Na Śląskim szlaku III

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

CIEKAWY BUDYNEK TEN NA ROGU

[madohora]

SIEDZIBA MOSTOSTALU - MODERNA

[madohora]

BIURA W ŚRODKU BUDYNKU

[madohora]

A TO JEST WINDA I NAWET NIĄ JECHAŁAM

[madohora]

KOMENDA POLICJI W ZABRZU - KOLEJNY PRZYKŁAD ROZWIĄZANIA MODERNISTYCZEGO

[madohora]

TEN SAM BUDYNEK Z DRUGIEJ STRONY

[madohora]

[madohora]

DOM MUZYKI I TAŃCA W ZABRZU

[madohora]

TUTAJ NIE ZA BARDZO WIDAĆ ALE CIEKAWE ROZWIĄZANIE Z TYMI OKNAMI NA WPROST - ONE SĄ TAKIE TROCHĘ WYSUNIĘTE, ALE TO ANI WYKUSZ ANI NIC INNEGO

[madohora]

[madohora]

GALERIOWIEC - NAJDŁUŻSZY BUDYNEK W POLSCE - NIE ZA BARDZO SIĘ Z TYM ZGADZAM, BO W ŁODZI NA RADOGOSZCZY TEŻ JEST DOŚĆ DZIWNY I DŁUGI BUDYNEK - JEDNAK AŻ TRUDNO UWIERZYĆ, ŻE TEN POWSTAŁ W LATACH MIĘDZYWOJENNYCH

[madohora]

[madohora]

GALERIOWIEC OD STRONY PODWÓRKA

[madohora]

[madohora]

Lokalia św. Józefa w Zabrzu została wyodrębniona w 1931 r. z terytorium parafii św. Andrzeja Apostoła. Nabożeństwa odprawiano początkowo w miejscowej szkole, a nowy murowany kościół parafialny, wg projektu protestanckiego profesora Dominika Böhma z Kolonii, wybudowano w latach 1930-31. Budowniczym kościoła był proboszcz parafii św. Andrzeja Apostoła, ks. Jan Zwior. Kościół pw. św. Józefa stanowi jeden z ciekawszych przykładów architektury modernistycznej na Górnym Śląsku. Pod kościołem znajduje się duża krypta z ołtarzem poświęconym patronce górników - św. Barbarze

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

SZOPKA Z ŻYWYMI ZWIERZĘTAMI

[madohora]

Początki Wisły sięgają XVI - XVII wieku. Jej letniskowe walory odkryto w 2 połowie XIX wieku. W latach 1929 -1931 ze składek mieszkańców województwa śląskiego wybudowano zamek dla prezydenta RP Ignacego Mościckiego na Zadnim Groniu.
Początki Wisły sięgają XVI - XVII wieku. Jej letniskowe walory odkryto w 2 połowie XIX wieku. W latach 1929 -1931 ze składek mieszkańców województwa śląskiego wybudowano zamek dla prezydenta RP Ignacego Mościckiego na Zadnim Groniu.
Na przełomie lat 60 i 70 -tych XX wieku poniżej zamku utworzono sztuczny zbiornik wodny tzw. Jezioro Czerniańskie.
Przy centralnym placu w Wiśle stoi Dom Zdrojowy z lat 1935 - 1937. Naprzeciw budynku dawnej karczmy z 1794 roku działa Muzeum Beskidzkie im, A Podżorskiego, obok dworca PKS dawny zameczek myśliwski Habsburgów z końca XIX wieku, który do 1985 roku stał na polanie Przysłop pod Baranią Górą, gdzie pełnił rolę schroniska turystycznego. Dzisiaj jest siedzibą PTTK. Dzisiaj na Polanie Przysłop znajduje sie Muzeum Historii Turystyki Górskiej.
W Wiśle działa też Muzeum Narciarstwa.
Jeszcze pod koniec XVII wieku Wisłę zamieszkiwali sami Luteranie. Obecnie istnieje tu trzynaście różnych Kościołów i związków wyznaniowych. Wśród zabytków sakralnych znajduje się neogotycki kościół Wniebowzięcia NMP z lat 1850 - 1855. Klasycystyczny kościół ewangelicki Świętych Piotra i Pawła z lat 1833 - 1838.
Wisła jest drugim po Szczyrku w Beskidzie ośrodkiem narciarskim, działają tutaj liczne wyciągi, w tym kolejka na Wielki Stożek i Soszów Wielki.
W Wiśle Malince leży rezerwat faunistyczny "Wisła", rezerwat "Barania Góra"
W korycie potoku Białej Wisełki możemy podziwiać szereg naturalnych progów wodnych tzw. Kaskady Rodła.

[madohora]

WIDOK NA WISŁĘ OD STRONY JARZĘBATEJ

[madohora]

FRAGMENT PARKU I KOŚCIÓŁ EWANGELICKI

[madohora]

WISŁA KOŚCIÓŁ EWANGELICKI

[madohora]

WISŁA KOŚCIÓŁ EWANGELICKI

[madohora]

KOŚCIÓŁ EWANGELICKI - OKNA

[madohora]

PIERWSZY DOM ZDROJOWY W WIŚLE

[madohora]

WISŁA - BESKIDZKIE MUZEUM REGIONALNE

[madohora]

WISŁA - MAŁYSZ Z BIAŁEJ CZEKOLADY

[madohora]

WISŁA

Panewniki

[madohora]

Panewniki

[madohora]

Zachodnia dzielnica Katowic położona nad rzekami Kłodnicą i Ślepiotką, dookoła otoczona lasami. Panewniki dzielą się na:
Stare Panewniki
Wymysłów
Osiedle Bema
Nowe Panewniki
Kokociniec
Do 1951 roku Panewniki stanowiły samodzielną gminę.

[madohora]

HERB PANEWNIK Z ROKU 1930.

[madohora]

Panewniki powstały około 1580 roku nad rzeką Kłodnicą przy ujściu Ślepiotki. Należały do Kuźnicy pszczyńskiej (dziś Stara Kuźnica) w XVI wieku. Początkowo było jednym z osiedli służebnych wytwarzających panwie. W 1586 roku we wsi Panewniki mieszkało 8 zagrodników, w 1620 było ich 9. W 1629 roku pojawił się tu pierwszy chałupnik. W 1700 roku było ich już 5, a 25 lat później już 25. Do połowy XIX w pracował młyn na Kłodnicy, którego właścicielem był zarząd dóbr dominialnych księstwa Pszczyńskiego. W 1650 roku zarząd dóbr dominialnych księstwa Pszczyńskiego uruchomił na terenie wsi kuźnię, w której mieścił się piec niski lupowy połączony z młotownią. W XVII wieku kuźnia była nieczynna. Do 1964 roku rósł tutaj dąb pamiętający czasy króla Jana III Sobieskiego, który (wg ludowego przekazu) miał wędrować tędy ze swoimi wojskami ulicą Mikołowską (dziś Owsiana) na odsiecz Wiednia. W 1855 roku w gminie Panewniki mieszkało 648 osób, a sześć lat później 718. W 1908 roku władze gminy podjęły decyzję o budowie nowej szkoły na terenie Kokocińca ukończoną w 1913 roku. W 1905 roku gmina Panewnik liczyła około 1 000 mieszkańców. Zamieszkiwała je wyłącznie ludność polska. W pierwszych latach XX wieku na ziemi wykupionej od chłopów, rozpoczęto budowę zespołu klasztornego franciszkanów. Powstanie klasztoru i kościoła oraz groty pątniczej (kopia groty NMP z Lourdes we Francji) w pobliżu dworca kolejowego stworzyło możliwości zabudowy terenu między klasztorem a gminą Ligota oraz w kierunku wsi Panewnik. Nową zabudowę, która powstała wokół klasztoru zaczęto nazywać Nowym Panewnikiem, a pierwotną zabudowę Starym Panewnikiem. Pierwotna nazwa Panewnik uległa więc zmianie w początkach XX wieku.W roku 1924 na terenie Nowego Panewnika utworzono gminę. Powstała nowa nazwa - Panewniki (spotykana na mapach dopiero w 1950 roku), która bardziej odpowiadała rzeczywistości. Łączyła bowiem dwa pojęcia w jedno. W okresie międzywojennym w Panewnikach ożywiło się życie kulturalne. W roku 1923 założono chór mieszany "Wanda", który, oprócz występów śpiewaczych, organizował często przedstawienia amatorskie. We wrześniu 1939 roku hitlerowcy dokonali mordu w lasach panewnickich na harcerzach i powstańcach. Po wojnie ekshumowano ich zwłoki i przewieziono na cmentarz przy ulicy Panewnickiej. W roku 1961 odsłonięto pomnik na wspólnej mogile dla uczczenia pamięci pomordowanych. Nowy etap w dziejach Panewnik rozpoczął się w Polsce Ludowej, zwłaszcza po przyłączeniu gminy w 1951 roku do Katowic. W latach sześćdziesiątych przy ulicy Medyków, na granicy Ligoty i Panewnik rozpoczęto budowę zespołu klinik oraz domów akademickich.
Bazylika franciszkanów
Szczególne zainteresowanie wzbudzają te okolice w okresie Świąt Bożego Narodzenia. Wtedy to właśnie na głównym ołtarzu kościoła można podziwiać największą w Europie szopkę, zbudowaną wewnątrz świątyni. Z boku świątyni można także oglądać ruchomy żłóbek oraz żywą szopkę.

Źródło: Wikipedia

[madohora]

Obiekty zabytkowe na terenie Panewnik to

budynek VII Liceum Ogólnokształcącego im. Harcerzy Obrońców Katowic (ul. Panewnicka 13); wzniesiony w 1938 o charakterystycznych detalach architektonicznych takich jak ryzality, przeszklony narożnik oraz poziome i pionowe pasy okien.

[madohora]

fragment zespołu zabudowy kolonii urzędniczej (ul. Panewnicka 23, 25, 27)

[madohora]

historyczna zabudowa mieszkaniowo-usługowa (ul. Panewnicka 30, 32, 34, 36, 38, 38a, 40); zachowana prosta forma ogrodzeń oraz starodrzew

[madohora]

Jednak tym co najbardziej przyciąga do Panewnik jest Zespół Kościelny i Klasztor Ojców Franciszkanów zbudowany w latach 1905 - 1908 w stylu neoromańskim według planów brata Manswetusa Fromma OFM a budowniczym był ojciec Wilhelm Rogosz. Od 1974 roku kościół posiada status bazyliki mniejszej
W skład zespołu klasztornego wchodzą:
- Bazylika mniejsza Św. Ludwika Króla i Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny
- Klasztor Ojców Franciszkanów w którym znajduje się Wyższe Seminarium Duchowne Braci Mniejszych
- Zabytkowa Kalwaria Drogi Krzyżowej
Co roku w październiku/listopadzie przy Grocie odbywa się msza w której biorą udział ludzie i konie przed corocznym Biegiem za lisem zwanym Hubertusem
Natomiast w okresie Świąt Bożego Narodzenia tym co przyciąga zarówno wiernych, pielgrzymów jak i turystów jest największa w Europie szopka. Szopka ma 730 m2 . Jej konstrukcja zajmuje całe prezbiterium Bazyliki. Szopka ma wymiary 22 m szerokości//25 m wysokości i 12 m głębokości. Znajduje się w niej około 100 figur ludzi i zwierząt naturalnej wielkości. Natomiast na imitacji nieba świeci 2 metrowy księżyc oraz 500 gwiazd.
W Panewnikach znajduje się też "Ruchoma Szopka" z przesuwającymi się figurami oraz od kilku lat Panewniki wzbogaciły się o szopkę z żywymi zwierzętami. W tym roku były to barany, koza, osioł oraz dwa kuce szetlandzkie. Na podwórku, w klatkach można było też zobaczyć ozdobne kurki, bażanty, gołębie oraz strusia. Ta ostatnia szopka najwięcej fradjy oczywiście sprawia dzieciom ale nie tylko

[madohora]

Byłach dzisiej w Panewnikach i widziałach aż trzy betlyjki. O jedny to godajom,że to jest nojwiynkszo betlyjka w Polsce. Godom wom ani zdjyńcia niy umiałach zrobić, bo zajmuje cały ołtorz główny i jeszcze nawy. Potym żech sie obejrzała tako w kiery som ruchomme figurki. Tam jest taki werg i łone sie przesuwajom. Ale tyż mogłach sie połoglondać jakie betlyjki robiom Włochy, Niymcy, Hiszpanie a nawet w Afryce.
Ppotym musiałach sie przelyź przez taki plac a tak wszyńdzie bioło, bo te drzewa i krzoki cołkie zasypane śniygiym. A na końcu tego placu to była szopka z gadzinom. Barany sie szkubały sianko, koza jak to koza patrzyła co by tu zeżryć. Yjzel na nic niy zwracoł uwagi. Były tak tyż dwa kuce - tyn wto sie zno, to wiy że to były szetlandy (kuce szetlandzkie). Jerona tyn jedyn to był jak model, jo biera tyn knips aparat a łon mi sie ustawio a to z jedny a to z drugi strony - no i jak mu niy zrobić zdjyńcio. No sami wiycie, że jo mom fioła na punkcie koni a tyn mi jeszcze łeb wkłodo w rynce. Ja ale jak to betlyjka, to żłóbek z dzieciątkiym tyż tam był. A na placu w klotkach, za siatkom to lotoł struś, bażant no i gołymbie. No i to by było na tela.

[madohora]

Wnętrze Kościoła w Panewnikach

[madohora]

PANEWNIKI SZCZEGÓŁY ARCHITEKTONICZNE

[madohora]

[madohora]

ZIMA W PANEWNIKACH

[madohora]

PORTAL DRZWIOWY

[madohora]

[madohora]

Na Śląskim szlaku III

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

SZOPKA NIEMIECKA

[madohora]

SZOPKA ŚLĄSKA

[madohora]

SZOPKA AFRYKAŃSKA

[madohora]

SZOPKA ŚLĄSKA

[madohora]

SZOPKA ŚLĄSKA

[madohora]

SZOPKA AFRYKAŃSKA

[madohora]

SZOPKA ŚLĄSKA

[madohora]

SZOPKA HISZPAŃSKA

[madohora]

SZOPKA AFRYKAŃSKA

[madohora]

[madohora]

SZOPKI W PANEWNIKACH

[madohora]

STRUŚ

[madohora]

STRUŚ

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

RUCHOMA SZOPKA W PANEWNIKACH

[madohora]

[madohora]

TO TYLKO FRAGMENT SZOPKI W KOŚCIELE

[madohora]

[madohora]

PANEWNIKI - JEDEN Z BOCZNYCH OŁTARZY

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Na zdjęciu dawna SZKOŁA RZEMIOSŁ BUDOWLANYCH - TECHNICUM DLA PRACOWNIKÓW WYSUNIĘTYCH.

