Dodaj do ulubionych

Czy wiesz, że III (ciekawostki)

27.10.20, 18:14
CZY WIESZ, ŻE (CIEKAWOSTKI)
Obserwuj wątek
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:15
        Naukowcy stwo-rzyli robota z „układem nerwowym” wzo-rowanym na ludzkim. Prototyp wyposa-żony jest w szereg czujników, w tym „bólu” powodowanego przez nacisk. Wszystkie one są połączone z tzw. minimózgami, które zbierają i obrabia-ją informacje przez nie wysyłane. Taki system, w porównaniu ze standardowym podłączeniem wielu czujników do cen-tralnej jednostki obliczeniowej, uspraw-nia procesy przetwarzania informacji i odpowiedzi na bodźce oraz uczenia się. Dodatkowo roboty mogą być wypo-sażone w żel, którego składniki (jony) oddziałują ze sobą w odpowiedzi na uszkodzenia, co daje robotowi sygnał do samonaprawy
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:16
          ustriaccy uczeni odkryli, że niższa temperatura otocze-nia sprawia, że zarówno u ludzi, jak i u myszy podwyższa się poziom wita-miny A oraz jej transportera we krwi. Pod wpływem chłodu witamina A wędru-je do tkanek tłuszczowych, gdzie sty-muluje przekształcenie złej białej tkan-ki tłuszczowej w dobrą brunatną, która posiadając wyższą aktywność metabo-liczną, łatwo się spala, generując cie-pło. U człowieka i innych ssaków ponad 90 proc. zgromadzonego tłuszczu aku-muluje się w postaci białej tkanki tłusz-czowej, której pozbycie się nie jest takie łatwe. Dlatego odkrycie nowego mecha-nizmu przekształcania jej w brunatną tkankę tłuszczową z udziałem witaminy A może być wykorzystane w lecze-niu otyłości.
          • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:16
            Zwiększone stę-żenie podtlenku azotu w atmosferze sil-nie przyspiesza zmiany klimatyczne. Obok CO2 i metanu jest trzecim waż-nym gazem cieplarnianym emitowanym w wyniku działalności antropogenicz-nej. Jego źródłem są głównie nawo-zy sztuczne używane w rolnictwie oraz odchody zwierzęce. Rosnące zapotrze-bowanie na paszę dla zwierząt, jak rów-nież na mięso z hodowli przemysłowej może jeszcze bardziej zwiększyć emi-sję. Podtlenek azotu jest około 300 razy bardziej szkodliwy dla klimatu niż dwu-tlenek węgla. Pozostaje w atmosferze około 120 lat. Chociaż występuje tylko w ilościach śladowych, nieproporcjo-nalnie przyczynia się do antropogenicz-nych zmian klimatycznych. Już dziś stę-żenie podtlenku azotu w atmosferze jest o około 20 procent wyższe niż w czasie sprzed epoki przemysłowej.
            • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:17
              Kilka lat temu wykazano, że niektóre bakterie z gatun-ku Staphylococcus aureus (gronkowiec złocisty) są motorem rozwoju atopowego zapalenia skóry lub egzemy, które doty-ka 20 – 30 proc. dzieci. Naukowcy długo szukali mechanizmu odpowiedzialnego za ten proces. Okazało się, że kluczo-wym graczem jest tu białko Sbi produkowane przez bakterie. Sbi powoduje szyb-kie uwalnianie interleukiny 33, która jest bardzo ważna w odpowiedzi immunolo-gicznej prowadzącej do dziecięcej egze-my. Gronkowce produkują wiele tzw. czyn-ników wirulencji, które mogą wywoływać różne reakcje naszego organizmu, jednak tylko bakterie z gatunku S. aureus zdol-ne do produkcji Sbi powodują alergiczną odpowiedź zapalną skóry
              • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:18
                Według badań naukowców z Uniwersytetu Sta-nu Waszyngton, osoby z zaburzenia-mi obsesyjno-kompulsyjnymi (OCD) odczuwają zmniejszone nasilenie obja-wów w ciągu czterech godzin od pale-nia konopi indyjskich. Naukowcy prze-analizowali dane wprowadzane do aplikacji Strainprint przez osoby, które zidentyfikowały u siebie OCD. Po pale-niu konopi użytkownicy zgłosili zmniej-szenie kompulsji o 60 procent, natręctw lub niechcianych myśli o 49 procent, a niepokoju o 52 procent. Efekt między marihuaną a redukcją kompulsji i lęku utrzymywał się pomimo rozwijania się u badanych tolerancji na konopie. Bada-nie wykazało również, że konopie indyj-skie o wyższym stężeniu kannabidio-lu (CBD) lepiej działały na ograniczenie kompulsywnych zachowań. Pokazało to potencjał terapeutyczny CBD dla osób z OCD
                • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:18
                  Niektórzy właś-ciciele zwierząt domowych, takich jak psy i koty, zaczynają opierać dietę swoich milusińskich na surowym mię-sie, zamiast dawania przetworzonej karmy. Najnowsze badania naukowców z University of Zurich sugerują, że taka dieta może być ryzykowna, ponieważ surowa żywność może zawierać wyso-ki poziom szkodliwych bakterii, w tym wywołujących choroby zarówno u zwie-rząt, jak i u ich właścicieli. Przebadano 51 rodzajów surowego jedzenia pocho-dzącego od 8 producentów ze Szwajca-rii i z Niemiec. W 72,5 proc. znajdowały się w nim bakterie należące do rodziny Enterobacteriaceae (wśród nich m.in. Salmonella, Shigella czy Escherichia coli), których ilość przekraczała normy ustalone przez UE. W 63 proc. próbek obecne były szczepy oporne na anty-biotyki
                  • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:18
                    Ludzki mózg osiąga pełną dojrzałość dopiero po 20. roku życia, dlatego targane silnymi emo-cjami małe dzieci potrzebują wspar-cia zintegrowanych mózgów dorosłych opiekunów, by się uspokoić. Naukowcy z Ohio State University pokazali, że pew-ne połączenia regionów mózgu wygląda-ją inaczej u noworodków i u dorosłych. U dorosłych ciało migdałowate, klu-czowy element neuronalnych podstaw emocji, jest bardziej połączone z obsza-rami przetwarzającymi złożone bodź-ce, związane z rozpoznawaniem twarzy, ciał i obiektów (wzrok) albo procesowa-niem mowy (słuch). U noworodków ciało migdałowate połączone jest równomier-nie z całymi obszarami przetwarzania wzrokowego i słuchowego. Oznacza to, że doświadczanie świata zmienia mózg niemowlęcia w ten sposób, że dopie-ro u kilkumiesięcznych dzieci konkretne emocje zostają przypisane do konkret-nych widoków i dźwięków
                                  • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:27
                                    Gałęźnica szorstkołuska występuje w zachodniej Afryce. Jest to wąż zwinny, szybki i dość agresywny. Gdy poczuje się zagrożony, błyskawicznie atakuje. Skórę ma pokrytą łuskami, które są okresowo zrzuca-ne. Gad ten przeważnie przebywa w gęstych gałęziach. Gdy temperatura zaczyna spa-dać, nie zapada w sen zimowy, tylko zamie-ra w bezruchu, żeby nie tracić energii. Jest głuchy i ma słaby wzrok. Gdy chce wytropić ofiarę, wykorzystuje węch, rozwidlony język oraz wrażliwość na drgania. Żyje od 10 do 20 lat.
                                    • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:28
                                      o 10 latach oczekiwania we wrocław-skim zoo na świat przyszły dwa scyn-ki nadrzewne. Maluchy są dość duże, bo mają po ok. 30 cm długości, jednak i tak są o połowę mniejsze od dorosłych osob-ników. Jeszcze nie jedzą samodzielnie, a matka jest cały czas obok nich. W ter-rarium czekają na nich wodospad i oczko wodne, bo gatunek ten lubi zlizywać kro-ple wody z drzew i skał. Ważne są także rośliny, które będą dla tych dużych jaszczu-rek nie tylko pokarmem, ale i schronieniem oraz urozmaiceniem w ich życiu. Roślin-ność trzeba im będzie co tydzień dosa-dzać, bo szybko zjedzą każdą partię. Scynk nadrzewny żyje na wolności tylko w lasach deszczowych na Wyspach Salomona (Oce-ania). Jest tam zagrożony wyginięciem z powodu polowań i wycinania lasów. – To kolejny przypadek, kiedy hodowla w ogro-dzie zoologicznym może uratować gatunek przed wymarciem – mówi Radosław Rataj-szczak, prezes wrocławskiego zoo.Dorosły scynk wraz z ogonem ma ok. 70 cm długości. Waży ok. jednego kilograma. Barwa skóry jest ochronna – oliwkowa lub zielona z delikatnymi plamkami. Głowa tej jaszczurki jest duża i ma kształt serca. Dzięki odpowiedniej budowie nóg, ostrym pazurom i chwytne-mu ogonowi gad doskonale wspina się na drzewa. Dnie spędza w dziuplach. Prze-bywa w niewielkich grupach złożonych z samic, młodych i jednego samca.
