Trzebiatów

[madohora2]

[madohora]

Pierwsza źródłowa wzmianka o mieście znajduje się w akcie z 1170 roku w którym książę pomorski Kazimierz I przekazał 11 wsi oraz prawo patronatu nad kościołem w Trzebiatowie, położonych w pobliskich Białobokach norbertanom, przybyłym z Lund w Szwecji[15]. Założyli oni w Białobokach męski klasztor. W 1224 roku Trzebiatów stał się oprawą wdowią księżnej Anastazji, żony księcia pomorskiego Bogusława I. Ufundowała ona w mieście kościół św. Mikołaja oraz klasztor norbertanek. Od XIII wieku datuje się rozwój miasta, jako ośrodka handlowego nad brzegiem Bałtyku. W roku 1277 roku książę Barnim I, jego syn Bogusław zawarli z opatem Tomaszem z klasztoru norbertanów układ w sprawie lokacji miasta i otwarcia w nim mennicy książęcej. W dniu 6 maja 1277 książęta oraz opat nadali miastu prawa miejskie. Wiązał się z tym szereg przywilejów natury gospodarczej: przyznano miastu port Regoujście, prawo wolnej żeglugi na rzece Redze, prawo obwarowania miasta murami obronnymi. Zakonnicy z Białoboków mieli natomiast otrzymywać połowę dochodów z mennicy oraz z miasta. W 1283 roku od księcia Bogusława IV za udział w bitwie pod Stargardem miasto uzyskało prawo do odbijania pieczęci, w czerwonym wosku. Na przełomie XIV i XV wieku Trzebiatów był dużym portem i członkiem Hanzy i stan ten trwał przez najbliższy wiek.

[madohora]

W roku 1309 Otton I i Warcisław IV przejęli władzę w Trzebiatowie. Od tej pory dochody z miasta nie były dzielone, jednak książęta musieli sowicie za to zapłacić]. Od 1328 roku w mieście istniała szkoła średnia, z bogatym programem nauczania. Przywileje lokacyjne, a zwłaszcza jeden: do prawa żeglugi na Redze przyczynił się nie tylko do rozwoju miasta, ale też do waśni z pobliskimi Gryficami. Również rywalizacja z Kołobrzegiem nie przyniosła miastu korzyści. Gryfice chcąc mieć wyłączność do prawa żeglugi pisała skargi do papieża, a gdy to nie pomogło gryficzanie uciekali się do napaści na Trzebiatów. Konflikt doprowadził do kilku wojen, które skończyły się dla Trzebiatowa marginalizacją jego znaczenia. Z czasem miasto podupadło będąc tylko ośrodkiem życia lokalnego. Trzebiatów oddalając się od Gryfic w XIV wieku nawiązał szerszą współpracę z coraz prężniej rozwijającym się Kołobrzegiem. W roku 1416 miasto przystąpiło do Związku Hanzetyckiego. W 49 lat później – w roku 1465 – został z niej wykluczony, jednak przez ten czas wzbogacił się znacznie na handlu śledziami, solą, piwem, słodem, cebulą i piernikami. W tym czasie Trzebiatów nawiązał szersze kontakty handlowe z wieloma miastami nadbałtyckimi, m.in. z Kopenhagą w Danii czy Gdańskiem. Od 1571 roku było miejscem targów końskich i krowich. Rozwinęło się też sukiennictwo. Rozwój miasta trwał nieprzerwanie do wieku XVII kiedy to wskutek silnych sztormów i zapiaszczenia portu w Regoujściu żegluga na Redze stała się niemożliwa. Nie pomogło też przekopanie nowego kanału i portu w okolicach dzisiejszego Mrzeżyna. W tym też czasie zakończyły się spory Trzebiatowa z Gryficami. Ostatnie towary do Trzebiatowa wpłynęły w 1826 roku.

[madohora]

W XVI wieku Trzebiatów odegrał poważną rolę w rozwoju reformacji, jako główny ośrodek działalności Jana Bugenhagena. W grudniu 1534 roku w kaplicy św. Ducha odbył się sejm stanowy, znany szerzej pod nazwą sejm trzebiatowski. Podczas jego obrad książęta pomorscy zadecydowali o wprowadzeniu reformacji i przyjęciu luteranizmu jako religii panującej na Pomorzu[18]. Tym samym odrzucono zwierzchnictwo Rzymu. Po sekularyzacji dóbr kościelnych, majątki trzebiatowskich klasztorów przeszły na własność Gryfitów. Były one wdowią oprawą książęcych żon do 1658 roku. W XVII wieku należały do książąt-elektorów brandenburskich. Podczas wojny trzydziestoletniej w 1624 i 1627, przez miasto przetaczały się armie obu walczących stron. W roku 1643 wojska carskie zdobyły i kompletnie splądrowały Trzebiatów. Po podpisaniu pokoju westfalskiego w 1648 roku miasto na prawie sto lat znalazło się w granicach Brandenburgii. W XVII wieku miasto nawiedziła fala pożarów. Największe miały miejsce w roku 1631, 1635[potrzebny przypis] i 1679. Zniszczyły one miasto prawie doszczętnie. Spalony został m.in. ratusz, dwór książęcy i cegielnię. W podobnym czasie miasto nawiedziła także zaraza.

[madohora]

W 1761 roku Trzebiatów zdobyły wojska rosyjskie, które w tym czasie okupowały Pomorze Zachodnie. Po wyzwoleniu stało się pruskim miastem garnizonowym, którym pozostało aż do II wojny światowej. I właśnie fakt, że polityka pruska kładła nacisk na utrzymanie armii sprawił, że był barierą rozwoju miasta. W latach 1750–1790 miasto było własnością księcia wirtemberskiego Fryderyka Eugeniusza. Za sprawą żony jego syna Marii Anny z Czartoryskich, doszło do ożywienia kulturalnego miejscowości. Dawny klasztor norbertanek, od połowy XVI wieku zamek książęcy, został z inicjatywy Czartoryskiej przebudowany w stylu klasycystycznym. Tutaj przyszedł na świat król Fryderyk I Wirtemberski, tutaj też wychowywała się jego siostra – przyszła żona cara Pawła I, Zofia Dorota Wirtemberska. W latach 1797–1811 miastem zarządzał gen. Gebhard von Blücher, uczestnik bitwy pod Waterloo. W 1807 miasto zostało zdobyte przez wojska napoleońskie. W 1824 roku przy kaplicy Świętego Ducha ze składek prywatnych – została ufundowana szkoła średnia dla panien Höhere Tochterschule, której celem było krzewienie edukacji wśród kobiet. W 1858 po reorganizacji szkolnictwa w Trzebiatowie, utworzono państwowy instytut szkolny Gimnazjum im. Jana Bugenhagena. W 1864 roku wybudowano w mieście gazownię i uruchomiono sieć gazową. W 1882 roku miasto uzyskało połączenie kolejowe ze Szczecinem i Kołobrzegiem, co znacząco wpłynęło na ożywienie społeczno-gospodarcze Trzebiatowa[18]. Powstały nowe zakłady produkcyjne (browar, rzeźnia, mleczarnia, garbarnia), hotele, restauracje. Druga połowa XIX wieku to także zmiany w wyglądzie architektonicznym miasta. Powstały nowe siedziby urzędów i instytucji publicznych (gmach sądu, szkoły powszechnej, gimnazjum, alumnatu). W 1899 w Trzebiatowie powstała szkoła rolnicza, jedna z nielicznych tego typu placówek na Pomorzu. Od 1873 miasto było siedzibą firmy Felisch & Kirchheim zajmującej się produkcją srebrnych nakryć stołowych, które były dostarczane m.in. dla szwedzkiego dworu królewskiego. Po wybudowaniu linii kolejowej do Kamienia Pomorskiego oraz rozbudowie sieci linii kolejki wąskotorowej (m.in. do Mrzeżyna, Rewala, Gryfic), Trzebiatów stał się węzłem komunikacyjnym i ośrodkiem administracyjno-handlowym dla okolicznych wsi i majątków ziemskich. W roku 1900 zakończono budowę Prowincjonalnego Zakładu Leczniczego dla osób psychicznie chorych. W 1903 natomiast otworzono prywatną klinikę dra Evlera. Placówki te razem z funkcjonującym w mieście szpitalem powiatowym zapewniały mieszkańcom kompletną opiekę zdrowotną. W roku 1910 populacja miasta wzrosła do 8484 osób z 2738 w roku 1740. W roku 1914 miasto liczyło 10800 osób.