W Bytomiu na dzisiejszym Placu Sobieskiego rozciąga się skwer stanowiący obszar dawnych błoni miejskich. Niegdyś rozległy plac zamknięty pruskimi koszarami pełnił funkcję targowiska miejskiego. Po roku 1930 rozdzieliły go budynki Muzeum Górnośląskiego i Szkoły Rzemiosł Budowlanych a w 1974 gmach Miejskiej Biblioteki Publicznej.

[madohora]

MIEJSKA BIBLIOTEK PUBLICZNA W BYTOMIU

W zeszłym roku budynek nominowany był do nagrody "Betonowej cegły" za najgorsze rozwiązanie architektoniczne w naszym regionie

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Obok wzdłuż ulicy Smolenia ciągnie się neogotycki gmach dawnych koszar z 1892 roku wybudowanych według projektu Brooka. Koszary wybudowano dla III Batalionu 22 pułku piechoty pruskiej. Obecnie w budynkach mieści się część oddziałów Urzędu Miejskiego

[madohora]

[madohora]

Na zdjęciu powyżej - Eklektyczny budynek dawnego starostwa powiatowego z 1899 roku wybudowany według projektu W.Kerna. Od 1978 roku budynek jest częścią Muzeum Górnośląskiego. Jego ozdobą jest sala konferencyjna z pięknym kasetonowym, polichromowanym stropem. Na wewnętrznym ogrodzeniu posesji urządzono lapidarium detali architektonicznych pochodzących z rozebranych budynków przy ulicy Kościuszki w Bytomiu.

[madohora]

[madohora]

ŁADNA KAMIENICA I...

[madohora]

[madohora]

Na zdjęciach poniżej ogromny, modernistyczny gmach II Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Żeromskiego. Gmach wybudowano w 1930 roku według projektu H. Hettlera i był przeznaczony dla miejskiej szkoły średniej

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Teraz przesuwamy się w kierunku centrum Bytomia. Gdzieś na tej wysokości w średniowieczu biegły mury obronne wokół Bytomia. Dzisiaj zachowane są jedynie dwa fragmenty starych murów

[madohora]

Przechodząc w kierunku centrum Bytomia spotykamy bardzo piękne i ciekawe kamienice. Niestety jak widać na zdjęciach są jeszcze bardzo zaniedbane. Szkoda, bo czasami urzekają nas szczegółami architektonicznymi.
W pierwszej kamienicy bardzo ciekawie zaprojektowane są drzwi. Właściwie stanowią całą ozdobę kamienicy


Tutaj z kolei nad kamienicą góruje wieżyczka



A w tej ozdobą jest wykusz usytuowany na samym rogu kamienicy

[madohora]

Kapliczka Matki Boskiej

[madohora]

Szpital przy Kościele Świętego Ducha w Bytomiu

[madohora]

Kościół Św. Ducha w Bytomiu – kościół filialny parafii Wniebowzięcia NMP, wybudowany jako kaplica przyszpitalna w 1721 roku. Kościół został wybudowany w 1721 roku na terenie założonego w 1299 roku szpitala Świętego Ducha, na miejscu wcześniejszej drewnianej kaplicy. W kaplicy pw. Ducha Św. szpitala Miechowitów na miejscu, w którym stoi dziś kościół, odprawiał Msze nuncjusz apostolski Hipolit Aldobrandini, późniejszy papież Klemens VIII. Po wieloletniej przerwie kościół spełnia funkcje sakralne. W niedziele i święta sprawowana jest tutaj Msza św. w formie nadzwyczajnej i zwyczajnej rytu rzymskiego. Jest to jedyny kościół parafialny, w którym sprawowana jest przynajmniej co tydzień Msza w formie nadzwyczajnej rytu rzymskiego w diecezji gliwickiej. Jedyny kościół miasta, który pozostał cały czas katolicki (nie był zajęty przez protestantów).

[madohora]

Budowla w stylu barokowym, na planie ośmioboku foremnego o boku 7 metrów i o wysokości 12 metrów, nakryta ośmiopołaciowym, namiotowym dachem zwieńczonym sygnaturką. Z XVIII wieku zachowały się trzy barokowe ołtarze oraz ambona. We wnętrzu kościoła znajdują się organy firmy Ed. Horn Breslau z 1875 r. W 2007 roku zostały zdemontowane i poddane renowacji. Renowację przy zachowaniu techniki budowy organów z XIX w. wykonuje Romuald Greiss (remont trwa od roku 2005). Kościół jest ogrzewany (12 stycznia 2008 zostało zamontowane ogrzewanie promiennikowe o mocy elektrycznej 24 kW). W kwietniu 2008 zostały przywrócowe balaski i ławki. W końcu roku 2008 zakończył się remont obu zakrystii. W marcu 2009 zamontowano nowe schody do ołtarza głównego.

Przed II Wojną Światową zaproponowano cztery projekty rozbudowy kościoła. Wspólną ich cechą było dobudowanie nawy w kierunku północy (przez co kościół straciłby zorientowanie) i przerobienie obecnego kościoła na prezbiterium nowo powstałej świątyni. Nie doszło do realizacji żadnego z tych projektów.

[madohora]

[madohora]

Organy Eduarda Horna w kościele św. Ducha w Bytomiu pochodzą z 1875 r., jest to niewielki, niemiecki instrument romantyczny, ośmiogłosowy, mechaniczny posiadający jeden manuał i pedał. Horn (Hörn) – wytwórnia organów piszczałkowych założona przez fortepianmistrza, organmistrza, korektora i stroiciela O. Horna działała we Wrocławiu w latach 1856 – 1926, od roku 1918 przy Klosterstrasse 47 (obecnie Traugutta). Funkcjonowała także jako skład i wypożyczalnia fortepianów i pianin. Obecnie w kraju znanych jest tylko kilka egzemplarzy instrumentów tego producenta.Instrument znajduje się na murowanym chórze nad wejściem do kościoła. W jego wnętrzu zachował się napis: Ed. Horn Orgelbaumeister in Breslau 1875 r. Na tylnej części szafy organowej ocalały ręczne adnotacje organistów; najstarsza z nich pochodzi sprzed I wojny światowej, ostatnia z 1990 roku, roku w którym organy zagrały po raz ostatni, późniejszy ich stan techniczny dyskwalifikował je z dalszego użytku (szafa organowa jak i drewniane piszczałki zniszczona przez drewnojady, pęknięta wiatrownica, zniszczone piszczałki cynowe, dziurawy miech) W czasie I wojny światowej zabrano oryginalne cynowe piszczałki prospektu, w ich miejsce w latach 50. wstawiono cynkowe. Obecnie wrócono do wersji pierwotnej i zamontowano nowe piszczałki cynowe wykonane według starych menzur. Instrument posiada trakturę mechaniczną z wiszącą klawiaturą systemu francuskiego.

[madohora]

[madohora]

KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO DUCHA - SKLEPIENIE

[madohora]

TO NIE JEST FOTOMONTAŻ - TAKI EFEKT DAŁO KADZIDŁO

[madohora]

[madohora]

[madohora]

BYTOM KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO WOJCIECHA

[madohora]

KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO WOJCIECHA - ORGANY I SKLEPIENIA

[madohora]

GOTYCKO - BAROKOWY KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO WOJCIECHA I ZUPEŁNIE NOWOCZESNY OŁTARZ GŁÓWNY

[madohora]

[madohora]

Między 1258 a 1268 książę opolski Władysław ufundował kościół świętego Mikołaja i klasztor Minorytów, których wypędzono w 1430 roku. Ich miejsce zajęi w 1440 roku franciszkanie bernardyni, którzy drewniany kościół i zabudowania klasztorne zastąpili murowanymi. Kilkakrotnie niszczony i odbudowywany kościół powiększono w 1783 o obecną nawę i kruchtę z wieżą. Po kasacie zakonu w 1810 w kościele był magazyn a od 1833 roku kościół ewangelicki. W budynku klasztornym ulokowano szpital wojskowy a od 1816 szkołę. W 1945 roku kościół odebrali katolicy a w 1952 franciszkanie. Po gruntownym remoncie w 1964 roku kościół otrzymał nowe. W 1977 roku umieszczono w kościele relikwie Świętego Wojciecha.

[madohora]

Obok kościoła położony jest funkcjonalistyczny budynek Zespołu Szkół Elektryczno - Elektrotechnicznych z około 1930 roku - w budynku tym mieścił się dawny urząd pracy - Arbeitstamt.

[madohora]

ZESPÓŁ SZKÓŁ ELEKTRYCZNO - ENERGETYCZNYCH

[madohora]

Na przeciw kościoła stoi neogotycki budynek parafii ewangelickiej z 1898 roku - dawny dom diakonis

[madohora]

ZESPÓŁ SZKÓŁ EKONOMICZNYCH W BYTOMIU

[madohora]

Likwidacja Zespołu Szkół Ekonomicznych, Zespołu Szkół Mechaniczno-Samochodowych, Gimnazjów nr 12, 13 i innych Bytomskich szkół (województwo śląskie)

Witam,

Postanowiłem napisać ten artykuł, ponieważ uważam, iż ta sprawa nie może pozostać bez rozgłosu, władze podejmując decyzję o likwidacji Ekonomika, Samochodówki, Gimnazjów nr 12 i 13 (i innych nie wymienionych w tym artukule szkół) delikatnie mówiąc "lekko przesadzili". Czuję, że nie obejdzie się bez poważniejszego protestu w Naszym mieście, jeśli dojdzie do tego, że decyzja ta zostanie zatwierdzona na posiedzeniu rady.
Biorąc pod uwagę Ekonomik i Samochodówkę, są to szkoły cieszące się od wielu lat, wielu pokoleń, dużym zainteresowaniem, ze względu na poziom nauczania, w których jest on dużo wyższy niż w innych ościennych miastach, ze względu na bogate zaplecze dydaktyczne, dobrze wykwalifikowaną z wieloletnim doświadczeniem kadrę nauczycielską. Szkoły te opuściło dużo specjalistów, ludzi sukcesu, którym dzięki temu, że wybrali właśnie te szkoły średnie, otwarły się życiowe możliwości pod względem kariery zawodowej, jak i w wielu wypadkach wiedza zdobyta w tych szkołach średnich pomogła i pomaga absolwentom w kontynuowaniu nauki na wyższych uczelniach państowych. Podobno w naszym kraju brakuje ludzi z technicznym wykształceniem, a tu... "masz babo placek" - nasze władze wpadły na genialny wręcz pomysł, likwidację średnich szkół technicznych, nic tylko szczerze gratulowac "odważnych i przemyślanych decyzji".
Poniżej pozwoliłem sobie zacytować kilka wypowiedzi z naszego lokalnego forum.
"Od 1 września w tym budynku szkoły nie będzie" - to są słowa wiceprezydent Biedy. Padły one na spotkaniu z nauczycielami ZSE (odbyło > się ono na stanowczą prośbę nauczycieli w miniony piątek).
"..Przygotowywany jest projekt reorganizacji sieci szkół w mieście, bowiem roczne koszty utrzymania to ponad 201 milionów, a subwencja z budżetu państwa na oświatę to 146 milionów. Nie ma jeszcze ostatecznych decyzji, trwają nadal prace".. - jest to odpowiedz samego prezydenta Pana Koja na zadane pytanie "co ze szkoła na webera, czy prawdą jest likwidacja".
Z kolei Władze miejskie nie chcą nagłaśniać sprawy likwidacji szkół (tak! chodzi o kilka szkół!), ponieważ boją się protestów. O likwidacji ZSE mówiło się już od wielu miesięcy, ale wiadome było, że przed wyborami do tego nie dojdzie. Oficjalnym powodem likwidacji szkoły ma być niewielka liczba uczniów w szkole, która może pomieścić o wiele wiecej osób. Fakt, kiedyś klas było więcej, ale obecnie w ZSE jest 15 klas.
Prezydent Koj, który obiecał w listopadzie (przed wyborami), że Gimnazjum w Miechowicach przynajmniej przez dwa lata bedzie istniało, podjął już decyzję o jego zamknięciu. Klamka zapadnie na sesji Rady Miejskiej 26 stycznia o 15.30. Każdy może przyjść i sprawdzić, jak będą głosowali nasi radni w tej sprawie. Zamkniętych zostanie kilka szkół bytomskich, w tym "Ekonomik" na Webera, Gimnazjum nr 13 i szkoła specjalna na pl. Słonecznym w Miechowicach, gimnazja w Szombierkach.
Uczniowie i część nauczycieli, dla których będzie praca zostaną przeniesieni do pobliskich szkół. Reszta nauczycieli i pracowników administracji przejdzie na emeryturę, lub będzie szukać pracy (znów zwiększy się bezrobocie).
Jest to informacja pewna, pisma zostały rozesłane do szkół tuż przed feriami. W większości tych szkół, o których mowa, kończą się kadencje dyrektorów i jest w nich mniej uczniów niż kiedyś, jednak sytuacja tych instytucji nie była szczególnie beznadziejna. Gmina szuka oszczędności w ten sposób, a piękne, przedwojenne budynki "Ekonomika", Gimnazjum 13 czy szkoły specjalnej już na pewno przez prezydenta są komuś obiecane - choćby w naszym mieście brakowało opuszczonych kamienic... ,które po odremontowaniu, byłyby naprawdę atrakcyjnymi, wartymi zainteresowania nieruchomościami.
Ciekawe czy wyborcy będą pamiętać o "manewrach" prezydenta przed kolejnymi wyborami...
Inne szkoły też cierpią na spadającą liczbę uczniów! Nabór uczniów w tym roku był bardzo dobry. Szkoła dostała pozwolenie na utworzenie 3 klas: technik logistyk, technik handlowiec i (o zgrozo) klasę łaczoną Technik ekonomista/Technik handlowiec. Mimo to udało sie osiągnąc 4 klasy w Technikum (w tym całą klasę ekonomiczną).
Dlaczego Szkole specjalizującej się w naukach ekonomicznych pozwolono otworzyć tylko pół klasy ekonomicznej?
Dowodzi to faktu, że już ponad rok temu (gdy planowany był nabór na rok szkolny 2010/2011) planowano zlikwidować ZSE. Poza tym w poniedziałek po feriach ma się odbyc specjalne spotkanie uczniów z Panią dyrektor. Wtedy oficjalnie ma byc podana ta informacja. Wiadomo z przepisów, że uchwała Rady Miejskiej o likwidacji szkół musi zostać przegłosowana do konca lutego, aby weszła w życie z dniem 1 września, dlatego władze nie chcą nagłasniać sprawy podczas ferii. Zależy im na czasie! ,lepiej się ukrywać i podejmować decyzje za plecami naszych mieszkańców i postawić ich przed faktem dokonanym - tylko to potrafi nasza władza, zamiast przedstawić konkretne argumenty i starać się o ratowanie szkoły z tradycjami, lepiej ją zamknąć od tak... po prostu.
Co ciekawe nasi radni nie dostali jeszcze żadnych materiałów (projektów uchwał) związanych z zamiarem likwidacji szkół na najbliższe posiedzenie. Może to być faktycznie bardzo paskudna zagrywka ze strony prezydenta z wniesieniem projektów uchwał w trybie nadzwyczajnym podczas posiedzenia rady.
Sesja jest w najbliższą środę 26 stycznia o 15.30.
Tylko bezpośrednie naciski na radnych PO i BPM mogą zablokować likwidację.
Radni liczą się z wyborcami, tylko, że... większa część PO, to zwolennicy naszego prezydenta, więc sprawa z naciskami, by głosowali przeciwko uchwale o likwidacji szkół może okazać się bezskuteczna.
Na koniec kilka pytań.
-dlaczego jedną z pierwszych decyzji naczelnika Wydziału Edukacji pana Popławskiego (były dyrektor ZST) było przywrócenie w ZST kierunków ekonomicznych?
- dlaczego Wydział Edukacji ograniczał nabór w ZSE?
- większość szkół boryka się ze spadkiem ilości uczniów (niż demograficzny) dlaczego zatem likwiduje się właśnie ZSE- szkołę z ponad 60-letnimi tradycjami?
- dlaczego nie informuje się bytomian o likwidacji (kilku!!) szkół?
- skąd pomysł Pani wiceprezydent Haliny Biedy o likwidacji ZSMS ?
(Technikum Mechaniczno-Samochodowe - szkoła ciesząca się od wielu lat ogromnym zainteresowaniem - argumentacja o nierentowności, jest bezpodstawna, a przedstawione sugerowane koszty utrzymania każdej ze szkół są zrobione "na pokaz" - bo czymś się wykazac trzeba)
14 lutego odbyła się pikieta przed urzędem miejskim w Bytomiu, kolejna planowana jest wkrótce.
Natomiast 23 lutego planowane jest posiedzenie rady miejskiej, na którym rzekomo ma byc przedstawiony i zatwierdzony, bądź nie, projekt o likwidacji bytomskich szkół
Poniżej link do forum, na którym znajduje się ten wątek w formie bardziej rozwiniętej:
bytomski.pl/viewtopic.php?t=4441
Źródło: kontakt24.tvn.pl/artykul,likwidacja-zespolu-szkol-ekonomicznych-w-bytomiu-na-ul-webera-6-woj-slaskie-,67039.html

