4 część Konkursu Wiedzy o Sieradzu

[ebusia_fam_fatal]

zatem kolejne "przeniesienie":)

[ebusia_fam_fatal]

czy ulica rycerska zawsze sie "konczyla" w tym miejscu co obecnie?
mowie o jej "koncu" przy liceum.
tzn skoro pytam, oznacza to ze nie :) w takim razie dokad biegla ta ulica
kiedys?

klub z lat 60-tych

[euroazja]

Jaką nazwę nosił nieformalny klub młodzieżowy, istniejący w Sieradzu w latach
60-tych?

[ebusia_fam_fatal]

euroazja. jestes nowa, wiec nie wiesz. zasada tego konkursu jest to, ze osoba,
ktora odpowie dobrze na pytanie, moze zadac kolejne. wiec tym razem Twoje
jest "poza konkursem" :) ok?

[euroazja]

no to przepraszam!!!

[ebusia_fam_fatal]

nie masz za co przepraszac :)

[sbi]

A pozwolisz poza konkursem odpowiedzieć ?
Bo już chyba zresztą ta odpowiedź padła kiedyś
forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=166&w=21896860&a=21896860

eurazja czy o Fafika Ci chodziło?

[sbi]

[euroazja]

dopiero teraz to widzę.
Tak Fafik i jego kozetka:)

ulica Rycerska

[ebusia_fam_fatal]

to jak bedzie?
podpowiedx jest w muzeum :-)

[euroazja]

budynek liceum wybudowano w latach 1922-1926, więc ulica mogła wcześniej przez
jego gmach przebiegać.

[ebusia_fam_fatal]

nie, z tego co znalazlam ulica ta od sredniowiecza do xx wieku nie zmienila biegu

[euroazja]

Ulica Rycerska łaczyła się z Kaliską (obecna Kościuszki). Nie było wtedy Żwirki
i Wigury.


Mam plan Sieradza z 1859r.:)))))

[ebusia_fam_fatal]

a co powiesz na wersje, ze rycerska skrecala "przed liceum" w prawo (jakby
zwirki i wigury) a potem w lewo "przed palacem slubow" (w dzisiejsza pulaskiego)?

[euroazja]

Na planie z 1852, ul. Rycerska (przed Liceum, gdyby, wtedy było) skręca w lewo
i dochodzi do Kaliskiej (Kościuszki).
Ulicy Puławskiego, ani odcinka w prawo nie ma.

[ebusia_fam_fatal]

a ja z ksiazek o osadnictwie w sredniowiecznym Sieradzu p. Sowiny i Kamińskiej
widze, ze rycerska byla wlasnie przez dzisiejsza Pułaskiego

kolejna niescislosc :)
a juz wykazalismy ze Sieradz ma ich troche..

[euroazja]

wiec kto zadaje pytanie?

Mogę zeskanować plan miasta.

[ebusia_fam_fatal]

dawaj
i pytanie
i plan miasta:D

[euroazja]

no nareszcie ja!!!
:))))

skan już poszedł

[euroazja]

Zadam więc pytanie z działki, którą najlepiej znam:)

Z jakiego roku pochodzi pierwsza wzmianka o sieradzkich Żydach?

kosmetyka

[ebusia_fam_fatal]

kosmetyczne poprawki: w tytule watku "tytul pytania"
i nowe pytanie podpinaj pod glowny wątek, zeby byla jasnosc :)

[euroazja]

dopiero się uczę, w życiu nie myśłałam że na forum GW będę pisała:)

[sbi]

Rycerska dochodziła do murów obronnych miasta. Pod koniec XVIIIw gdy Prusacy pobudowali koszary wojskowe mniej więcej pomiędzy dzisiejszą Kościuszki, Sienkiewicza, Pułaskiego, Żwirki i Wigury ulicza Rycerska dochodziła do tych koszar

[ebusia_fam_fatal]

no to ja nie wiem, widzialam w muzeum na planie tak jak mowie - ryzerska miala
takie zakretasy i szla jak dzisiejsza pulaskiego. zwirki i wigury - kolo poczty
nie bylo... niech teraz bedzie kolej euroazji :)

Żydzi

[euroazja]

Zadam więc pytanie z działki, którą najlepiej znam:)

Z jakiego roku pochodzi pierwsza wzmianka o sieradzkich Żydach?