[madohora]

I wojna światowa przyniosła ponowny zastój w gospodarce miasta. Okres powojenny również charakteryzował się licznymi trudnościami związanymi z szalejącą w Niemczech hiperinflacją. Władze Trzebiatowa starały się ograniczyć spadek wartości pieniądza wydając własny pieniądz zastępczy, tzw. notgeldy. Istniejąca od 1901 roku szkoła podoficerska, została w 1921 roku przekształcona w Pomorską Szkołę Policyjną. W 1926 roku miasto zostało podłączone do sieci energetycznej. W miejscu spalonego młyna powstał elektrownia wodna. W związku z przewidywanym, znacznym rozwojem miasta, berliński planista i urbanista Hermann Jansen opracował w 1927 roku plany rozbudowy i modernizacji Trzebiatowa[20]. W latach 30. XX wieku miasto rozwijało się pomyślnie[potrzebny przypis], a oblicze miasta zaczęło się zmieniać. Na obrzeżach zaczęły powstawać nowe osiedla, przeznaczone dla niezbyt zamożnych mieszkańców[19]. Zakładano sady i ogrody, które dostarczały świeże warzywa do pobliskich nadmorskich kurortów: Mrzeżyna, Pogorzelicy i Pobierowa[19]. Dzięki budowie jednostki wojskowej w Mrzeżynie i lotniska w Kamp oraz rozbudowie garnizonu trzebiatowskiego, bezrobotni mieszkańcy znaleźli stałe zatrudnienie. Przed II wojną światową wokół miasta intensywnie prowadzono gospodarkę rolną, a produkty rolnicze zostały magazynowe na potrzeby zbliżającej się wojny[19]. W Trzebiatowie została ulokowana siedziba Kreisleitungu, czyli powiatowej komórki NSDAP. Tym samym miasto odebrało Gryficom część funkcji powiatowych. W 1937 roku trzebiatowskie muzeum otrzymała nową, okazałą siedzibę przy Kaiserstraße.
Fontanna zbudowana z okazji 700-lecia lokacji miasta (pl. Zjednoczenia)

[madohora]

Początkowy okres II wojny światowej nie miał większego wpływu na życie mieszkańców i funkcjonowanie miasta. Wkrótce do Trzebiatowa przybywały transporty z ewakuowanymi uczniami z Herne i innych ośrodków z Zagłębia Ruhry, zagrożonych alianckimi nalotami. Jesienią 1944 roku pojawili się pierwsi uciekinierzy z Prus Wschodnich. Kolejne kolumny przechodzące przez Trzebiatów w ciągu zimy na przełomie 1944/45 roku przyniosły przerażające wiadomości o postępowaniu Armii Czerwonej z niemiecką ludnością cywilną. W lutym 1945 roku mieszkańcy słyszeli już odległe wybuchy i byli świadomi zbliżającego się frontu, jednak do ostatnich chwil nie mogli opuścić miasta. Ewakuowane zostały jedynie urzędy, partyjni prominenci wraz z rodzinami oraz szpital wojskowy. Rozkaz natychmiastowej ewakuacji ogłoszono dopiero rankiem 4 marca 1945 roku, kiedy to żołnierze radzieccy znajdowali się kilka kilometrów przed Trzebiatowem. Dzień wcześniej koszary opuściło niemieckie wojsko. Miasto pozostało bez obrony. Po zajęciu miasta przez wojska 1 Frontu Białoruskiego i 1 Armię Wojska Polskiego, Rosjanie przez wiele tygodni dopuszczali się gwałtów, mordów i nieustającej grabieży. Rabowano mienie prywatne, wywożono wyposażenie zakładów i warsztatów. Rozbierano tory kolejowe. Po dwóch miesiącach władza w mieście przekazana została w ręce Polaków. W połowie roku 1945 w mieście było już około 300 polskich obywateli, z czego spora część to zdemobilizowani żołnierze 1 Warszawskiej Brygady Kawalerii, którzy się tu osiedli, a później założyli rodziny. W wyniku konferencji poczdamskiej miasto, jak i część Pomorza, zostało włączone do Polski. Dotychczasową ludność stopniowo wysiedlano do Niemiec, zaś w ramach akcji repatriacyjnej w okolice miasta została przesiedlona spora liczba mieszkańców dawnych kresów II Rzeczypospolitej, a w ramach akcji Wisła ludność ukraińska z Podkarpacia i Chełmszczyzny.

[madohora]

W kwietniu 2008 roku Rega wylała podtapiając część Trzebiatowa. Zostały także zalane budynki gospodarcze, łąki i ogrody działkowe. 9 kwietnia przekroczyła poziom 4 metrów i ogłoszono alarm przeciwpowodziowy w Trzebiatowie. Licząc przepływy z 9–20 kwietnia 2008, całkowita objętość fali powodziowej, jaka przeszła przez miasto wynosiła 27,56 mln m³.
1 czerwca 2009 roku miasto odwiedził prezydent Lech Kaczyński.

[madohora]

Nazwa miasta ma z pewnością pochodzenie słowiańskie, istnieją jednak trzy hipotezy co jej dokładnego źródłosłowu.

[madohora]

Pierwsza zakłada, że słowiańska nazwa miasta została zaczerpnięta od słowa trzebież, co miałoby związek z wycinką okolicznych gęstych lasów w średniowieczu

[madohora]

Druga, bardziej prawdopodobna, poparta badaniami archeologicznymi wskazuje iż nazwa miejscowości została zaczerpnięta od słowa trebiti, które oznaczało ofiarować lub od słowa trebiste, które oznaczało ołtarz. Obie nazwy nawiązywałyby więc do składania ofiar w miejscowych sanktuariach pogańskich, istniejących pod Trzebiatowem (Białoboki) do XII wieku.

