Z czego śmiała się Galicja

[madohora]

Poniższe anegdoty, dowcipy oraz wiersze zebrała Ewa Skorupa w tomiku pod tą nazwą
Wydawnictwo Miniatur Kraków 1989

Wierutna Bajka

[madohora]

Wierutna Bajka

Za siódmą górą - hen za siódmą rzeką
Za siódmym morzem daleko! daleko!
(Tak opowiada babka mojej babki)
Był kraj gdzie lud nosił baranie czapki
A pod czapkami głowy bystre, jasne
(Tak mówi bajka, to jej słowa własne)
Kraj ten był częścią rozległego państwa
Które się zwało "perłą chrześcijaństwa"
Wolność albowiem kwitła tam nie lada
Rząd robił co chciał (bajka tak powiada)
A zaś poddanym w "ustawy obrębie"
Wolno tam było trzymać język w gębie
Płacić podatki i dawać żołnierzy
(tak mówi bajka - kto chce niech nie wierzy)
Mimo to czynił w ustawy zakresie
Rząd swym poddanym także i koncesje
I tak: nie brano kalek na żołnierza
Nie płacił danin kto nie miał halerza
Ni też nieboszczyk żaden na ostatek
Nie wiedział co to rekrut co podatek?
(Tak baje bajka lecz wierzyć nie wypada
Bo bajka klnie się że prawdę powiada)
Jedne do rzeczy, drugie nie do rzeczy
Rzeczy ciekawe i bardzo bajeczne
W których nauki leżą pożyteczne
Bo w każdej bajce sens moralny leży
(Tak mówi bajka, więc kto chce niechaj wierzy)
Jednak tych rzeczy nie bardzo bezpiecznie
Powtarzać w krajach (brzmi to dość bajecznie)
Gdzie prasa wolna, ale "Press - nowela"
Gdy z góry kiwną, z kija nawet strzela
Więc chociaż do ust wciąż mi idzie ślinka
Nie wiedząc czy tam kto nie dostał winka
Milczę - wszak gorą na złodziejach czapki
(to sens moralny bajki mojej babki)

Autor - Wł, Zagórski z teki "Chochlika" Warszawa

Babie lato

[madohora]

Babie Lato - Sielanka

Ot jest galicyjski raj
Tam gwarzy zdrój, tu szumi gaj
Na wrzosach perlą się łzy rosy
Rozkosznie śmieją się niebiosy
Człek żyje tu bez żadnej troski
- Nie wierzysz?...Patrz w "Gazecie Lwowskiej!"

Jakżeś i piękna o Galicjo
Wyblanszowana ex officio
Pomalowana na różowo
Dyturambicznie - urzędowo
C.k Rubensów pędzlem picta
- Od "wstępnych" aż...aż po edykta!

Błękitów żadna nie ćmi chmurka
Skowronek ponad skibą furka
To Officiosus co arfianą
Piosenkę są niestemplowaną
Wita rozkosznie babie lata
- I dobrą pensję bierze za to!...

Z kwiatuszków, z trawek, z wrzosów
Zbierają miody, roje pszczółek
To sztajermaty, co wśród pracy
Brzęczą wciąż "Płaćcie o Polacy!"
Wiruje w słońcu pszczółek balet
- W egzekucyjny zbrojny palet...

Autor:"Szczutek" - 1878

Cieszymy się w panu

[madohora]

Cieszymy się w panu

Rozpamiętywanie nad murem c.k. Gazety Lwowskiej
O jakże losy nasze są różowe
Gdy na nie patrzym przez szkła urzędowe
Jakże jest błogim sojusz rządu z krajem!

Jaka nam wygodnie na lojalnej drodze
Którą nam nasi sprostowali wodze!