                                      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 18:29
                                        Dyplomatka to najbardziej formalny męski płaszcz jesienno-zimowy. Zwy-kle jest szary, granatowy lub czarny. Przylega do ciała. Sięga maksymalnie do kolan. Może występować zarówno w wersji jednorzędowej, jak i dwurzędo-wej oraz być wykonany z grubej wełny lub kaszmiru.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.11.20, 23:31
          Nowe bada-nia pokazują, że chore nietoperze wampiry dystansują się społecznie od swoich kolegów z grupy. Naukow-cy podali dzikim nietoperzom wampi-rom substancję, która aktywowała ich układ odpornościowy i wywoływała nudności przez kilka godzin. Następ-nie umieścili je w legowisku. Gru-pa kontrolna otrzymała placebo. Nie-dysponowane nietoperze wchodziły w interakcje z mniejszą liczbą innych nietoperzy i spędzały w ich pobliżu mniej czasu. W badaniu nie podano prawdziwych patogenów. Naukow-cy oceniają, że zmiany w zachowaniu mogą zależeć od patogenu. Niektóre choroby mogą sprawiać, że interakcje są bardziej prawdopodobne lub mogą prowadzić do unikania chorych osob-ników.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 01.12.20, 14:40
          Pod względem podatkowym, w Norwegii striptiz rozliczany jest jako forma sztuki. - Norweski sąd apelacyjny orzekł, że striptiz jest formą sztuki i dlatego powinien być zwolniony z podatku od wartości dodanej - poinformowała stacja BBC w 2006 roku.
          • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.08.21, 16:48
            Napa to rodzaj zatrzasku, zapięcia zastępującego guzik. Składa się z dwóch części: zewnętrznej i wewnętrznej. Napy są stosowane wszędzie tam, gdzie istnieje potrzeba rozłączalnego połączenia
            dwóch części odzieży. Pełnią tę samą funkcję co guziki, a ze względu na wygodę użytkowania coraz częściej je zastępują. Wykonywane są z metalu i kolorowych tworzyw sztucznych.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.04.21, 17:56
          Obecnie stoso-wane wszczepialne biosensory muszą być wymieniane po kilku dniach lub tygo-dniach. Naukowcy opracowali nowatorski typ wszczepianego czujnika, który może pozostać w organizmie przez kilka mie-sięcy. Czujnik oparty jest na stabilnych kolorystycznie nanocząsteczkach złota, których kolor zmienia się dzięki recepto-rom na konkretne cząsteczki leku, infor-mując m.in. o różnych jego stężeniach. Aby zapobiec odpłynięciu drobnych czą-stek lub ich degradacji przez komórki odpornoś ciowe, biosensory są osadzo-ne w porowatym hydrożelu o konsysten-cji przypominającej tkankę. Po wszczepie-niu pod skórę małe naczynia krwionośne i komórki wrastają w pory. Czujnik jest zin-tegrowany z tkanką i nie jest odrzucany jako ciało obce
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 23.05.21, 16:52
          Holenderscy naukowcy nauczyli pszczo-ły wykrywania wirusa SARS-CoV-2. Trening trwał zaledwie kilka godzin. Po jego zakoń-czeniu błonkoskrzydłe były w stanie wskazać zakażoną próbkę w ciągu sekund, informu-jąc o tym... wytknięciem języka. Zachętą była atrakcyjna nagroda w postaci słodzonej wody. Najpierw owadom wystawionym na działanie testera w tym samym czasie podawano roz-twór z cukrem. Te łapczywie go zlizywały. Po kilku powtórzeniach same wystawiały język, gdy tylko poczuły woń pochodzącą od osoby zaatakowanej koronawirusem. Eksperyment się powiódł, gdyż pszczoły mają doskonały węch, a do tego, przy odpowiedniej zachę-cie, można je wyszkolić w identyfikowaniu konkretnej woni. COVID-19, podobnie jak inne choroby, powoduje zmianę zapachu cia-ła osoby zainfekowanej.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 24.05.21, 17:07
          Wyspecjalizowane komórki odpornościowe, które gromadzą się w mózgu po dniach lub tygodniach od udaru, stymulują funkcje nerwowe u myszy i mogą zostać wykorzystane do regeneracji. Amerykańscy uczeni poprawili ich skutecz-ność przez traktowanie ich kompleksem przeciwciał zaprojektowanych do leczenia pacjentów po przeszczepach lub z cukrzy-cą. Dotychczas najlepsze rokowanie miały osoby, które do 4,5 godz. po udarze otrzy-mały leczenie tPA (tkankowy aktywator plazminogenu) rozpuszczające powstały zakrzep i zapobiegające śmierci neuronal-nej. Innowacyjna terapia pozwala na powrót do zdrowia pacjentom, u których doszło do poważniejszych zmian w mózgu
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.06.21, 17:53
          Na całym świecie zmniejsza się po- wierzchnia jezior. Zespół niemiecko-holen-derskich naukowców twierdzi, że w tym zakresie sytuacja jest katastrofalna. Wokół nich zmienia się przyroda – rośliny oraz zwierzęta ze swoimi siedliskami. Zagrożo-ne są także istniejące obecnie linie brzego-we. Winę za ten stan rzeczy ponoszą zmia-ny klimatyczne. Przykładem jest największe jezioro na ziemi – Morze Kaspijskie. O ilości wody w nim decydują dopływy rzek, opady oraz parowanie. Specjaliści przewidują, że w ciągu stulecia poziom wód może w nim opaść aż o 9 – 18 metrów. Znacznie ogra-niczy to rybołówstwo i turystykę w Kazach-stanie, Turkmenistanie, Iranie, Azerbejdża-nie i w Rosji
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.06.21, 17:55
          Największy geoglif świata, czyli wielki rysunek wykonany na ziemi, widnieje na pustyni Thar w pobliżu wsi Boha w Indiach. Odkryli go francuscy naukowcy – ojciec i syn, Carlo i Yohann Oetheimerowie. Naj-pierw zauważyli coś ciekawego w Google Earth, a następnie udali się na miejsce, żeby za pomocą drona dokonać badań terenowych. Zidentyfikowali cztery wiel-kie symbole wykonane z linii o szerokości 50 centymetrów. Największy z nich to spira-la znajdująca się na powierzchni 723 x 198 metrów, utworzona przez pojedynczą linię o długości 12 kilometrów. W pobliżu zna-leziono jeszcze trzy geoglify, z których dwa nie są już zbyt wyraźne. Całość rysunków to w sumie 48 km linii utworzonych przez niewielkiej głębokości rowy
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 05.08.21, 18:27
          Makolągwa zwyczajna to ptak nieco mniejszy od wróbla. Bardzo lubi nasiona roślin oleistych oraz traw i chwastów. To roślinożerca, jednak swe młode karmi lawami mrówek i mszyc. Jest ptakiem bardzo ruchliwym, który pięknie, melodyjnie śpiewa. Samiec w okresie godowym ma czerwoną plamę na piersi i nieco mniejszą na czole.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.08.21, 16:37
          U żyraf wcale nie widać, że samice spodziewają się dziecka. Informacja ta dociera do otoczenia dopiero wtedy, kiedy samica zaczyna rodzić. Mimo że cielaczek jest duży, bo waży około 100 kg, to w 800-kilogramowym ciele matki go nie widać. Żyrafy rodzą na otwartej przestrzeni i – co ciekawe – właśnie to, że nie można dostrzec, iż spodziewają się potomka, chroni je przed drapieżnikami, gdyż nie rozpoznają one słabszej samicy.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.08.21, 16:44
          Samiec pandki rudej jest wielkości kota domowego. Prowadzi samotne życie. Jego dieta to głównie bambus. Nie trawi celulozy. Przyswaja tylko 24 proc. tego, co zje, spędza zatem 13 godzin
          dziennie na konsumowaniu, by zapewnić sobie wystarczającą ilość składników odżywczych. Schodzi na ziemię jedynie po to, by poszukać partnerki. Samice pandek są płodne tylko 24 godziny w roku
          – zwykle na początku wiosny.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.08.21, 16:45
          Pierwszy naukowy opis goryla został sporządzony przez amerykańskiego misjonarza w 1847 roku. Są to największe z obecnie żyjących małp naczelnych, które uznaje się za człowiekowate. Te fascynujące stworzenia mają z ludźmi 98,3 proc. wspólnego DNA. Oznacza to wyprostowaną postawę, inteligencję, a także umiejętność wytwarzania i używania narzędzi. Do komunikacji wykorzystują około 25 różnych dźwięków. Warto podkreślić, że samice tego gatunku rodzą tylko co 4 – 6 lat. Goryle codziennie spożywają około dwudziestu kilogramów pokarmu: są to głównie owoce, korzenie, rośliny, pędy i kora drzew. W naturalnych warunkach największym zagrożeniem dla goryla jest lampart, który do ostatniego momentu pozostaje niewidoczny, a dzięki swojej sile radzi sobie z przeciwnikiem o wiele większym od niego. Zwierzętom tym grozi wyginięcie, mimo że najliczniejsza grupa goryli
          nizinnych to aż sto tysięcy osobników
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 15.09.21, 22:23
          Twarz najstarszego Holendra zrekonstruowali eksperci z Narodowego Muzeum Starożytności w Lejdzie w Holandii. Krijn, bo tak został nazwany przez naukowców neandertalczyk, żył od 50 do 70 tys. lat temu. Mieszkał na obszarze, który obecnie zajmuje Morze Północe, gdyż poziom wody był wtedy o 50 m niższy niż dziś. Znajdowała się tam stepowa równina Doggerland, na której neandertalczyk mógł spotykać m.in. mamuty, renifery i nosorożce włochate. Odtworzenie twarzy Krijna było wyzwaniem, bowiem odnaleziono jedynie część czaszki o wymiarach 10 na 6 cm. Podjęli się tego dwaj mistrzowie w tej dziedzinie
          – Alfons i Adrie Kennisowie. Bracia wykonali wcześniej wiele rekonstrukcji neandertalczyków
          i innych prehistorycznych ludzi, w tym lodowcowej mumii Ötziego. Twarz najstarszego Holendra można
          oglądać w Rijksmuseum van Oudheden do końca października.