[madohora]

Trzecia hipoteza nawiązuje do nazwy patronimicznej Trzebiesław, Trzebiemir lub Trzebiata.

[madohora]

W okresie kolonizacji niemieckiej nazwa miasta ewoluowała. Wskazują na to zapisy w języku łacińskim, z kolejnych lat: Tribetov (1180)→ Trebetow (1208)→ Trepetow (1224)→ Trebetowe (1232)→ Trebetow (1242).

[madohora]

Gdy tereny te zostały w pełni zgermanizowane ukształtowała się nazwa Treptow. W czasach pruskich oficjalna nazwa miasta brzmiała Treptow an der Rega (dla odróżnienia od miejscowości Treptow w Brandenburgii, włączonej w 1920 w granice Berlina i Treptow w Meklemburgii, obecnie Altentreptow). Po II wojnie światowej władze polskie nawiązały do pierwotnej nazwy słowiańskiej miejscowości i nadały mu obecną nazwę Trzebiatów.

[madohora]

Polskim przedwojennym egzonimem była nazwa Trzebiatowo (1892, 1936, 1937). Jednakże w swoim atlasie z 1934 r. ks. dr Stanisław Kozierowski przedstawił nazwę Trzebiatów. Tymczasowo w 1945 r. stosowano także nazwę Trzebiatowo. Nazwę Trzebiatów ustalono urzędowo w 1946 roku, zastępując poprzednią niemiecką Treptow an der Rega.

[madohora]

Herb miasta – herb Trzebiatowa przedstawia na tarczy herbowej hiszpańskiej, w srebrnym polu czerwonego wspiętego gryfa pomorskiego zwróconego w prawą stronę, trzymającego w szponach złotą tarczę, na której znajduje się zielony trójliść koniczyny. Pod tarczą widnieje złoty równoramienny krzyż premonstratensów. Za gryfem znajduje się niebieski odwrócony w słup klucz św. Piotra.

[madohora]

Hejnał Trzebiatowa – hejnał jest odtwarzany mechanicznie cztery razy dziennie: o 9, 12, 15 i 18 z wieży trzebiatowskiego ratusza. Hejnał został skomponowany z okazji jubileuszu 700-lecia Trzebiatowa w 1977 roku. Jego autorem jest szczeciński kompozytor Walerian Pawłowski.

[madohora]

Logo – znak przedstawia biały kontur słonia w deseniu czterech nieforemnych kwadratów o barwach: czerwonej, fioletowej, zielonej, pomarańczowej, które składają się w całość na białym tle. Inspiracją logo jest sgraffito z 1639 roku, przedstawiające wizerunek słonicy Hansken, wykonane unikatową techniką, umieszczone na ścianie kamienicy nr 26 przy Rynku w Trzebiatowie. Logiem posługuje się Urząd Miejski w Trzebiatowie na swoich publikacjach i projektach. Wykorzystuje je także Trzebiatowski Ośrodek Kultury i trzebiatowscy przewodnicy PTTK.

[madohora]

W kompozycji układu przestrzennego i architektonicznego miasta dominują formy historyczne, stanowiące świadectwa historii i rozwoju urbanistycznego miasta, od średniowiecza po początek XX wieku. Całość zespołu miejskiego Trzebiatowa ma ponadlokalną wartość zabytkową. Charakterystyczny dla Trzebiatowa jest szachownicowy układ urbanistyczny na Starym Mieście. Cały jego obszar wpisany jest do rejestru zabytków. Bogactwo zabytków miasta powoduje iż Trzebiatów nazywany jest Kazimierzem Północy.

[madohora]

Miasto wkomponowane jest w zakole rzeki Regi, z czytelnym średniowiecznym rozplanowaniem w obrębie częściowo zachowanych ceglanych murów obronnych, opasanych fosą. Charakterystyczny dla Trzebiatowa jest szachownicowy układ urbanistyczny na Starym Mieście. Większość tkanki miejskiej stanowi zabudowa historyczna o dużych wartościach zabytkowych i historycznych. Układ przestrzenny Trzebiatowa tworzą 92 ulice, zabytkowy rynek oraz cztery place, tj. Lipowy, Muzealny, Zjednoczenia, Zwycięstwa.

[madohora]

Oficjalnie miasto nie jest podzielone na dzielnice, lecz można wyróżnić kilka jego części: Stare Miasto, Białoboki, Błogęcin, Jaromin, Mokre, Ostrowice, Przedmieście Gryfickie, Przedmieście Kołobrzeskie, Przesieka, Osiedle Wojskowe, Wyszkowo, Kolonia. Tereny produkcyjne położone są poza centrum staromiejskim, po wschodniej stronie miasta, za linią kolejową.

[madohora]

W mieście wybudowano trzy mosty nad Regą oraz dwa nad Młynówką. Ponadto w granicach miasta znajdują się jeszcze dwa mosty kolejowe na trasie dawnej linii wiodącej do Kamienia Pomorskiego (obecne nie użytkowane).

[madohora]

Trzebiatów ma jeden cmentarz komunalny o powierzchni 6,6 ha , którym zarządza jedna spółka. Mieści się na nim kaplica cmentarna. Do 1970 w mieście znajdował się cmentarz żydowski dawnych mieszkańców Trzebiatowa.

[madohora]

Najbardziej okazałym zabytkiem w Trzebiatowie jest kościół Macierzyństwa NMP, który jest przykładem architektury gotyckiej z XIII wieku. Na jego wieży umieszczone są dwa średniowieczne dzwony oraz jeden z początku XX wieku. W mieście znajdują się trzy zabytkowe kaplice oraz neogotycki kościół ewangelicki z początku XX wieku. Dużym walorem urbanistycznym miasta są zachowane pozostałości murów miejskich z XIII wieku oraz wkomponowana w nie Baszta Kaszana z przełomu XIII i XIV wieku.

[madohora]

Miasto posiada także dwie budowle klasycystyczne, tj. pałac przebudowany z zamku książęcego w XVIII wieku oraz ratusz przemieszany ze stylem barokowym i gotyckim. Trzebiatów posiada dużą liczbę zabytkowych kamienic i domów. Innymi zachowanymi zabytkami są: młyn, spichlerz, elektrownia wodna, koszary, stacja kolejowa. Most drogowy z 1905 roku wybudowany w stylu secesyjnym. W Trzebiatowie znajdują się także pozostałości dziewiętnastowiecznego parku miejskiego (jednego z najstarszych na Pomorzu), zwanego Królewskim Gajem.