Cieszymy się w Panu, widząc namacalnie
Rozkwit bogactw stwierdzon oficjalnie!
Co dzień w Edyktach Dziennik urzędowy
Stwierdza kwitnący u nas ruch handlowy
Z licznych konkursów, pozwów, licytacji
Czepmy otuchę, że kraj się bogaci

Autor: "Szczutek" - 1876

Niby

[madohora]

Niby

Niby - jasno i słonecznie
Świeci błękit nam nad głową
Wokół płoną niby - Znicze
Drogę znaczyć nam dziejową
Mamy - niby - ideały
Którym niby - wieszcze pieją
I patrzymy w niby zorze
Z niby wiarą i nadzieją

Mamy niby wolność wszelką
Mamy prasę, co bez maski
Głosić może niby prawdy
Mamy rządu niby łaski
Brak nam niby - ptasząt mleka
Niby tylko - z okna szyby
Słowem strasznieśmy szczęśliwi
- Ale zawsze tylko na niby

Autor; "Szczutek" - 1881

Dla Galicji

[madohora]

Dla Galicji

Czegóż mam Ci życzyć kraju
CO Gazety zdaniem Lwowskiej
Wolen biedy, wolen troski
Odtwarzaniem jesteś w raju?
Życzę więc Ci, o Galicjo!
(To wystarczy jaki żywo!)
Bądź prywatnie tak szczęśliwą
Jak szczęśliwąś - ex officio!

Autor: "Szczutek" 1881

***

[madohora]

***

Znasz li ten kraj, gdzie Prut płynie
W tym kraju konstytucja to rzecz niepotrzebna
Bo wolność jest szkodliwa, lojalność chwalebna
Opozycja aż dotąd wyraz niesłyszalny
I dlatego sejm tutaj to postulat znany:
Istne to Eldorado, ziemia obiecana

Gazeta "Diabeł" 1869 - autor nieznany

W Austrii

[madohora]

W Austrii

W Austrii dobrze jest i kwita
Nie ma się co nawet spierać
To rzecz jasna i niezbita
Wolno rodzić się, umierać
Możesz sobie zagrać panie
Na trąbie, na fortepianie
Pić piwo, jeść, spać do syta
W Austrii dobrze jest i kwita.
W Austrii dobrze jest i kwita
Czy to w zimie, czy w jesieni
Nie zziębnie ci dłoń odkryta
Bo ją ciągle masz w kieszeni
To płacisz podatki
To dodatki, to dokładki
Stemple co dwa sążnie, myta
W Austrii dobrze jest i kwita...

Autor: "Szczutek" 1879

Święty Mikołaj

[madohora]

Święty Mikołaj

"Mikołaju, Mikołaju!
Co tam niesiesz po zwyczaju?...
"- Niosę wam kochane dziatki
Nową puszkę na podatki. -
Autonomię malowaną
Winkiem z góry podlataną -
I...batożek co się zowie...
Mądrej głowie - dość po słowie!...
- Bóg ci zapłać Mikołaju
Jakżesz pięknie w naszym kraju!.."

Autor: "Szczutek" - 1878

Psalm dobrej woli

[madohora]

Psalm dobrej woli

Wszystko nam dałeś co dać mogłeś Panie
Rangi, tytuły, zaszczyty, ordery
Że więcej prosić nie jesteśmy w stanie
I rząd nam dałeś troskliwy i szczery
Taki ojcowski, tak nam sprzyjający
Szczodry, obietnic żadnych nie skąpiący
I ekscellencje z rogu obfitości
Sypnąłeś na kraj w swej szczodrobliwości
Byśmy pozbyci nie byli opieki
Dałeś nam jeszcze szambelanów roje
Dałeś ministrów bez kasy - bez teki
O za te dary święć się imię twoje!