[hajdana]

wg x.Pogorzelskiego "Pierwsza wiadomość o Żydach w Sieradzu mamy z 1454 r.
I.Kobierzycki, Bron Chlebowski przytaczają z akt miejskich zapisaną tam uwagę,
która opiewa, że Żyd Marek pożycza pod zastaw domu 3 grzywny i fertona
niejakiemu Gotunie."

[euroazja]

Pomyłka o jeden rok.
Chodziło mi o dokument z 1453r., wydany przez króla Kazimierza Jagiellończyka w
któym kahał sieradzki został wymieniony zaraz po kaliskim.

[hajdana]

więc było blisko i mam rozumieć, że zaliczone na 3 z plusem ;) Teraz mogę ja?

[euroazja]

z bólem serca, mówię że tak:)

Drugi Rynek

[hajdana]

właśnie czytając rozdzialik "Żydzi w Sieradzu" x.Pogorzelskiego i natknęłam się
na informację o Drugim Rynku, przy którym Żydzi mieli rządowe "pozwolenie
mieszkania". O jaki rynek chodzi, może gdzieś znajdziecie na tych mapach.
Ponieważ nie znam prawidłowej odpowiedzi, zadowolę się każdą dobrze uzasadnioną
odpowiedzią :)

[ebusia_fam_fatal]

moze rynek praski? strzelam, Zydzi mogli mieszkac w tamtych rejonach, wiec moze :)

[euroazja]

To był rok 1825r. Mówiono Mały Rynek, lub Rynek Praski

[euroazja]

była niedawno na Allegro książeczka X. Pogorzelskiego, niestety była w miejscu
gdzie nie ma internetu i nie brałam udziału w licytacji:(

[ebusia_fam_fatal]

w bibliotece (dokladniej w oddziale pttk) jest ta ksiazka (i ksiazka p.
Ruszkowskiego) do kupienia. obie za 25 pln. chcesz to Ci kupie i wysle :)

[euroazja]

czy to reprint?

[hajdana]

brawo euroazja, rok się zgadza, ebusia też miała więc rację, ale pytanie zadaje
Euroazja, bo uzasadnienie bardziejsze.
Łatwo przyszło łatwo poszło ;)

hotele

[euroazja]

Jakie hotele w międzywojniu istniały w Sieradzu i kto był ich właścicielami?

[sbi]

Hotel Poznański - Aleksander Pluciński
Hotel Polski - Bolesław Jarosiński
Hotel Warszawski - Maria Duszkiewicz

[euroazja]

Hotel Poznański - wł. S. Mieszczański.
Tem też było kasyno, w którym mój dziadek grywał:)
Reszta OK

Karczma pod Gęsią

[sbi]

Na ulicy Warszawskiej była w XIX w karczma pod Gęsią. Skąd wzięła sie ta nazwa?

[ebusia_fam_fatal]

moze stad, ze specjalnoscia zakladu bylo cos z gesi?

nie :)

[sbi]

[euroazja]

wisiał szyld z gęsią

[sbi]

ciepło ... :)

[euroazja]

no chyba wypchana gęś tam nie dyndała:)

[sbi]

nie :)

[sbi]

Ma to związek z niedawno rozebranym zamkiem

[euroazja]

Były tam odrzwia zamku sieradzkiego

[sbi]

cieplej, ale nie odrzwia

[hajdana]

to może jakiś ozdobny szczegół obiektu zamku związanego z wodą - strzelam:
studni zamkowej?

[sbi]

Coraz cieplej :)
Owszem chodziło o ozdobne elementy z zamku, związane były ogólnie rzecz biorąc z ptakiem (jednym!)