[madohora]

Teraz dochodzimy do rynku (zdjęcia i opis zamieszczony jest w wątkach o Bytomiu). Ale warto zwrócić uwagę na herb Donnesmarków, który mieści się na tak zwanym krzyżu "Męki pańskiej" - postawionym przed kościołem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Bytomiu

[madohora]

Teraz przeszliśmy obok "WSPANIAŁEGO ) budynku Agory kierując się w stronę neogotyckiego kościoła Świętej Trójcy w Bytomiu.

[madohora]

Obecny kościół Świętej Trójcy stanął na miejscu dawnej kaplicy cmentarza parafialnego kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Owa stara nekropolia znajdowała się niegdyś poza miastem, na tzw. "Piekarskim Przedmieściu". Z racji dynamicznego rozwoju Bytomia w XIX wieku i szybkiego wzrostu ludności (na początku stulecia liczba mieszkańców wynosiła zaledwie ok. 1.700 obywateli, a w roku 1900 przekroczyła 51.000) Piekarskie Przedmieście zostało wchłonięte do miasta i zabudowane budynkami mieszkalnymi. W związku z tym wiele osób żyjących w sąsiedztwie cmentarza protestowało przeciwko jego istnieniu w tak bliskiej odległości. W połączeniu ze złym stanem kaplicy cmentarnej około 1864 roku, zaowocowało to podjęciem decyzji o przeniesieniu nekropolii na pola poza miasto w okolicach dzisiejszej ulicy Piekarskiej. O budowie nowego kościoła w tym miejscu postanowiono znacznie później, bo dopiero w 1873 roku. Na ten cel nałożono na mieszkańców Bytomia podatek kościelny w wysokości 25%, który składano w Śląskim Towarzystwie Kredytowym na koncie oprocentowanym na 3,5%. Początkowo nowy kościół planowano postawić na miejscu starej kaplicy Świętego Jacka w Rozbarku, ale gmina Rozbark nie wyraziła na to zgody. Rozważano także lokalizacje naprzeciw gimnazjum, lecz zrezygnowano z tego pomysłu, ponieważ koszty zakupu tego terenu były za wysokie, poza tym jego właściciel nie zamierzał oddać swojej działki na ten cel. W końcu zdecydowano się na wybudowanie kościoła na miejscu zamkniętego cmentarza na Piekarskim Przedmieściu. Niestety z powodu śmierci proboszcza Józefa Szafranka budowa opóźniła się o kilka lat. Ostatecznie 21 maja 1883 roku wmurowano kamień węgielny, a nowy kościół oddano do użytku dwa lata później.

[madohora]

Duży, orientowany kościół wolno stojący, bazylikowy posiadający trzy nawy z nawą krzyżową. Nad zachodnią kruchtą wejściową znajduje się 60-metrowa wieża, a na kalenicy dachu zobaczyć można sygnaturkę. Wnętrza są otynkowane i nakryte sklepieniami krzyżowo żebrowymi. Z zewnątrz cała budowla jest murowana z cegły. W środku znajduje się jedna empora chóru muzycznego z organami. Cała budowla jest utrzymana w stylu neogotyckim.

[madohora]

[madohora]

Obraz przedstawiający Jezusa oraz "osobistości" związane z Bytomiem

[madohora]

[madohora]

Przed kościołem znajduje się rzeźba "Męki pańskiej" a na cokole bardzo już zniszczony napis pisany tak zwanym niemieckim gotykiem

[madohora]

[madohora]

Kościół jest pięknie odnowiony i aż szkoda, że ten napis niszczeje - 1890 rok

[madohora]

Zaraz obok Kościoła Świętej Trójcy znajduje się neorenesansowy gmach poczty głównej w Bytomiu. Budynek nawiązuje do renesansu francuskiego

[madohora]

Dzisiejszy gmach pocztowy przy ulicy Piekarskiej, projektu K. Fischera, wzniesiono w 1908 roku. Zastąpił on zlikwidowaną pocztę na rogu Dworcowej i Bulwaru. Elewacje pokrywają płaskorzeźby przedstawiające m.in. pocztę konną oraz karetki pocztowe. Ponadto budynek zdobią liczne rzeźby zwierząt, fantastycznych stworów oraz głowy ludzkie. We wnętrzach częściowo zachowały się oryginalne sztukaterie oraz stolarka. Gmach nawiązuje swoją architekturą do renesansu francuskiego.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Opera Śląska w Bytomiu − opera istniejąca od 1945 roku stworzona przez Adama Didura.
Siedzibą Opery Śląskiej prawie od początku pozostaje gmach byłego Teatru Miejskiego, zbudowany w latach 1899-1901 według projektu berlińskiego architekta Aleksandra Böhma, w stylu neoklasycystycznym, na 423 miejsca, który od swojej inauguracji tj. 1 października 1901 roku służy sztuce teatralnej.
Za oficjalną datę utworzenia Opery Śląskiej przyjmuje się dzień premiery Halki Stanisława Moniuszki (14 czerwca 1945 r.), którą wystawił zespół utworzony i kierowany przez artystę Adama Didura. W okresie pierwszych miesięcy uformował się pod jego pieczą krąg solistów złożony z utalentowanych młodych artystów. W tym czasie Opera Śląska została wzmocniona przez znaczną część zespołów repatriowanej Opery Lwowskiej.
Zrealizowano tutaj w ciągu istnienia sceny około 250 premier oper i baletów. Zaprezentowano dzieła polskie obejmujące całokształt dorobku operowego Moniuszki, utwory Szymanowskiego, Różyckiego, Rudzińskiego, Maklakiewicza, Świdra, Twardowskiego i Bairda. Ponadto repertuar obejmuje znaczną liczbę oper Mozarta, najważniejsze dzieła Verdiego, niemal całą twórczość Pucciniego, wiele dzieł reprezentatywnych dla XX wieku, m.in. światowa prapremiera opery "Muzeum Histeryczne Mme Eurozy", której autorem jest interdyscyplinarny twórca Piotr Szmitke.
Scena słynie również z koncertów galowych transmitowanych w radiu i telewizji. Od pierwszych lat prezentowane są także dzieła baletowe - właśnie na scenie bytomskiej odbyła się pierwsza w Polsce po roku 1945 premiera baletu Pan Twardowski w realizacji Stanisława Miszczyka.
Opera Śląska znana jest również poza granicami kraju. Gościła w Niemczech i we Włoszech, Holandii, Belgii i Danii, Francji, Hiszpanii, na Ukrainie i w Czechach. Jako jedyna scena operowa w Polsce odbyła dwukrotnie tournée po kontynencie amerykańskim prezentując Halkę Moniuszki na scenach Stanów Zjednoczonych. Dobra frekwencja oraz specjalne spektakle pt. "Spotkania z Operą" dla młodzieży szkolnej wyróżniają ten teatr spośród innych w Polsce. Zespół Opery Śląskiej dokonał wielu nagrań koncertowych.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

BYTOM POPIERSIE FRYDERYKA CHOPINA

[madohora]

BYTOM POMNIK MONIUSZKI

[madohora]

IV Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Chrobrego w Bytomiu – publiczna szkoła średnia. Potocznie nazywana jest Sikorakiem, ze względu na położenie na pl. Sikorskiego w Bytomiu. W związku z tym jako patrona szkoły często mylnie podaje się Władysława Sikorskiego.
Na początku 1945 roku w budynku dawnej niemieckiej Oberschule Kuratorium Śląskiego Okręgu Szkolnego utworzyło II Państwowe Gimnazjum i Liceum Męskie. Budynek był zdewastowany, lecz do kwietnia 1945 roku udało się dyrektorowi Tadeuszowi Wilkowi skompletować kadrę nauczycielską oraz doprowadzić go do stanu umożliwiającego rozpoczęcie zajęć. W czerwcu 1946 roku został ufundowany sztandar szkoły. W 1949 szkoła została przemianowana na II Ogólnokształcącą Szkołę Stopnia Podstawowego i Licealnego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci. Od tego czasu szkoła ma charakter świecki. W roku 1958 TPD uległo likwidacji. Szkoła otrzymała imię Bolesława Chrobrego. Wzrasta liczba uczniów i kadry nauczycielskiej. W roku 1966 szkoła zostaje podzielona na IV Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Chrobrego oraz Szkołę Podstawową nr 47. W związku ze zmianami organizacyjnymi ufundowano szkole sztandar. Fundatorem sztandaru był zakład opiekuńczy – Kopalnia Węgla Kamiennego Bobrek. Został on wręczony 1 marca 1967 czyli w 22 rocznicę wznowienia nauczania. W roku 1972 wyprowadza się z budynku Szkoła Podstawowa nr 47. W roku 1973 szkoła włączyła się w obchody roku kopernikowskiego organizując sesję popularnonaukową poświęconą historii życia i dziełom Mikołaja Kopernika. Przełom 1979/1980 przyniósł zmiany w organizacji szkoły. Powstał Zespół Szkół Ogólnokształcących im. Bolesława Chrobrego z wydziałem zaocznym. Odtąd w skład Zespołu Szkół wchodziły następujące placówki:

* IV Liceum Ogólnokształcące
* Liceum dla Pracujących
* Liceum Ekonomiczne

W latach 70. wychodziła gazetka szkolna A jednak się kręci. Od roku szkolnego 1990/1991 w liceum zaczęto ponownie nauczać religii kościoła rzymskokatolickiego. W styczniu 1990 roku szkoła była gospodarzem konferencji dyrektorów placówek oświatowo – wychowawczych na której dyrektor szkoły J. Szczyra wygłosił referat Metody i formy pracy zespołu kierowniczego oraz rady pedagogicznej w inspirowaniu pracy samorządowej i społecznej młodzieży, a także w rozwijaniu autentycznej demokratyzacji życia szkolnego.

[madohora]

[madohora]

A na koniec neogotycki budynek szkoły muzycznej

[madohora]

Ostatnio wybrałyśmy się z koleżanką na nietypową wycieczkę - nietypową bo tematem wycieczki były organy. Wycieczka zaczęła się wykładem dotyczącym tego instrumentu. Później mieliśmy okazję zobaczyć i wysłuchać muzyki organowej w czterech kościołach - dwóch w Gliwicach, jednym w Rachowicach i jednym w Tarnowskich Górach. Oczywiście mieliśmy też okazję zobaczyć te kościoły ale o tym po kolei.

[madohora]

Pierwszym kościołem na naszej trasie była gliwicka katedra Świętych Apostołów Piotra i Pawła zbudowany w stylu neogotyckim - często określanym jako śląski neogotyk wybudowany w latach 1886-1900 według projektu B. Heer-a. W 1900 roku książę biskup wrocławski kardynał Georg Kopp dokonał konsekracji kościoła. Początkowo duszpasterstwo było prowadzone przez księży Kościoła Wszystkich Świętych a dopiero w 1908 roku utworzono tutaj parafię. Natomiast w 1992 roku papież Jan Paweł II erygował diecezję gliwicką a kościół podniósł do godności katedry.

