Filologie obce a wada wymowy

[another_story]

Tym razem to ja mam problem ;).
Zawsze marzyłam o studiowaniu polonistyki i filologii obcej,
najchętniej romańskiej. Jeden z tych celów osiągnęłam, drugi zaś
ciągle pozostaje w sferze rojeń. Powód? Mimo dobrych chęci nie znam
francuskiego - dotąd fakt ten stanowił przeszkodę nie do pokonania,
bo wszędzie tej znajomości wymagano. Ale, bodajże od ubiegłego roku,
sytuacja się zmieniła: na UJ istnieje możliwość nauki języka od
podstaw. Tyle że w moim wypadku wyłania się problem drugi,
istotniejszy. Mam wadę wymowy, dosyć poważną (nawet po polsku mówię
średnio...) i nieusuwalną, bo związaną z uszkodzeniem - że się tak
mądrze wyrażę - aparatu artykulacyjnego. Czy, Waszym zdaniem,
miałabym choć teoretyczną szansę utrzymania się na tych studiach?
Zdaję sobie doskonale sprawę, że nigdy nie będę dobrze władała
francuskim w mowie, aczkolwiek specjalnie by mi to nie
przeszkadzało, bo marzy mi się zawód tłumacza literackiego. Ale czy
dla kandydata na filologię obcą tego rodzaju defekt nie jest
dyskwalifikujący?

[fleur-de-lys]

Czesc!
Jestem studentka III.roku fil.rom.na ujocie. Nie chce Cie
zniechecac, ale pamietam jak dzis, ze na pierwszym spotkaniu
organizacyjnym nasza owczesna opiekunka roku -p.K. zaznaczyla, ze
jesli wsrod chetnych znajduja sie osoby z wada wymowy, dysortografia
lub dysleksja, lepiej aby od razu zmienily kierunek. Coz, nie
bedziesz juz miala fonetyki praktycznej z p.O. (przeszla na
emeryture), dzieki czemu moze uda Ci sie jakos przetrwac... :) Znam
jednego dyslektyka, ktory swietnie sobie radzi, choc sukcesy okupuje
b.ciezka i wielogodzinna praca. Wiele wiec zalezy od Ciebie, choc
poczatkowe nastawienie wykladowcow moze byc negatywne. Na pierwszym
roku dosc ciezka jest wlasnie (potrojna!) fonetyka- praktyczna,
deskrypcyjna z API i opisowa w ramach gramatyki opisowej. Pani
J.jest dosc surowa na egzaminie jesli chodzi o wymowe, ale wydaje mi
sie, ze i tak wiele zalezy od Ciebie, Twojej pracy i uporu... Choc
na pewno nie bedzie Ci latwo:(. Moze w ramach dni otwartych udaj sie
na taka mini-konsultacje do wykladajacych TP,czyli praktyczna nauke
j.fr. (to oni glownie mogliby uniemozliwic Ci zaliczenie roku) -
np.do p. Krzemińskiej albo do p.Kowalskiej. Wydaje mi sie,ze to
najlepszy pomysl. Dni otwarte beda pod koniec marca.
Pozdrawiam!

[another_story]

Dzięki, Kwiatku, za odzew.
Twoja porada jest bardzo rozsądna, skorzystam :). Chyba rzeczywiście
najlepiej zasięgnąć informacji u źródła, żeby później nie porywać
się z motyką na słońce. Pozdrawiam.

[Gość: Tawananna*]

Mogłabyś napisać kilka słów więcej na temat Twojej wady? Jakie konkretnie głoski
wymawiasz niepoprawnie?

[another_story]

> Jakie konkretnie głoski wymawiasz niepoprawnie?

Na szczęście jestem już po egzaminie z gramatyki opisowej, więc mogę
odpowiedzieć precyzyjnie - dwuwargowe ;). Wynika to ze specyficznej
wady anatomicznej w obrębie ust, mnejsza o nazwę (nawet dla lekarzy
ta kwestia była zawsze zagadkowa, nikt nie pokusił się o próbę
definicji).

Mogłabym oczywiście nauczyć się języka, nie studiując romanistyki.
Ale już z kursem francuskiej literatury (którą uwielbiam) byłoby
trudniej. Teoretycznie, skoro zgłębiam kierunek pokrewny, istnieje
szansa uczestnictwa w pojedynczych zajęciach w ramach jakichś opcji.
Ale to już nie to samo... :/

[Gość: Tawananna*]

Spróbuj tych studiów romanistycznych. To w końcu Twoje marzenie.