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 08.11.21, 17:44
          Kostki cukru. W czasie wielkiej czystki w roku 1937 wśród milionów aresztowanych znalazł się też Andriej Tupolew z grupą konstruktorów lotniczych. Gdy z rozkazu Berii powołano Centralne Biuro Projektowe
          NKWD w Bolszewie (oddział więzienny), w 1938 roku przewieziono tam Tupolewa. Pięćdziesięcioletni inżynier miał po pobycie w więzieniach taką traumę głodową, że nie chciał w Bolszewie oddać kostek cukru, które przywiózł ze sobą, i to mimo usilnych zapewnień, że w nowym miejscu nie braknie mu żywności
        • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 30.11.21, 17:35
          Ucho i zęby Ziuka. W carskim liście gończym rozesłanym za Józefem Piłsudskim znajdujemy między innymi takie dane: wzrost – 1 m 75 cm, twarz – czysta, oczy – szare, włosy – ciemnoblond, nos – normalny, zęby
          – nie wszystkie, szczególne znamiona – na końcu prawego ucha brodawka. Przyszły marszałek nie miał szczęścia do uzębienia. W roku 1887, z którego pochodzi przytaczany dokument, stracił dwa przednie zęby wybite w irkuckim więzieniu kolbą karabinu przez carskiego żołnierza. Ich brak Piłsudski starał
          się do końca życia markować sumiastym wąsem
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 27.10.20, 23:43
        Mamy foki wychodzą na ląd, by karmić swoje dzieci przez pierwsze tygodnie ich życia. Potem maluchy muszą radzić sobie same. Doty-czy to zarówno połowu ryb, jak i zejścia do morza. Przednie płetwy służą fokom do sterowania, a tylne do zwiększania pręd-kości
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 01.12.20, 14:38
        Norwegowie uwielbiają taco. Mimo że danie to zostało wprowadzone do kraju dopiero w latach 90., szybko stało się niezwykle popularne i docenione. Taco zyskało w Norwegii taką sławę, że tacofredag (piątki z taco) stało się zwyczajem celebrowanym co tydzień w wielu domach.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 08.12.20, 23:16
        Naukowcy wzię-li pod lupę przyssawki ośmiornicy. W pierwszej warstwie komórek wew-nątrz nich odkryli nową rodzinę recep-torów, które reagują i wykrywają czą-steczki nierozpuszczalne w wodzie. Badacze sugerują, że zwierzę używa tych receptorów do sprawdzania, cze-go dotykają przyssawki i czy nie jest to przypadkiem potencjalna ofiara. Dzięki tym receptorom ośmiornica może roz-różnić, czy dotyka kraba, czy kamienia. Ponieważ ramiona ośmiornicy są boga-to unerwione, a ich układ nerwowy jest częściowo autonomiczny (niezależny od mózgu), takie narzędzia pozwalają tym zwierzętom szybko podejmować akcje (chwytania lub dalszego poszu-kiwania) w zależności od tego, jakie sygnały dotrą od przyssawkowych recep torów.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.12.20, 14:54
        aniedbane, pomazane i straszące dotąd wyglądem wiejskie budki PKS w województwie łódzkim od 2015 roku zmieniają się w prawdziwe dzieła sztuki. W ramach akcji Folkowe Przystanki współcześni artyści ozdabiają je wielko-formatowymi reprodukcjami znanych mistrzów oraz obrazami inspirowanymi twórczością młodopolskich malarzy i pi- sarzy. Śródpolna Galeria powstała z inicja-tywy Fundacji „Tu brzoza”. Liczy 13 uni-katowych dzieł i jest jedyną tego typu atrakcją w kraju. Na trasie wiodącej od Poddębic w stronę zbiornika Jeziorsko można podziwiać m.in. w Chropach – „Na pastwisku” Stanisława Witkiewi-cza, w Sędowie – „Kobietę z kurą” Julia-na Fałata, w Brudnowie – „Bociany” Józefa Chełmońskiego, w Drużbinie – „Wiej-skie podwórko” Tadeusza Makowskiego, a w Górze Bałdrzychowskiej na murze przystanku pojawili się „Chłopi” ze słyn-nej powieści Władysława Reymonta.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.12.20, 14:58
        Nowy środek do dezynfekcji starodru-ków mający ochronić je przed grzybami opracowali polscy uczeni. Dr Agnieszka Bangrowska z Wydziału Humanistycz-nego oraz prof. Robert Musioł z Wydzia-łu Nauk Ścisłych i Technicznych Uniwer-sytetu Śląskiego są wynalazcami nowego preparatu. Można go używać nie tylko do starych woluminów, ale i do drewna, na przykład antycznych ram. Ponadto, co bardzo istotne, nowinka jest bezpieczna dla człowieka i środowiska. Środek jest objęty ochroną patentową
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.12.20, 18:22
        Maseczkę ochronną, z której znika-ją bakterie i wirusy po wystawieniu jej na słońce, opracowali amerykańscy uczeni z University of California. Nowinka wyko-nana jest z bawełny nasączonej różnymi chemikaliami, m.in. barwnikiem zwanym różą bengalską. Wystarczy, żeby przez 30 minut leżała w świetle słonecznym, a wszystkie wirusy z niej znikną. Z kolei po bakteriach nie ma śladu po upływie 60 minut. Można ją prać dziesięciokrot-nie i ciągle wystawiać na działanie światła dziennego przez co najmniej siedem dni bez utraty jej dobroczynnych właściwości. Nowatorską tkaninę będzie można wyko-rzystywać też podczas szycia kombinezo-nów ochronnych.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 10.12.20, 00:59
        Wspólnicy. Wiaczesław Mołotow, współarchitekt paktu niemiecko--radzieckiego z 1939 roku będącego faktycznie kolejnym rozbiorem Polski, dożył we względnym spokoju swoich dni. Po próbie obalenia Chruszczowa w 1957 roku nie został zgładzony ani osądzony. Wysłano go w 1961 roku na emeryturę, mieszkał w służbowym lokalu i z powodu swoich niepohamowanych ambicji politycznych pozostawał pod dozorem władz. Mieszkańcy Moskwy widywali go na spacerach. Umarł w 1986 roku w wieku 96 lat. Jego niemiecki odpowiednik z 1939 roku – Ribbentrop – został skazany w Norymberdze na śmierć przez powieszenie. Mołotow przeżył Ribbentropa o 40 lat
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 11.12.20, 00:20
        Metaanaliza obej mująca ponad 40 tysięcy ludzi wyło-niła cechę osobowości, która pomaga tworzyć szczęśliwe rodziny. Jest nią psy-chologiczna elastyczność, która ułatwia życie pojedynczym osobom, lecz tak-że wzbogaca ich relacje z innymi. Świa-doma elastyczność została powiązana z silniejszymi więziami między człon-kami rodziny i korzystniejszą dynamiką relacji w niej panujących. Umiejętności potrzebne do bycia elastycznym obej-mują otwartość i zdolność do akcep-tacji doświadczeń życiowych, zarówno przyjemnych, jak i trudnych, świadomą i uważną obecność „tu i teraz” oraz umie-jętność patrzenia z szerszej perspekty-wy nawet w obliczu trudności. W życiu rodzinnym elastyczność wiedzie do większej spójności, mniejszego stresu i powszechniejszego stosowania ada-ptacyjnych strategii rodzicielskich.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 22.12.20, 16:20
        Był to czas podwójnych standardów. Młodzi mężczyźni byli chwaleni za bycie bawidamkami, podczas gdy młode kobiety przebywały w domu, z powagą popijając herbatę. Po ślubie wielu arystokratów było niewiernych. Niektórzy oficerowie wojskowi nawet zabrali swoje kochanki na wojnę.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 03.01.21, 14:52
        Częstym proble-mem terapii raka jest ich niska specyficz-ność, tzn. zabijane są nie tylko komórki rakowe, ale również zdrowe komór-ki organizmu. Aby tę specyficzność zwiększyć, opracowano nano cząsteczki z osłonką lipidową, zawierające w środ-ku związki wapnia oraz cytryniany. Czą-steczki te wnikają do wnętrza wszystkich komórek, ale na skutek niewyjaśnione-go dotąd mechanizmu uwalniają swo-ją zawartość jedynie wewnątrz komórek rakowych. Wapń i cytryniany są waż-ne dla wielu ścieżek sygnalizacyjnych wewnątrz komórki, jednak ich nadmiar „przeciąża” mechanizmy komórkowe i prowadzi do wyeliminowania komórki nowotworowe
