Fryderyk Wielki (1712 - 1786) zm. 220 lat temu

17.08.06, 13:43
"Nieudany" syn pruskiego "Krola Zolnierzy"

Wedlug "Bilder Deutscher Geschichte" (Hamburg-Bahrenfeld 1936) Krol Prus
Fryderyk Wilhelm I ("Krol Zolnierzy" - "Der Soldatenkönig") (1713-1740),
zrobil bardzo wiele dobrego dla swojego kraju, Prus. Stronil on od luksusu (w
przeciwienstwie do swego ojca Fryderyka I-szego)i uwielbial surowe spartanskie
zycie. Stawial bardzo wysokie wymagania zarowno sobie samemu jak i wszystkim
osobom z otoczenia i przyczynil sie w znacznym stopniu do rozbudowy i
umocnienia panstwa. Budowal drogi, kanaly i zalozyl wiele fabryk (manufaktur),
rozwinal rzemioslo i umocnil rolnictwo, wprowadzil obowiazek szkolny dla
wszystkich obywateli, uporzadkowal podatki i finanse. Obok tych osiagniec,
powiekszyl on armie pruska z 38000 do 83000 i uczynil ja bardzo waznym
czynnikiem w panstwie, armia ta byla swietnie wyszkolona. Kiedy umarl,
pozostawil po sobie porzadek w kraju oraz tzw. "ducha pruskiego" z jego
wszystkimi zaletami i, jak niektorzy chca, wadami. Wydawalo sie, ze jedynym
zmartwieniem "Krola zolnierzy" tuz przed smiercia byl brak godnego nastepcy.
Najstarszy syn krola i kandydat do tronu ("Kronprinz) Fryderyk, zdawal sie
zupelnie nie posiadac zalet swojego ojca, przede wszystkim zas tzw.
"zolnierskiego zaciecia". Gral natomiast chetnie na flecie i oddawal sie
pisaniu poezji po francusku. Byl zatem w oczach ojca typem slabeusza i "mieczaka".

^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
"Friedrich Wilhelm I. hat sich einmal im Tabakskollegium über seinen Sohn
beklagt, dass er ein Querpfeifer und Poet sei. Er mache sich nichts aus den
Soldaten und werde alles verderben."
==============================================================================================
"Fryderyk Wilhelm I (...) ubolewal raz z powodu swojego syna, ze to
'fujarkarz' i poeta. Wojsko ma za nic i wszystko w przyszlosci zepsuje")
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
Po smierci "Krola zolnierzy" wladze w Prusach objal jego "nieudany" syn.
Okazalo sie jednak, ze potrafi on dawac sobie ze wszystkim rade wcale nie
gorzej niz ojciec. Kiedy po 46-ciu latach rzadow syn ow zakonczy swe zycie,
przejdzie do historii jako Fryderyk Wielki.
    • de_oakville Boy-Zelenski o Fryderyku Wielkim 17.08.06, 13:46
      Polski podrecznik (1935) o "Krolu zolnierzy" i jego synu Fryderyku Wielkim

      Rok wczesniej niz "Bilder deutscher Geschichte" (1936) wydano w Polsce
      podrecznik pt: "Mowia Wieki", czesc II. Trzeci Rok Nauki Jezyka Polskiego w
      Gimnazium.
      Lwow Wydawnictwo Zakladu Narodowego im Ossolinskich (1935)

      Znajdujemy w nim czytanke pt. "Wolter w Sans-Souci" napisana przez samego
      Tadeusza Boya-Zelenskiego, przedstawiajacego pruskiego "Krola zolnierzy" w
      negatywnym swietle, natomiast jego syna Fryderyka Wielkiego znacznie laskawiej.
      Oto kilka fragmentow.

