Dodaj do ulubionych

"Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania …

01.08.22, 07:55

"Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania były śmiertelną pułapką i obietnicą ocalenia

Powstanie Warszawskie to nie tylko walki w budynkach, na ulicach i niemieckie bomby spadające na stolicę. To także podziemna wojna, o której wielu nie ma pojęcia. Zejście do kanałów wiązało się z wielkim ryzykiem, ale i szansą, którą powstańcy musieli wykorzystać. Niemcy nie odważyli się na to nigdy.
Obserwuj wątek
    • mala200333 Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 07:56
      "Wojna w kanałach" Sebastiana Pawliny
      • mala200333 Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie P 01.08.22, 07:57
        W porwanej sukience zgwałconej dziewczyny, w jej łzach, krzywdzie, poniżeniu i cierpieniu nie ma miejsca na patos i budowanie legendy. Nie ma komu postawić pomnika. A fakt, że skrzywdzona kobieta była w stanie rozpocząć później nowe życie, nikomu nie wydawał się szczególnie ważny - mówi w rozmowie z Wirtualną Polską Agnieszka Cubała, autorka serii książek o powstaniu warszawskim, m.in. "Kobiety ‘44", "Artyści ‘44" i "Wielkopolanie ‘44".
        • mala200333 Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie P 01.08.22, 08:00
          Dokładnie 78 lat temu, 1 sierpnia, o Godzinie "W", wybuchło Powstanie Warszawskie. Było ono największą akcją zbrojną podziemia w okupowanej przez Niemców Europie. Do walki stanęło wówczas ponad 50 tys. osób. Planowane na kilka dni, trwało ponad dwa miesiące
    • mala200333 Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 08:06
      Janina Jamiołkowska ps. „Sława” zginęła piątego dnia powstania warszawskiego. Harcerka Sanitariatu Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej „Bakcyl” została rozstrzelana razem z 1200 osobami w szpitalu św. Łazarza na warszawskiej Woli. Hitlerowcy zamordowali również jej koleżanki sanitariuszki. Tylko jedna z nich była pełnoletnia, reszta miała od 15 do 17 lat.
      • mala200333 Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie P 01.08.22, 08:08
        Dzisiaj o powstaniu warszawskim często opowiada się koszulkami i muralami pełnymi scen bohaterstwa. Ważne – mówią sami powstańcy – żeby nie zastąpić wiedzy patosem, a historii legendą.
    • mala200333 Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 08:11
      Powstańcy liczyli na pomoc aliantów
      Podejmując decyzję o rozpoczęciu powstania, dowództwo Armii Krajowej przewidywało, że po kilku dniach walk do lewobrzeżnej Warszawy wkroczą posuwający się na zachód żołnierze Armii Czerwonej. Ponadto powstańcy liczyli na pomoc ze strony aliantów. Powstanie miało również znaczenie strategiczne. W momencie wkroczenia wojsk radzieckich do stolicy władze Polskiego Państwa Podziemnego chciały wystąpić w charakterze gospodarza. Na szali stała bowiem niezawisłość wolnej od niemieckiej okupacji Polski.
      • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie P 01.08.22, 08:55
        W ramach rozpoczętej w styczniu 1944 roku akcji „Burza” Armia Krajowa starała się na początku unikać samodzielnego rozpoczynania walk w mieście. Wcześniej, AK wraz z Armią Czerwoną zdobyło Wilno i Lwów. Jednak już po walkach, oficerowie byli aresztowani przez NKWD, a oddziały rozbrajane lub włączane do armii Berlinga.
        Dlatego, w wypadku stolicy, dowództwo Armii Krajowej postanowiło, że trzeba wyprzedzić Rosjan i spróbować samemu odbić Warszawę z rąk Niemców. Jednym z głównych inicjatorów Powstania Warszawskiego był Leopold Okulicki ps. „Niedźwiadek”. Argumentował on, że jeśli powstanie się powiedzie, to Rosja będzie musiała „albo uznać nas, albo siłą złamać na oczach świata”.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 08:55
      W ramach rozpoczętej w styczniu 1944 roku akcji „Burza” Armia Krajowa starała się na początku unikać samodzielnego rozpoczynania walk w mieście. Wcześniej, AK wraz z Armią Czerwoną zdobyło Wilno i Lwów. Jednak już po walkach, oficerowie byli aresztowani przez NKWD, a oddziały rozbrajane lub włączane do armii Berlinga.
      Dlatego, w wypadku stolicy, dowództwo Armii Krajowej postanowiło, że trzeba wyprzedzić Rosjan i spróbować samemu odbić Warszawę z rąk Niemców. Jednym z głównych inicjatorów Powstania Warszawskiego był Leopold Okulicki ps. „Niedźwiadek”. Argumentował on, że jeśli powstanie się powiedzie, to Rosja będzie musiała „albo uznać nas, albo siłą złamać na oczach świata”.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 08:59
      Premier Stanisław Mikołajczyk, udający się pod koniec lipca 1944 r. na rozmowy ze Stalinem, liczył, że ewentualny wybuch powstania w stolicy wzmocni jego pozycję negocjacyjną wobec Sowietów.