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 03.01.21, 16:27
        Środowisko natu-ralne na wiele sposobów przyczynia się do dobrobytu ludzi. Naukowcy przeana-lizowali publikacje naukowe, żeby ocenić, czy ekosystem wciąż działa tak wydajnie, aby wspierać rozwój ludzkości. Okazuje się, że w ciągu ostatnich 50 lat możliwości środowiska do wspierania człowieka bar-dzo zmalały. Chodzi np. o mniej wydajną od naturalnej likwidację zanieczyszczeń wody, zmniejszenie plonów z powodu zmniejszającej się populacji zapylaczy i produktywności gleby oraz zwiększone narażenie na powodzie i burze w miarę degradacji ekosystemów przybrzeżnych. Rozumienie i śledzenie wspierania ludz-kości przez naturę dostarcza krytycznych informacji zwrotnych, które mogą popra-wić naszą zdolność do zarządzania sys-temami Ziemi w sposób skuteczny, spra-wiedliwy i zrównoważony.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 03.01.21, 16:28
        Odciski palców mają własny mechanizm regulujący ich nawilżenie. Wilgotność dobierana jest tak, żeby zmaksymalizować tarcie. Potrzebna woda pochodzi ze źródeł zewnętrznych lub gruczołów potowych. Pomaga nam to nie upuszczać „śliskich” przedmiotów, takich jak smartfon, oraz wzmacnia wraż-liwość zmysłu dotyku. Odciski palców są cechą występującą wyłącznie u naczel-nych oraz u koali i wydaje się, że mają podwójną funkcję – zwiększają parowa-nie nadmiarowej wody, a jednocześnie utrzymują poziom wilgotności maksy-malizujący zdolność chwytania. Odkry-cie może pomóc naukowcom w lepszym projektowaniu protez rąk, sprzętu robo-tycznego oraz środowisk wirtualnej rze-czywistości
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 15.01.21, 18:19
        W 1725 profesor Johann Bartholomeus Adam Beringer, dziekan katedry medycyny Uniwersytetu w Würzburgu, ogłosił odkrycie sporej liczby skamielin zwierząt. Odnaleźli je podczas wykopalisk jego studenci. Odciski miały na sobie także wyryte inskrypcje w języku hebrajskim. Profesor, przekonany, że pochodzą one z czasów przedpotopowych i są dowodami na wydarzenia opisywane w Starym Testamencie, ogłosił wszem i wobec swoje odkrycie. Okazało sie jednak, że "kłamliwe kamienie" (po niemiecku lügensteine) zostały przygotowane przez jego dwóch akademickich kolegów, którzy po prostu zrobili mu dowcip. Oburzony profesor spotkał się z nimi w sądzie, ale jego dobre imię ucierpiało bezpowrotnie
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 22.01.21, 19:56
        Brytyjscy uczeni, wykorzystując nowy algorytm do anali-zy mikrobiomu w zdrowych i nowotwo-rowych tkankach, zauważyli, że każda z nich zawiera inne ilości bakterii. Co istotne, bakterie mogą uwalniać się do krwiobiegu, gdzie można je zidentyfiko-wać, zanalizować i wykorzystać zebra-ne dane do diagnostyki nowotworowej. W ramach analizy genomowej naukow-cy scharakteryzowali ponad 20 tys. pró-bek nowotworowych, które porówna-li do zdrowych. Wśród nich wyodrębnili 33 typy raka. Pozwoliło to na stworzenie nowotworowej bazy danych, zawierają-cej informacje o jakości i ilości bakterii występujących w komórkach nowotwo-ru. Porównując skład bakteryjny krwi pacjenta z bazą danych, można nie tyl-ko zdiagnozować nowotwór, ale prze-widzieć jego stadium, rokowanie, agre-sywność, a nawet znaleźć odpowiedź na leczenie.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 22.01.21, 19:59
        Żeby kawa była satysfakcjonująca w smaku, ale i nie-droga, palarnie używają zwykle ziaren pochodzących z dwóch rodzajów kawy: arabiki i robusty. Niestety, czasem skład opisany na opakowaniu nie zgadza się z zawartością, ponieważ producenci używają więcej tańszej robusty. Kana-dyjscy naukowcy opracowali metodę, dzięki której można sprawdzić faktycz-ny skład kawy. Wyekstrahowali związki chemiczne zawarte w ziarnach arabiki i robusty, używając metanolu, i prze-analizowali je, wykorzystując technikę magnetycznego rezonansu jądrowe-go (NMR). Okazało się, że w ziarnach robusty jest wysokie stężenie sub-stancji zwanej 16-O-metylkafestolem, w przeciwieństwie do ziaren arabiki, które zawierają bardzo dużo kahweolu. Te dwa związki pozwalają na określe-nie proporcji rodzajów kawy w gotowym produkcie.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 22.01.21, 19:59
        Rodzice zawsze powtarzają dzieciom, że śniadanie to naj-ważniejszy posiłek dnia. Być może już wkrótce dołączą do nich trenerzy koszy-kówki. Amerykańscy naukowcy podzieli-li 18 osób trenujących i/lub grających pro-fesjonalnie w koszykówkę na dwie grupy: jedną, która spożywała śniadanie przed porannym treningiem, i drugą, która szła na trening na czczo. Po tygodniu role się odwróciły i druga grupa jadła śniadanie, a pierwsza nie. W trakcie treningów spraw-dzano celność rzutów za dwa i trzy punk-ty oraz rzuty wolne. Testowano akurat tę umiejętność, gdyż wymaga ona także siły i precyzji. Jak się okazało, w każdej kate-gorii lepiej rzucali ci, którzy zjedli śniadanie wcześniej, a istotne statystycznie różnice zaobserwowano przy rzutach wolnych
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.02.21, 18:41
        Badania na my-szach opublikowane w „Nature Neuro-science” wykazały, że jedno z kluczo-wych białek wirusa SARS-CoV-2, zwane spike (S1), może przekraczać barierę krew--mózg. Sugeruje to, że wirus może mieć też takie właściwości. Białko S1, które łączy się z receptorami komórkowymi, nawet oddzie-lone od wirusa powoduje odpowiedź zapal-ną polegającą na uwalnianiu dużej ilo-ści cytokin i innych sygnalizatorów stanu zapalnego. Częstymi objawami infekcji, które utrzymują się czasem dość długo, są zmęczenie, „zamglony umysł” i inne zabu-rzenia poznawcze. Naukowcy spekulują, że obecność S1 w mózgu może wpływać na funkcjonowanie ośrodków mózgu odpowie-dzialnych za oddychanie
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.02.21, 23:48
        Tkanka kostna ma sporo zdolności regeneracyjnych, jednak przy poważnych i rozległych zła-maniach lub degeneracji może to nie wystarczyć. W krytycznych przypadkach często potrzebny jest nawet przeszczep kości. Aby uniknąć tej inwazyjnej dla pacjenta strategii, opracowano metodę łączącą sztuczny materiał ceramiczny jako substytut kości, bioaktywne białko tkanki kostnej (rhBMP-2) oraz związek bisfosfonianu. W eksperymentach na szczurach wstrzykiwana w kontrolowa-ny sposób mieszanka z powodzeniem pomogła zregenerować i zagoić złama-nia kości piszczelowej i udowej. Co waż-ne, wszystkie użyte związki mikstury były zatwierdzone pojedynczo do stosowania w medycynie, więc proces wprowadze-nia ich mieszaniny do praktyki klinicznej powinien być krótszy
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 14.02.21, 15:32