      "Fryderyk mial wowczas lat 24. Byl synem krola Prus, Fryderyka Wilhelma,
      straszliwego ojca, kutwy, pijaka, brutala, ktory go wiezil, sledzil, bil,
      wloczyl za wlosy. Odsuniety od domu, otoczony siecia szpiegowska, mlody ksiaze,
      delikatny i watly, zwrocil sie do literatury, oczywiscie francuskiej, bo cale
      jego wychowanie bylo francuskie. Pisal francuskie wierszyki i grywal na flecie;
      marzyl o tem, aby byc poeta, a kiedys w przyszlosci, filozofem na tronie,
      opiekunem wolnej mysli, ojcem dla poddanych."
      (...)
      "I oto z chwila wlozenia korony wylania sie prawdziwy krol, ten, ktory
      bezwiednie dojrzewal do tronu, niepodobny do wlasnych rojen o sobie.
      Zahartowany, zabiegliwy, przezorny a smialy, nieobciazony skrupulami, bystry
      polityk, genialny organizator, wszystko widzi pod katem potegi i przyszlosci kraju."
      (...)
      "Coz bylo pierwszym czynem mlodego krola-pacyfisty? Uzyc tego wojska, ktore jego
      ojciec przez cale zycie formowal, ale ktorego nigdy nie probowal w ogniu.
      Fryderyk najechal blyskawicznie Slask, pobil Austriakow, wygral wojne slaska.
      Pokazal pazury. Od tej chwili Prusy zaczely sie liczyc w wielkich rozgrywkach
      Europy."
      (...)
      "Cecha tego pruskiego dworu jest to, ze nie ujrzy sie tam na lekarstwo Niemca.
      Tworca przyszlych Niemiec nie znosil towarzystwa swoich rodakow. Jeden jedyny
      Niemiec, zreszta wielki kosmopolita, baron Pollnitz, odgrywa tam role clowna.
      Reszta, to obiezyswiaty, ludzie dowcipni i czesto bardzo utalentowani -
      przewaznie Francuzi."
      (...)
      "I wciaz, gotujac sie - gdy przyjdzie pora - skoczyc do gardla Francji, mowi i
      pisze tylko po francusku, otacza sie Francuzami, kreujac - na wzor francuskiej -
      berlinska Akademie, obsadzona przez Francuzow"
      • caesar_pl Re: Boy-Zelenski o Fryderyku Wielkim 17.08.06, 14:56
        No a jego francuscy doradcy czy wspolpracownicy nie wiedzieli,ze Fryderyk chce skoczyc Francuzom do gardla?Francuzi maja podejrzany sentyment do Niemcow - Kancelari rzeszy i bunkra Hitlera do ostatnich dni zazarcie,bohatersko bronili francuscy SS manie.
        • i-love-2-bike Re: Boy-Zelenski o Fryderyku Wielkim 17.08.06, 15:53
          caesar_pl napisał:

          > No a jego francuscy doradcy czy wspolpracownicy nie wiedzieli,ze Fryderyk chce
          > skoczyc Francuzom do gardla?Francuzi maja podejrzany sentyment do Niemcow - Kan
          > celari rzeszy i bunkra Hitlera do ostatnich dni zazarcie,bohatersko bronili fra
          > ncuscy SS manie.

          nie tylko francuzi maja sentyment do niemcow,kochali sie w nich ruscy,kochaja
          sie w nich nasi wybrancy.
        • de_oakville Re: Boy-Zelenski o Fryderyku Wielkim 17.08.06, 18:50
          caesar_pl napisał:

          > No a jego francuscy doradcy czy wspolpracownicy nie wiedzieli,ze Fryderyk chce
          > skoczyc Francuzom do gardla?Francuzi maja podejrzany sentyment do Niemcow - Kan
          > celari rzeszy i bunkra Hitlera do ostatnich dni zazarcie,bohatersko bronili fra
          > ncuscy SS manie.

          Podobno Kolobrzegu w 1945 rowniez bronily jakies wojska francuskie
          ("Charlemagne", moze byly to oddzialy SS, dawno czytalem, nie pamietam). Co do
          Boya-Zelenskiego to wydaje mi sie, ze jego nastawienie bylo pro-francuskie i
          anty-niemieckie, poniewaz to nie Fryderyk Wielki zaatakowal Francje, tylko
          Napoleon zaatakowal Prusy (juz po smierci FW). W niemieckiej ksiazce o ktorej
          wspominam (udalo mi sie ja kiedys kupic na "Targu Dominikanskim" w Gdansku) jest
          obrazek przedstawiajacy zolnierzy francuskich (napoleonskich) rozbijajacych
          toporami pruska bariere graniczna i podpis:

          "Auf Befehl Napoleons hatte General Bernadotte die preussische Neutralität
          verletzt. Dieser Vorfall führte zu dem fur Preussen so unglücklichen Krieg des
          Jahres 1806."
          ============================================================================
          "Na rozkaz Napoleona general Bernadotte naruszyl neutralnosc Prus. To wydarzenie
          doprowadzilo do tak nieszczesliwej dla Prus wojny roku 1806". W roku 1806
          Napoleon wkroczyl do Berlina.

          Nie trzeba chyba dodawac, ze w tamtych czasach Francuzi uwazali sie za narod
          "panow".
    • polani Re: Fryderyk Wielki (1712 - 1786) zm. 220 lat te 17.08.06, 15:46
      sami polacy mu polske sprzedali w 1772 z pare talerow
    • you-know-who Re: Fryderyk Wielki (1712 - 1786) zm. 220 lat te 17.08.06, 22:18
      szkoda ze nie znam lepiej historii i nie moge sensownie podyskutowac o fryderyku
      i tym calym mentliku euro sprzed 1871. powiem tylko, ze zakladasz ciekawe watki.
      • de_oakville Baron von Steuben, adjutant Fryderyka Wielkiego 18.08.06, 00:20
        odegral wazna role w amerykanskiej Wojnie o Niepodleglosc. Szkolil on oddzialy
        amerykanskie do walki z Anglikami, z niezdyscyplinowanych cywilow tworzyl
        oddzialy prawdziwych zolnierzy. Europejczycy z roznych krajow tacy jak von
        Steuben, Kosciuszko, Lafayette i inni sa pamietani i czczeni w USA.
Inne wątki na temat:
Pełna wersja