[ebusia_fam_fatal]

gęsie piora, ktorym krol lub jego sekretarze pisali?
albo poduszka wypchana "gęsią" ;)

to se wymyslilam elementy ozdobne :D

[paenka]

Żyd wmurował dla upiekszenia
elementy portalu z zamku sieradzkiego. Ponieważ w portalu tym była rzeźba
polskiego orła, chcąc uniknąć rosyjskich represji właściciel odpiłował mu
koronę i stwierdził, że jest gęsią; i tak karczma została nazwana "Pod
Gęsią".

[sbi]

Tak to jest jak się zostawi notatki w widocznym miejscu :)

Gwoli wyjaśnienia znalazłem to w przewodniky turystycznym "Sieradz i okolice" Andrzeja Ruszkowskiego - s.59 (w nawiasach moje
przypiski)

... przy końcu ul. Warszawskiej, po jej lewej stronie (idąc od rynku do
rzeki) - stała niegdyś karczma, obok niej kuźnia czynna do lat 60 (XX w.).
Na froncie tej karczmy jej właściciel, Żyd wmurował dla upiekszenia
elementy portalu z zamku sieradzkiego. Ponieważ w portalu tym była rzeźba
polskiego orła, chcąc uniknąć rosyjskich represji właściciel odpiłował mu
koronę i stwierdził, że jest gęsią; i tak karczma została nazwana "Pod
Gęsią".

Paenka szykuj pytanie

[hajdana]

a jaka jest różnica między portalem a odrzwiami? Może być, że to samo? W
odrzwiach jest orzeł i ja nie widzę na zdjęciu u x.Pogorzelskiego korony. A u
Ruszkowskiego nie ma co się z tą gęsią stało?
W tej kuźni pracował kowal, o którym pisałam wcześniej (Noc Świętojańska)

[euroazja]

Ech, wykonałam kilka telefonów do znajomych z Sieradza i już miałam odpowiedź,
a tu masz:(
Niestety w domu mam tylko dwa przewodniki z lat 60-tych i 70-tych (a tam
głównie opisy wspaniałego przemysłu:), oraz kilka pokonferencyjnych książek.
Nie mam z czego czerpać wiedzy:(
Dobrze, że choć znajomi z branży okołohistorycznej w Sieradzu mieszkają:)

[sbi]

No i jestem w kropce :(
Poszperałem w nieco innych książkach i wygląda na to że eurazja była pierwsza choć nie do końca wyjaśniła tą odpiłowaną koronę :)
Przy okazji wyjaśniło się skąd się wzięły one w murze fary :)
No i kto teraz zadaje pytanie?
Ochotnicy na start :)

[ebusia_fam_fatal]

moim skromnym zdaniem
pytanie powinna zadac paenka
poszperala:P znalazla i podala konkretna odpowiedx
zgadnac mogl kazdy :)

[sbi]

> a jaka jest różnica między portalem a odrzwiami? Może być, że to samo?

Współcześnie jest różnica, odrzwia sa elementem konstrukcyjnym a portal ozdobnym, ale faktycznie u Pogorzelskiego jest to opisane jako odrzwia. Może kiedyś znaczyło to to samo?

> A u Ruszkowskiego nie ma co się z tą gęsią stało?

Niestety nie, jest to tylko ta króciutka wzmianka którą przytoczyłem w całości

[hajdana]

jeśli x.Pogorzelski wykupił właśnie te odrzwia o których mowa w opowieści o
karczmie, to znaczyłoby, że mamy "farę pod gęsią" ;)

[euroazja]

kiedy nowe pytanie?

[sbi]

Paenka coś się nie kwapi mimo ponaglania, spróbuję cos bardzo łatwego i na
czasie :)

Sieradzka pielgrzymka na Jasną Górę

[sbi]

Od ilu lat wyruszaja pielgrzymki z Sieradza na Jasną Górę i o ile lat starsze
są od pielgrzymki warszawskiej?

