xxxll
11.05.07, 07:35
Policja ma prawo zatrzymać domowy komputer
Autor: KATARZYNA PAWLAK, TOMASZ PIETRYGA
W poszukiwaniu nielegalnego oprogramowania policja może przeszukać mieszkanie
podejrzanego i zabezpieczyć komputer - przedmiot przestępstwa. Właścielowi
grożą surowe sankcje karne
Jest to uregulowane w rozdz. 25 kodeksu postępowania karnego. Jednak w
wypadku przestępstw elektronicznych mają często zastosowanie nadzwyczajne
okoliczności, ponieważ dane elektroniczne są nietrwałe. Mogą zostać
zniszczone nie tylko świadomie, ale również przez nieuwagę lub brak
ostrożności. Dlatego zdarza się, że funkcjonariusze zabierają komputer ze
sobą w celu dokładnego przeszukania.
Cały czy tylko część
Część prawników twierdzi, iż zabezpieczenie komputera jako całości nie jest
konieczne, a organ przeprowadzający przeszukanie powinien zatrzymać jedynie
dysk, na którym przechowywane są dane niezbędne do ustalenia, czy i kto oraz
w jaki sposób popełnił przestępstwo. Zdania są jednak podzielone.
Coraz częściej pojawiają się głosy, że należy zabezpieczyć cały komputer jako
narzędzie przestępstwa. Według kodeksu karnego przestępstwa komputerowe to
m.in. paserstwo programów komputerowych. Powoduje to wymierne szkody
finansowe. W takiej sytuacji sprzęt komputerowy może zostać potraktowany jako
zabezpieczenie roszczeń odszkodowawczych.
Dyskusyjna jest także kwestia zatrzymania przez policję urządzeń podłączonych
do komputera. W razie np. fałszowania okładki płyty narzędziem przestępstwa
jest nie tylko komputer, ale i skaner czy drukarka. Wówczas sąd ma prawo
orzec przepadek przedmiotów pochodzących z przestępstwa lub służących do jego
popełnienia.
Policja zabiera czasem całą jednostkę centralną komputera, nawet jeżeli jest
możliwość wyjęcia szuflady z dyskiem twardym. - Powodem tego są plomby
gwarancyjne. Funkcjonariusze zabierają komputer, ponieważ boją się je
uszkodzić - tłumaczy Zbigniew Urbański z Biura Prasowego Komendy Głównej
Policji.
Często zasoby komputera są zablokowane np. hasłem użytkownika. Wówczas
prowadzący przeszukanie mają prawo do użycia narzędzi łamiących blokady.
Jeśli nie chcemy podać im hasła, możemy się liczyć z karą pieniężną lub nawet
aresztem. Nie musimy jednak podawać hasła, jeżeli występujemy w roli
podejrzanego, świadka lub jeśli odpowiedź na pytanie może zaszkodzić nam lub
naszym bliskim.
Kary mogą być dotkliwe
Za nielegalne pobranie muzyki lub filmu z Internetu nie trafi się do
więzienia. Konsekwencją może być natomiast odpowiedzialność cywilna za
naruszenie praw autorskich.
- Twórca ma prawo zażądać dwu-, a w razie zawinionego naruszenia
trzykrotności wynagrodzenia - wyjaśnia Michał Błeszyński, radca prawny
specjalizujący się w ochronie praw autorskich.
Zgodnie z art. 35 prawa autorskiego można bez zezwolenia twórcy nieodpłatnie
korzystać z utworów do użytku osobistego, czyli np. z płyty kupionej w
sklepie skopiować nagranie na potrzeby własne lub bliskich. Karalne jako
paserstwo jest dopiero udostępnianie ich osobom trzecim.
Korzystający z programów do wymiany plików często nie zdają sobie sprawy, iż
nie tylko ściągają, ale też automatycznie rozpowszechniają utwory. Zgodnie z
art. 116 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych grozi im do dwóch lat
więzienia. Jeżeli ktoś czerpie z tego stały dochód - pięciu lat.
masz pytanie do autorki, e-mail: k.pawlak@rzeczpospolita.pl
*************************************************************
Ważne dla każdego użytkownika internetu
**********************************
¦ Pirackie oprogramowania mogą zawierać programy szpiegujące, które
samoczynnie zainstalują się w komputerze. W ten sposób możemy utracić kody
dostępu do naszych kont internetowych, poczty i autoryzowanych stron.
¦ Na niektórych stronach, zwłaszcza pornograficznych czy hakerskich, znajdują
się programy, które nieświadomie możemy automatycznie zainstalować na
komputerze. Mogą one sparaliżować jego pracę bądź wyciągnąć poufne dane.
¦ Dokładnie przyglądajmy się stronom, z których korzystamy w sieci. Oszuści
często podszywają się np. pod pracowników banku i proszą nas o podawanie
numerów kart płatniczych oraz kodów PIN.
¦ Warto zainstalować program antywirusowy i antyszpiegowski - ich darmowe
wersje można legalnie ściągnąć z Internetu.