[madohora]

[madohora]

CZERWONA CEGŁA, PRZYPORY I STRZELISTE OKNA czyli to co mówi nam o stylu w jakim kościół jest zbudowny

[madohora]

Przed kościołem krzyż męki pańskiej - tutaj przedstawiony trochę nietypowo, bo ukrzyżowany Pan Jezus i Matka Boska - zazwyczaj przedstawionych jest więcej postaci. Takie krzyże są charakterystyczne dla naszego regionu czyli dla Śląska. W Polsce spotykane są raczej kapliczki

[madohora]

W 1999 roku w centralnym miejscu prezbiterium ustawiony został ołtarz soborowy autorstwa Stanisława Brachmańskiego. W centralnym miejscu Pan Jezus i uczniowie w Emaus. Ołtarz został przygotowany na przyjazd papieża do Gliwic. W środku ołtarza umieszczony jest obraz Piotra i Pawła autorstwa Juliana Walkowskiego a obok figury Świętej Jadwigi Śląskiej i Świętej Elżbiety Turyńskiej.

[madohora]

[madohora]

WIDOK NA KOŚCIÓŁ Z WYSOKOŚCI CHÓRU

[madohora]

Jednak przedmiotem naszej wycieczki były organy i muzyka organowa - tak więc spotkanie zaczęło się od krótkiego wykładu na temat budowy organów ( takich do grania - nie mylić z innymi). Niestety aż tak mądra to ja nie jestem więc muszę się tutaj posłużyć opracowaniem P. Bogdana Stępnia.

[madohora]

Organy po raz pierwszy wprowadzono do świątyń kościoła Zachodniego przez papieża Witaliana w latach 657-672 - dzięki swoim rozmiarom, skomplikowanej budowie oraz nieprzeciętnym możliwościom zasłużyły sobie na nazwę "króla instrumentów". Do dzisiaj pełnią rolę instrumentu liturgicznego i koncertowego. Nazwa wywodzi się od greckiego słowa tó órganum lub łacińskiego organum oznaczającego narzędzie.
Według definicji Organy - to instrument dęty - klawiszowy o największych rozmiarach, najbogatszy pod względem dynamiki, barwy brzmienia oraz szerokości skali dźwiękowej. Do organów zaliczamy instrument muzyczny złożony z trzech podstawowych części:
1. Piszczałek - ułożonych w głosy stanowiących źródło dźwięku
2. Miechów - urządzeń dostarczających powietrze pod określonym ciśnieniem
3. Traktury - rozumianej jako wszystkie urządzenia służące do rozdzielania zgęszczonego powietrza całym głosom za pośrednictwem registrów i poszczególnym piszczałkom za pośrednictwem klawiatury.
Do całości instrumentu należy również obudowa zewnętrzna tak zwana szafa organowa.
Widoczne na zewnątrz piszczałki często spełniają dwie funkcje muzyczną oraz dekoracyjną. Razem z oprawą plastyczną czasem wzbogaconą rzeźbami figurek, czy wirujących słońc stanowią prospekt organowy. Prospekt organowy może być wykonany w konkretnym stylu architektonicznym. Jednakże prospekt organowy nie stanowi jeszcze organów lecz tylko ich część. Dzisiaj bardzo często się zdarza (o tym później) że za pięknym stylistycznie prospektem kryją się zupełnie nowe instrumenty nie związane z epoką w której powstał prospekt.
Organy dzielimy na przenośne i nie przenośne
A wśród nich możemy wyróżnić dodatkowy podział na
1. Organy wielkie - mają monumentalny prospekt, często ponad 60 głosów, więcej niż 3 manuały i pedał
2. Organy średnie - mają ponad 25 głosów, więcej niż 2 manuały i pedał. Prospekt jedno lub dwuczęściowy
3. Organy małe - mają kilkanaście głosów, dwa manuały z pedałem jednak bardzo często tylko jedne manuał z pedałem
4. Pozytyw -jest pojęciem wieloznacznym i może oznaczać
- pewien rodzaj organów przenośnych
- mały instrument mający wyłącznie głosy wargowe
- małe kilkugłosowe organy bez pedału
5. Organy pokojowe
6. Organy kinowe

[madohora]

[madohora]

Głos organowy to szereg piszczałek, których menzury i materiał są tak dobrane, że każda następna wydaje kolejny ton w skali muzycznej a dźwięki wszystkich piszczałek wchodzących w skład szeregu mają wyrównaną barwę i natężenie. Ze względu na sposób powstawania dźwięków możemy wyróżnić głosy;
- wargowe
- językowe
Każda piszczałka w głosie należy do osobnego klawisza co daje możliwość gry akordowej.
Dla dokładnego oznaczenia głosu organowego używa się określenia słownego - które wskazuje na rodzaj piszczałki i rodzinę głosów i oznaczenia cyfrowego - wyrażającego długość piszczałki w stopach, które wskazuje na wysokość brzmienia.
Podział głosów organowych:
1. Podział ze względu na rozmiary piszczałek głosy wielkie i małe
2. Ze względu na przynależność do klawiatury ręcznej (Manuał) u nożnej (Pedał)
3. Ze względu na związek z klawiaturą - głosy stałe i transmitowane
4. Ze względu na zasięg w klawiaturze
5. Ze względu na sposób brzmienia
- głosy zasadnicze
- głosy poboczne
- głosy mieszane

[madohora]

ORGANY W KATEDRZE ŚWIĘTEGO PIOTRA I PAWŁA W GLIWICACH

[madohora]

Piszczałki w organach dzielimy na dwa podstawowe typy na piszczałki wargowe i językowe.
Piszczałki wargowe - działają na zasadzie wzbudzania do drgań znajdującego się w nich powietrza. Słup powietrza pobudzany jest do drgań przez wypływający ze szczeliny strumień powietrza pod ciśnieniem, poruszający się po górnej wardze piszczałki w kierunku zewnętrznym oraz wewnętrznym. Piszczałki występują w dwóch odmianach kryte i otwarte
Piszczałki językowe - składają się z nogi i tuby rezonansowej. Dźwięk powstaje przez wzbudzanie drgań metalowego języczka umieszczonego w nodze piszczałki połączonego z tzw. rynienką. Języczki wykonane są z materiałów sprężystych.

[madohora]

[madohora]

Zadęcie w organach - żeby w ogóle piszczałki mogły wydać odpowiednie dźwięki potrzebne jest powietrze. Obecność własnego powietrza w organach wyróżnia je od innych instrumentów muzycznych takich jak np. trąbka. Od najdawniejszych czasów urządzeniem do wytwarzanie w organach powietrza były miechy. Zasadniczo miech organowy spełnia dwie funkcje zagęszcza powietrze i gromadzi zagęszczone powietrze. Od starożytności używano w organach kowalskich miechów klinowych. Do ich obsługi potrzebni byli kalikanci. We współczesnych organach możemy spotkać miechy fałdowe, magazynowe oraz pływakowe. Obecnie w organach stosuje się miech pływakowy lub magazynowy prawie zawsze napełniane dmuchawą elektryczną.

[madohora]

[madohora]

Traktura - słowo pochodzi od łacińskiego traho co dosłownie oznacza "ciągnę". W organach tym terminem określa się układ łączący klawiaturę organów z wentylami otwierającymi dopływ powietrza do piszczałek. W skład tak pojętej traktury wchodzą dwa mechanizmy
- wiatrownice
- traktura właściwa
Najważniejszymi elementami systemu powietrznego są wiatrownice; tonowe, rejestrowe i skrzyniowe. Wiatrownice są to urządzenia, które bezpośrednio wpuszczają zagęszczone powietrze do piszczałek. Spełniają one przy tym dwie funkcje:
1. Rozdzielają zgęszczone powietrze poszczególnym piszczałkom w głosie
2. Rozdzielają zgęszczone powietrze poszczególnym piszczałkom w głosie
Wiatrownica składa się z części podzielonej na przegrody oraz niepodzielnej komory powietrza. Tu umieszczone są wentyle uruchamiane przez trakturę. Wiatrownice dzielimy na:
- wiatrownicę zasuwową
- wiatrownicę klapowo - zasuwową
- wiatrownicę tonową
wiatrownicę registrową
wiatrownica skrzyniowa
Do obsługi wiatrownic niezbędna jest traktura. Każda klawiatura ma własną trakturę. W budownictwie organowym występują trzy zasadnicze rodzaje traktury właściwej:
- traktura mechaniczna
- traktura pneumatyczna
- traktura elektryczna

[madohora]

[madohora]

Stół do gry (kontuar) służy do sterowania pracą organów - znajdują się w nim klawiatury czyli manuały ułożone schodkowo jeden nad drugim, klawiatura nożna (pedał) i włączniki registrowe. Stół do gry może być wyposażony tylko w jeden manuał lub kilka w zależności od wielkości instrumentu. Najprostsze organy mają tylko jeden manuał, lepiej rozbudowane od 2 do 7-miu manuałów i jeden pedał. Zwykle jeden manuał obejmuje jedną sekcję organów. Stół gry zależnie od rodzaju traktury może być umieszczony bezpośrednio z boku, z przodu lub z tyłu szafy organowej albo jest całkowicie schowana za osobnymi drzwiczkami. Stól gry może też być umieszczony jakby wewnątrz organów, wreszcie może być wolonostojący umieszczony w pewnej odległości od organów. Przy trakturze elektromagnetycznej stosuje się też ruchomy stół gry połączony elastycznym kablem z instrumentem.

Opracowanie wykładu - Bogdan Stępień, zdjęcia moje

[madohora]

[madohora]

Teraz krętymi schodami schodzimy z chóru do kościoła

[madohora]

W kościele warto zwrócić uwagę na Ołtarz Najświętszej Maryi Panny, który usytuowany jest w nawie bocznej. Jego centrum stanowi obraz przedstawiający Maryję z Dzieciątkiem stojącą na Globie ziemskim jako Królową Niebios. Obecnie w ołtarzu znajduje się obraz Matki Boskiej Fatimskiej (na zdjęciu poniżej) poświęcony przez księdza proboszcza Jana Maruszczaka z okazji Roku Maryjnego w 1952 roku. Po bokach obrazu stoją figury Świętego Józefa, Świętej Anny a nad nimi figura Świętego Alojzego Gonzagi - patrona młodzieży

[madohora]

[madohora]

Ołtarz Najświętszego Serca Pana Jezusa wykonany przez firmę Buhl z Wrocławia. W środku znajduje się obraz Chrystusa który gestem ręki zaprasza;
"Przyjdźcie do mnie wszyscy, którzy obciążenie jesteście a ja was pokrzepię. Z prawej strony znajduje się figura Świętego Antoniego Padewskiego a z lewej Świętego Franciszka. Natomiast nad ołtarzem na pamiątkę fundacji ołtarza przez Błażeja Goika umieszczono figurę Świętego Błażeja

[madohora]

[madohora]

Ołtarz Matki Boskiej Bolesnej - pieta. To monumentalna rzeźba przedstawiająca Matkę Bożą pochylającą się nad Chrystusem zdjętym z krzyża. Obok dwaj Aniołowie ze świecznikami w rękach. Ołtarz wykonano w firmie Mayer w Monachium a ufundowali go w 1910 roku Błażej i Ewa Goik z Trynku. W ołtarzu złożone są relikwie męczenników Candidusa, Feliksa, Klemencji.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Ołtarz Matki Boskiej Częstochowskiej znajduje się na ścianie wschodniej w transepcie północnym. Jest w formie tryptyku zewnętrzna płaszczyzna przedstawia Jezusa jako najlepszego przyjaciela dzieci. Wewnątrz umieszczony jest wizerunek Czarnej Madonny. Obok znajdują się płaskorzeźby przedstawiające Świętą Notburgię i błogosławioną Bronisławę.

[madohora]

[madohora]

Pod mensą ołtarza w pozycji leżącej został przedstawiony Święty Stanisław Kostka. Ołtarz wykonała w 1912 roku firma Mayer z Monachium a ufundował go mistrz rzeźnicki Jan Wowra jako zadośćuczynienie za kradzież na Jasnej Górze w 1909 roku.

[madohora]

[madohora]

Dookoła ołtarza znajdują się obrazy wykonane techniką sgrafitti

[madohora]

[madohora]

[madohora]

KATEDRA PIOTRA I PAWŁA W GLIWICAC

[madohora]

KATEDRA PIOTRA I PAWŁA W GLIWICACH

[madohora]

Rachowice – wieś sołecka w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Sośnicowice.

[madohora]

Wieś Rachowice powstała w drugiej połowie XIII wieku. Wzmiankowana w 1305 roku jako wieś na prawie niemieckim. Nazwa niemiecka wsi to: Rachowitz (zniemczona na Buchenlust przez nazistów w 1936 roku). W 1475 roku rycerz Mikołaj Bierawa sprzedał dwór i wieś rycerzowi Christofowi Dziecko. W 1571 roku Rachowice przeszły w ręce Larischów, a w 1602 roku właścicielem był Orzeski von Syrin. W latach 1625-1711 wieś była w posiadaniu rodu von Holy. W 1720 roku dobra nabył Polak hrabia Gabriel Wyhowski, a od 1730 roku Rachowice stały się własnością hrabiów von Hoditz, którzy byli właścicielami dóbr sośniowickich. W styczniu 1945 roku żołnierze sowieccy podpalili plebanię. Wraz z plebanią spłonęły wszystkie dokumenty parafialne oraz księgi metrykalne.

[madohora]

Kościół Świętej Trójcy – kościół istniał już w 1305 roku. Wzmiankowany w latach 1376 i 1447. Zakrystia i prezbiterium gotyckie z XV/XVI wieku – murowane, nawa i wieża – drewniane. W kościele zachował się oryginalny, drewniany, dębowy portal z XVII wieku, wspaniały przykład niegdysiejszej sztuki ciesielskiej. Uwagę zwracają również kute, stalowe drzwi do zakrystii, stanowiące przykład XV-wiecznej sztuki hutniczej i kowalskiej. We wnętrzu kościoła barokowy ołtarz główny, bogato rzeźbiony i złocony, z licznymi rzeźbami figuralnymi. Na uwagę zasługuje też ogrodzenie kościoła wykonane w XVIII/XIX wieku, nakryte dwuspadowym daszkiem gontowym.