[madohora]

Pomnik w hołdzie bohaterskim żołnierzom 36. Pułku Piechoty, poległym i pomordowanym w obronie ojczyzny w latach 1919–1945
Pomnik papieża Jana Pawła II w Sanktuarium
Tablica upamiętniająca o treści „Miejsce poświęcone pamięci Strażaków Ochotniczej Straży Pożarnej z Trzebiatowa w 65. rocznicę powstania jednostki 1945–2010 r.” (ul. II Pułku Ułanów 2)
Tablica „Pamięci generała dywizji Stanisława Nałęcz-Komornickiego Kanclerza Kapituły Orderu Virtuti Militari, Żołnierza 36 Pułku Piechoty Legii Akademickiej Armii Krajowej, Honorowego Obywatela Trzebiatowa Tragicznie zmarłego w katastrofie lotniczej w dniu 10 kwietnia 2010 r. pod Smoleńskiem – Spadkobiercy tradycji Legii Akademickiej i Społeczność Trzebiatowa” (ul. Rynek 1)
Kamień pamiątkowy z tablicą ku pamięci kombatantów (cmentarz komunalny)

[madohora]

Obiekty o walorach historycznych:

[madohora]

stary kamienny krzyż, prawdopodobnie z XVI w. upamiętniający śmierć mieszczanina Jakuba von Wacholtza. Krzyż często określany jest jako tzw. krzyż pokutny czyli krzyż wystawiany przez zabójcę w wyniku jego umowy ugodowej z rodziną zabitego, mającej zapobiec krwawej zemście. Umowy takie były dopuszczalne w średniowieczu i w niektórych z nich, jednym z postanowień była fundacja krzyża przez zabójcę. Ta ostatnia legenda jest w ostatnich dziesięcioleciach bardzo popularna w związku wytworzoną przez środowiska dolnośląskich regionalistów "modą" na krzyże pokutne. Niestety hipoteza krzyży pokutnych nie opiera się na dowodach co do zaliczania konkretnych krzyży do tej kategorii, ale jedynie na nieuprawnionym generalnym założeniu, że wszystkie stare kamienne krzyże monolitowe, o których pochodzeniu nie zachowały się żadne informacje, są krzyżami pokutnymi (pojednania)[2], chociaż w rzeczywistości powód fundacji takich krzyży może być różnoraki, tak jak każdego innego krzyża. Niestety hipoteza ta stała się na tyle popularna, że zaczęła być odbierana jako fakt i pojawiać się w lokalnych opracowaniach, informatorach czy przewodnikach jako faktyczna informacja, bez uprzedzenia, że jest to co najwyżej luźny domysł bez żadnych bezpośrednich dowodów. W przypadku trzebiatowskiego krzyża inskrypcja świadczy, że jest to po prostu krzyż upamiętniający śmierć, wystawiony prawdopodobnie przez rodzinę zmarłego.

[madohora]

ruiny Kaplicy Jerozolimskiej – kaplica pielgrzymkowa wzniesiona w XV wieku na przedmieściu Wyszkowo w miejscu dawnego klasztoru norbertanek

[madohora]

Lista zabytków chronionych prawnie znajdujących się w Trzebiatowie:

[madohora]

teren Starego Miasta – charakterystyczny dla Trzebiatowa jest szachownicowy układ urbanistyczny.

[madohora]

mury miejskie z pierwszej połowy XIV wieku i pierwszej połowy XV wieku (ul. Wąska, Kręta, Kozia, Łukowa)

[madohora]

Baszta Kaszana – wieża prochowa (ul. Wąska)

[madohora]

kościół Macierzyństwa NMP - budowla gotycka z XIV wieku, kościół farny na wieży którego znajdują się 3 zabytkowe dzwony: średniowieczny dzwon z 1399 roku, dzwon Maria z 1515 roku oraz dzwon z 1905 roku

[madohora]

Kościół Macierzyństwa Najświętszej Marii Panny w Trzebiatowie, Kościół Mariacki w Trzebiatowie (niem. Marienkirche) – kościół farny Trzebiatowa wybudowany w XIV wieku, halowy, w stylu gotyckim. Świątynia jest kościołem trzebiatowskiej parafii rzymskokatolickiej. Kościół jest także Archidiecezjalnym Sanktuarium Maryjnym Matki Bożej Trzebiatowskiej.

[madohora]

Pierwszy kościół farny w Trzebiatowie powstał na początku XIII wieku i został ufundowany przez norbertanów trzebiatowskich z klasztoru w Białobokach. Od 1328 roku przy kościele istniała Szkoła Łacińska, której rektorem w XVI wieku był Jan Bugenhagen.

[madohora]

Obecna świątynia została wzniesiona na przełomie XIV i XV w. Od XVI w. była kościołem protestanckim. W latach 1865-1867 dokonano jej przebudowy i regotyzacji.

[madohora]

Po II wojnie światowej stała się ponownie kościołem katolickim i sanktuarium maryjnym. W 1986 przeprowadzono prace remontowe. Całkowita długość kościoła wynosi 72 metrów, szerokość ok. 28 metrów.

[madohora]

Dekretem z 7 października 1996 (we wspomnienie Matki Bożej Różańcowej) ks. Abp Marian Przykucki metropolita Szczecińsko – Kamieński podniósł godność świątyni do Archidiecezjalnego Sanktuarium Maryjnego Macierzyństwa Najświętszej Maryi Panny. Ogłosił to uroczyście podczas odpustu parafialnego 11 października tegoż roku, w obecności licznie zgromadzonych wiernych i pierwszego kustosza sanktuarium, ks. kan. mjra Henryka Cudaka.

[madohora]

Na szczególną uwagę zasługuje obraz ołtarzowy, którego twórcą jest Ernest Deger, przedstawiciel katolickiego malarstwa kościelnego. Malowidło przedstawia Matkę Bożą z wieńcem gwiazd nad głową, długimi włosami, księżycem pod stopami, trzymającą w lewej ręce Dzieciątko Jezus. Podobny obraz znajduje się w Muzeum Diecezjalnym w Kolonii oraz w Düsseldorfie. Wierni w Trzebiatowie czczą obraz wezwaniem Matki Bożej Łaskawej. Został on ukoronowany w 2006.

[madohora]

We wschodniej części kościoła usytuowane są witraże. Ufundowane w 1867 przez króla Wilhelma I. Wykonał je artysta Müller z Berlina, według projektu ówczesnego konserwatora zabytków von Quasta. Stalle pochodzą z okresu renesansu. Mieszczą się w prezbiterium po stronie północnej i południowej. Do dziś służą jako siedzenie dla asysty i ministrantów. Łuk triumfalny przedstawia postaci starotestamentalne (króla Dawida i dziewięciu proroków) trzymających wstęgi inskrypcyjne, w otoczeniu wici roślinnej. W 1986 łuk triumfalny został uzupełniony następującymi malowidłami: bł. Urszuli Ledóchowskiej, bł. Rafała Kalinowskiego, św. Ottona, św. Maksymiliana Kolbe, bł. brata Alberta, św. Stanisława Kostki, herbem Trzebiatowa, herbem ks. bp. Kazimierza Majdańskiego.