Jeśli z powodu wymowy nie uda się zaliczyć pierwszego roku - to trudno, pomyśl,
ile skorzystasz przez pierwszy rok zajęć. Na pewno będzie Ci dużo łatwiej
kontynuować naukę języka poza studiami, a na kurs literatury francuskiej
będziesz mogła dalej uczęszczać w ramach opcji.

Masz coś do stracenia? Moim zdaniem - nie. I to dobry powód, by nie poddawać się
na starcie :).

[another_story]

Jak zwykle, Tawi, radzisz bardzo sensownie :). Zastanowię się, mam w
końcu jeszcze trochę czasu. Największą przeszkodą byłaby dla mnie
prawdopodobnie bariera psychologiczna (świadomość, iż na każdym
kroku musiałabym udowadniać wszystkim, że się nadaję, choć przecież
wcale takiej pewności nie mam...), ale to już problem wykraczający
poza ambicje niniejszego wątku ;).

[Gość: Em]

Błąd - tobie by musieli udowodnić, że się nie nadajesz. Wszyscy mamy równe
prawo do wykształcenia, więc uczelnia musiałaby ci udowodnić, że nie jesteś w
stanie go zobyć. Ciekawe czy Francuz z taką wadą miałby się zastanawiać, czy go
w jego kraju przyjmą na filologię francuską.

[another_story]

> Błąd - tobie by musieli udowodnić, że się nie nadajesz. Wszyscy
> mamy równe
> prawo do wykształcenia, więc uczelnia musiałaby ci udowodnić, że
> nie jesteś w
> stanie go zobyć. Ciekawe czy Francuz z taką wadą miałby się
> zastanawiać, czy go
> w jego kraju przyjmą na filologię francuską.

W pewnym sensie masz na pewno rację... Jakby co, powołam się na ten
post ;).

[Gość: Em]

Nie powołuj się na mój post, bo nie ja ustalam twoje prawa. One już są ustalone,
a ja je tylko ci uzmysławiam wobec stwierdzenia faktu, że możesz ich nie być
świadoma odnośnie tej sytuacji w jakiej jesteś.

?

[Gość: Em]

A jak myślisz jak sobie radzą Francuzi z tą wadą wymowy?

[another_story]

> A jak myślisz jak sobie radzą Francuzi z tą wadą wymowy?

Po pierwsze: myślę, że statystycznie jest ona rzadka. Po drugie: ci,
których dotyczy, zapewne radzą sobie z nią kiepsko, ale nikt od nich
nie wymaga perfekcyjnej dykcji - w analogiczny sposób ja mogę
studiować polonistykę, choć domyślam się, że niejeden obcokrajowiec
znający polski włada nim na poziomie fonetycznym lepiej ode mnie.

[Gość: Em]

No to będziesz mówić po francusku tak jak ci Francuzi którzy mają tą rzadką
wadę. I co? Są jeszcze gorsze rzeczy niż wada wymowy. Do nauki języka mówionego
potrzebny jest słuch.
A poza tym nie mają prawa ci odmówić, ponieważ jest obowiązek wyrównywania szans
edukacyjnych. Wada nie uniemożliwiać ci posługiwania się wiedzą którą chcesz zdobyć.
Nie chcesz przecież być piosenkarką.

[another_story]

> A poza tym nie mają prawa ci odmówić, ponieważ jest obowiązek
> wyrównywania szans edukacyjnych

Myślałam o tym (tonący brzytwy się chwyta ;)). Obowiązek co prawda
istnieje, ale chyba tylko w odniesieniu do kierunków będących w
teoretycznym zasięgu możliwości studenta. Osoba na wózku nie
kandyduje raczej na AWF, a człowiek niewidomy nie zostanie pilotem
samolotu. Podejrzewam, że wobec moich aspiracji lingwistycznych
można zastosować podobną formułkę. Oczywiście, wchodzi w to wszystko
jeszcze kwestia ewentualnej dobrej woli wykładowców, ale na nią
akurat wolę zbytnio nie liczyć, żeby się nie rozczarować.

[Gość: Em]

Nie widzę przeszkód, bo przecież tutaj nie chodzi o to, że nie jesteś w stanie
zdobyć określonego wykształcenia, ale że nie mogłabyś wykonywać niektórych zawodów.
Jeżeli jest tam egzamin ustny, to wtedy możesz się na to prawo powołać, jeżeli
konkurs świadectw lub test - to nie ma to znaczenia.
Niech by cię tylko spróbowali wyrzucić ze studiów za wadę wymowy...

