Gość: +++IGNORANT
IP: *.wroclaw.dialog.net.pl
03.02.03, 06:32
kiosk.onet.pl/art.html?NA=1&ITEM=1101675&KAT=1292
Sława!
Po aschlusie do ue tacy zbrodniarze bedą mogli osiedlać się u nas...
Już lepiej, że złagodziły samloty RAF i Armia Czerwona
Krwawy skarb Somnitzów
Śledztwo Odkrywcy
Karl von Somnitz, właściciel majątku pod Lęborkiem, świadomy nieuchronnej
klęski Niemiec, postanowił uciekać. Przedtem jednak ukrył drogocenne zbiory.
Pewnej nocy wywiózł z pałacu kilka dużych skrzyń. Według jednych informacji
załadował je na statek cumujący w porcie w Łebie. Natomiast według innych,
miał je zakopać w lesie w okolicy Charbrowskiego Boru. A żeby zatrzeć wszelki
ślady zamordował później zaufanych służących.
LESZEK KOTARSKI 2002-11-25
Stylowe meble, obrazy, porcelana, srebra, zegary, broń i ogromna biblioteka
z pałacu Somnitzów zaginęły w ostatnich dniach II wojny światowej w okolicach
Charbrowa na Pomorzu.
Według jednej z wersji w marcu 1945 roku ostatni właściciel Charbrowa, Karl
Heinrich von Somnitz wraz z matką i rodzeństwem uciekł do Gdańska przed
nadchodzącą Armią Czerwoną. Z Gdańska ewakuowany został do obozu
przejściowego w Danii, skąd w 1947 roku trafił do Niemiec. Wersja ta nie mówi
jednak nic o losach tzw. "skarbu Somnitzów". Nie wspomina, czy ewakuując się
do Gdańska Somnitz zdołał zabrać ze sobą część kolekcji. Nie mówi się także o
żonie ostatniego dziedzicznego podkomorzego pomorskiego, która ponoć została
w charbrowskim pałacu. Istnieje natomiast kilka innych, bardziej
dramatycznych wersji losów rodziny i zgromadzonych przez nią skarbów.
Ród Somnitzów miał przybyć na Pomorze z Frankonii. Jednak historycy uważają,
że tak nie było, a Somnitzowie pochodzili z Bewersdorf (dzisiejsze
Bobrowniki) na ziemi słupskiej. Niemniej genealogia rodu sięga XIV wieku, a
przez lata zgromadził on jeden z największych potencjałów ekonomicznych na
Pomorzu. Za panowania księcia Barnima XI, ród osiedlił się na ziemi
lęborskiej. W 1660 roku Lorenz Christoph von Somnitz kupił m.in. wieś
Degendorf (dzisiejsze Charbrowo), która do końca II wojny światowej była
główną siedzibą rodu. Po 1660 roku zbudowano tam okazały pałac, a w latach
1668-69 kalwiński kościół, w którego krypcie jeszcze w XVIII wieku grzebano
przedstawicieli rodu. Później, we wschodniej części parku otaczającego pałac
wybudowano mauzoleum.
Stefan Fikus, kaszubski działacz społeczny i badacz historii tej ziemi
opierając się na relacjach powojennych mieszkańców wsi twierdzi, że w 1945
roku Somnitzowie nie zdołali ani ukryć, ani wywieźć cennej kolekcji i została
ona zniszczona przez żołnierzy radzieckich. Twierdzi również, że Karl
Heinrich von Somnitz nie uciekł z Charbrowa, ale przez kilka lat pracował w
majątku jako robotnik folwarczny. Są jednak i inne wersje wydarzeń z początku
marca 1945 roku. Wśród nich, ta najbardziej sensacyjna dotycząca ukrycia
skarbu i związanych z tym zabójstw.
Według relacji osób zamieszkujących Charbrowo w czasie wojny (Bruno Barbott)
i niektórych przybyłych tu tuż po wkroczeniu wojsk radzieckich (Jan
Kaliciński, Józef Grzybowki), historia charbrowskiego skarbu jest bardzo
tajemnicza. Z opowieści tych wynika, że ostatniej nocy przed przybyciem
radzieckiego wojska w pałacu Somnitzów działy się sensacyjne wydarzenia. Karl
von Somnitz świadomy nieuchronnej klęski Niemiec i faktu, że ziemie te za
chwilę zajmie nieprzyjaciel postanowił uciekać przedtem jednak ukrył
drogocenne zbiory. W nocy, przy pomocy zaufanych ludzi, na wozach wywiózł z
pałacu kilka dużych skrzyń.