[madohora]

W nawie północnej znajduje się ołtarz boczny, drewniany w stylu neogotyckim, poświęcony św. Antoniemu z Padwy. W nawie południowej – także ołtarz drewniany przedstawiający Jezusa Zmartwychwstałego. W kościele trzebiatowskim znajdują się stare organy, na których 29 maja 1842 wykonano oratorium Stworzenie świata Josepha Haydna, pod dyrekcją sławnego kompozytora, organisty i kantora szczecińskiego kościoła św. Jakuba – Carla Loewego.

[madohora]

Warto wspomnieć także o kościelnej wieży – założonej na planie prostokąta o wymiarach 28×14 m. Jest ona zbudowana z cegły w stylu gotyckim. Cokół wieży i jej narożniki wykonano z kostek granitowych i regularnie ociosanych bloków piaskowca. Jednolity masyw wieżowy przyległy do całej szerokości naw kościoła doprowadza do wysokości zwieńczenia naw. Wyżej, w centralnej części dolnego masywu, wyprowadzono pojedynczą wieżę, założoną na planie kwadratu. W średniowieczu wieża była przykryta wysmukłym dachem, z którego wyrastała czworoboczna latarnia ze spiczastym hełmem. Obecne zwieńczenie powstało w 2. połowie XIX wieku na miejscu starego. Ściany wieży, podobnie jak ściana szczytowa – od wschodu – ożywione są blendami. Szczyt wieży wieńczy ręcznie pozłacany krzyż. Podczas remontu w latach 1865–1867 wzbogacono wieżę tzw. fialami (małymi spiczastymi wieżyczkami) w modnym wówczas stylu neogotyckim. Wysokość wieży wynosi 90 m

[madohora]

Trzebiatowski kościół ma jeden z najstarszych dzwonów w Polsce. Napis na dzwonie wskazuje tylko rok, wyryty gotycką czcionką o harmonijnym kształcie liter: Anno Domini millesino trieentesimo nonagesimo nono (A.D. 1399). Drugi dzwon – Maria (Marienglocke) pochodzi z 1515, a powieszono go za kadencji ostatniego księdza katolickiego, Ottona Schlutow'a. Wyróżnia się wspaniałym dźwiękiem, a także masą – 3750 kg. Wykonany został przez stargardzkiego ludwisarza Lutke Rose (pozostałe dwa z tego samego twórcy zostały przetopione w 1787). Jego ozdobę (poza napisami) stanowi kilka kręgów delikatnych gotyckich ornamentów (głowy aniołów otoczone girlandami pędów roślin i liści akastów), a także wizerunki Chrystusa – Zbawcy Świata i ukoronowania Najświętszej Maryi Panny.

[madohora]

kościół został wpisany do rejestru zabytków 29 września 1956.

[madohora]

W okresie średniowiecza wieża Kościoła Mariackiego w Trzebiatowie pełniła funkcję latarni morskiej dla rybaków i marynarzy zmierzających do portów w Mrzeżynie i Kołobrzegu.

[madohora]

[madohora]

kaplica Świętego Ducha – budowla gotycka z XIII wieku, w której odbył się sejm trzebiatowski w 1534 roku, w 1720 r. była wykorzystywana jako magazyn soli, a od 1902 r. aula szkoły gospodarczej, od 1955 r. stanowi prawosławną cerkiew parafialną

[madohora]

Kaplica pod wezwaniem Świętego Ducha (niem. Heiligegeistkapelle, łac. Domus seu ecclesia Sancti Spiritus) – prawosławna kaplica parafialna w Trzebiatowie. Należy do dekanatu Szczecin diecezji wrocławsko-szczecińskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.

[madohora]

Jedna z trzech zachowanych w Trzebiatowie gotyckich kaplic szpitalnych, w 1534 miejsce obrad sejmu trzebiatowskiego, na którym zadecydowano o utworzeniu Pomorskiego Kościoła Ewangelickiego. Od 1956 świątynia prawosławna

[madohora]

Zbudowana w XIII, przebudowana w XV wieku. Północno-zachodni szczyt kaplicy zdobiony blendami wzorowanymi na stargardzkiej kolegiacie mariackiej. Wchodziła w skład obiektów szpitalno-opiekuńczych ufundowanych przez radę miejską Trzebiatowa. W 1534 w kaplicy odbył się sejm stanów Pomorza, na którym książęta Gryfici narzucili swoim poddanym protestantyzm jako religię państwową. Od XVIII w. kaplica była magazynem, a później remizą strażacką. Na początku XX w. przeznaczona została na aulę szkoły żeńskiej, której zabudowania sąsiadowały ze świątynią. Po II wojnie światowej oddana na potrzeby wiernych prawosławnych (1956). Wewnątrz, na pseudosklepieniu, ścianach i balustradzie empory organowej zachowały się polichromie. Długość kaplicy wynosi 17 m, a wysokość 9 m

[madohora]

Kaplica została wpisana do rejestru zabytków 1 lutego 1957 pod nr 200

[madohora]

[madohora]

kaplica św. Gertrudy – budowla gotycka z XIV wieku, obecnie kościół greckokatolicki pw. św. Piotra i św. Pawła

[madohora]

Kaplica św. Gertrudy w Trzebiatowie (niem. St. Gertrudskapelle, łac. Pauperum hospitale cubiculum) – jedna z trzech zachowanych w Trzebiatowie gotyckich kaplic szpitalnych, od 1957 roku świątynia greckokatolicka pod wezwaniem Świętych Apostołów Piotra i Pawła.

[madohora]

Kaplica św. Gertrudy została ufundowana w XIV wieku wraz z zabudowaniami szpitalnymi przez radę miejską Trzebiatowa. W XVII wieku przylegające do niej obiekty rozebrano, a sam budynek świątyni przeznaczono na magazyn i warsztat rzemieślniczy. Pod koniec XIX wieku ponownie adaptowano ją na cele sakralne. Od 1898 roku służyła jako kaplica pogrzebowa cmentarza komunalnego, a od 1925 roku była kaplicą Kościoła rzymskokatolickiego.

[madohora]

W 1957 roku została przekazana parafii greckokatolickiej

[madohora]

W lipcu 2013 r. doszło do nieudanej próby ataku na cerkiew - podczas niedzielnej mszy św., w której uczestniczyło około 100 osób, młody mężczyzna wrzucił petardę do przedsionka świątyni. Wybuch nastąpił jednak przed jej wejściem. Policji nie udało się schwytać sprawcy tego czynu, sam atak zaś może mieć podłoże religijno-narodowościowe.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

kaplica św. Jerzego – budowla gotycka z XIII lub XIV wieku, obecnie dom mieszkalny

[madohora]

Kaplica św. Jerzego w Trzebiatowie (łac. Domus leprosorum) – jedna z trzech zachowanych w Trzebiatowie gotyckich kaplic szpitalnych, znajdująca się przy ul. Kołobrzeskiej 6, od XIX wieku po przebudowie pełni funkcję domu mieszkalnego.