        Globalna średnia temperatura powierzchni Ziemi osiągnę-ła w ubiegłym roku rekord wszech cza-sów i pokonała dotychczasowego rekor-dzistę, czyli rok 2016 – ogłosili naukowcy z NASA. Ostatnie siedem lat było najcie-plejszymi w historii pomiarów i wygląda na to, że ten trend będzie się utrzymywał. Wyjątkowymi czynnikami wpływającymi na temperaturę były pożary w Australii, które uwolniły do atmosfery dymy i inne cząsteczki potencjalnie blokujące dostęp promieni słonecznych do powierzchni Zie-mi. Z drugiej strony wyemitowane zosta-ły ogromne ilości CO2 zwiększające efekt cieplarniany. Kolejnym czynnikiem była pandemia koronawirusa, która zreduko-wała zanieczyszczenie powietrza. Bar-dziej przejrzysta atmosfera to wyższa temperatura na powierzchni naszej pla-nety. Niestety, ogólna produkcja gazów cieplarnianych rośnie tak jak temperatu-ra na Ziemi
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 14.02.21, 15:48
        Padok to garnitur z charakterystycz-ną, zapinaną na dwa wysoko położone guziki marynarką i spodniami o podwyż-szonym stanie. Ostatni guzik marynarki znajduje się w najwęższym miejscu talii. Nazwa tego garnituru pochodzi od pado-ku, czyli ogrodzonego placu przy torze wyścigowym, po którym oprowadza się konie. Stroje te były używane przez jeźdźców ze względu na wygodę
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 14.02.21, 15:55
        państwo robotników i chłopów. W objętej rewolucyjnym zamętem Rosji walczyły ze sobą nie tylko Armia Czerwona, armie białych czy oddziały interwencyjne. Nieliczni słyszeli o Armii Zielonej, którą utworzyli zbuntowani przeciw bolszewikom chłopi na południu Rosji. Zdesperowani rekwizycjami i głodem mieszkańcy wsi stworzyli regularne oddziały wojskowe w liczbie kilkudziesięciu pułków. Do ich stłumienia skierowano 100-tysięczną armię pod wodzą Tuchaczewskiego, dysponującą lotnictwem, artylerią i bronią gazową.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.03.21, 16:24
        przy pomocy specjalnych przy-rza.dów ustalono, że cera blondynki po-siada znaczną ilość barwnika niebieskie-o, a cera brunetki, barwnika zieToner.rn. Spostrzeżenie to wykorzystały fabryki pudm, dodając do swych ivyrr>bóiv do-mieszki odpowiednief!O barwnika w za. letności od cery, dla której puder jest vrzeznaczony.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.03.21, 16:28
        na podstawie posiadanego maszy-nopisu policja była dotychczas w stanie w każdym wypadku ustalić na jakiej maszynie Pisan.v był anonim. Obecnie ludzie, którzy pisząc listy, nie mają od-wagi podpisać je własnym nazwiskiem wpadli na niezwykły pomysl. Pisza oni anonimy przez kilka odbitek. Ustalono że na podstawie pia,tei z kolei odbitki' 11nj!epszy rzeczoznaivca nie jest w sta~ nf,e stwierdz~ć. na jakiej maszynie byl msany anomm.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 21.03.21, 16:58
        Aspiryna to tani lek stosowany w zapobieganiu i lecze-niu chorób układu krążenia, a także jako środek przeciwbólowy i przeciwgo-rączkowy. Aspirynę często aplikowa-no w trakcie pandemii grypy w 1918 roku, zanim udowodniono jej właściwo-ści przeciwwirusowe. Mając to na uwa-dze, izraelscy uczeni przeanalizowali dane pochodzące od 10 477 pacjen-tów testowanych na COVID-19 od 1 lutego do 30 czerwca 2020 roku. Ci, którzy stosowali aspirynę prewencyj-nie, mieli o 29 proc. niższe prawdopo-dobieństwo infekcji wirusem. Ponadto osoby zainfekowane COVID-19 i sto-sujące aspirynę szybciej pozbywały się wirusa z organizmu, a tym samym szybciej wracały do zdrowia (średnio o 2 – 3 dni). Czekamy na potwierdze-nie tych właściwości w badaniach kli-nicznych
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 31.03.21, 16:41
        Pandemia przy-szła rok temu i wywróciła nasze życie do góry nogami. Programy szczepień idą peł-ną parą, ale szczepionka jest nieefektyw-na, jeśli do zakażenia już doszło. Obec-nie nie mamy żadnego leku hamującego zakażenie koronawirusem, ale może się to wkrótce zmienić za sprawą duńskich naukowców. Uczeni opracowują terapeu-tyk naśladujący naturę, czyli białko na powierzchni naszych komórek (ACE2), które jest rozpoznawane przez wirusa, dzięki czemu jest on w stanie w nie wnik-nąć. Jeśli podamy pacjentowi substan-cję imitującą ten receptor, zablokujemy wirusa, a tym samym dezaktywujemy go. Prace nad obiecującym peptydem trwają, gdyż każdy lek musi przebyć długą drogę, by trafić na rynek farmaceutyczny
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.04.21, 13:29
        Pająki pawie są małe i mają około 5 milimetrów długości. Są też puchate, a samce wyróżniają kolorowe brzuchy i to, że lubią tańczyć. Pomaga im to zdo-bywać samice. Samiec zabiega o wybran-kę, podnosząc nogi i pokazując ów barwny brzuch; potrząsa nim, by zwrócić na siebie uwagę.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.04.21, 16:31
        Aby strawić pokarm, leniwce pstre wykształciły wielokomorowe żołądki. Po-nieważ jedzą liście, które dostarczają nie-wiele energii, poruszają się nieśpiesznie. Temperatura ciała leniwca jest jedną z najniższych w świecie ssaków – 30 do 35 stopni Celsjusza.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.04.21, 17:55
        Baterie litowo--jonowe zdominowały nasze codzienne życie, jednak nadal mają kilka wad: mogą wywołać pożar, ich działanie jest ograni-czone w bardzo niskiej temperatury, a ich utylizacja jest problematyczna. Rosyjscy uczeni opracowali nowy typ baterii w opar-ciu o polimery nitroksylowe. Charakteryzu-ją się one wysoką gęstością energii oraz szybkim ładowaniem dzięki błyskawicznej kinetyce reakcji redox. Problem niewystar-czającego przewodnictwa elektrycznego został rozwiązany przez użycie komplek-su nikiel-salen, który umożliwia pracę bate-rii w szerokim zakresie temperatur. Inno-wacyjna bateria ładuje się 10 razy szybciej niż zwykła, nie grozi zapłonem i zawiera mniej metali ciężkich.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.04.21, 17:55
        Komercyjni pro-ducenci piwa i entuzjaści piwowarstwa domowego muszą radzić sobie z dużą ilością bogatych w białko i błonnik odpa-dów. Zwykle są one wykorzystywane jako pasza dla zwierząt lub po prostu wyrzu-cane. Amerykańscy naukowcy wpadli na pomysł efektywnego użycia pozo-stałości browarniczych. Nowatorski pro-ces z wykorzystaniem enzymów pozwa-la na wydajne odzyskiwanie białka (do 83 proc.), które może posłużyć jako jego alternatywne źródło dla ludzi i zwierząt. Co więcej, pozostałe włókna z pomo-cą bakterii mogą zostać przekształcone w kauczuk syntetyczny, plastyfikatory czy biopaliwo
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.04.21, 17:56
        Druk 3D rewo-lucjonizuje projektowanie i wytwarzanie produktów w wielu dziedzinach. Jednak proces ten generuje dużą ilość kosztow-nych i niezrównoważonych odpadów, co utrudnia wdrożenie go na szeroką ska-lę. Za każdym razem, gdy drukarka 3D wytwarza niestandardowe przedmioty, musi również drukować podstawki stabi-lizujące obiekt, po czym takie stabilizato-ry są usuwane. Aby zmniejszyć koniecz-ność produkowania tych marnowanych nośników, naukowcy stworzyli niedrogie wsporniki wielokrotnego użytku, popra-wiając opłacalność i zmniejszając zużycie materiału do druku 3D. Testy proto-typu wykazały, że oszczędza on około 35 procent materiałów
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 23.05.21, 16:53
        W brazylijskim Lesie Atlantyckim odkryto nowy gatunek ropuchy dyniowej. Ma minia-turowe rozmiary i jest pomarańczowa. Barwa ta to sygnał dla drapieżników, że skóra Bra-chycephalusa rotenbergae zawiera śmier-telną truciznę. Płaz świeci pod wpływem światła ultrafioletowego. Zwierzę należy do rodziny co najmniej 36 ropuch dyniowych, których nazwa pochodzi od popularnej dyni na Halloween. W Brazylii żyje największa liczba gatunków płazów na świecie.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 23.05.21, 18:21
