Virus EBV

[jutta_t]

Wystarczy chwila, by zarazić się wirusem, który w organizmie zostanie już na zawsze i może wywołać poważne problemy zdrowotne. Nie dość, że zwiększa ryzyko chorób autoimmunologicznych, to sprzyja nowotworom. - Obserwuję znaczny wzrost zakażeń wirusem EBV

[jutta_t]

By zarazić się wirusem Epsteina-Barr (EBV), wystarczy nawet jeden pocałunek. Stąd też wzięła się potoczna nazwa mononukleozy zakaźnej, czyli "choroba pocałunków", którą EBV wywołuje najczęściej. - W ostatnim czasie obserwuję znaczny wzrost zakażeń wirusem EBV, co może być związane z coraz lepszą diagnostyką, ale też z pewną cyklicznością, podobną do tej, którą niedawno widzieliśmy w przypadku krztuśca - wyjaśnia w rozmowie z WP abcZdrowie dr n. med. Karolina Pyziak-Kowalska, specjalistka chorób zakaźnych, ekspertka w dziedzinie hepatologii.

[jutta_t]

Choć droga zakażenia wirusem EBV jest banalna, sama mononukleoza może przebiegać podstępnie – bezobjawowo albo z symptomami bardzo podobnymi do przeziębienia. Dolegliwości mogą pojawić się dopiero po kilku tygodniach, nawet do 50 dni od zakażenia. - To może być gorączka, ból gardła, trudności w przełykaniu, powiększone migdałki, zmęczenie -

[jutta_t]

[jutta_t]

Brak charakterystycznych objawów sprawia, że mononukleoza jest błędnie diagnozowana. - Bywa rozpoznawana, np. jako angina czy zwykła infekcja wirusowa. Zdarza się też, że ze względu na powiększone węzły chłonne choroba jest mylona z białaczką - wskazuje dr Pyziak-Kowalska.
- Zdarzają się także sytuacje odwrotne. Niedawno miałam kilku pacjentów z podejrzeniem mononukleozy, a po badaniach okazało się, że to zakażenie HIV. Objawy były bardzo podobne - mówimy wtedy o zespole mononukleozopodobnym - dodaje.
Tymczasem, jak wyjaśnia dr Pyziak-Kowalska, rozpoznanie mononukleozy jest stosunkowo proste. Wystarczy morfologia z rozmazem. - Jeśli stwierdzimy obecność limfocytów atypowych, mamy bardzo silną przesłankę, bo występują one tylko w mononukleozie i cytomegalii. Warto też oznaczyć CRP, by odróżnić infekcję wirusową od bakteryjnej, a także sprawdzić enzymy wątrobowe - w mononukleozie często są wyraźnie podwyższone, czasem nawet kilkunastokrotnie - wyjaśnia ekspertka.

[jutta_t]

Trzeba też pamiętać, że przechorowanie mononukleozy nie oznacza, że pozbyliśmy się problemu. Wręcz przeciwnie, EBV pozostaje w organizmie w formie utajonej. - Może się reaktywować przy spadku odporności i prowadzić do powikłań, choć nie zawsze i nie u każdego. To podobny mechanizm jak w przypadku wirusa ospy wietrznej, który po latach może spowodować półpasiec - tłumaczy dr Pyziak-Kowalska.
- Wirus może np. przebywać w mózgu i prowadzić do kolejnych chorób. Do najpoważniejszych należą m.in. choroby neurologiczne, w tym zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu

[jutta_t]

nfekcja EBV jest również związana ze zwiększonym ryzykiem chorób autoimmunologicznych. - Najlepiej udokumentowany jest związek ze stwardnieniem rozsianym – osoby zakażone EBV mają nawet 32-krotnie wyższe ryzyko zachorowania. Analizuje się także powiązania z chorobą Hashimoto, chorobą Gravesa-Basedowa czy reumatoidalnym zapaleniem stawów. Wyniki nie są jeszcze jednoznaczne, ale wiemy, że EBV oddziałuje na układ odpornościowy i może zaburzać jego regulację

[jutta_t]

Szczególnie narażone są osoby z obniżoną odpornością z chorobami współistniejącymi lub przyjmujące leki immunosupresyjne. - Ponadto zakażenie EBV zwiększa ryzyko nowotworów. Badania wskazują, że wirus może sprzyjać rozwojowi niektórych nowotworów, szczególnie w populacjach azjatyckich, przede wszystkim raka nosogardzieli i niektórych chłoniaków. W ostatnich latach pojawiły się również doniesienia, m.in. w "Nature" (badania z lipca tego roku - red.), o możliwym związku EBV z rakiem wątroby czy płuc - podsumowuje lekarka.
Prace nad szczepionką
Nadal nie ma szczepionki, która chroniłaby przed zakażeniem wirusem EBV, choć prace nad nią trwają. Prof. Agnieszka Szuster-Ciesielska z Katedry Wirusologii i Immunologii UMCS wskazuje na "obiecujące badania kliniczne różnych kandydatów na szczepionkę przeciwko EBV: szczepionek Moderny opartej na mRNA oraz szczepionki nanocząsteczkowej ferrytyny firmy ModeX Therapeutics/Merck".