[madohora]

Kaplica św. Jerzego została ufundowana przez radę miejską w XIV wieku na potrzeby szpitala dla trędowatych. W związku z funkcją jaką pełniła nie znalazła się w obrębie murów miejskich tak jak dwa pozostałe przytułki, ale postawiono ją na przedmieściu przy drodze z Trzebiatowa do Kołobrzegu. W okresie reformacji została zamieniona na dom dla ubogich, w XIX wieku przebudowano ją na kamienicę czynszową.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Ja dokładnie w tym domu spędzałam wakacje. Wejście jest od podwórka. W podwórku kilka małych ogródków. I był taki czas lata temu, że były jeszcze tzw. wychodki. Teraz już każdy ma łazienkę w domu. Kapliczka jest położona przy drodze z Kołobrzegu prowadzącej do centrum Trzebiatowa. Blisko dworca kolejowego.

[madohora]

kolejowa wieża ciśnień z 1906 roku

[madohora]

Kolejowa wieża ciśnień – została wzniesiona w 1906 roku, znajduje się na końcu ulicy Torowej w pobliżu dworca kolejowego w Trzebiatowie, w województwie zachodniopomorskim. Wyłączona z eksploatacji w 1990

[madohora]

Trzon budowli o wysokości 10 m murowany z cegły pełnej, klinkierowej. Ściany osłonowe zbiornika betonowe. Pośrodku dachu świetlik z ozdobnym stalowym szczytem z chorągiewką (na niej data budowy – 1906). Wieża wewnątrz głowicy posiada kulisty stalowy, nitowany zbiornik. Zbiorniki kuliste (typu Klönne) bardzo rzadko były instalowane w wieżach z terenów Polski. Powierzchnia obiektu wynosi 24 metry kwadratowe. Wieża wpisana jest do Rejestru Zabytków.

[madohora]

[madohora]

kościół św. Jana – ufundowany w XVIII wieku, przebudowany w stylu neogotyckim na początku XX wieku, obecnie kościół ewangelicki

[madohora]

[madohora]

pałac – pierwotnie klasztor norbertanek, następnie przebudowy na zamek książęcy, a w XVIII wieku na pałac klasycystyczny

[madohora]

Pałac w Trzebiatowie – klasycystyczny pałac w Trzebiatowie, będący obecnie siedzibą Trzebiatowskiego Ośrodka Kultury. W pałacu mieści się biblioteka publiczna oraz galeria sztuki im. Lyonela Feiningera (nie posiada w swoich zbiorach dzieł malarza).

[madohora]

Początki pałacu książęcego w Trzebiatowie sięgają XII wieku. Pierwotnie znajdował się tutaj gród książęcy, który w 1224 stał się własnością księżnej Anastazji, wdowy po księciu pomorskim Bogusławie I. Ona to za radą opata norbertanów w Białobokach przekazała posiadany w Trzebiatowie majątek na wyposażenie klasztoru norbertanek, do którego następnie wstąpiła.

[madohora]

Około 1285 budynki na grodzisku zostały przebudowane na klasztor żeński, w którym zamieszkały norbertanki z klasztoru w Wyszkowie. Obok dawnego zamku wzniesiono kościół św. Mikołaja, który stał się świątynią klasztorną. W XVI wieku zakon trzebiatowskich norbertanek został sekularyzowany, a budynki poklasztorne przejęli książęta pomorscy z dynastii Gryfitów.

[madohora]

W 1560 nastąpiła przebudowa klasztoru na renesansowy zamek. Od 1619 był on rezydencją księżnej Zofii von Schleswig-Holstein, wdowy po księciu pomorskim Filipie II. Po jej śmierci przeszedł na własność elektora brandenburskiego. Po pożarze w 1679 zamek ok. 1682 został całkowicie przebudowany. W 1690 na zamku w Trzebiatowie gościł krótko Fryderyk I Pruski. W 1761 służył za koszary wojsk rosyjskich. W latach 1750–1791 był własnością księcia Fryderyka Eugeniusza Wirtemberskiego. Urodzili się tutaj król Fryderyk I Wirtemberski i arcyksiężna Elżbieta Wirtemberska, a dzieciństwo spędziła caryca Maria Fiodorowna.

[madohora]

W XVIII wieku dawny zamek Gryfitów został przebudowany w stylu klasycystycznym. W latach 1785–1790 w pałacu mieszkała Maria z Czartoryskich Wirtemberska, jej gościem bywał malarz Jan Rustem, autor malowideł pałacowych. W latach 1797–1811 pałac trzebiatowski był w posiadaniu feldmarszałka Gebharda von Blüchera. Później przeszedł na własność burmistrza Trzebiatowa, który zdecydował się na rozbiórkę części obiektu. W 1855 roku budynek utracił funkcje rezydencyjne. Przejął go Urząd Ziemski przeznaczając pałac na biura i mieszkania. Po I wojnie światowej obiekt został przystosowany na potrzeby trzebiatowskiej szkoły rolniczej.

[madohora]

Po 1945 mieściły się w nim różne instytucje. Był m.in.: koszarami, siedzibą urzędów i kamienicą mieszkalną. Od 1989 w jego wnętrzach mieści się biblioteka publiczna i Trzebiatowski Ośrodek Kultury.

[madohora]

[madohora]

ratusz – budynek w stylu klasycystycznym z barokową wieżyczką i hełmem, został gruntownie przebudowany na początku XVII wieku na bazie zniszczonego gotyckiego ratusza z XV wieku

[madohora]

Pierwszy dom rady miejskiej w Trzebiatowie został wzniesiony w XV wieku w stylu gotyckim. Spłonął on w 1696 roku. Obecnie istniejący ratusz wzniesiono w miejscu dawnego w 1701 na reliktach pierwszej budowli.

[madohora]

Ratusz w Trzebiatowie zbudowany jest na planie czworoboku z dziedzińcem pośrodku. Relikty pierwszego budynku w postaci gotyckich arkad wyeksponowano w elewacji skrzydła zachodniego. Główne, wschodnie skrzydło zostało wyróżnione wyższym dachem, pozornym ryzalitem i wtopioną w bryłę wieżą z barokowym hełmem i zegarem. Na dziedzińcu relikty szubienicy.

[madohora]

[madohora]

sgraffito – barokowy rysunek na elewacji zewnętrznej kamienicy przy rynku, datowany na 1635 rok, umieszczony na ścianie Domu pod Słoniem (Rynek 26) przedstawiający słonicę Hansken z podniesioną trąbą i mieczem prowadzonego przez cyrkowego tresera.

[madohora]

Sgraffito (wł. graffiare - ryć, drapać) – technika dekoracyjna malarstwa ściennego.

[madohora]

Technika sgraffita ściennego polegała na nakładaniu kolejnych, kolorowych warstw tynku lub kolorowych glin i na zeskrobywaniu fragmentów warstw wierzchnich w czasie, kiedy jeszcze one nie zaschły (nie utwardziły się). Poprzez odsłanianie warstw wcześniej nałożonych powstaje dwu- lub wielobarwny wzór.