        Naukowcy przed-stawili jedne z pierwszych dowodów na to, że rekiny podczas długodystan-sowych wypraw przez morza polega-ją na polach magnetycznych. Badacze nie mieli pewności, że wykorzystanie tzw. czepków będzie wystarczające do badania drogi powrotnej. Postanowi-li więc odłowić 20 młodych osobników i wystawić je na warunki magnetyczne w miejscach oddalonych o setki kilome-trów od tych, w których zostały złapane. Takie badania pozwalają na proste prze-widywanie, w jaki sposób rekiny powinny się zorientować, jeśli rzeczywiście pole-gają na wskazówkach magnetycznych. Naukowcy będą teraz oceniać wpływ pól magnetycznych ze źródeł antropo-genicznych, takich jak kable podmorskie, na wędrówki rekinów
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 23.05.21, 18:22
        Restrykcje kalo-ryczne i wszelkiego rodzaju posty zysku-ją coraz większą popularność ze wzglę-du na dowiedzione korzystne działanie zdrowotne i potencjalne wydłużenie życia. Naukowcy z University of East Anglia odkryli jednak, że mogą być niekorzyst-ne dla potomstwa. Z badań przeprowa-dzonych na nicieniu Caenorhabditis ele-gans, którego budowa i krótki czas życia czynią go idealnym do badań nad starze-niem się i długowiecznością, wynika, że dopóki kolejne pokolenia robaków także odżywiają się zgodnie z reżimem restryk-cji kalorycznych, to ich długość życia i wydajność rozrodcza wzrastają. Jednak kiedy potomstwo „robaków na poście” ma nieograniczony dostęp do pożywie-nia, efekt jest przeciwny, co jest widocz-ne zwłaszcza w trzecim i czwartym poko-leniu
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 24.05.21, 15:35
        Pończoszniki to gady kanadyjskiej Północy. Po sześciu miesiącach zimowej drzemki z kryjówek jako pierwsze wycho-dzą samce. Mimo że są głodne, nie intere-sują się jedzeniem. Ponieważ to zmienno-cieplne zwierzęta, by mieć energię, muszą wygrzać się na słońcu. Potem szukają partnerki. Te są dużo większe od samców. Wydzielają feromon (zapach), który zwa-bia kawalerów. Na jedną „panią” przypa-da 100 „panów”. Ona czerpie energię z ich ciepła, a oni owijają się wokół jej tułowia. Kiedy samica ma już dużo siły, rozpycha tłum adoratorów, by dotrzeć do skał. Wspi-na się po nich, a dogonią ją tylko najsil-niejsze samce. Czas godów trwa tydzień. Potem węże udają się do lasu. Żyją tam samotnie.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 24.05.21, 17:10
        Brazylijscy ucze-ni dowiedli, że nie ma różnicy w ilości wytworzonej masy mięśniowej w przy-padku osób wszystkożernych i wegan. W eksperymencie wzięło udział 38 mło-dych zdrowych osób, z których połowa była weganami. Uczeni przez 12 tygodni monitorowali ochotników, którzy w tym czasie wykonywali ćwiczenia zwiększają-ce siłę i masę mięśni. Każda osoba bio-rąca udział w eksperymencie spożywa-ła dziennie rekomendowaną ilość białka (pochodzenia roślinnego lub mieszanego) w ilości 1,6 g na kilogram masy ciała. Po trzech miesiącach naukowcy nie zaobser-wowali różnic w przypadku obu diet. Nale-ży pamiętać, że dieta wegańska zawiera mniej substancji białkowych, dlatego trze-ba spożywać większe porcje jedzenia, by osiągnąć taki sam efekt jak w przypadku diety mieszanej, co dla niektórych osób może być problematyczne.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 04.06.21, 16:30
        Najnowsze bada-nia pokazują, w jaki sposób zmodyfiko-wane komórki odpornościowe stosowane w nowych terapiach przeciwnowotworo-wych mogą pokonać fizyczne bariery, aby umożliwić własnemu układowi odpor-nościowemu pacjenta walkę z guzami. Włóknista struktura guza nowotworowe-go powoduje, że komórki układu odpor-nościowego (np. limfocyty) z około 2-krot-nym opóźnieniem docierają do komórek nowotworowych. Naukowcy z Uniwersy-tetu Minnesoty zidentyfikowali elementy strukturalne i sygnalizacyjne limfocytów biorące udział w przemieszczaniu się do celu. Następnie wykorzystali biochemicz-ne narzędzia do edycji genów i zmodyfi-kowali te komórki tak, by ponad 2-krotnie szybciej przemieszczały się w trudnym terenie, jakim jest guz, i tym samym szyb-ciej docierały i niszczyły komórki nowo-tworowe
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 09.06.21, 18:12
        Ariranię amazońską, zwaną też wydrą olbrzymią, zwierzę uważane za lokalnie wymarłe, zaobserwował Sebastián Di Mar-tino, dyrektor ds. ochrony przyrody Rewil-ding Argentina. – (...) Nie mogłem uwierzyć [własnym oczom]. Byłem bardzo szczęśli-wy. Nie wiedziałem, czy podążać za tym osobnikiem, czy też wracać do stacji, by opowiedzieć innym o wspaniałym zdarze-niu – opowiada Di Martino, który nagrał spotkanie na telefonie komórkowym.– Wydry te kontrolują populacje ryb (...). To wspaniałe, duże zwierzęta. Mogą osią-gać długość 1,8 m, a dorosłe osobniki ważą ponad 30 kg – dodaje Di Martino
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.06.21, 12:42
        Przesunięcie pory
        chodzenia spać i pobudki o jedną godzinę
        wcześniej może zmniejszyć ryzyko depresji
        nawet o 23 procent – twierdzą amerykańscy
        naukowcy. Dotyczy to przede
        wszystkim nocnych marków. Badanie
        wykorzystujące dane z obserwacji 840
        tysięcy osób stanowi silny dowód na to,
        że dany chronotyp, czyli skłonność osoby
        do zasypiania w określonym czasie, wpływa
        na ryzyko rozwoju depresji i wskazuje,
        jak niewielka zmiana w trybie życia może
        przyczynić się do lepszego zdrowia psychicznego.
        Jak sugerują badania, większa
        ekspozycja na światło występująca u rannych
        ptaszków ma wpływ na reakcje hormonalne
        i lepsze samopoczucie w ciągudnia.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.06.21, 12:42
        Wiele chemicznych
        fumigantów stosowanych w rolnictwie
        jest szkodliwych dla ludzkiego
        zdrowia i środowiska. Naukowcy zbadali
        zdolność organicznych produktów
        ubocznych pochodzących z produkcji
        piwa i stosowanych do dezynsekcji gleby,
        przy jednoczesnym zachowaniu różnorodności
        korzystnych mikroorganizmów
        glebowych i zwiększeniu plonów.
        Wydajne okazały się produkty uboczne
        makuchu rzepakowego i młóta browarnianego
        połączone ze świeżym obornikiem
        krowim. Na testowych poletkach
        uzyskano po roku wzrost plonów o około
        15 procent w porównaniu z poletkami
        kontrolnymi. Na dodatek zwiększyła się
        populacja pożytecznych mikroorganizmów
        w glebie, o czym świadczy znacznie
        wyższy wskaźnik jej oddychania
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 12.06.21, 12:43
        Nadciśnienie
        u kobiet w ciąży może zwiększać ryzyko
        udaru u potomstwa – ostrzegają uczeni
        ze Szwecji. Badanie, które objęło 5,8 mln
        dzieci, pokazało, że istnieje wyższe ryzyko
        wystąpienia udaru (o 33 proc.) oraz niedokrwiennej
        choroby serca (o 29 proc.)
        przed 41. rokiem życia u osób urodzonych
        przez matki borykające się z wysokim
        ciśnieniem i stanami przedrzucawkowymi.
        Otrzymane wyniki były niezależne
        od tego, czy dziecko było wcześniakiem,
        czy posiadało niską wagą urodzeniową.