"Różowe Domino" - 1882

Krakowiak Galicyjski

[madohora]

Krakowiak Galicyjski

Austriak ci ja
Choć się Polak zowię
Zamiast mózgu siedzi
Wiedeń w mojej głowie

Z zachwytem głębokim
We Wideń się patrzę
Wideń dla mnie miasto
Na świecie najrzadsze

Do Widnia ma dusza
Z uniesieniem wzlata
Stamtąd idą łaski
I rangi hofrarha

Gdy myślę o Widniu
Dusza się rozwija
Czuję się jak w maju
Gdy jadę do Widnia

W Widniu widzę swego
Ojca i obrońcę
Wideń moja gwiazda
Niebo me i słońce

Lubię Kraków stary
Gród Lwa też mnie wzruszy
Lecz Wideń daleko
Bliższy mojej duszy

Na wspomnienie o nim
W zachwyt zaraz wpadam
Austriak ci ja
Choć po polsku gadam

"Księgi Humoru Polskiego od Kasprowicza do Tuwima" - brak roku i autora

Lojalnść

[madohora]

Lojalność

Miałem sen ciężki, okropny
Zbrodniczo stanowy, fatalny
Śniłem że jestem Polakiem
Ja - Galileusz lojalny!

Jak mogłem śnić coś takiego
Ja - powiatowy marszałek!
Kiedym się zbudził za karę
Dałbym sobie sto pałek!

I dotąd gryzę się jeszcze
Darować nie mogąc sobie
Ach przebacz Wysoki Rządzie
Już nigdy tego nie zrobię!

Włodzimierz Zagórski - 1868

Do Anioła Stróża

[madohora]

Do Anioła Stróża

Starosto! Stróżu duszy
Z pokorą błagam Cię
Gdy myśl mnie prosta wzruszy
Ach, nie opuszczaj mnie
Niech przed skrzydłami Twemi
Złych marzeń pierzchnie rój
Ach, wspieraj mnie na ziemi
- Starosto, stróżu mój
W wyborów ciężkiej porze
Ty myślą kieruj mą
I budź mnie w tym kolorze
Jakiego w górze chcą
W pokusy czarnej dobie
Ty zawsze przy mnie stój
Chcę zawsze być przy żłobie
- Starosto, stróżu mój!
Jak strojny cymbał żyda
Co na jarmarku gra
Głos miły Tobie wyda
Lojalna dusza ma;-
Twój żandarm zgodzi zręcznie
Umysłu mego strój
A ty graj na mnie wdzięcznie
- Starosto, stróżu mój!

"Różowe Domino" - 1833 - nie podano autora

Liliput

[madohora]

Liliput

Małe ludki - mały światek
Mały sprycik i celiki!
I masiopsi rozum stanu
I zakresik...polityki

Słóńcem jest ich "Gwiazda c.k"
Na odpornym stanowisku"
Ideałem koncesyjka
Haslem w zysku to co w pysku

Masiopeńki ich rozumek
O "Dziś" się wyłącznie troska
Bo te ludki zakreślają
Swój widnokrąg końcem noska

Próżno rzucać groch o ścianę
I jałowe karać skutki!
Małe cele - mały sprycik
Mały świadek - małe ludki!

Dajcie im loterii kilka:
Niechaj się ten ludek bawi!
Będą marzyć w zachwyceniu
Że im Polskę ..."ktoś" postawi.

A gdyby kapela c.k
Dąbrowskiego im ucięła
Ach to krzykną wniebowzięci
"- Nie zginęła! Nie zginęła!"

Autor: "Szczutek" 1880

Słuchaj synu...

[madohora]

Słuchaj synu

Słuchaj synu co ci powiem i uważaj na me rady
Kraj to mniejsza! Kraj jest krajem a ty synu strzeż posady
Kiedy stałeś się "figurą" dość masz zasług niezawodnie
Więc uważaj odtąd tylko abyś istnieć mógł wygodnie

Miękki fotel dostojeństwa jeśli go posiędziesz trwale
Niech wytępi w tobie mrzonki o ogólnym ideale
Bo ideał jest abstrakcją a konkretem stanowisko
A ty stoisz zbyt wysoko aby mieszać się w igrzysko
Niech cię także nie rozdrażnia szept ironii, gniewne krzyki
Tyś figurą a figura śmie pomiatać głos publiki...
Palce trzymaj przed oczyma, przed uszyma trzymaj palce
O zrób siebie ślepym, głuchym gdy zżymają się zuchwalce

Idź tą drogą a spokojne wegetować możesz synu
Na co tobie dyplomacji, polityki, walki, czynu?
Niechaj inni sił próbują w falach tego oceanu
Piękny to maszt: "rozum stanu" trwalszym jednak jest "spryt stanu"

Autor: "Szczutek" 1884

O siódmej rano

[madohora]

O siódmej rano

O siódmej z rana
Mundur nakładać
By na kolana
Przed kpami padać
Co dzień kpa dostać
Rozdać go niższym
By co rok zostać
Kpem coraz wyższym

Oto co czeka
Z pewną pozycją
Zwykłe człowieka
Z wielką ambicją.