Według jednej informacji konwój miał udać się bocznymi drogami do Łeby. Tam
skrzynie miały być załadowane na statek i wywiezione. To, że o świcie 10
marca 1945 roku w łebskim porcie stał statek zabierający uchodźców potwierdza
relacja Heinricha Huppertza, ostatniego kierownika rakietowej stacji
doświadczalnej w Łebie, który widział go, płynąc z Gdyni. Czy statek ten
zabrał również rodzinę i skarby Somnitza, nie wiadomo.
Wersja opisana przez dziennikarza i pisarza Artura Dubiela w książce "Dolina
Łeby" mówi o tym, że właściciel Charbrowa wraz z pastorem Knakiem, zaufanym
wojskowym inwalidą Hansem, ukraińcem Wasylem oraz parobkami Kurtem Piotraszke
i Brunonem wywieźli skrzynie do jednego z licznych folwarków będących w
posiadaniu rodu i tam je ukryli. Najbardziej powtarzana wersja mówi, że
konwój furmanek załadowanych skrzyniami pojechał do lasu zwanego Charbrowskim
Borem i ślad po nim zaginął. Tam też miały rozegrać się dramatyczne sceny.
Już po wkroczeniu oddziałów radzieckich, na jednym ze skrzyżowań leśnych dróg
znaleziono zwłoki Wasyla. Został zastrzelony z myśliwskiego sztucera, a
sztucer taki posiadał Somnitz lub jego zaufany, Hans. Odkryto również, że
wymordowana została rodzina leśniczego z leśniczówki Charbrowski Bór.
Zamordowany leśniczy był podobno skoligacony w jakiś sposób z Somnitzem. Sama
leśniczówka została spalona. Nigdy nikt nie zdołał odnaleźć śladu pastora ani
innych pracowników pałacu biorących udział w tej eskapadzie. Być może i oni
po ukryciu skarbu zostali zamordowani. Relacjonujący te wydarzenia
twierdzili, że ponoć Somnitz uciekł i zdołał przedostać się do Niemiec. Inni
twierdzili, że przez lata żył incognito w Anglii.
Pałac Somnitzów w Charbrowie
Rekonstruując tę wersję wydarzeń można pokusić się o następujące
przypuszczenia. Somnitz wywiózł z Charbrowa najbardziej cenne przedmioty.
Wraz z pomocnikami zawiózł je na teren strzelnicy znajdującej się na skraju
lasu Charbrowskiego Boru (znaleziono tam ślady ich bytności). Następnie
konwój dotarł do krewnego Somnitza, do leśniczówki. Tam najprawdopodobniej z
pomocą leśniczego ukryto skarb, po powrocie zamordowano leśniczego i jego
rodzinę, a dom podpalono. W drodze powrotnej zlikwidowano dwóch kolejnych
świadków. Później zaś Somnitz lub Hans zastrzelił Wasyla. Zaufanego i
oddanego hrabiemu
Hansa znaleziono z kulą w plecach
(pochodzącą ze sztucera) niedaleko tartaku w Heide w Charbrowskim Borze.
Najprawdopodobniej zginął również pastor Knak, chociaż niektóre źródła mówią,
że przebywał on w Charbrowie jeszcze rok po wkroczeniu wojsk radzieckich
przechowując na plebani rzeczy z chińskiej kolekcji. Jeśli przyjąć tę wersję
wydarzeń, to Karl von Somnitz mógł nad ranem dotrzeć do pałacu i ewakuować
się wraz z rodziną do Gdańska. Pytanie, co się stało ze skarbem?
W latach powojennych skarbu szukano w pałacowym parku w mauzoleum rodu.
Zdewastowano trumny i zniszczono szczątki zmarłych. Skarbu nie znaleziono. W
latach 70. ubiegłego wieku na skraju Charbrowskiego Boru zauważono o świcie
białego mercedesa na niemieckich numerach rejestracyjnych. Później na polu
znaleziono rozkopany obmurowany schowek. Pusty. Czy ktoś wydobył skarb
Somnitzów? Raczej nie. Schowek był za mały, aby pomieścić wszystkie
wywiezione z pałacu przedmioty choć nie wykluczone, że znajdowała się tam
tylko ich część. Przemawiają za tym relacje spisane przez Artura
Dubiela: "...Tu, widzisz, ten kopiec z kamieniami, tutaj właśnie rozchodzą
się drogi leśne do Heide, Speck i Karlshof. Stąd od kopca dziesięć kroków na
północ stoi ten zagraniczny świerk. Na długości piątego metra, w połowie tej
linii zakopiemy naszą skrzynię. Musisz jednak dobrze zapamiętać, że na
przestrzeni z Degendorf do Speck są trzy identyczne rozstaje dróg
leśnych..." - miał tłumaczyć Hansowi hrabia Somnitz.
Wyślij ten link znajomemu
strona do druku
1 | 2 następne »