[Gość: Tawananna*]

> Niech by cię tylko spróbowali wyrzucić ze studiów za wadę wymowy...

Przy całym moim wielkim poparciu dla another_story (jak już pisałam, uważam, że
powinna się na te studia zdecydować) akurat w tym miejscu nie masz moim zdaniem
racji. Na egzaminie praktycznym z języka są różne kryteria, za które studenci są
oceniani. Jednym z nich jest wymowa właśnie. I wykładowca ma pełne prawo odjąć
punkty za złą wymowę. Na pocieszenie dodam, że punkty za wymowę tracą wszyscy, a
swoją wadę można "nadrobić" poprawną wymową innych, charakterystycznych dla
francuskiego głosek, nie wspominając już o tym, że są jeszcze inne kryteria
oceny, i tam właśnie można pozbierać stracone na wymowie punkty. Ponadto
wykładowcy są często tolerancyjni, jeśli widzą, że dana osoba naprawdę stara się
wymawiać poprawnie i jej błędy nie wynikają ze zbyt małego wkładu pracy.

Swoją drogą, na studia pedagogiczne na niektórych uczelniach przeprowadzane są
dodatkowe rozmowy kwalifikacyjne, sprawdzające predyspozycje muzyczne,
plastyczne i właśnie poprawną wymowę. Nazwiesz to dyskryminacją? Jest dla Ciebie
dyskryminacją np. nieprzyjęcie na akademię muzyczną kandydata, który nie ma
słuchu muzycznego i wyczucia rytmu?

[another_story]

Jest dla Ciebie
> dyskryminacją np. nieprzyjęcie na akademię muzyczną kandydata,
> który
> nie ma
> słuchu muzycznego i wyczucia rytmu?

Tak, tylko że studia filologiczne posiadają dwie płaszczyzny:
znajomość języka sensu stricto oraz umiejętność mówienia w tymże
języku. W moim wypadku ujawnia się cały paradoks takiego stanu
rzeczy. Francuskiego, jako się rzekło, nie znam, ale sądzę, że
potrafiłabym się go nauczyć (miałam z nim przez moment kontakt w
liceum, szło mi dobrze, potem jednak - z przyczyn ode mnie
niezależnych - musiałam z niego zrezygnować). Mogę więc chyba
zaryzykować stwierdzenie, że pewne predyspozycje posiadam. Natomiast
nie będę nigdy poprawnie MÓWIĆ. I kropka.

Ale ta dyskusja przekonała mnie, że chyba jednak warto spróbować, za
co Wam dziękuję ;).

[another_story]

Słowo "tak" na początku mojego poprzedniego listu oznaczało, że się
z Tobą zgadzam, a nie, że uważam za dyskryminację odmowę przyjęcia
na AM kandydata bez słuchu muzycznego ;). To tak dla ścisłości :).

[Gość: Tawananna*]

> Tak, tylko że studia filologiczne posiadają dwie płaszczyzny:
> znajomość języka sensu stricto oraz umiejętność mówienia w tymże
> języku.

Całkowicie się z tym zgadzam. To może wyjaśnię jeszcze raz, o co mi chodziło :).
Moim zdaniem jak najbardziej możesz podjąć studia filologiczne. I masz szansę je
ukończyć, "nadrabiając" w innych niż wymowa dziedzinach. Ale jednocześnie nie
mogę się zgodzić z tym, że - co, jak sądzę, sugerował em - zwracanie uwagi na
Twoją wymowę byłoby formą dyskryminacji.

Trzymam kciuki, napisz w październiku, jak Ci się podobają studia :) (i nawet
nie próbuj pisać, że się na nie nie zdecydowałaś ;)).

[Gość: Em]

Piszesz tak, jakbyś w ogóle nie czytała tego co piszę. Tutaj nie o wymowę
chodzi, ale o naukę języka, której uczą się też francuzi z wadą wymowy. Nie mają
prawa z tego powodu wyrzucić kogoś ze studiów bo te studa nie służą posługiwaniu
się dobrą wymową ale językiem. Podobnie Francuz z wadą wymowy też będzie mówił
niewyraźnie. Czy nie rozumiesz jej i tego co ona pisze? Nie potrafisz się z nią
porozumieć? Bo w polskim też ma tą wadę. To może ograniczać jej np. możliwiości
nauczania tego języka i te, gdzie poprawne roumienie jej wypowiedzi ma istotne
znaczenie, ale nie dla Francuza, który ją zozumie tak jak Polak jeżeli się
nauczy mówić biegle.
I dlatego gdyby miała obniżane oceny za to, co wynika z wady wymowy a nie jej
złego opanowania języka byłaby to dyskryminacja. Skoro może mówić po polsku,
moze równie dobrze mówić po francusku.