[madohora]

# Kapliczka – kapliczka z połowy XIX wieku, wyremontowana w 1982 roku.
# Pomnik Juliusza Rogera – pomnik lekarza związanego głównie z Rudami Raciborskimi znajdujący się w lesie na wschód od wsi.
# Pomnik – Obelisk – pomnik ku czci ofiar I wojny światowej z 1918 roku oraz ku czci poległych na frontach i zmarłych w czasie II wojny światowej.
# Rzeźba św. Jana Nepomucena – barokowa rzeźba z XVIII wieku.
# Spichlerz – drewniany obiekt z pierwszej połowy XIX wieku.

[madohora]

KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO DUCHA W RACHOWICACH

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Wzmiankowany w latach 1376 i 1447 kościół pw. Świętej Trójcy istniał już w 1305 r. W części murowany - prezbiterium (gotyckie z przełomu XV i XVI w.) i zakrystia, pozostała część budowli (nawa i wieża) - drewniana. Nawa konstrukcji zrębowej, z sobotami dookoła.
Wieża, pierwotnie stojąca obok świątyni, została wybudowana w XVII w. W kościele zachował się oryginalny, dębowy portal z XVII w. Uwagę zwracają również kute, stalowe drzwi do zakrystii, stanowiące przykład XV-wiecznej sztuki hutniczej i kowalskiej.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

We wnętrzu kościoła znajduje się barokowy ołtarz główny, wymieniany w 1679 r. jako "nowa konstrukcja", bogato rzeźbiony i złocony, z licznymi rzeźbami figuralnymi.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

KOŚCIÓŁ W RACHOWICACH - SKLEPIENIE

[madohora]

Jak w przypadku wielu innych parafii naszej diecezji, również parafia Rachowice boleśnie doświadczyła skutków II wojny światowej. W styczniu 1945 r. żołnierze sowieccy podpalili plebanię. Wraz z plebanią doszczętnie spłonęły wszystkie znajdujące się tam dokumenty parafialne oraz księgi metrykalne. W 1998 r. odrestaurowano ołtarz główny, a w 2001 r. ołtarz boczny MB Bolesnej.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

RZEŹBA ŚWIĘTEJ ANNY SAMOTRZEĆ

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Zatrzymam się na chwilę przy figurze Świętej Barbary przedstawionej tutaj dosyć ciekawie. Święta Barbara stoi na podstawie i trzyma w ręku kielich czyli bardzo typowe przedstawienie Barbórki ale w podstawie znajduje się rzeźba przedstawiająca górników przy pracy. Jeżeli będziecie kiedyś w Rachowicach zwróćcie uwagę na tę świętą.

[madohora]

[madohora]

AMBONA

[madohora]

[madohora]

Mówiąc o organach nadmieniłam, że później napiszę coś na temat mechanizmu oraz prospektu organowego z innych epok. Tutaj mamy taki przykład organy mają prospekt barokowy natomiast w środku znajduje się bardzo nowoczesny mechanizm. Jak się dowiedziałam organy są po renowacji przeprowadzonej w 2010 roku. I co ciekawe stół do grania znajduje się z boku (organista siedzi bokiem do wiernych)

[madohora]

[madohora]

RACHOWICE

[madohora]

RACHOWICE

[madohora]

RACHOWICE

[madohora]

Tarnowskie Góry (śl.: Tarnowský Góry[1], niem.: Tarnowitz O.S.[2], czes.: Tarnovice, łac.: Montes Tarnovicenses) – gmina miejska na Górnym Śląsku, w południowo-zachodniej Polsce, w województwie śląskim, siedziba powiatu tarnogórskiego, na północnym krańcu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP) i zarazem największe polskie miasto stanowiące odrębną gminę, którym rządzi burmistrz, a nie prezydent miasta. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego. Według danych z 31 grudnia 2008 miasto liczyło 60 857 mieszkańców. Jest jednym z kluczowych węzłów drogowych i węzłów kolejowych. Znajduje się tutaj jedna z największych stacji rozrządowych Europy, która osiąga długość kilku kilometrów. W przeszłości ośrodek wydobycia węgla, ołowiu, cynku i srebra. Znajduje się tu m.in. Zamek, zabytkowa kopalnia, winiarnia Sedlaczka, Dzwonnica Gwarków, ratusz, kamienice podcieniowe, rezerwat Segiet i Sztolnia Czarnego Pstrąga. Tarnowskie Góry leżą na północ od Bytomia, na południe od Lublińca i na północny zachód od Piekar Śląskich. Przez miasto przepływa Stoła (Bobrowniki Śląskie, Strzybnica) i Drama (dzielnica Repty Śląskie). Miasto leży na skraju Niziny i Wyżyny Śląskiej. Tarnowskie Góry są głównym miastem Garbu Tarnogórskiego. Najwyższymi wzniesieniami są Sucha Góra (352 m n.p.m.) i Srebrna Góra (347 m n.p.m.), a najniżej położone są Dolina Stoły (254 m n.p.m.) i jej dopływ Graniczna Woda (255 m n.p.m.). Miasto od Bytomia dzieli 12 km, od Gliwic 22 km, od Katowic 25 km, a od Lublińca 26 km.

[madohora]

Nazwa miasta pochodzi od nazwy wsi Tarnowice (obecnie dzielnica – Stare Tarnowice) i słowa gory, co w po staropolsku oznaczało kopalnie.
Historia miasta jest bardzo związana z wydobyciem rud srebra, ołowiu i cynku. Według legendy, pierwszą bryłę kruszcu srebronośnego wyorał chłop Rybka około 1490. Od tego czasu na teren dzisiejszego miasta zaczęli przybywać osadnicy, powstawały pierwsze osady górnicze.
Ówczesny właściciel ziem, Jan II Dobry, książę opolsko-raciborski, oraz margrabia Jerzy von Ansbach w 1526 nadali powstającemu miastu przywilej wspierający górnictwo, tj. "akt wolności górniczej". W tym samym roku Tarnowskie Góry otrzymały prawa miejskie, a dwa lata później ogłoszony został tzw. Ordunek Gorny. Jest to okres szybkiego rozwoju górnictwa rud srebronośnych oraz miasta, w którym równie intensywnie rozwija się handel i rzemiosło. Wybudowano wtedy wiele istniejących do dziś kamienic.
W połowie XVI wieku Tarnowskie Góry były największym ośrodkiem górnictwa kruszcowego na Górnym Śląsku. Wielu zwolenników znalazła tu reformacja. Jej utrwalenie nastąpiło po śmierci Jana II Dobrego (1532), kiedy miasto przeszło pod panowanie Hohenzollernów. W 1529 protestanci wybudowali pierwszy drewniany kościół, a dwa lata później na jego miejscu – murowany.
W 1531 utworzono różnowierczą szkołę, której rektorem na przełomie XVI i XVII wieku był Daniel Franconius, wybitny ariański pedagog i poeta. Świetności miasta kres położyła wojna trzydziestoletnia (1618-1648). W 1676 w Tarnowskich Górach wybuchła zaraza, która ustąpiła po "procesji błagalnej" do Piekar. Na pamiątkę tego zdarzenia tarnogórzanie zobowiązali się udawać corocznie w niedzielę po 2 lipca do Sanktuarium Matki Boskiej Piekarskiej. Tradycja ta trwa do dzisiaj.
16 grudnia 1740 wkroczeniem wojsk pruskich na Śląsk rozpoczęły się wojny śląskie. Po zakończeniu pierwszej z nich w 1742 miasto przeszło spod panowania austriackiego pod pruskie. W latach 80. XVIII wieku powstała z inicjatywy Fryderyka Wilhelma von Redena rządowa kopalnia i huta "Fryderyk" – nazwana od królewskiego imienia, w której w 1788 uruchomiono pierwszą na kontynencie europejskim, sprowadzoną z Anglii, maszynę parową do odwadniania wyrobisk górniczych.
W 1803 otwarto pierwszą szkołę górniczą, kilkanaście lat później wydrążono nową sztolnię "Fryderyk", założono drukarnię, wybrukowano rynek i ulicę Krakowską i Lubliniecką, założono nowe fabryki i hutę żelaza, rozpoczęto budowę wodociągów miejskich. Również wtedy powstała Spółka Bracka jako instytucja ubezpieczająca górników. W 1857 uruchomiono pierwszą linię kolejową do Opola. Rozwój miasta przypieczętowało powstanie w 1873 Starostwa Tarnogórskiego.
Podczas plebiscytu mieszkańcy miasta prawie w 85% opowiedzieli się za Niemcami[8][9], z kolei mieszkańcy powiatu Tarnowskie Góry opowiedzieli się za przynależnością do Polski – za Polską głosowało 62%, za przynależnością do Niemiec 38% (w tym prawie 10% tzw. emigrantów). W 1922 miasto włączono do Polski.
Na początku XX wieku wyczerpały się zasoby rud i zakończyło się wydobycie kruszcu.

[madohora]

Historia dzisiejszego kościoła sięga ubiegłego wieku.
W 1890 r. rozpoczęto w Tarnowskich Górach budowę nadleśnictwa. Po I wojnie światowej magistrat przeznaczył wybudowany dom na państwowy sierociniec. W 1923 r. dom wydzierzawił tarnogórski proboszcz, ks. Michał Lewek. W 1928 r. do zakupionej leśniczówki dobudowano kaplicę, którą 7 grudnia 1930 r. poświęcił bp Arkadiusz Lisiecki. W tym samym dniu poświęcono również pomieszczenia sypialne oraz refektarz dla uczniów uczęszczających do tarnogórskich szkół. W ten sposób powstał tzw. "Konwikt".
Po II wojnie światowej znajdowała się w nim filia Niższego Seminarium Duchownego im. Św. Jacka, a w latach 1955-62 - Kurs Wstępny śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie. 5 października 1962 r. została przy kaplicy erygowana filia parafii Św. Apostołów Piotra i Pawła, a opieką duszpasterską nad wiernymi zlecono ówczesnemu księdzu rektorowi.
Samodzielną parafię Matki Bożej Królowej Pokoju erygowano 23 kwietnia 1978 r. W 1992 r. rozpoczęto budowę nowego kościoła parafialnego, który został konsekrowany 27 listopada 1999 r. przez biskupa gliwickiego Jana Wieczorka.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

TARNOWSKIE GÓRY

[madohora]

Wzmianki o parafii i kościele pw. św. Bartłomieja sięgają XIII w. Według najstarszych źródeł kościół i parafia powstały około 1232 r. Swój początek zawdzięczają zakonowi rycerskiemu Templariuszy, przybyłemu na Śląsk z Moraw. Do parafii Szobiszowice (leżącej w tym czasie poza granicami miasta Gliwice i funkcjonującej jako osobna miejscowość) należały w tym czasie także wioski: Ligota, Żerniki i Szałsza. Funkcję kościoła parafialnego do 1911 r. pełnił stary kościół pw. św. Bartłomieja przy ul. Toszeckiej, zbudowany w 1232 r. przez Templariuszy. Kościół jest gotycki, murowany, orientowany, otoczony murem z kamienia. Wielokrotnie naprawiany i przebudowywany. Obecne prezbiterium i zakrystia pochodzą z XV w., nawa i wieża - z XVII w. Przy "starym" kościele funkcjonowała w latach 1941-46 lokalia św. Elżbiety.
W latach 1907-11 wybudowano w stylu neogotyckim nowy, potężny kościół pw. św. Bartłomieja przy ul. Bernardyńskiej. Projektował go architekt wrocławski L. Schneider. Kościół konsekrował 14 maja 1911 r. kard. Jerzy Kopp. Pierwsze prymicje w nowym kościele odprawił w czerwcu 1911 r. ks. Józef Ferche - późniejszy biskup pomocniczy we Wrocławiu. W 1919 r. część parafii usamodzielniła się i utworzono lokalię Świętej Rodziny. W 1931 r. usamodzielniono parafię św. Jana Chrzciciela w Żernikach, a w 1935 r. wyodrębniono jeszcze jedną samodzielną parafię przy nowo wybudowanym kościele pw. Chrystusa Króla. W 1994 r. erygowano parafię Matki Boskiej Kochawińskiej na Osiedlu Kopernika w Gliwicach. W styczniu 2002 r. utworzono na Osiedlu "Obrońców Pokoju" parafię pw. Miłosierdzia Bożego, którą również wyodrębniono prawie w całości z parafii św. Bartłomiej

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

ORGANY W KOŚCIELE ŚWIĘTEGO BARTŁOMIEJA W GLIWICACH

[madohora]

WIDOK NA PROSPEKT ORGANOWY W KOŚCIELE ŚWIĘTEGO BARTŁOMIEJA W GLIWICACH

[madohora]

PODZIWIAMY, ROBIMY ZDJĘCIA...

[madohora]

[madohora]

JAK WIDAĆ - KIEDYŚ KALIKANCI I MIECHY DZISIAJ MECHANIZMY I ZESTAW KABLI

[madohora]

ALICJA PO DRUGIEJ STRONIE LUSTRA CZYLI ORGANY ...W ŚRODKU

[madohora]

[madohora]

WIDOK Z CHÓRU NA OŁTARZ GŁÓWNY

[madohora]

SKLEPIENIE ORAZ WITRAŻE Z WZORAMI GEOMETRYCZNYMI

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

ZACHEUSZKI

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

SKLEPIENIE

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Bogucice;

[madohora]

Wszyscy wiemy, że Bogucice - chociaż dzisiaj zatraciły już swój charakter są jedną ze starszych dzielnic Katowic. Najstarszą dzielnicą Katowic jest Dąb. To w tym miejscu powstawały pierwsze kuźnie Walentego Roździeńskiego.
Bogucice położone są około 2 km od centrum Katowic. Dzisiaj Bogucice to z jednej strony zachowana XIX wieczna przemysłowa część oraz kilka nowych osiedli.

[madohora]

[madohora]

Wieś Bogucice została założona prawdopodobnie w XIII w. Pierwsza wzmianka pochodzi z 15 grudnia 1360, z dokumentu, w którym książę opolsko-raciborski Mikołaj II nadał Bogucice i kilka innych wsi Ottonowi z Pilicy herbu Toporczyk, wojewodzie sandomierskiemu. Bogucice wówczas zaliczały się do Ziemi Mysłowickiej. W 1480 r. od książąt opolskich przejął ziemię mysłowicką książę cieszyński Kazimierz, w którego posiadaniu była ona do 1517 r. Kolejnymi jej właścicielami byli Aleksy Turzon, Stanisław Salomon – twórca ordynacji mysłowickiej, rodzina Mieroszewskich, a wreszcie rodzina Wincklerów. Bogucice zaczęły tracić swój wiejski charakter wraz z powstaniem w 1822 r. huty cynku "Fanny" i kopalni "Ferdynand". Zalążki osady przemysłowej powstały w rejonie dzisiejszych ul. Kopalnianej, ul. ks. Leopolda

[madohora]

[madohora]

W latach 1892-1894 w Bogucicach dzięki staraniom ks. proboszcza Ludwika Skowronka wybudowano neogotycki kościół wg projektu Jackischa. Kościół jest trzynawowy zbudowany na planie krzyża łacińskiego. Ma sklepienia krzyżowo - żebrowe. Uroczysta konsekracja dokonana przez biskupa wrocławskiego Jerzego Knoppa miała miejsce 25 października 1894r.
W przedsionku kościoła widoczne są epitafia na cześć bogucickich proboszczy: Ludwika Skowronka, Franciszka Ścigały i Alfonsa Tomaszewskiego.