[hajdana]

od 395 lat, o 2 lata?
Przynajmniej tak zapamiętałam z TV3 :)

[sbi]

Jeżeli chodzi o sieradzką to ok. W zależności od źródła jest podawany rok 1610 lub 1611 jako rok pierwszej pielgrzymki. natomiast warszawska jest młodsza o 102 lata - w tym roku była 293. Natomiast np krakowskie pielgrzymki liczą dopiero 24 lata - zaczęto je organizować po zamachu na JPII w 1981.

[euroazja]

Z tego, co się orientuje, to najstarszą pieszą pielgrzymką jest kaliska -
pierwsza w 1637r.

[ebusia_fam_fatal]

tez to gdzies slyszalam

[euroazja]

Już wiem, w czym rzecz.
W Kronikach Jasnogórskich odnotowano, że w 1610 r. przybyła piesza grupa
pątników z miasta Sieradza, by modlić się przed cudownym obrazem
częstochowskiej ikony.
Ale to nie był początek pieszych pielgrzymek, to była tylko mała grupa.
Niestety nie znalazłam, kiedy wyruszyła pierwsza (zorganizowana) grupa
pielgrzymów.
Kalisz natomiast w 1637r. rozpoczął nieprzerwane (nawet podczas II w. ś.)
pielgrzymki i dla tego uznawane są one za najstarsze.

[sieradzak]

No cóż, mam pomysła ;-)

jeśli Klalisz uważa, że ma tyle lat co pisze, bo o nim napisano, a o Sieradzu
akurat nie (choć pewnie też był ;-), to per analogia, jeśli w kronikach
jasnogórskich my jesteśmy od 1610 - to jesteśmy najstarszą pielgrzymką
(przynajmniej starszą od kaliskiej).

Jeśli zapisane jest, ze była grupa, to ta grupa musiała się w ten czy inny
sposób zorganizować ;-)

Co do ciągłości to już inna sprawa ;-) ale może nasz też była zawsze ?

[ebusia_fam_fatal]

nasza we wojne nie szla

[esie]

Z ciekawości poszukałem w Googlach, najstarsza jaką trafiłem to była pielgrzymka z pabianic podobno już 537 i też chodziła w czasie okupacji

www.jasnagora.com/wydarzenie.php?ID=1198

[euroazja]

www2.tygodnik.com.pl/tp/nowy/religia01.php

[esie]

To pewnie zależy jak sie autorowi chciało dokładnie sprawdzać, najlepiej byłoby przejrzeć kroniki klasztoru rok po roku :)
Na stronach www są tez historie pielgrzymek z Żywca, Gliwic itd. starsze od kaliskiej i też tam podaja że szły nieprzerwanie.
Ale to temat raczej dla historyków która jest najstarsza. :)

[euroazja]

znalazłam nawet info, że warszawska jest najstarsza:)

[sieradzak]

myślę, że wartobyłoby to jednoznacznie rozwikłać i ustalić co jest najstarsze ;-)
Z tego co widzę tto wychodziłoby:
Pabianice - 1468
Sieradz - 1610
Kalisz - 1637

Sprawa, czy co roku szły, jest bardziej na ranking ilości a nie wieku ;-)
Nie chce mi się sprawdzać, ale chyba w 1468 Pabianice były na terenie Księstwa
lub Województwa Sieradzkiego - więc i tak nasze na wierzchu ;-)

Hajdana prosimy o pytanie

[sbi]

Dawna nazwa rzeczki Żegliny

[hajdana]

czy ktoś zna?
szybciutkie pytanko, bo lecę do pracy i mam nadzieję, że łatwe, bo chyba fuksem
dostało mi się, odpowiedziałam w zaledwie 50% dobrze ;)

[euroazja]

Nigdy nie słyszałam, aby Żeglina miała inną nazwę:(

[hajdana]

nie tyle jest to inna nazwa. "Żeglina" jest jakby tu powiedzieć pewną
odmianą/zmianą brzmienia wcześniejszej podobno nazwy. Dwie ostatnie sylaby
brzmią prawie identycznie jak dawno temu. Jakieś pomysły? :)

[paenka]

Zaglinna
Znalazłam to u Pogorzelskiego :)

[szaramysza9]

A może Żyglina?