Nie podano autora rok ok 1870

Wartoż dla tego

[madohora]

Wartoż dla tego

Wartoż dla tego
Rodzić się, męczyć
Ćwierć wieku swego
Nad książką ślęczyć
Drugą ćwierć w biurze
Siedzieć zamkniętym
W wice - mundurze
Ciasno zapiętym
Zrzec się młodości
Nie znać piękności
Nawet przyrody
Zamiast widoku
Gór i doliny
Ciągle na oku
Mieć trzy łysiny
Zarzec się słońca
I tych gwiazd roju
Aby bez końca
Stać w przedpokoju!
I owym staniem
Owym zaciętym
W głupstwie wytrwałym
Mnie niepojętym
Dobić się wreszcie
Po długich latach
Zajaśnieć w mieście
W złocistych szatach
Z obliczem trupim
W głupich orszaku -
I umrzeć głupim
Z gwiazdą na fraku

Autor: "Szczutek" 1875

Miło to

[madohora]

Miło to

Miło to było widzieć ojcu, matce
Syna w mundurze, w wysokiej krawatce
Nos w okularach na głowie łysina
Pióro za uchem i lojalna mina

Zaledwie trzecią skończył gramatykę
Młodzieniec zaraz do biura wstępował
Badał praktycznie państwa politykę
I ducha swego lojalizował

Państwo oparte na takich żywiołach
Było zasobne i wewnątrz spokojne
Młodzież po ciężkich biurowych mozołach
Wypoczywała złorzecząc na wojnę

Każdy się cieszył gdy miał chleb codzienny
Młodzian nie pragną niebieskich migdałów
Urząd miłując jak skarb drogocenny
Od patriotycznych wolen był zapałów

Nie ma już takiej młodzieży o Panie!
Nagle im w głowach się poprzewracało
Znikło już dawne prawa panowanie
Wszystko się strasznie skompromitowało.

"Chochlik" - 1867

Do Matki Karierowiczów

[madohora]

Do Matki Karierowiczów

O Matko Polko! gdy u syna twego
W oczach bezmyślnie jaśnieje lojalność
Jeśli mu z czoła bije młodzieńczego
Synów Lojoli, skromność i moralność

Jeżeli rzuca rówieśników koło
I play snuje - tajne w samotności
Jakby to prędko ozdobić swe czoło
Jakaś oznaką, choć drobnej godności!

Każ - że mu wcześnie ćwiczyć się w pokorze
Uginać karku, wprawiać się w czołganie
By raz ubrawszy lojalne obroże
Miękkim mu było niewoli posłanie

Bo on nie pójdzie jak ongi rycerze
Mieczem Lechitów zasłaniać swe plemię
Albo jak świata nowego żołnierze
Na wolność orać, krwią użyźniać ziemię...

Inny cel jego on karierę zrobi
Jak orle młode 0 na stos aktów wzleci
On orderami pierś swą ozdobi
A w końcu jeszcze - gwiazdą nam zaświeci

"Szczutek" 1871

Noszę czapkę co dzwoni

[madohora]

Noszę czpakę co dzwoni

Noszę czapkę co dzwoni
"Przegląd Polski" mam w dłoni
Byłem wolną miał chwilę
Piszę brzydkie paszkwile
Pióro moje odzwania
Nieprzerwalność powstania
Świat tumami i mami
Klęsk okropnych zmorami
"Com zacz" gdy mnie kto spyta
"Stańczyk" mówię i kwita

"Dukat" - 1869

[madohora2]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

***