[madohora]

[madohora]

Ołtarz główny przypomina gotycką, misterną monstrancję. W jego części górnej umieszczony jest obraz Matki Boskiej Boguckiej z wotami. Obraz ten przez 400lat znajdował się kościółku "na górce", na miejscu obecnej kaplicy cmentarnej. W XIX wieku przeniesiony został do kościoła drewianego, a w roku 1894 do kościoła murowanego.
W 1954 r przeniósł go do ołtarza głównego ks. Kanonik Alfons Tomaszewski. Nie znamy dokładnej daty powstania obrazu. Są w nim elementy XVI-, XVII- i XVIII-wieczne. Namalowany jest na desce lipowej grubości 12mm. Pierwotnie podobny był do wizerunku Matki Boskiej Częstochowskiej. W 1930r. Przeprowadzona była jego pierwsza renowacja, kolejna miała miejsce w stulecie konsekracji kościóła. Matce Boskiej i Dzieciątku pozostawiono srebrną, bogato złoconą sukienkę.
Poniżej obrazu znajduje się płaskorzeźba przedstawiająca ukamieniowania św. Szczepana, patrona kościoła. Ołtarze boczne poświęcone są patronowi hutników - św. Florianowi (po prawej) i patronce górników - św. Barbarze (po lewej).
Na ołtarzu soborowym znajduje się płaskorzeźba z Ostatnią Wieczerzą. Bardzo ciekawym obiektem jest ambona z sylwetkami czterech ewangelistów. Na uwagę zasługuje też droga krzyżowa z napisami w języku łaćińskim. Bardzo oryginalne są rzeźbione konfesjonały. Zwaraca również uwagę chrzcielnica ze sceną chrztu Pana Jezusa w Jordanie

[madohora]

[madohora]

zespół sześciu figur przed kościołem parafialnym świętego Szczepana: święty Paweł, święty Piotr, święty Szczepan, święty Józef z Dzieciątkiem, Najświętsza Maria Panna, święta Barbara

[madohora]

[madohora]

kamienny krzyż na rogu ul. ks. Leopolda Markiefki 76 i ul. Kowalskiej; na cokole znajduje się krucyfiks, a we wnęce wysokiego dwuczłonowego cokołu umieszczono figurkę świętej, istnieje także tablica inskrypcyjna (Fundatorzitego/Krziża/Posiedziciele gruntu z/gminy Bogucki/1887

[madohora]

[madohora]

[madohora]

KOT TEŻ ZWIEDZA

[madohora]

W 1858r. ks. Leopold Markiefka podjął decyzję o założeniu na terenie parafii bogucickiej sierocińca. Do prowadzenia placówki sprowadził siostry Boromeuszki z Nysy, które zajmowały się edukacją 80 dzieci szkolnych i przedszkolnych. Prowadziły również pensjonat.
W 1883r. w wyniku decyzji władz niemieckich o likwidacji zakonów (kulturkampf) siostry zostały zmuszone do zaprzestania działalności i opuszczenia Bogucic.
Po upływie trzech lat obowiązki sióstr Boromeuszek przejęło zgromadzenie Sióstr Służebniczek św. Jadwigi. Siostry Jadwiżanki obok nakazanej ustawą bismarkowską działalności w zakresie opieki nad chorymi i kontynuacją dzieła sióstr Boromeuszek, wprowadziły w życie robotniczego osiedla jakim były Bogucice dużo nowych elementów edukacyjnych, np. kursy robót ręcznych, gospodarstwa domowego, naukę muzyki, prowadzenia szkoły zawodowej z uprawnieniami państwowymi.
Obecnie siostry Jadwiżanki dalej prowadzą zakład opiekuńczo-wychowaczy dla dzieci, a ponadto pracują jako katechetki w Bogucickich szkołach podstawowych.

[madohora]

zespół Domu Dziecka oraz klasztor sióstr św. Jadwigi (Dom Prowincjonalny) przy ul. Leopolda 1−3; zespół wpisana do rejestru zabytków dnia 26 maja 1988 (nr rej.: A/1368/88); wznoszony w latach 1858−1931, reprezentujący styl historyzmu z elementami neoromańskimi, neorenesansowymi oraz styl modernizmu z elementami ekspersjonizmu

[madohora]

[madohora]

Szpital ojców Bonifratrów
Szybki rozwój przemysłu i stale powiększająca się liczba ludności sprawiły, że koniecznością stało się wybudowanie szpitala w Bogucicach.
W 1870r. ks. Leopold Markiefka ofiarował na ten cel Zakonowi Bonifratrów parcelę wielkości 26 mórg. Prace ruszyły szybko, Już w 1872r. Położono kamień węgielny. A w 1874r. Fundator ks. Markiefka dokonał, przy licznym udziale duchowieństwa i parafian poświęcenia szpitala. Uroczystości odbywały w językach polskim i niemieckim. Już niedługo okazało się jak ważny i potrzebny był ten obiekt.
W latach 1876-77 panowała w Bogucicach epidemia tyfusu. Szpital udzielił pomocy 463 chorym. Początkowo szpital liczył 60 łóżek, by w ostatnich latach przed II wojną światową osiągnąć stan 210 miejsc hospitalizacji.
W latach 80-tych szpital przeszedł gruntowny remont połączony z dobudową południowego skrzydła. Ojcowie Bonifratrzy prowadzą w szpitalu duszpasterstwo chorych i prowadzą nabożeństwa w kaplicy przyszpitalnej. Od stycznia bieżącego roku Bonifratrzy przejęli od miasta szpital i prowadzą jego reorganizację.

[madohora]

Zespół dawnego Konwentu Ojców Bonifratrów i Szpitala Miejskiego nr 1 (ul. ks. Leopolda Markiefki 85−87); zespół konwentu wzniesiono w latach 1872−1874; szpital − w latach 1902−1903; obiekty zbudowano w stylu historyzmu z elementami neoromańskimi i neogotyckimi oraz wpisano do rejestru zabytków dnia 1 lipca 1992 (nr rej.: A/1367/88); szpital wzniesiono na miejscu dawnej chaty ostatniego polskiego sołtysa Katowic − Kazimierza Skiby, przeniesionej z Katowic; zdecydowano, że zostanie przeniesiona z Bogucic do Burowca

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Obraz Świętej Barbary podarowany kościołowi przez górników zlikwidowanej Kopalni "Katowice"

[madohora]

zespół cmentarny z końca XVIII wieku (obecny kształt pochodzi z przełomu XIX i XX wieku) pomiędzy ul. Leopolda, ul. Walerego Wróblewskiego i ul. Podhalańską − cmentarz parafialny i cmentarz fraterski; wpisany do rejestru zabytków dnia 4 września 1992 (nr rej.: A/1496/92); zespół tworzą: układ przestrzenny cmentarza, zespół budynków cmentarnych i małej architektury, ogrodzenie z bramami, zespół starodrzewu, zespół zabytkowych nagrobków; najstarsza nekropolia Katowic, wzmiankowana w 1598;

[madohora]

[madohora]

W 1894 powstał polski chór "Lutnia". W 1917 roku wznowiło ponownie działalność Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół" do którego należało 180 mieszkańców. "Sokołem" w Bogucicach kierowali Antoni Wysocki, Henryk Miękina i Wiktor Kuś. W styczniu 1919 roku powstała tu silna komórka Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. W wyborach komunalnych we wrześniu 1919 roku oddano tu 5336 głosów na listy polskie spośród 8036 głosujących. W czasie I i II powstania śląskiego w Bogucicach toczyły się zacięte walki pomiędzy powstańcami śląskimi i Niemcami. W III powstaniu zginęli pochodzący z Bogucic powstańcy: Jan Krząkała i Henryk Klakus. Do lat 50. XX w. Bogucice miały charakter osady rolniczej. W miejscu Osiedla Wajdy oraz nowszej części cmentarza znajdowały się pola należące do gospodarzy oraz Bonifratrów. Gospodarze przychodzili do kościoła w strojach śląskich. Wraz z rozwojem dzielnicy i napływem nowych mieszkańców, pola zabudowywano osiedlami.

[madohora]

kamienice, chlewiki, altanki w ogródkach (śl: lauby) oraz familoki przy ul. Katowickiej, ul. ks. L. Markiefki, ul. Ryszarda i ul. Wróblewskiego z XIX w., będące przykładem dawnej śląskiej architektury.

[madohora]

* XIII w. – prawdopodobne założenie wsi Bogucice
* 15 grudnia 1360 – pierwsza wzmianka o wsi Bogucice
* XVI w. – powstała szkoła parafialna przy drewnianym kościółku
* 1822 – rozpoczęcie budowy kopalni Ferdynand
* 3 maja 1823 – nadanie przez Urząd Górniczy w Brzegu Kopalni "Ferdinand" i rozpoczęcie eksploatacji w pokładzie 407/4
* 1858 – ksiądz Leopold Markiefka założył sierociniec
* 1881 – ustawienie na kolumnie przed szpitalem Ojców Bonifratrów neogotyckiej figurki Matki Boskiej z Dzieciątkiem
* 17 lipca 1892 – poświęcenie kamienia węgielnego pod budowę neogotyckiego kościoła
* 25 października 1894 – konsekracja neogotyckiego kościoła pw. św. Szczepana przez biskupa wrocławskiego ks. kardynała Jerzego Koppa
* założenie polskiego chóru "Lutnia"
* 12 września 1902 – założenie w Bogucicach Towarzystwa Śpiewaczego "Lira"
* 1917 – wznawia działalność Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół"
* 1918 – powstaje Związek Wojaków
* 1919 – powstaje w Bogucicach Polska Organizacja Wojskowa Górnego Śląska
* 18 sierpnia 1919 – zdobycie Bogucic w I powstaniu śląskim przez oddział Tomasza Kotlorza. 3 godzinna obrona dzielnicy przed Niemcami i wycofanie się powstańców do Dąbrówki Małej oraz nieskuteczne powstańcze kontrataki w następnych dniach.
* 1920 – założono Towarzystwo Polek
* 19 sierpnia 1920 – po zaciętych walkach, zdobycie Bogucic przez powstańców w czasie II powstania śląskiego.
* 3 maja 1921 – zajęcie bez walki Bogucic przez powstańców Rudolfa Niemczyka w czasie III powstania śląskiego
* 20 czerwca 1922 – uroczyste przejęcie dzielnicy przez polską administrację
* 1929 – apogeum ruchu pielgrzymkowego, do Bogucic przybyło 60-70 tys. pielgrzymów
* 1933 – ustawienie figurki św. Barbary przy ul. Kopalnianej, prowadzącej do KWK Katowice
* 15 września 1936 – przemianowanie nazwy kopalni z "Ferdynand" od 1822 r. na "Katowice"
* 25 października 1939 – przejęcie (od 3 września 1939 r.)kopalni od Zarządu Wojskowego przez Koncern Hermann Göring i zachowanie nazwy "Ferdynand"
* 1945 – powrót do nazwy Kopalnia "Katowice".
* 27 stycznia 1945 – wyzwolenie Bogucic spod okupacji hitlerowskiej
* 1953 – 1956 – zmiana nazwy kopalni "Katowice" na "Stalinogród"
* 1959 – odsłonięcie tablicy ku czci powstańców śląskich na budynku szkoły podstawowej
* 29 kwietnia 1967 – otwarcie sali gimnastycznej, która połączyła SP nr 12 i SP nr 13
* 3 września 1973 – Szkoła Podstawowa nr 13 w Bogucicach otrzymała imię Walerego Wróblewskiego – powstańca styczniowego
* 1978 – zakończenie budowy Osiedla Gwiazdy
* 1980 – na ul. Węglanej oraz w parafialnym kościele kręcono zdjęcia do filmu "Grzeszny żywot Franciszka Buły"
* 1990–2009 – Festyny Bogucickie
* 1 lipca 1996 – połączenie kopalni KWK " Katowice" z kopalnią KWK " Kleofas", nadano jej nazwę KWK "Katowice - Kleofas" Ruch II
* Lipiec 1999 – zakończenie eksploatacji w Ruchu II "Katowice" ściana 538/1a
* 4 czerwca 2000 – koronacja obrazu Matki Boskiej Bogucickiej koronami papieskimi poświęconymi w 1999 r. w Gliwicach przez Jana Pawła II
* 26 grudnia 2000 – Piotr Łuszcz, raper, popełnia samobójstwo skacząc ze swojego mieszkania z 9. piętra wieżowca przy ulicy Wajdy.
* 2005 – likwidacja księgarni przy ul. ks. L. Markiefki, która przez dziesięciolecia służyła mieszkańcom Bogucic
* 14 lutego 2006 – przywrócenie Szkole Podstawowej nr 13 w Bogucicach imienia św. Barbary, jak to było przed II wojną światową
* 22 października 2006 – mieszkaniec Bogucic, Leszek Jęczmyk, zdobył tytuł Ślązaka roku 2006 podczas szesnastej edycji konkursu Po naszymu, czyli po śląsku
* 1 kwietnia 2009 – przejęcie po 70 latach przerwy, szpitala Nr 1 przez Zakon Bonifratrów pw. Aniołów Stróżów w Katowicach.
* 13 października 2010 – uroczyste otwarcie wyremontowanego po dwóch latach przerwy Domu Kultury "Bogucice" w roku 650-lecia dzielnicy.
* 23 lutego 2011 – rozpoczęto kręcić pierwsze zdjęcia do filmu Leszka Dawida pt. „Jesteś Bogiem”, opowiadającego historię legendarnej hiphopowej grupy Paktofonika, który powstaje na podstawie scenariusza autorstwa Macieja Pisuka o tym samym tytułem,

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Dąbrówka Mała (niem. Klein-Dombrowka[1][2], Eichenau[3][4]) – dzielnica Katowic, stolicy województwa śląskiego, położona w północno-wschodniej części miasta.
Początki Dąbrówki Małej sięgają XV wieku. Należała wówczas do księstwa siewierskiego. Dynamiczny rozwój miejscowości nastąpił w drugiej połowie XIX wieku wraz z powstaniem tu zakładów górniczych i hut, co rzutowało na szybki wzrost liczby ludności. Od 1945 wieś tworzyła odrębną gminę, w 1951 weszła w skład miasta Szopienice. Wraz z nim, w 1960, włączono ją do Katowic. W 1997 ustalono nowy podział administracyjny miasta, w wyniku którego dzielnica uzyskała status czternastej jednostki pomocniczej.
Zabudowę Dąbrówki Małej stanowią kamienice oraz familoki, wzniesione przy istniejących kopalniach i hutach i przeznaczone dla pracowników. Obok nich powstały osiedla mieszkaniowe z tzw. wielkiej płyty (os. K. Michalskiego, osiedle przy ul. Przedwiośnie), wybudowane w latach 60. i 70. XX wieku. Dzielnicę otacza ważny szlak komunikacyjny − droga ekspresowa nr 86 oraz rzeka Brynica.