[madohora]

Technika sgraffito znana była w starożytności, a szczególnie popularna w okresie renesansu przy dekorowaniu fasad obiektów włoskiej architektury. Sgraffito bywa też stosowane współcześnie; trwałość wszelkich rozwiązań sgraffitowych stale się obniża, z powodu wzrostu ilości związków węgla w atmosferze, które wraz z wodą opadową tworzą cząstki kwasu węglowego. Niszczy on powierzchnię tynków, a tym samym sgraffito; przeciwdziała się temu stosując dodatkowe warstwy ochronne – krzemianowe lub woskowe.

[madohora]

Techniką tą zostały wykonane również ściany zewnętrzne i wnętrze dziedzińca na zamku w Krasiczynie. Zdobienia pokrywały aż 7000 m2, z czego odtworzono ponad połowę. W latach 50. zdobiono również tą techniką odbudowywane kamienice Starego Miasta w Warszawie

[madohora]

Technika sgraffita była także używana w historycznym zdobnictwie sprzętów i mebli. Wybraną powierzchnię złocono złotem płatkowym w technice kredowo-klejowej i polerowano na wysoki połysk. Po wyschnięciu i stwardnieniu pozłotę pokrywano farbą kazeinową lub temperową, w której następnie wydrapywano ornamenty, odsłaniając tym samym warstwę złota. Technika ta umożliwiała wykonywanie niezwykle precyzyjnych i misternych ornamentów sprawiających wrażenie wykonanych ze złota. Technika ta była szczególne popularna we Włoszech i Hiszpanii w epoce renesansu i wczesnego baroku, ponownie zaczęto jej używać w XIX wieku, wraz z nadejściem mody na historyzm.

[madohora]

[madohora]

most Dworcowy nad Regą – most drogowy z 1905 roku w stylu secesyjnym, będący częścią traktu ze Starego Miasta do dworca kolejowego; żelbetowa konstrukcja jest ozdobiona bogatymi elementami rzeźbiarskimi, symbolizującymi związek z wodą; długość mostu wynosi 53,9 m, a szerokość jezdni 6,1 m.

[madohora]

[madohora]

spichrz przy placu Lipowym 28 z 1850 roku,

[madohora]

[madohora]

zespół młyna przy ul. Słowackiego 59 z 1927 roku, obejmujący: młyn, magazyn, 2 domy mieszkalne

[madohora]

Trzebiatów Wąskotorowy – stacja kolejowa Gryfickiej Kolei Wąskotorowej w Trzebiatowie. W 1999 została zamknięta. Przez stacje przechodzi linia z Popiela do Gryfic Wąskotorowych.

[madohora]

[madohora]

zespół koszar przy ul. Zagórska/Władysław Jagiełły wybudowany w latach 1895–1901, obejmuje takie obiekty jak: willa komendanta, 4 budynki koszarowe, sala gimnastyczna (obecnie kaplica), sala musztry (obecnie sala gimnastyczna), lazaret (obecnie kasyno żołnierskie), stołówka, rusznikarnia, budynek szkolny (obecnie sztab), kasyno oficerskie, stajnia, ogrodzenie.

[madohora]

[madohora]

zespół dawnego zakładu dla obłąkanych w Jarominie z 1899, 1920–1930

[madohora]

Jaromin (dawniej Warcisław – część miasta Trzebiatowa, położona we wschodnim obszarze miasta, ok. 0,5 km na zachód od Sekwanki. Znajduje się tu gminny dom pomocy społecznej. Jaromin znajduje się przy trasie linii Nadmorskiej Kolei Wąskotorowej Trzebiatów – Brojce – Gryfice (obecnie zawieszonej).

[madohora]

Nazwę Jaromin wprowadzono urzędowo w 1948 roku, zastępując poprzednią niemiecką nazwę Heilanstalt. Około 0,4 km na południe od zabudowy Jaromina, za obecną granicą miasta znajdowała się leśniczówka Warcisław (niem. Grünhaus).

[madohora]

W 1959 roku powstała jednostka wojskowa nr 2211, która w odstępie czasu kilkakrotnie zmieniała swoją nazwę.

[madohora]

W 1960 roku przeniesiono 65 Pułk Artylerii Przeciwlotniczej z Brodnicy do Warcisławia. W latach 60. osiedle wojskowe funkcjonowało pod nazwą Warcisław. Osiedle Jaromin było miejscem zamieszkania oficerów i pracowników cywilnych Wojska Polskiego.

[madohora]

Do 2002 roku błędnie wpisywano miejsce zameldowania mieszkańców, traktując Jaromin jako osobną miejscowość mimo że znajdowała się w granicach miasta dużo wcześniej. Obszar Jaromina tworzył osobne sołectwo. Na terenie byłej jednostki wojskowej powstał dom pomocy społecznej (DPS).

[madohora]

W 2006 roku zostało utworzone osiedle Jaromin, będące jednostką pomocniczą gminy Trzebiatów. Mieszkańcy wybierają 3-osobowy zarząd osiedla, na czele którego stoi jego przewodniczący.

[madohora]

dom przy ul. Kościuszki 7 – szachulcowy z przełomu XVIII/XIX wieku,

[madohora]

dom przy ul. Mostowej 12 z 1900 roku,

[madohora]

dom nr 2 z oficyną przy Rynku i Wojska Polskiego z 2. połowy XIX wieku,
dom nr 5 przy Rynku – murowano-szachulcowy z końca XVII wieku, przebudowany w XIX wieku,
dom nr 7 przy Rynku – murowano-szachulcowy z XV, XVII, przełomu XIX/XX wieku,
dom nr 8 przy Rynku z XV wieku, przebudowany w 1899 roku,
dom nr 12 przy Rynku z przełomu XVIII/XIX wieku,
dom nr 13 przy Rynku – murowano-szachulcowy z przełomu wieków: XVII/XVIII, XIX/XX,
dom nr 14 przy Rynku – murowano-szachulcowy z XVIII, przebudowany na przełomie XIX/XX wieku,
dom nr 15 przy Rynku z 1. połowy XIX wieku,
dom nr 25 z oficyną przy Rynku z 1. połowy XVIII wieku, przebudowany na przełomie XIX/XX wieku,
dom nr 27 przy Rynku z XV, przebudowany w XVII/XVIII, XIX/XX wieku,
dom nr 28 przy Rynku z XV wieku, przebudowany w połowie XVIII wieku i XX wieku,
dom nr 30 przy Rynku z XV, przebudowany w XVIII, XX wieku,
dom nr 31 przy Rynku z XV, przebudowany w XVI, XIX, XX wieku,
dom nr 32 przy Rynku – murowano-szachulcowy, z końca XIX wieku,

[madohora]

dom przy ul. Sienkiewicza 2 z przełomu XIX/XX wieku,
dom przy ul. Sienkiewicza 3 z przełomu XIX/XX wieku,
dom przy ul. Sienkiewicza 4 z przełomu XIX/XX wieku,
dom przy ul. Sienkiewicza 5 z przełomu XIX/XX wieku,
dom przy ul. Słowackiego 1 z przełomu XV/XVI wieku, przebudowany w wiekach: XVI, XVII, początek XX,
dom przy ul. Słowackiego 4/5 z XV wieku, przebudowany na przełomie XIX/XX wieku,
dom przy ul. Słowackiego 6 z 3. ćwierćwiecza XIX wieku,
dom przy ul. Słowackiego 10 z 2. połowy XIX wieku,
dom przy ul. Słowackiego 54 z (XV) XVIII wieku, przebudowany na początku XX wieku,

