henrykkreuz
05.10.03, 11:37
I Ogólnopolski Kongres Antykorupcyjny
Pt.: „co zrobić, żeby IV Rzeczpospolita była wolna od korupcji?”
Toruń, 4 października 2003 r.
W sobotę 4 października, w sali toruńskiego Towarzystwa Naukowego obradował I
Ogólnopolski Kongres Antykorupcyjny.
Organizatorami Kongresu były stowarzyszenie „STOP KORUPCJI” oraz
fundacja „Pomerania”.
W obradach wzięło udział ok. 50 osób z całej Polski, reprezentujących
samorządy lokalne, instytucje naukowe oraz organizacje społeczne, których
działalność zmierza do naprawy państwa polskiego.
Po przywitaniu uczestników i wprowadzeniu dokonanym przez prof. Grzegorza
Górskiego (Fund. „Pomerania”, KUL) referaty wygłosili:
Rafał Zgorzelski (Stop korupcji”) – „Jakie państwo zbudowalismy?”
Prof. Andrzej Zybertowicz (Uniwersytet Toruński) – „Kurs na IV RP”
Andrzej Madej (Stow. „Obywatelska Polska”) - który przedstawił problemy
związane z procesami decyzyjnymi w samorządzie lokalnym,
Julia Pitera – (Transparency International o/Polska) – „O uczciwość w życiu
publicznym”
Andrzej Sadowski – (Centrum im. Adama Smitha) – „Deregulacja systemu”
Prof. Jerzy Przystawa – (Uniw. Wrocławski) - „Jednomandatowe Okręgi Wyborcze
szansa dla Polski”
Michał Drozdek – (redaktora „Znaków Nowych Czasów”) – „O moralny wymiar
polityki”
Oraz Janusz Kowalski – (Stow. „Stop korupcji” z Opola) – „Alternatywa dla
bierności – obywatelska aktywność”).
W dyskusji głos zabrali m.in. prezydent Łodzi Jerzy Kropiwnicki, prezes Stow.
N/rz Zmiany systemu wyborczego JOW Janusz Sanocki i b. marszałek sejmu, poseł
Maciej Płażyński. Publiczność i zgromadzeni dziennikarze zadawali pytania, w
konferencji prasowej wzięło udział kilka redakcji prasowych, relacje
nagrywała telewizja lokalna i regionalna „Trójka”.
Wszyscy referenci przedstawiajacy różne aspekty zjawiska korupcji - od
zagadnień moralnych (Michał Drozdek), do problemów związanych z koniecznością
deregulacji, czyli zmniejszenia ilości aktów prawnych i
powstrzymania „agresji prawnej” aparatu urzędniczego na obywateli (Andrzej
Sadowski) - uznali iż podstawowym sposobem naprawy państwa jest zmiana
systemu wyborczego i wprowadzenie JOW. Mówiła o tym, w swym bogato
ilustrowanym przykładami wystąpieniu Julia Pitera – prezes TI, od tego zaczął
przedstawianie swojego „pakietu dla Polski” prof., Andrzej Zybertowicz,
opowiadali się za tym rozwiązaniem ustrojowym prof. Górski, Michał Drozdek a
także młodzi referenci ze „Stop korupcji”.
Najwyraźniej kwestię ustrojowej konieczności pilnego wprowadzenia JOW
przedstawił prof. Jerzy Przystawa założyciel i krajowy koordynator Ruchu
Obywatelskiego na rzecz JOW.
Jedynie wypowiedź prezydenta Łodzi Jerzego Kropiwnickiego zawierała pewne
elementy sceptyczne wobec, jak to on sam określił „różnych mitów” czyli jak
zapewne miał na myśli JOW. Prezydent Kropiwnicki deklarował się oficjalnie
jako zwolennik JOW, widać było jednak, że nie podziela opinii większości
prelegentów, a także uczestników dyskusji o wadze ustrojowej ordynacji
wyborczej w naprawie państwa polskiego.
Jednak był to przypadek wyraźnie odosobniony. Wszyscy uczestnicy zdecydowanie
podkreślali konieczność naprawy mechanizmu państwa i usunięcia przyczyn zła,
a nie tylko incydentalnego i instrumentalnego traktowania tematu „korupcja”
jako najczęściej próby wykorzystania tematu do podbudowania publicznego
wizerunku polityków, którzy uczestnicząc w poprzednich rządach sami
odpowiadali za psucie państwa, dopuszczali do nie rozliczenia afer czy
korzystali z korupcji w wymiarze partyjnym. Zwróciła na to zjawisko uwagę
Julia Pitera – prezes TI Polska.
Oprócz konieczności naprawy systemowej Polski – potocznie ujmowanej jako
hasło budowy IV RP – zebrani zwracali uwagę na konieczność podejmowania
działań bieżących i konieczność stałego pobudzania aktywności obywatelskiej,
dzięki czemu już dziś stało się możliwe ujawnienie wielu afer, ukaranie
winnych, a przynajmniej powstrzymanie i ograniczenie dalszego wzrostu
korupcji.
I Kongres Antykorupcyjny okazał się przedsięwzięciem danym i pożytecznym.
Organizatorom udało się wybiec poza standardowe ramy jałowych dyskusji,
płytkich dyskusji nie dotykających przyczyn zjawiska korupcji. Przedstawione
referaty zarysowały najbardziej istotne – jak się wydaje – kierunki
koniecznych zmian, w ustroju państwa, w jego instytucjach, w prawie
podatkowym, a także w podejściu obywateli do swojego państwa. Zagadnienie
korupcji jest oczywiście niezwykle szerokie i jego różnymi aspektami (np.
funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości) zajmą się uczestnicy następnych
edycji Kongresu Antykorupcyjnego. Przesłanie płynące z pierwszego spotkania
jest następujące. Dla ograniczenia i marginalizacji korupcji w Polsce,
konieczne sa zmiany w prawie podatkowym, karnym, systemie organizacji wymiaru
sprawiedliwości, deregualcja i inne. Ale żeby te konieczne zmiany
zapoczątkować należy przede wszystkim pilnie zmienić ordynację wyborczą i
wprowadzić JOW. Obecna ordynacja wyborcza tzw. „proporcjonalna” jest bowiem
sama źródłem korupcji politycznej, degeneruje polską klasę polityczną,
uniemożliwiając podjęcie skutecznych działań dla naprawy Rzeczpospolitej.
