natomiast wygląd zewnętrzny - powstało "kanciaste" nadwozie o nowoczesnej na tamte czasy sylwetce, z wysoką linią okien i z charakterystycznymi szybkami nad drzwiami oraz w kabinie motorniczego. Szybki te z czasem zaspawano lub zamalowywano. Wagony typu 105N wprowadzono do eksploatacji w GOPie 3.01.1975 r. - na linie obsługiwane przez zajezdnię Bogucice (obecnie Zawodzie) wyjechało pierwszych 8 wagonów. Łącznie, WPK Katowice otrzymało 264 wagony typu 105N. Większości z nich, przy okazji remontów kapitalnych, przebudowano układ elektryczny na identyczny z typem 105Na. Dziś pozostały jeszcze w eksplotacji 2 wagony tego typu (w tym 1 nauki jazdy). Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:19 Wagon 338 wyprodukowany został w 1975 roku z numerem fabrycznym 55. 26 marca 1975 r. został przyjęty na stan zajezdni Bogucice (dziś Zawodzie) i następnego dnia wszedł do eksploatacji liniowej - w katowickiej zajezdni spędził niemal całą służbę, jedynie przez kilka miesięcy w 1981 roku stacjonował w zajezdni Radzionków (obecnie - Stroszek). Do lat 90-tych kursował jako doczepny w składzie z wagonem 337. W 1993 roku przeszedł remont kapitalny w warsztatach zajezdni Chorzów Batory (jako jeden z ostatnich, którego nie zmodernizowano do typu 105Na). Pod koniec 2004 roku Klub Miłośników Transportu Miejskiego w Chorzowie Batorym podjął starania o zachowanie tego wagonu i przywrócenie go do fabrycznego wyglądu. Inicjatywa ta zyskała przychylność Tramwajów Śląskich S.A. oraz firmy Alstom-Konstal S.A., który stał się sponsorem remontu. Prace rozpoczęto w 2007 roku - odtworzono m.in. charakterystyczne przeszklenie czoła wagonu i klap maszyn drzwiowych, przywrócono oryginalne klosze lamp zewnętrznych, oryginalną atrapę z przodu i pomalowano wagon według schematu z połowy lat 70. - na kremowo-czerwono (z kremowym fartuchem i czarną listwą), z oznakowaniami WPK Katowice. Wagon pozostawiony został w ruchu liniowym, stacjonuje w zajezdni Zawodzie i sporadycznie spotkać można go na trasie. Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:21 GDAŃSK. EKSPLOATACJA N105 ZAKOŃCZONA - www.tramwaje.gdanskue.info (archiwum) Odpowiedz Link
madohora Re: TRAMWAJE 25.01.23, 18:22 Konstal 105N Eksploatacja liniowa zakończona Pierwszy wagon typu 105N wyjechał z chorzowskiego Konstalu w 1973 roku. Wagony o numerach fabrycznych 1 i 2 trafiły do Warszawy, kolejne 21 do Katowic, następnie po 7 egzemplarzy do Poznania i Krakowa oraz 5 do Wrocławia. Odpowiedz Link