[madohora]

dom przy ul. Witosa 7 / ul. Kościuszki 38 z 1. ćwierćwiecza XX wieku,

[madohora]

dom przy ul. Wojska Polskiego 20 z przełomu XVIII/XIX wieku,
dom przy ul. Wojska Polskiego 39 z początku XX wieku,
dom z oficyną przy ul. Wojska Polskiego 52, 52a z 2. połowy XIX wieku,
dom z oficynami, ul. Wojska Polskiego 59, 59a z 4. ćwierćwiecza XIX,
dom przy ul. Wojska Polskiego 58 z XVIII wieku,
dom przy ul. Wojska Polskiego 60 z XVII wieku, przebudowany w połowie XIX wieku,
dom przy ul. Wojska Polskiego 62/63 (62/62a) z przełomu XVII/XVIII wieku, przebudowany w połowie XIX wieku,
dom przy ul. Wojska Polskiego 64 z XVII wieku, przebudowany na przełomie XIX/XX wieku,

[madohora]

[madohora]

Trzebiatów – stacja kolejowa w Trzebiatowie, w województwie zachodniopomorskim, w Polsce. Według klasyfikacji PKP ma kategorię dworca lokalnego

[madohora]

W roku 2017 stacja obsługiwała 200–299 pasażerów na dobę

[madohora]

Przez stację przechodzi niezelektryfikowana linia kolejowa nr 402, z Goleniowa do Kołobrzegu. Orientacyjny czas dojazdu do okolicznych miast: Gryfice ≈ 24 minuty, Kołobrzeg ≈ 28 minuty, Szczecin ≈ 2 godziny i 10 minut.

[madohora]

Dawniej kończyła się tu także linia kolejowa Wysoka Kamieńska - Trzebiatów.

[madohora]

W Trzebiatowie znajdowała się tu stacja kolei wąskotorowej Trzebiatów Wąskotorowy na linii kolejowej Popiele - Gryfice Wąskotorowe.

[madohora]

Drugą linią kolei wąskotorowej była linia wybudowana w na początku XX wieku, która obsługiwała do niedawna w okresie letnim ruch turystyczny na odcinku Trzebiatów-Pogorzelica-Niechorze-Rewal-Trzęsacz-Gryfice. Zaniedbania techniczne na trasie spowodowały, że od 1999 roku linia ta jest wyłączona na odcinku Trzebiatów-Pogorzelica i kolejka jeździ tylko z Gryfic do Pogorzelicy.

[madohora]

TRZEBIATÓW

[madohora]

POŁĄCZENIE PKP KATOWICE - KOŁOBRZEG

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

dom przy ul. Wojska Polskiego z przełomu XVII/XVIII wieku, przebudowany w połowie XIX wieku

[madohora2]

Wieża bramna szkoły podoficerskiej Królestwa Prus
(źródło Wikipedia)

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

Kaplica św. Gertrudy w Trzebiatowie (niem. St. Gertrudskapelle, łac. Pauperum hospitale cubiculum) – jedna z trzech zachowanych w Trzebiatowie gotyckich kaplic szpitalnych, od 1957 roku świątynia obrządku bizantyjsko-ukraińskiego pod wezwaniem Świętych Apostołów Piotra i Pawła

[madohora2]

[madohora2]

Kaplica św. Gertrudy została ufundowana w XIV wieku wraz z zabudowaniami szpitalnymi przez radę miejską Trzebiatowa. W XVII wieku przylegające do niej obiekty rozebrano, a sam budynek świątyni przeznaczono na magazyn i warsztat rzemieślniczy. Pod koniec XIX wieku ponownie adaptowano ją na cele sakralne. Od 1898 roku służyła jako kaplica pogrzebowa cmentarza komunalnego, a od 1925 roku była kaplicą Kościoła rzymskokatolickiego.
Po II wojnie światowej została przekazana wiernym greckokatolickim.

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

JAK NAJBARDZIEJ WSPÓŁCZESNE

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

spichrz przy placu Lipowym 28 z 1850 roku,

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

[madohora2]

Kaplica pod wezwaniem Świętego Ducha w Trzebiatowie (niem. Heiligegeistkapelle, łac. Domus seu ecclesia Sancti Spiritus) – prawosławna kaplica parafialna. Należy do dekanatu Szczecin diecezji wrocławsko-szczecińskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.

Jedna z trzech zachowanych w Trzebiatowie gotyckich kaplic szpitalnych, w 1534 miejsce obrad Sejmiku Trzebiatowskiego, na którym zadecydowano o utworzeniu Pomorskiego Kościoła Ewangelickiego. Od 1956 świątynia prawosławna.

Zbudowana w XIII, przebudowana w XV wieku. Północno-zachodni szczyt kaplicy zdobiony blendami wzorowanymi na stargardzkiej kolegiacie mariackiej[1]. Wchodziła w skład obiektów szpitalno-opiekuńczych ufundowanych przez radę miejską Trzebiatowa. W 1534 w kaplicy odbył się sejm stanów Pomorza, na którym książęta Gryfici narzucili swoim poddanym protestantyzm jako religię państwową. Od XVIII w. kaplica była magazynem, a później remizą strażacką. Na początku XX w. przeznaczona została na aulę szkoły żeńskiej, której zabudowania sąsiadowały ze świątynią. Po II wojnie światowej oddana na potrzeby wiernych prawosławnych (1956). Wewnątrz, na pseudosklepieniu, ścianach i balustradzie empory organowej zachowały się polichromie. Długość kaplicy wynosi 17 m, a wysokość 9 m[2].

Kaplica została wpisana do rejestru zabytków 1 lutego 1957 pod nr 20

[madohora2]

[madohora2]

[madohora]

Dogodne ukształtowanie powierzchni oraz rzeka Rega tworząca z trzech stron ochronę przed potencjalnym najeźdźcą stworzyły dogodne warunki do założenia osady. W IX wieku znajdował się tutaj warowny gród słowiański i osada przygrodowa. W latach 1931–1932 podczas wykopalisk odkryto fragmenty budynków z paleniskami oraz ze znaczną ilością słowiańskiej ceramiki. Były tam też rzymskie monety, prawdopodobnie złożone w ofierze[15]. Na podstawie późniejszych badań stwierdzono, że w ówczesnym czasie, miejscowość stanowiła miejsce kultu Peruna. W sąsiedztwie Trzebiatowa natomiast w X w. na przedmieściu Białoboki według późnośredniowiecznych źródeł znajdowała się świątynia bóstwa pogańskiego nazywanego Białym Bogiem[15], jednak istnienie takiego bóstwa nie jest potwierdzone.

[madohora]

[madohora]

Od 17.07.1950 kościół jest filią parafii ewangelicko-augsburskiej Świętej Trójcy w Szczecinie.