        Uczeni wyeliminowali szereg czynników
        mogących mieć wpływ na analizy,
        jak płeć dziecka, wiek matki, status
        materialny, poziom edukacji, BMI, palenie
        papierosów etc. Planują teraz wydłużyć
        czas badania, by potwierdzić swoje
        obserwacje.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 15.06.21, 17:48
        Z ziemi polskiej do Francji. Polscy obywatele niejednokrotnie korzystali z azylu i gościnności Francji. Mamy być może z tego powodu pewien kompleks pokrzywdzonego dziejowo. Na pocieszenie można przypomnieć, że Warszawa była schronieniem dla części arystokracji francuskiej po rewolucji 1789 roku. Nad Wisłą, korzystając zresztą z gościnności carskiej, rozlokował się w 1801 dwór Ludwika Antoniego Burbona
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 15.06.21, 19:06
        Zakupy przez internet są coraz popularniejsze. W dobie pandemii nawet zakupy spożywcze prze-niosły się do sieci. Okazuje się, że zmiany te mają swoje odzwierciedlenie w sposo-bie wydawania pieniędzy. Badanie prze-prowadzono na 137 gospodarstwach w amerykańskim stanie Maine. Prze-analizowano 5573 transakcje. Uczestni-cy badania podczas robienia zakupów online wydawali ok. 44 procent więcej, a ich zakupy zawierały bardziej różno-rodne produkty w porównaniu z robio-nymi w sklepie. Co ciekawe, zmniejszały się wydatki na słodycze, głównie mrożo-ne desery oraz ciasta i ciasteczka
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 13:36
        Ice Memory” to program, w którego ramach na Antarktydzie przechowany zo -stanie najstarszy lód wydobyty w Alpach. Dzięki temu dla przyszłych pokoleń zacho-wane będą informacje dotyczące zmian kli-matu na przestrzeni ostatnich 10 tys. lat.Pozyskanie dwóch lodowych rdze-ni z głębokości ponad 80 metrów zajęło członkom ekspedycji pięć dni. Stało się to na wysokości 4,5 tys. m n.p.m. w przełę-czy Colle Gnifetti.Lodowiec, z którego pobrano rdze-nie, jest drugim największym w Alpach i zajmuje powierzchnię 40 km kwadrato-wych. Od połowy XIX wieku stracił oko-ło 40 proc. swojej pierwotnej powierzch-ni. Dlatego specjaliści musieli się śpieszyć z przeprowadzeniem misji, aby próbki, jakich potrzebowali, nie stopniały, zanim dokonają odwiertu
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 13:37
        o nie neandertalczyk, tylko starożyt-ny homo longi (człowiek smok) był naj-bliższym krewnym współczesnego czło-wieka. Żył on 150 tys. lat temu. Miał mózg porównywalny wielkościądo homo sapiens, kwadratowe oczodoły, grube łuki brwiowe, szerokie usta i zęby większe od naszych. Ustalili to chińscy uczeni po dokładnym zbadaniu tzw. czaszki Harbi-na, która została odkryta w rzece Songhua w latach 30. XX wieku. Przez dziesięci-olecia była ukrywana, zanim przekazano ją w ręce specjalistów. To jedna z najbardziej kompletnych skamieniałych czaszek pra-człowieka na świecie. Badacze są zdania, że ma bardzo ważne znaczenie dla zrozu-mienia ewolucji rodzaju homo i pochodze-nia nas wszystkich
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 14:19
        słynnym planetarium La Coupole na północy Francji można odbyć świetną podróż w kosmos. To jedyne miejsce na świecie, gdzie zainstalowano 12 potężnych projektorów i specjalnych paneli, które dzię-ki nowoczesnej technologii wyświetlają bar-dzo jasną i o wysokiej rozdzielczości pano-ramę przepełnioną szczegółami. Jej jakość wynosi 10 K, co oznacza niezwykle wyraźny zarówno obraz, jak i dźwięk. Na 15-metrowej kopule nie tylko widzimy, ale i przemierza-my przestrzeń kosmiczną w sposób niezwy-kle realistyczny. Jakbyśmy znajdowali się między obserwowanymi obiektami. Z pozy-cji swojego fotela możemy nawet sterować systemem wizualizacji i mieć duży wpływ na prawdziwie pozaziemski spektakl.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 14:19
        W ciągu ostatnich 14 lat podwoiła się ilość ciepła, które Ziemia zatrzymuje na lądach, w oceanach i w swojej atmosferze. Usta-lili to amerykańscy naukowcy za pomo-cą satelitów NASA. Wykorzystując odpo-wiednie dane, sprawdzili, ile energii dotarło w tym czasie do naszej planety, a ile zosta-ło oddane z powrotem w kosmos. Specjali-ści alarmują, że bilans ten wygląda alarmu-jąco. Przyczyną jest ocieplanie się klimatu oraz topnienie lodowców, które normalnie powinny pomagać naszej planecie w pozby-waniu się nadmiernej ilości ciepła. Kiedy lód i śnieg znikają w gruncie i wodzie, tempe-ratura wzrasta. Jeśli zjawisko to się pogłę-bi, dojdzie do jeszcze większych zmian kli-matycznych niż te, które obserwujemy teraz.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 14:22
        Podobne sytuacje zdarzają się nawet w Europie. W 2010 roku BBC podało infor-mację, że jeden z supermarketów w Car-diff (stolica Walii) poprosił swoich klientów, żeby nie przychodzili na zakupy w strojach powszechnie uznawanych tam za nocne
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 14:26
        Największym ssakiem lądowym żyjącym na ziemi był prawdopodobnie Paracera-therium linxiaense. Dowodzi tego czaszka osobnika pochodząca sprzed 26,5 mln lat i odnaleziona niedawno w północno--zachodnich Chinach. To już szósty ga- tunek z grupy olbrzymich nosorożców odkryty przez uczonych. Wielkość jego czaszki w porównaniu z bardziej komplet-nymi szkieletami należą cymi do zbliżonych gatunkowo zwierząt, wskazuje na to, że Paracera therium lin xiaense miał najbardziej imponujące rozmiary. Naukowcy obliczyli, że na wysokości barków osiągał 4,8 metra wzrostu. To tyle, ile ma (cała) współcze-sna żyrafa. Natomiast największe z obecnie żyjących nosorożców osiągają maksymal-nie 2 metry wysokości. Były też znacznie masywniejsze – ich waga szacowana jest na 11 – 20 ton. To tyle, ile 3 – 5 słoni afry-kańskich razem wziętych
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 14:31
        Choć samo sformułowanie brzmi nieprawdopodobnie, a nawet groteskowo, przeszczep taki jest praktykowany przy zaburzeniach równowagi flory bakteryjnej. Od zdrowego człowieka pobiera się próbkę kału i wprowadza w formie zawiesiny do jelit biorcy.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 07.07.21, 15:36
        Możliwe jest obni-żenie ciśnienia krwi bez ćwiczeń fizycz-nych i leków – apelują naukowcy z Colo-rado University w Boulder. Wystarczą 5-minutowe dzienne sesje z odpowied-nimi ćwiczeniami oddechowymi. Tre-ning ten został wymyślony w latach 80. XX wieku jako sposób na pomoc pacjen-tom z dolegliwościami układu odde-chowego w celu wzmocnienia przepo-ny i innych mięśni oddechowych. Znany jest jako trening siły wdechowej o wyso-kiej oporności i polega na energicznym wdechu za pomocą specjalnego urzą-dzenia, które zapewnia opór. W badaniu wzięło udział 36 osób w wieku 50 – 79 lat z problemami krążenia. Połowa otrzyma-ła właściwy trening, a pozostałe 18 osób trening placebo. Okazało się, że po 6 tygodniach 5-minutowych codzien-nych sesji treningu oddechowego skur-czowe ciśnienie krwi obniżało się średnio o 9 punktów, co było lepszym wynikiem niż włączenie treningu ruchowego pole-gającego na 30-minutowych codziennych spacerach
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.07.21, 15:37
        Chrząszcze sprzed milionów lat z ga- tunku Triamyxa coprolithica są pierw- szymi, które zidentyfikowano w skamie-niałych odchodach silezaurów. Zwierzęta te żyły około 230 mln lat temu, czyli jesz-cze przed dinozaurami. Ich odchody zwie się koprolitami. Jeden z nich prześwietlo-no i dokonano trójwymiarowej, kompute-rowej rekonstrukcji jego zawartości bez niszczenia go. Wewnątrz odkryto licz-ne fragmenty chrząszczy. Niektóre z nich przetrwały niemal w całości, z dobrze widocznymi, delikatnymi czułkami i odnó-żami. Zachowały się w taki sam sposób jak dużo później w bursztynie inne owady liczące zaledwie około 140 mln lat.Znane skamieniałości silezaurów (Sile-sau rus opolensis) pochodzą z Krasie-jewa w woj. opolskim. Ich odchody to cenne źródło wiedzy na temat ewolucji dużo starszych owadów oraz pożywienia wymarłych kręgowców
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.07.21, 15:41
        Ptaki są w stanie pomagać roślinom w przenoszeniu się na bardziej sprzyjające im tereny i w lepszy dla nich klimat – uważa-ją naukowcy. Skrzydlaci wędrowcy roznoszą nasiona na duże odległości i w odległe obsza-ry, do których dane gatunki roślin same by nie dotarły. Badania w tym zakresie przeprowa-dzono w 13 zbiorowiskach leśnych Europy. Obserwowano relacje pomiędzy 46 gatunka-mi ptaków i 81 gatunkami roślin. Okazało się, że tylko 35 proc. roślin, korzystając z uprzej-mości np. rudzików, kapturek, kosów i innych gatunków drozdowatych, przemieszcza się wiosną na północ naszej półkuli. Zdecydo-wana większość, bo aż 86 proc. z nich, roz-noszona jest przez ptaki migrujące jesienią do cieplejszych krajów. Zjawisko to będzie miało bardzo duże znaczenie dla kształtowa-nia się przyszłych lasów
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.07.21, 17:03
        Badając musz-ki owocowe, naukowcy wpadli na trop mechanizmu odpowiedzialnego za nasze preferencje żywieniowe. Muszki sporo czasu przeznaczają na poszuki-wanie „słodkich kalorii”, unikając jedze-nia gorzkiego, potencjalnie toksycznego. Naukowcy przygotowali dwie pożywki: słodką i odżywczą, ale doprawioną gorz-ką chininą, oraz mniej słodką i mniej kalo-ryczną. Okazało się, że im mucha bar-dziej głodna, tym bardziej jest w stanie tolerować gorzką chininę, by zyskać wię-cej kalorii. Badacze odkryli też, że aktyw-ność neuronów w specyficznym obsza-rze mózgu muszek zmienia się, gdy stają przed nowymi wyborami żywieniowymi, a zmniejszenie aktywności neuronów regulujących metabolizm skłaniało je do wyboru mniej kalorycznego pożywienia. Podobnie sprawy mają się u ludzi, gdzie zmiany w obszarach mózgu regulowa-nych przez neuroprzekaźnik, dopaminę, mają wpływ na wybory żywieniowe.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 13.07.21, 17:03
        Samozasilające się rozruszniki serca bez użycia baterii? Wygląda na to, że międzynarodowej gru-pie naukowców pod przewodnictwem Uni-wersytetu w Tel Awiwie udało się opraco-wać materiał, który umożliwi konstrukcję takiego urządzenia. Bazując na natural-nej strukturze kolagenu, stworzyli oni krótki peptyd zawierający jedynie trzy aminokwa-sy, ale wykazujący niezwykłą elastyczność i wytrzymałość porównywalną z tytanem. W badaniach przeanalizowano nanome-trową strukturę zbudowaną z tego materia-łu pod względem zdolności przetwarzania energii mechanicznej w elektryczną. Okaza-ło się, że materiał pod wpływem nacisków produkuje energię elektryczną z wydajno-ścią zbliżoną lub wyższą niż dostępne na rynku piezoelektryki. Nowy materiał, przyja-zny biologicznie, może znaleźć wiele zasto-sowań – w tym do produkcji urządzeń bio-medycznych, zasilanych np. przez skurcze serca, ruchy kości lub mięśni
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 25.07.21, 19:22
        2-letnia Kokona Hiraki wywalczyła
        w zawodach w USA olimpijską kwalifi-
        kację w skateboardingu – dyscyplinie,
        która zadebiutuje na tegorocznych igrzys-
        kach w Tokio. Tym samym przejdzie do

        historii jako najmłodsza olimpijka z Japo-
        nii, która wystąpi na igrzyskach.