      Opinii premiera nie podzielał Naczelny Wódz gen. Kazimierz Sosnkowski, który uważał, że w zaistniałej sytuacji zbrojne powstanie pozbawione jest politycznego sensu i w najlepszym przypadku zmieni jedną okupację na drugą. W depeszy do gen. Komorowskiego pisał:
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 09:00
      W obliczu szybkich postępów okupacji sowieckiej na terytorium kraju trzeba dążyć do zaoszczędzenia substancji biologicznej narodu w obliczu podwójnej groźby eksterminacji
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 09:02
      Przy podejmowaniu decyzji o rozpoczęciu walki w stolicy nie bez znaczenia były także działania propagandy sowieckiej. Pod koniec lipca na ulicach Warszawy zaczęły pojawiać się bowiem odezwy informujące o ucieczce KG AK i o przejęciu dowództwa nad siłami zbrojnymi podziemia przez dowództwo Armii Ludowej. Z kolei oddana przez Sowietów Związkowi Patriotów Polskich radiostacja Kościuszko wzywała warszawiaków do natychmiastowego podjęcia walki. W tej sytuacji KG AK obawiała się, że komunistyczna dywersja może doprowadzić do niekontrolowanych i spontanicznych wystąpień zbrojnych przeciwko Niemcom, na czele których będą stawać komuniści.

      Za rozpoczęciem walk w stolicy przemawiała również ewakuacja Niemców, która w drugiej połowie lipca 1944 r. objęła niemiecką ludność cywilną i wojskową, oraz widoczne przejawy zaniku morale niemieckiej administracji i wojska, wywołane sytuacją panującą na froncie, a także zamachem na Hitlera 20 lipca 1944 r.

      Były również poważne obawy co do konsekwencji bojkotu zarządzenia gubernatora Ludwiga Fischera, wzywającego mężczyzn z Warszawy w wieku 17-65 lat, do zgłoszenia się 28 lipca 1944 r. w wyznaczonych punktach stolicy, w celu budowy umocnień. Istniało niebezpieczeństwo, że zarządzenia niemieckie, mogą doprowadzić do rozbicia struktur wojskowych podziemia i uniemożliwić rozpoczęcie powstania. Dodać należy, iż w ostatnich dniach lipca Niemcy wznowili gwałty i represje wobec ludności oraz rozstrzeliwanie więźniów.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 09:07
      Było ich najwyżej tysiąc. Poruszali się po morzu ruin Warszawy jak duchy, nadludzkim wysiłkiem walcząc z głodem, pragnieniem i mrozem. Przez Niemców byli nazywani "szczurami" i zabijani – polowanie na ich życie wciąż trwało. Gdy skończyło się piekło powstania, zaczęło się piekło "robinsonów".
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 12:56
      „Jak co roku, w rocznice wybuchu PW, spotykamy się przed południem na Woli, żeby uczcić pamięć pomordowanych przez Niemców powstańców w pierwszych dniach powstania, ale przede wszystkim pomordowanych mieszkańców warszawskiej Woli, na której w pierwszych dniach PW doszło do planowej eksterminacji zwykłych cywilnych mieszkańców stolicy” - powiedział prezydent Andrzej Duda oddając cześć pomordowanym przez Niemców mieszkańcom warszawskiej Woli
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 17:26
      Nadszedł sierpień, a wraz z nim właściwe tej porze spory. Obok rytualnej kłótni o to, czy posłanie dzieci, dorosłych i całej Warszawy na rzeź przez wojsko było świetnym, czy zbrodniczym pomysłem, od jakiegoś czasu odbywa się inna przepychanka: o słowo "powstanki".
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 17:28
      O godzinie 17:00 w wielu miastach w Polsce włączono syreny. Na ulicach z tego względu zatrzymały się samochody oraz piesi, aby w ten symboliczny sposób uczcić zryw mieszkańców stolicy przeciw hitlerowcom.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 17:40
      Przypuszczam, że bez Powstania, bez tego etosu, które niosło powstanie, to myślę, że nie bylibyśmy w stanie przeżyć „komuny” jako społeczeństwo – ocenił historyk Michał Wójciuk.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 19:54
      Gdy usłyszeli pierwsze strzały, zeszli do piwnicy. Wrócili na swoje drugie piętro, gdy zorientowali się, że to walki uliczne. Kolejne dni mijały im w akompaniamencie "huku armat i trzasku karabinów maszynowych, tanków, karabinów zwykłych, granatów ręcznych i w ogóle wszelkiej broni". By się czymś zająć i być gotowym do ewentualnej szybkiej ewakuacji, kobiety przygotowywały prowiant. Maria nie mogła się jednak pozbyć ogromnego napięcia psychicznego — czytamy w książce "Wielkopolanie ‘44. Jak mieszkańcy Wielkopolski walczyli w powstaniu warszawskim" Agnieszki Cubały (wyd. Rebis).
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 20:07
      Na Cmentarzu Powstańców Warszawy przemawiała Wanda Traczyk-Stawska - uczestniczka Powstania Warszawskiego. Podziękowała rodzinom poległych powstańców, którzy czczą pamięć swoich krewnych.