[Gość: Tawananna*]

Ja nie mówię, jak być powinno, tylko jak jest. A jest tak, że nadchodzi czas
egzaminu i zaczynasz mówić w danym języku, a komisja wystawia Ci punkty, w tym
punkty za wymowę. Często nawet Cię nie znają i nigdy nie słyszeli, jak mówisz po
polsku. Czy w tej sytuacji można mówić o dyskryminacji?

> bo te studa nie służą posługiwaniu
> się dobrą wymową ale językiem.

A wymowa to element języka.

> I dlatego gdyby miała obniżane oceny za to, co wynika z wady wymowy > a nie jej
> złego opanowania języka byłaby to dyskryminacja.

Opanowanie wymowy należy do opanowania języka! Są osoby, którym opanowanie
poprawnej wymowy przychodzi trudniej lub jest wręcz niemożliwe - z powodu wad
wymowy albo kiepskiego słuchu muzycznego - i na pewno jest to dodatkowa trudność
na studiach filologicznych. Trudność - ale nie przeszkoda do ich podjęcia. I tak
warto na tym spojrzeć, z optymizmem i realizmem jednocześnie :)

[alex_koz]

ciekawy watek, ja wlasnie kiedys sama zrezygnowalam z planow
studiowania filologii z uwagi na wade wymowy wlasnie i do dzis sie
zastanawiam "co by bylo gdyby...." hmmm

[Gość: Em]

Studia nie działają na prawach selekcji naturalnej ale na innych zasadach. Osoba
z wadą wymowy, jeżeli może nauczyć się języka może podjąć studia na tym
kierunku. Egzaminatorzy wiedzą o tym, ponieważ funkcjonuje ona na innych
zasadach, tzn. jest to faktem znanym, który musi być uwzględniany. Być może
będzie miała indywiualną formę niektórych egzaminów. Poprawna wymowa jest dla
niej niemożliwa, a więc jej brak nie wynika z nienauczenia się jej ale z braku
możliwości, co nie wyklucza możliwości doskonałego opanowania języka.

[another_story]

> Nie chcesz przecież być piosenkarką.

Hm... Zaśpiewać "Ne me quitte pas" w paryskim metrze i zgarnąć za to
kilka euro do kapelusza - porywająca wizja ;).

[Gość: włoszka]

Witaj,

miałam podobny problem: nie mówię "r", a zakochałam się w j.
włoskim. Najpierw zapisałam się na kurs,a potem miałam lekcje
prywatne. Pamiętam do dziś jak Pani kazała mi przeczytać jakiś
tekst, a mi było tak wstyd, że niemogłam wydusić z siebie ani słowa.
Myślałam, że się rozpłaczę i schowam pod ławkę. Jednak przełamałam
się, przeczytałam ten tekst i wiesz co...kurs ukończyłam jako
najlepsza studentka. Podobnie było na prywatnych lekcjiach...też się
strasznie wstydziłam. Jednak dziewczyna, która mnie uczyła pomogła
mi się przełamać. Zawsze wydawało mi się, że jak mówię po włosku
nikt mnie nie rozumie przez moją wadę...BŁĄD:) Dziś kiedy mam
kontakt z Włochami...mówię...mówię...mówię.

Kiedyś, zanim jeszcze zapisałam się na kurs, napisałam na jednym z
forów o swojej wadzie. Jedna osoba napisała mi, iż na UW jest Pani
dr, która też nie mówi "r", a wykłada właśnie j. włoski. To mi
pomaga do dziś.

Radzę Ci, abyś spokojnie zdawała na wymarzony kierunek. To, że
będziesz musiała włożyć więcej pracy niż inni wyjdzie tylko TOBIE na
dobre.

Pzdr.

[ann_85]

Nie znam się na logopedii, więc nie wiem czy są podstawy to takiego toku
rozumowania, w każdym razie u mnie na filologii u dziewczyny mającej wyraźną
wadę wymowy w j. polskim, w j. angielskim była ona zupełnie niesłyszalna. Owe
dźwięki, wypowiadane inaczej po angielsku, były absolutnie OK. Jej fonetyka nie
różni się od tej reszty studentów. Więc jeśli zaczynasz francuski od podstaw i
nie miałaś szansy tego sprawdzić, istnieje takie prawdopodonieństwo, ze Twoja
wada w przypadku francuskiego będzie Ci doskwierała niej niż się spodziewasz.