        Do tej pory rekord pod względem wie-
        ku, według Japońskiego Komitetu Olim-
        pijskiego, należał do 13-letniej pływacz-
        ki Yukari Takemoto, która wzięła udział
        w igrzyskach w Meksyku w 1968 roku.
        Oprócz skateboardingu już pod koniec
        miesiąca w Tokio zadebiutują trzy inne dys-
        cypliny: wspinaczka sportowa, karate i sur-
        fing, a także koszykówka w odmianie 3x3
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 25.07.21, 19:25
        Profesor Carlos Moreno opracował
        projekt 15-minutowego miasta. To kon-
        cepcja, w której mieszkańcy metropolii
        mogliby załatwić najważniejsze sprawy,
        oddalając się maksymalnie na 15 minut
        od swojego domu. Czas ten powinien
        odpowiadać drodze pokonywanej pie-
        szo bądź na rowerze, tak by przemiesz-
        czanie się było jak najbardziej ekolo-
        giczne i zdrowe.
        Projekt Moreno jest zupełnym przeci-
        wieństwem założeń z XX wieku, kiedy
        miasta miały sprzyjać transportowi spa-
        linowemu. Sposobem na zrealizowanie
        15-minutowego miasta jest zaniechanie
        podziału na centra, części biurowe
        i sypialniane. To poszczególne dzielnice
        powinny być wielofunkcyjne i wygod-
        ne dla mieszkańców. Za tym pomysłem
        zaczęły podążać już niektóre polskie mia-
        sta, takie jak Kraków czy Gdańsk
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 25.07.21, 19:26
        Kawa nie tylko budzi dorosłych rano,
        ale podobno przedłuża ludziom życie.
        Takie nowinki podali ostatnio angielscy
        naukowcy. Nie powinno się jednak z nią
        przesadzać i pić jej więcej niż 4 filiżanki
        dziennie. Wtedy chroni nas przed zacho-
        rowaniem na raka. Jednak ma nie tyl-
        ko właściwości zdrowotne. Okazuje się,
        że jej fusy użyźniają ziemię, gdyż zawie-
        rają fosfor i potas. Jeśli posypiemy nimi
        miejsca, gdzie są mrówki, owady uciekną,
        gdyż kawa neutralizuje zapachy. Wyko-
        rzystuje się ją na przykład w perfume-
        riach. Jej ziarna umieszcza się w pojem-
        nikach w lodówkach.
        Jednak to nie koniec działania tej rośli-
        ny pochodzącej z Etiopii, z regionu Kaffa.
        Zanim zaczęto ją uprawiać, spożywano ją
        ugotowaną z dodatkiem soli i masła. Na
        świecie jest 6 tys. rodzajów kawy. Naj-
        więcej spożywają jej wcale nie Włosi, jak
        się powszechnie uważa, ale Finowie. Naj-
        droższa pochodzi z odchodów łaskunów.
        Kawa kopi luwak kosztuje około tysiąca
        euro za kilogram!
        Fusy nadają się jeszcze do czyszcze-
        nia grilla, zawierają bowiem oleje mineral-
        ne, które rozpuszczają tłuszcz i dzięki nim
        unikamy używania chemii, by mieć czy-
        sty ruszt. Wystarczy posypać nimi wilgot-
        ną gąbkę i potrzeć brudną powierzchnię.
        Kawą można także uzupełniać szczeliny
        lub zadrapania w meblach. Dzięki zawar-
        tości olejków fusy uzupełniają ubytki i je
        utwardzają. Małą czarną można podawać
        na różne sposoby: mrożoną, na gorąco
        lub dodawać do deserów. Do Polski kawa
        dotarła pod koniec XVII wieku
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 26.07.21, 19:11
        Bongo leśne to największa spośród
        afrykańskich antylop zamieszkująca lasy
        tropikalne i góry w Dolinie Konga. Środo-
        wiskiem życia tego gatunku są lasy desz-
        czowe z obfitym poszyciem oraz stoki gór.
        Jest bardzo szybka i zwinna, a jej ubar-
        wienie powoduje, że trudno ją wytropić.
        W porze suchej schodzi niżej, w obszar
        lasów bambusowych. W lesie porusza się
        bardzo zręcznie, rogi opierając na grzbie-
        cie, aby nie utknęły między gałązkami.
        Ma znakomity słuch i wydaje zróżnicowa-
        ne odgłosy. Jej pokarm stanowią głównie
        pnącza, zioła, liście bambusu oraz mło-
        de gałązki krzewów. Najbardziej gustu-
        je w młodych liściach, z niewielką ilością
        włókien, toteż często pasie się na polach
        uprawnych. Jest gatunkiem zagrożonym
        wyginięciem.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 26.07.21, 19:43
        W wojnie trójprzymierza (1864 – 1870), w której Paragwajczycy walczyli z Argentyną, Brazylią i Urugwajem, zginęło 50 – 60 proc. populacji Paragwaju. W wyniku działań wojennych oraz chorób zmarło 90 proc. mężczyzn
        zamieszkujących ten kraj.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 25.08.21, 16:12
        Machu Picchu, czyli najsłynniejsze i najlepiej zachowane miasto Inków, jest o kilka dekad starsze, niż wcześniej sądzono. Jednak konkretny rok powstania nie jest znany. Według obecnego stanu wiedzy już ok. 1420 roku miasto było zamieszkane. Dotąd uważano, że zostało zbudowane dopiero ok. 1440
        roku. To pierwsze w historii datowanie Machu Picchu poparte dowodami naukowymi. Do tej pory wiedzęna jego temat czerpano głównie z przekazów hiszpańskich kolonizatorów, które – jak się okazuje – nie są dokładne. Znany w całym świecie kompleks położony jest na wysokości 2090 – 2400 m n.p.m. na przełęczy między Huayna Picchu a Machu Picchu w peruwiańskich Andach. Jest opusz-czony od 1537 roku
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 25.08.21, 16:27
        Pierwszy na świecie urząd do spraw kobiet pod nazwą Departament Pracy Wśród Kobiet został powołany w Rosji Radzieckiej w 1919 roku. Założycielki za cel postawiły sobie między innymi kształcenie kobiet
        w duchu socjalizmu, transformację instytucji małżeństwa i macierzyństwa oraz poprawę warunków życia. Działalność spotykała się z wrogością na terenach republik azjatyckich, gdzie co roku na wsiach ginęło kilkaset aktywistek. Po kilku latach partia zaczęła osłabiać wpływy urzędu, zaś w 1930 Stalin go zlikwidował
        i ogłosił rozwiązanie „kwestii kobiet” w ZSRR.
      • madohora Re: Czy wiesz, że III (ciekawostki) 25.08.21, 17:56
        Jak wynika z badań przeprowadzonych przez naukowców z Washington University School of Medicine w St. Louis, przeciwciała wytwarzane przez osoby zaszczepione szczepionką firmy Pfizer są skuteczne także przeciwko nowemu wariantowi delta wirusa SARS--CoV-2. Wariant ten nie był rozpoznawa-ny tylko przez jeden z 13 typów przeciwciał wyizolowanych od 3 zaszczepionych osób. Odporność, która pojawia się zarówno po zaszczepieniu, jak i po chorobie, jest związana nie tylko z poziomem wytworzonych
        przeciwciał, ale także z ich zmiennością i różnorodnością. Przeciwciała różnią się zdolnością do neutralizowania różnych wariantów SARS-CoV-2. Odkryto tylko jeden typ przeciwciał, który jest zdolny do
        neutralizacji wszystkich wariantów (w tym beta, który najlepiej umyka przeciwciałom). Według badaczy tego typu przeciwciała są obecne u około 20 proc. zaszczepionych i ozdrowieńców. To, że delta jest obecnie
        dominującym wariantem, jest związane przede wszystkim z jego szybszym namnażaniem