[madohora]

Dąbrówka Mała obejmuje obszar 3,68 km². Dzielnica położona jest w północno-wschodniej części Katowic; graniczy z Bogucicami od zachodu (ul. Wiertnicza i ul. Leopolda), Szopienicami od południowego wschodu (al. Walentego Roździeńskiego) oraz miastami: Sosnowcem od wschodu (granica na rzece Brynica), Czeladzią i Siemianowicami Śląskimi od północy (rejon Elektrociepłowni Katowice).
Przez dzielnicę przebiega droga krajowa nr 86 i droga ekspresowa S86 (trasa Katowice–Warszawa oraz trasa Katowice–Kraków przez Olkusz). Ponadto przewidziana jest modernizacja tego odcinka na potrzeby Drogowej Trasy Średnicowej.
Dąbrówka Mała leży na Wyżynie Katowickiej (część Wyżyny Śląskiej).
Do dzielnicy zaliczają się również dawne przysiółki: Stary i Nowy Czekaj, kolonia robotnicza Norma, kolonia Pniaki i osiedle Konstantego Michalskiego

[madohora]

Dąbrówka Mała geologicznie jest położona na skałach, uformowanych w czasie karbonu górnego (głównie węgiel kamienny)[7]. Leży na granicy występowania wychodnich skał starszych z cienką pokrywą osadów czwartorzędowych i madów oraz żwirów rzecznych (naniesione przez rzekę Brynicę oraz Potok Śmiłowskiego)[8].
Dąbrówka Mała jak i całe Katowice leży w częstochowsko-kieleckiej dzielnicy klimatycznej[9]. Średnia roczna temperatura wynosi +7,9ºC (średnia z lat 1961−1990), średnia temperatura w lipcu +17,4 °C, a w styczniu -2,7 °C. Średnia suma opadów w skali roku wynosi 721 mm, z czego najwięcej w lipcu (110 mm). Charakterystyczne są tu wiatry słabe, o średniej prędkości 3,3 m/s, wiejące głównie z kierunku zachodniego (21%) i południowego zachodu (20,1%). Pokrywa śnieżna występuje około 60 dni w roku[10][11].
Dzielnica leży w dorzeczu Przemszy, będącej częścią dorzecza Wisły i Zlewiska Bałtyku
Przez teren dzielnicy przepływa rzeka Brynica oraz Potok Śmiłowskiego (prawobrzeżny dopływ Brynicy). Przy ul. Leopolda istnieją dwa pokopalniane stawy

[madohora]

Pierwsze wyobrażenie herbu Dąbrówki Małej pochodzi z inwentarza parafii boguckiej z 26 marca 1816. W nim pieczęcie miejscowości, należących do parafii, odcisnęli jej sołtysi. Herb przedstawiał chłopa w kapeluszu z kosą (tzw. "kosiarz") na żółtym tle[

[madohora]

Powstanie wsi nad Brynicą w księstwie siewierskim datuje się na XV wiek. Po raz pierwszy była wzmiankowana w 1576 w piśmie Mikołaja Salomona jako obszar w granicach wsi Milejowice (obecnie dzielnica Sosnowca Milowice). W XVI wieku stanowiła folwark będący własnością opactwa św. Jakuba we Wrocławiu. 16 lipca 1667 kupił ją Jakub z Czarnocina Czarnkowski zwany Celarym (stąd na starych mapach pojawiała się jako Celary-Dąbrówka), podczaszy dobrzyński. Do końca XVII wieku Dąbrówka Mała należała do parafii św. Stanisława w Czeladzi, następnie (do czasu wybudowania obecnego kościoła parafialnego w 1912) do parafii w Bogucicach.Jako część Śląska od 1742 weszła w skład Prus, od 1815 znajdowała się w granicach prowincji śląskiej − w powiecie bytomskim (niem.: Landkreis Beuthen-Tarnowitz), rejencji opolskiej. W 1783 mieszkały tu 73 osoby. W XVIII wieku pod Dąbrówką Małą powstał jej przysiółek − "Pod Młynem". Nazwa wzięła się od działającego w nim młyna nad Brynicą, którego właścicielką w 1714 była Katarzyna Młynarzanka. Od 1742 do 1795 wieś leżała bezpośrednio na granicy Prus i Polski (do 1790 tożsamej na tym odcinku z granicą Prus z biskupim księstwem siewierskim wzdłuż Brynicy). W XIX wieku była własnością Mieroszewskich (zakupiona od Jana Kamieńskiego w 1824), następnie Wincklerów. Na charakter wsi zaczęło wpływać lokalizowane tutaj górnictwo węgla kamiennego i hutnictwo. W 1844 węgiel wydobywano z pól "Norma" i "Georg", należących do pierwszej kopalni "Georg", szybami "Norma", "Maschinenschacht", "Glückschacht" i "Pachalyschacht". W latach 1844–1885 w rejonie Pniaków wydobycie prowadziła kopalnia "Gute Zuflucht", z której w 1873 wydobyto 24 tys. ton węgla. W 1845 Dąbrówka była już dużą wsią liczącą 654 mieszkańców. Dzięki przemysłowi górniczemu i hutniczemu następował jej gwałtowny rozwój. W okresie od połowy XIX wieku do początku II wojny światowej działały oprócz kopalni "Georg" (1844–1928, od 1922 pod polską nazwą "Jerzy") również kopalnia "Abendstern" (od 1922 pod nazwą "Jutrzenka"), huta cynku "Paul" (1861−1928, od 1922 pod nazwą "Paweł") oraz huta srebra i ołowiu "Walter-Croneck" (1864–1939)[22]. W 1854 uruchomiono Fabrykę Bieli Cynkowej "Germania". W 1869 pogłębiono szyby kopalni "Morgenstern" (wydobycie wstrzymano w 1885, a w 1905 roku połączono z kopalnią "Georg").
W 1861 Dąbrówka Mała liczyła już 2171 mieszkańców, jednak w 1873 − wskutek wyłączenia z gminy kolonii Burowiec i obszaru dworskiego − liczba ta spadła do 1590 osób. W 1894 kolonia Burowiec znów jednak weszła w skład gminy Dąbrówka Mała.
W 1873 gmina została włączona w skład nowo utworzonego katowickiego powiatu ziemskiego (niem.: Landkreis Kattowitz). Należała do okręgu sądu rejonowego w Mysłowicach i dysponowała własną pocztą (1894).
W latach 1848–1877, w wyniku eksploatacji kopalń, na terenie Dąbrówki Małej, Wełnowca, Józefowa, Dębu i Katowic wyschły 4 źródła i 60 studni. W 1896 zaczęto eksploatować nowe źródło wody w rejonie kopalni rudy cynku i ołowiu "Rozalia". Z zasobów wodnych tego wodociągu korzystały Katowice i sąsiednie miasta i gminy. 6 października 1895 założono Ochotniczą Straż Pożarną.
Na początku XX wieku wzniesiono ratusz i neobarokowy kościół św. Antoniego, którego głównym inicjatorem budowy był proboszcz parafii w Bogucicach ksiądz Ludwik Skowronek.
W latach 1919−21 mieszkańcy Dąbrówki Małej wzięli czynny udział w powstaniach śląskich[28] (jest im poświęcona tablica pamiątkowa w kościele parafialnym), a później w plebiscycie (63% głosowało za przynależnością do Polski). 18 sierpnia 1919 wieś została zdobyta przez grupę powstańców, którą dowodził Jan Żychoń (oddział wycofywał się z Ochojca). 20 sierpnia 1919 we wsi zjednoczyły się grupy bojowe Dąbrówki Małej i Bogucic. Tego samego dnia oddziały te zaatakowały niemieckie samoloty zwiadowcze (jeden z nich został zestrzelony i zniszczony). Dzień później powstańcy, pod naporem Grenzschutzu, musieli się wycofać w kierunku Sosnowca i Mysłowic. W 1920 w Dąbrówce Małej mieściło się dowództwo II powstania śląskiego. Od 6 maja 1921 w budynku probostwa rezydował m.in. Wojciech Korfanty (w dniach 7−9 prowadził tu rokowania w sprawie rozejmu ze stroną niemiecką, które nie doszły do skutku).
W latach 1922−1939 miejscowość znajdowała się w granicach powiatu katowickiego w autonomicznym województwie śląskim. W 1924 powtórnie włączono w granice gminy obszar dworski "Dąbrówka Mała" oraz otwarto kopalnię "Polska" (od 1937 − "Dąbrówka Śląska"). W 1926 miejscowość liczyła 9500, a w 1936 − 10150 mieszkańców. W 1928 zamknięto Kopalnię "Jerzy", w związku z czym odbyły się liczne protesty społeczne. W okresie międzywojennym ze składek pieniężnych parafian Dąbrówki wybudowano kino "Capitol". W latach 30. XX wieku na terenach piaskowni odkryto szczątki zwierząt dyluwialnych (do 1939 w zbiorach Muzeum Śląskiego).
W czasie II wojny światowej w Dąbrówce Małej znajdował się niemiecki Polenlager Nr 4 Eichenau. W dniach 3/4 kwietnia 1940, w odwet za zamordowanie miejscowego komendanta policji, hitlerowcy zastrzelili 40 zakładników (przy hałdzie dawnej kopalni "Jerzy").
Po II wojnie światowej wzniesiono Dom Ludowy. W marcu 1946 wysunięto projekt przyłączenia Michałkowic, Bańgowa, Przełajki i Dąbrówki Małej do Siemianowic Śląskich i utworzenia siemianowickiego powiatu miejskiego (grodzkiego). Projekt ten jednakże nie został zrealizowany ze względu na sprzeciw gminy, a także sprzeciw starosty powiatu katowickiego[34]. Do 1951 miejscowość była siedzibą gminy Dąbrówka Mała, w 1951 została przyłączona do Szopienic, a 31 grudnia 1959 wraz z Szopienicami − do Katowic.
Seria zabójstw o oddźwięku ogólnopolskim, przypisywana Zdzisławowi Marchwickiemu, mająca miejsce w latach 1964−1970, została zapoczątkowana w dniu 7 listopada 1964 w Dąbrówce Małej zabójstwem Anny Mycek.
W 1965 wybudowano bloki w rejonie ul. Józefa Hallera i al. Walentego Roździeńskiego(Osiedle Przedwiośnie). 11 października 1971 oddano do użytku nowy budynek Szkoły Podstawowej nr 46 przy ul. Dytrycha (obecnie ul. Deszczowa)[38]. Pod koniec lat 80. XX wieku powstało miejskie schronisko dla bezdomnych zwierząt.
Od czasu podziału administracyjnego Polski ustanowionego w 1999, Dąbrówka Mała jest 14. jednostką pomocniczą miasta Katowice.
W setną rocznicę powstania Ochotniczej Straży Pożarnej − 7 października 1995 − nadano i przekazano jej nowy sztandar. W 1997 dzielnica liczyła 5900 mieszkańców. W 2005 przestała istnieć Szkoła Podstawowa nr 46 (przekształcono ją w Gimnazjum nr 11).

[madohora]

Wśród zabytków Dąbrówki Małej należy wymienić dawny ratusz gminy Dąbrówka Mała z 1907 roku

[madohora]

założenie dawnego dworu z ostatniego dziesięciolecia XIX wieku (ul. Żytnia 1–2).
Ponadto znajdują się tu stare kamienice (ul. Stacyjna, ul. gen. Henryka Le Ronda, ul. Strzelców Bytomskich, al. Niepodległości) oraz familoki (ul. Siemianowicka), budynek Ochotniczej Straży Pożarnej (dawna siedziba ZBOWiD), budynek starego dworca kolejowego (obecnie mieści się w nim Teatr "Gry i ludzie"). W 1990 do Górnośląskiego Parku Etnograficznego w Chorzowie trafił drewniany gołębnik z XIX wieku (znajdujący się wcześniej w dzielnicy przy ul. Dytrycha 12

[madohora]

Pomniki i miejsca pamięci narodowej

* tablica upamiętniająca obywateli Dąbrówki Małej poległych w czasie I wojny światowej i w czasie walk o niepodległość Polski w kościele pw. św. Antoniego w Dąbrówce Małej,
* pomnik upamiętniający byłych powstańców śląskich i zasłużonych obywateli Dąbrówki Małej, którzy ponieśli śmierć w więzieniach i obozach śmierci w czasie II wojny światowej i zostali rozstrzelani w 1940 (odsłonięty w 1960 w parku podworskim, obecnie pl. Żołnierzy Września)[30],
* mogiła zbiorowa wojenna siedmiu nieznanych żołnierzy niemieckich poległych w czasie II wojny światowej,
* grób zbiorowy wojenny mieszkańców Dąbrówki Małej, poległych w czasie powstań śląskich i walk w czasie II wojny światowej,
* mogiła zbiorowa wojenna więźniów podobozu KL Auschwitz zamordowanych podczas transportu w styczniu 1945,
* ściana pamięci poświęcona Zofii Kossak-Szczuckiej (znajduje się w budynku Zespołu Szkół Odzieżowych i Ogólnokształcących jej imienia),
* tablice, znajdujące się w kościele parafialnym, upamiętniające księży proboszczów: Wawrzyńca Puchera, Maksymiliana Wojtasa, Stefana Kwiecińskiego,
* tablica, upamiętniająca Towarzystwo Śpiewu "Wanda" założone w 1912, mieści się na ścianie kamienicy przy ul. gen. H. Le Ronda 56,
* tablica upamiętniająca księdza profesora Konstantego Michalskiego (na osiedlu jego imienia)
* tablica poświęcona założycielce pierwszej w Katowicach żeńskiej szkoły zawodowej dla dziewcząt z rodzin robotniczych − Jadwidze Zbrojowej (odsłonięta w 2001 w budynku Zespołu Szkół Odzieżowych i Ogólnokształcących)

Źródło informacji na temat Dąbrówki Małej Wikipedia.pl

pl.wikipedia.org/wiki/D%C4%85br%C3%B3wka_Ma%C5%82a

[madohora]

Wśród zabytków Dąbrówki Małej na uwagę zasługuje neobarokowy kościół Świętego Antoniego Padewskiego wybudowany w latach 1907 -1912 dzięki staraniom ks. Ludwika Skowronka z parafii w Bogucicach. Kościół zbudowany jest według projektu J.F. Klompa z Dortmundu. Konsekrowany w 1934 roku. W roku 1948 wichura zniszczyła część kopuły wieży kościelnej i wieża już nigdy nie powróciła do swego pierwotnego stanu.