      - Tu leży 104 105 osób, w tym ponad 80 tys. ludności cywilnej, ok. 10 tys. wojska. Leżą też Żydzi, leży bardzo dużo żołnierzy z 1939 r. Leżeli tu Niemcy, leżeli tu Rosjanie. Chciałabym złożyć raport o stanie cmentarza. Milicja miała tu posterunek na rogu i pilnowała, by nikt tu nic nie położył. Przychodziła tu matka, która kładła kamień na grobie dziecka. Codziennie ten kamień zdejmowano - mówiła Wanda Traczyk-Stawska.

      - Pamiętajcie, że tu leży bardzo dużo ludności cywilnej, żołnierzy i ludzie różnych wyznań i narodów. Razem, bo jesteśmy jedną ludzką rodziną. Wszyscy ludzie są jedną ludzką rodziną, a ten cmentarz, według tego, cośmy ustalili z panem Przewoźnikiem, który zginął w katastrofie (smoleńskiej - red.) oraz z moją koleżanką Krysią Zbyszewską i Andrzejem Koryckim, ustaliliśmy - mimo że był PRL - że będziemy ten cmentarz odkopywać i pokazywać, że tu leży najlepsza na świecie ludność Warszawy. W moim sercu ludność Warszawy jest bohaterem powstania. My byliśmy jej żołnierzami, bo byliśmy jej dziećmi - dodała.

      - Na podeście tego pomnika jest napis "matka" po polsku, niemiecku, hebrajsku i rosyjsku, bo wszystkie matki na całym świecie jednakowo cierpią, kiedy giną ich dzieci. Postanowiliśmy, że ten cmentarz będzie wołał o pokój na świecie! Jak Hiroszima. Każdy człowiek ma swoją ludzką godność i o tę godność my się biliśmy - wspominała.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 20:08
      Dostałam rozkaz, który staram się wypełniać od 1947 r. Jest już 78. rocznica powstania, a na cmentarzu są jeszcze ogromne braki. Chcemy na tym murze wypisać modlitwę Szarych Szeregów - mówiła Wanda Traczyk-Stawska prosząc, by odczytano modlitwę na do mikrofonu. - Na tym murze można napisać ten wiersz po niemiecku, po hebrajsku, po angielsku i rosyjsku i w językach tych narodów, które chcą wołać o pokój na świecie - apelowała.

      "Jestem w sporze z panem wojewodą"
      Wanda Traczyk-Stawska mówiła o tym, co jej zdaniem należy poprawić na Cmentarzu Powstańców. W mocnych słowach zwróciła się do wojewody mazowieckiego Konstantego Radziwiłła, który słuchał jej słów z pierwszego rzędu.

      - Jedną z największych potrzeb jest krzyż położony tu na kurhanie. On tu musi leżeć, albo ja się tu położę! Tu leżą prochy ponad 50 tys. ludzi: wojsko, ludność cywilna, niemowlacy, starcy, razem! Nie pozwolę, by ktokolwiek wchodził tu i bezcześcił to miejsce. Jestem w sporze z panem wojewodą. Pisałam ja, pisał pan prezydent (Rafał Trzaskowski - red.) - mówiła Wanda Traczyk-Stawska.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 01.08.22, 20:09
      Prosiliśmy, by ten krzyż był tu położony, bo jest niezbędny! Krzyż został położony tam, gdzie jest niczyje miejsce. I proszę zobaczyć jaki ogromny. Ustaliliśmy z prof. Zemłą, że to jest jego teren. To rzeźbiarz, który ma prawa autorskie. Panie wojewodo, położymy ten krzyż. Mówi do pana żołnierz Powstania Warszawskiego w służbie! Mam prawo żądać! Tu są moi najbliżsi - dodała.

      Traczyk-Stawska: Jeśli pan nie ustąpi, ja się tu położę!
      - Jestem bardzo stara i bardzo zmęczona, ale dziś mam 17 lat! Jeśli pan nie ustąpi, to ja się tu położę! Jesteśmy wszyscy ludzi i wszyscy kiedyś umrzemy. Jesteśmy Słowianami i czcimy pamięć swoich bliskich. Warszawiacy palą świeczki 1 sierpnia na grobach tych, którzy zerwali się do walki, choć wiedzieli, że nie mają wielkich szans, bo zawiedli nas alianci - wspominała.
    • seremine Re: "Niemcy bali się kanałów". W czasie Powstania 02.08.22, 07:32
      Małgorzata Lorentowicz — czyli Wolańska w "Koglu-Moglu" — cudem przetrwała powstanie. "Powiedział, żeby się odwróciła i że ją rozstrzela. Ona powiedziała, że się nie odwróci, i on do niej podszedł, zauważył, że ma tu krzyżyk. Wziął ten krzyżyk, popatrzył jej w oczy i odszedł, pozwolił jej odejść" — opowiadał Jacek Damięcki, architekt i artysta plastyk

Nie pamiętasz hasła

lub ?

 

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Nakarm Pajacyka