[madohora]

[madohora]

Kościół trójnawowy o układzie bazylikowym. Neoromański ołtarz główny został wykonany przez Henryka Mrowca w drewnie dębowym z licznymi złoceniami. Na głównym planie ołtarza znajduje się obraz Madonny ze Świętym Antonim, po bokach znajdują się figury Świętego Floriana - patrona hutników oraz Świętej Barbary - patronki górników. Całość ołtarza wieńczy obraz Matki Boskiej Boguckiej.

[madohora]

[madohora]

W lewej części prezbiterium znajduje się neobarokowy ołtarz boczny (proj. Hans Schlicht, wykonany przez M. Laua z Wrocławia w 1916). Całość jest udekorowana rokokowym ornamentem z brązowymi arkadami. Na lewym boku mensy wyryty jest napis: Bildhauer/R. LAU/Bresla

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W kościele znajdują się także cztery zabytkowe neoromańskie konfesjonały z około 1912[7]. Malowidła ścienne wykonał malarz Pawlikowski w latach 1933−1934. W latach 80. XX wieku przebudowano prezbiterium.
30 grudnia 1994 budynek kościoła został wpisany do rejestru zabytków (nr A/1558/94)[8].
W latach 1998−2002 odbył się szereg remontów kościoła: kapitalny remont dachu, tynków i probostwa, nowa elewacja, wyremontowanie organów, odnowienie ołtarza głównego i ołtarzy bocznych oraz starej ambony

[madohora]

[madohora]

ŚWIĘTY JÓZEF

[madohora]

[madohora]

W roku 1914 na chórze kościelnym kościoła Świętego Antoniego Padewskiego w Dąbrówce Małej umieszczono organy

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W kościele znajduje się tablica upamiętniająca obywateli Dąbrówki Małej, poległych w czasie I wojny światowej i w czasie walk o niepodległość Polski.

[madohora]

Czeladź – miasto i gmina w południowo-zachodniej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie będzińskim, położona w Zagłębiu Dąbrowskim, nad rzeką Brynicą, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego. Jest najstarszym miastem powiatu będzińskiego oraz całego Zagłębia Dąbrowskiego, prawa miejskie otrzymało w XIII w.

[madohora]

Miasto powstało w XIII wieku, dość wcześnie otrzymało prawa miejskie i od 1238 r. wymieniane jest jako miasto. W latach 1443-1790 wchodziło w skład księstwa siewierskiego. Było ważnym ośrodkiem wydobycia węgla kamiennego (kopalnia "Saturn" dawniej "Czeladź"). W 1998 w Czeladzi został wybudowane pierwsze centrum handlowe M1 w Polsce.
W latach 1957-1975 Czeladź była miastem na prawach powiatu. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego.

[madohora]

[madohora]

Neoromański kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika z bogatym wyposażeniem które stanowią m.in.: oryginalne organy z 1637 r., XVII-wieczne monstrancje i kielichy. W kościele znajduje się również relikwiarz z relikwiami licznych świętych, m.in.: św. Franciszka z Asyżu, św. Wojciecha, św. Stanisława Kostki, św. Ojca Pio,

[madohora]

KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEGO STANISŁAWA BISKUPA W CZELADZI BUDOWANY BYŁ JAKO BAZYLIKA

[madohora]

[madohora]

Parafia św. Stanisława BM w Czeladzi istniała już z pewnością w 1260 roku. W dokumencie z tego roku księcia opolskiego Władysława został wymieniony jako świadek kapelan z Czeladzi. Pierwotny kościół drewniany przetrwał do I połowy XVI wieku. W 1595 roku parafianie wybudowali nowy kościół murowany, jednonawowy. Kościół ten był remontowany w latach 1863 - 1864, ale wkrótce stał się za mały dla rozwijającej się miejscowości. Obecna świątynia została wybudowana według projektu Hugona Kudery z Warszawy w latach 1904 - 1913, w stylu neoromańskim. Konsekracji dokonał bp Zdzisław Goliński 28 września 1958 roku.
Monumentalna budowla ma absydę skierowaną na południe. Fundamenty i cokół zbudowane są z szarego kamienia wydobywanego w okolicy, natomiast cały kościół wykonano z czerwonej cegły klinkierowej. Od północy świątynia ma dwie wieże, wymurowane do wysokości 39 metrów. Według pierwotnych planów ich wysokość miała sięgać 66 metrów. Między wieżami znajduje się wysoki portal. Na jego szczycie stoi figura "Serce Pana Jezusa". Do głównego wejścia prowadzą szerokie schody.

[madohora]

[madohora]

Nawa główna świątyni ma 68 m długości oraz 24 m szerokości. Górne galerie naw bocznych wspierają się na 8 filarach, tworząc po 6 lóż z każdej strony, oddzielonych od siebie dwiema romańskimi kolumnami. Ponad lożami znajdują się potrójne okna witrażowe. Nawa poprzeczna krzyżowa nadaje kościołowi kształt krzyża łacińskiego. Na skrzyżowaniu naw, na czterech potężnych filarach wspiera się ośmiokątna rotunda z kopułą, z której opuszcza się wielki żyrandol. W nawie bocznej od strony wschodniej jest kruchta, a przy niej dwie kaplice : św. Anny oraz Serca Jezusowego i Miłosierdzia Bożego. W lewej bocznej nawie jest drugi chór muzyczny, z galerią ozdobioną kolumnami, wyżej zaś 8 bliźniaczych okien witrażowych. Galeria w przeciwnej nawie jest bardzo wąska, z kamienną balustradą, wspieraną siedmioma wspornikami. Prezbiterium łączy się z sześciokątną absydą niskimi kolumnami romańskimi, na których stoją potrójne wysmukłe kolumny zakończone kapitelami. Sklepienie prezbiterium składa się z jednej arkady i żebrowania w kształcie parasola. Prezbiterium i absyda ozdobione są trzydziestoma czterema kolumnami o rozmaitych kształtach kapiteli. Wyżej nad kolumnadą znajdują się po obu stronach balkony oparte na wspornikach mających kształt głów : króla, rycerza, szlachcica i uczonego. Na uwagę zasługuje kompozycja malarska prof. Makarewicza w prezbiterium przedstawiająca Ostatnią Wieczerzę. Artysta rozmieścił ją na trzech polach, a powyżej znajdują się sceny ukazujące: Chrystusa w Ogrójcu, Chrystusa ukrzyżowanego i Zmartwychwstanie.
Od momentu ustanowienia diecezji sosnowieckiej, odbywają się w czeladzkiej świątyni, w każdą pierwszą środę września - Diecezjalne Dni Chorych. Co roku odbywa się też festiwal muzyki sakralnej "Ave Maria". Od przybycia w 1985 r. do parafii ks. Mieczysława Oseta świątynia odzyskuje swój dawny blask. Wykonano wiele prac konserwacyjnych i remontowych m.in. wymieniono dach, odnowiono prezbiterium i ściany świątyni.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

SKLEPIENIE I ROZETA

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Czeladź posiada średniowieczny owalnicowy układ urbanistyczny z kwadratowym rynku pośrodku

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W rynku znajdują się następujące zabytki miasta Czeladzi:
* Dom przy ulicy Kościelnej z końca XVIII w.
* Kamienica w Rynku 1. poł. XIX w.
* Drewniane domy mieszkalne z XVIII-XIX wieku;

[madohora]

[madohora]

[madohora]

STUDNIA W RYNKU

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Pałac mieszczący się w Czeladzi przy ul. Dehnelów 2, jest obiektem o niebanalnej architekturze oraz bogatej historii. To tutaj znajdowało się biuro Towarzystwa Saturn a następnie dyrekcja kopalni węgla „Saturn”, której to początek sięga 26 stycznia 1869 roku, kiedy to folwark plebański został sprzedany przez rząd rosyjski na rzecz adwokata warszawskiego Ludwika Kozłowskiego.
Kozłowski ok. 1872 roku rozpoczął poszukiwania węgla kamiennego w swojej posiadłości i zdołał z pomocą otworów świdrowych natrafić na głębokości 122 m na pokłady węgla. W 2 lata później sprzedał jednak majątek księciu zu Hohenlohe-Oehringen. Książe rozpoczął dalsze poszukiwania węgla docierając około 1880 roku do bardziej wydajnych pokładów. W 1887 roku założono pierwszy poziom eksploatacyjny na głębokości 150 m i kopalnia osiągnęła 2,6 tys. ton wydobycia. W następnych latach produkcja szybko wzrastała, dochodząc w 1898 roku do 400 tys. ton. Kopalnia otrzymała pompy i maszyny wyciągowe z napędem parowym, a w tym czasie pracowało w niej 1160 robotników z czego 887 pod ziemią.
W dniu 1 kwietnia 1899 roku książę zu Hohenlohe-Oehringen sprzedał kopalnię Towarzystwu Górniczo - Przemysłowemu "Saturn", założonemu przez przemysłowców łódzkich : Karola, Emila i Annę Scheiblerów, Alfreda Biedermanna, Juliana Heinzla, Juliana Kunitzera, Edwarda Herbsta oraz Stanisława Reichera z Sosnowca. Zakup kopalni wiązał się z tym, że właściciele największych łódzkich fabryk włókienniczych pragnęli mieć własne źródło dostaw paliwa, aby zabezpieczyć się przed podwyższaniem cen przez zagłębiowskich przedsiębiorców górniczych. Towarzystwo "Saturn", którego akcje znajdowały się w posiadaniu spolonizowanych przemysłowców niemieckiego pochodzenia, było jednym z nielicznych przedsiębiorstw zagłębiowskich prezentujących kapitał krajowy. Siedziba jego zarządu znajdowała się początkowo w Łodzi i dopiero w 1906 roku została przeniesiona do Czeladzi. Pierwszym dyrektorem Towarzystwa "Saturn" został wybitny fachowiec inż. Hieronim Kondratowicz. W 1906 roku ustąpił on ze stanowiska dyrektora i został powołany do rady zarządzającej "Saturna". Jego miejsce zajął Alfons Surzycki, z tym że kierownictwo techniczne kopalni powierzono jej dotychczasowemu zawiadowcy inż. Brzostowskiemu. Przedsiębiorstwo rozwijało się pomyślnie, wykazując aż do I wojny światowej duże zyski.
W kopalni "Saturn" już w 1904 roku pogłębiono I szyb do poziomu 188 m. Poza tym przebito szyby pomocnicze "Hieronim", "Aleksander" i "Antoni". W 1904 roku rozpoczęto również elektryfikację odwadniania, sprowadzając pompy odśrodkowe z elektrycznym napędem, a w kilka lat później zelektryfikowano też maszyny wyciągowe na szybach I i II. W 1911 roku zakończono prowadzoną w kilku etapach modernizację i mechanizację sortowni. Rok później na niektórych trasach wprowadzono podziemny przewóz elektryczny. Wszystko to stawiało kopalnię na jednym z pierwszych miejsc w Zagłębiu pod względem nowoczesności. Wydobycie doszło w 1910 roku do 666 tys. ton a w 1913 roku do 833 tys. ton. Dla zwiększenia zbytu istotne znaczenie miała budowa bocznicy łączącej kopalnię z koleją warszawsko - wiedeńską. Poważnym odbiorcą węgla były łódzkie fabryki włókiennicze.
Załoga kopalni osiągnęła w 1913 roku liczbę 2270 osób. Na potrzeby załogi zbudowano domy mieszkalne dla robotników i urzędników oraz szkoły, utrzymywano też szpital i dwa ambulatoria. W gmachu wybudowanej w 1908 roku gospody otwarto w 3 lata później dom ludowy dla pracowników z biblioteką i czytelnią. W samej kopalni już w 1903 roku zbudowano łaźnię dla załogi, a od 1908 roku zaczęto zaopatrywać górników pracujących pod ziemią w sztywne skórzane kapelusze, które miały ich chronić przed urazami głowy.
Kopalnia "Saturn" w Czeladzi prowadziła nieprzerwanie eksploatacje węgla przez ponad 150 lat. W 1992 roku z powodu wyczerpania się zasobów oraz z powodu restrukturyzacji górnictwa w Polsce zapadła decyzja o likwidacji Kopalni.
W dniu 16 września 1996 roku przedsiębiorstwo państwowe Kopalnia Węgla Kamiennego „Saturn” przekształcone zostaje w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa – Kopalnię Węgla Kamiennego „Saturn” S.A. Spółka ta dnia 24 października 1997 roku sprzedaje część należącej do niej nieruchomości – działkę nr 3/6 położoną przy ul. Dehnelów 2 i zabudowaną trzykondygnacyjnym budynkiem biurowym o charakterze pałacowym - panu Leszkowi Pustułka. Od tego momentu właściciel przedmiotowej nieruchomości dąży by przy zachowaniu niebanalnej pałacowej architektury nadać obiektowi niepowtarzalny charakter oraz nowe funkcje, które to uczynią go wizytówką nie tylko miasta Czeladź, lecz również całego regionu.

[madohora]

[madohora]