[hajdana]

było blisko :)))

[hajdana]

bardzo dobrze, właśnie tam znalazłam. Teraz kolej na Paenkę :)

Gdzie znajdował się zamek sieradzki

[paenka]

Oczywiście nie chodzi o ten za wzgórza zamkowego, ale ten wcześniejszy :)

[euroazja]

Za Bolesława Śmiałego wznieiono gród kasztelański, na skraju doliny Warty

[paenka]

Zgadza się, ale chodzi o konkretną lokalizację

[euroazja]

Podwaliny pod gród kasztelański rozpoczęly sie w 1 poł XIw. na kępach w
pradolinie Warty. Otoczono ją wałem drewnianym. Nastepna faza budowy grodu to
XIIIw. Dziś pozostało jedynie Wzgórze Zamkowe otoczone fosą.

[sieradzak]

To troszkę mylące jest chyba pytanko ?
Zamek zawsze był na wzgórzu. Są przekazy i podania, że wcześniej był w rejonach
obecnego klasztoru, ale to są informacje do tej pory niepotwierdzone a jedynie
swoiste "legendy".

wcześniejszy "zamek sieradzki" to zasadniczo kilka zamków lub grodów rozsianych
wzdłuż Warty ;-) Takie grodzisko jest bodaj w Rudzie ? Oczywiście jako
stanowisko archeologiczne ;-)

[euroazja]

Tak jak już powiedziałam, miejsce po grodzie kasztelańskim jest prawie tam
gdzie wzgórze, tam była największa kępa.
Zachodzi jednak pytanie, czy był to zamek, czy raczej obiekt obronny. W
źródłach średniowiecznych obiekty obronne to castrum, castellum, arx,
fortalicium, turris, aula. a we współczesnym rozumieniu dotyczy to i zamku,
grodu, dworu obronnego.
Pierwsza kasztelania miała charakter obronny, i była tam gdzie późniejszy zamek.

książka, film, piosenka

[euroazja]

1.Podaj autora i tytuł książki, której akcja rozgrywa się w Sieradzu.
2.Podaj tytuł filmu nakręconego w Sieradzu (fabuła).
3.Kiedy Sieradz został miastem wojewódzkim, krążyła po Polsce pewna piosenka –
no właśnie o czym to piosenka i na bazie, jakiego przeboju powstała.

[sieradzak]

to jest normalnie 3 w 1 ;-)
Szampon, odrzywka i odplamiacz ;-)

Toż to trzy pytania w jednym ;-)

[euroazja]

ale jakie fajne:)

[sbi]

z filmów takich gdzie większość akcji dzieje się w Sieradzu to kojarzę jedynie "Miasteczko" z 1958r

[euroazja]

Tak, chodziło mi o "Miasteczko"
Notka o filmie:
www.filmpolski.pl/fp/film1.dll/opisfilmu?baza=1&nrf=2248&start=1
W filmie grało wielu mieszkańców Sieradza,
no i te widoki miasta.

książka "Odpust" ;-)

[sieradzak]

to z linku który podałeś, ale żeby przebrnąć przez to pytanie to podaję ;-)
zasługa w tm nie moja ino SBI ;-)

tak więc jeszcze ta pioseneczka, ale mnie nic nie przychodzi do łba ;-)

więc pytanie nadal otwarte, ale że 3/4 zasługą SBI, więc myślę, że SBI może już
obmyślać kolejną zagadkę ;-)

NIE książka "Odpust" ;-(

[sieradzak]

No cóż ;-)
Pospieszyłem się z lekka ;-)

euroazja, nie strzelaj tak po wątkach odpowiedziami , bo nam się ebusia zmartwi
;-) że taki bałagan na forum ;-)

(ebusia to nie jest kąśliwe, a życzliwe ;-) )

[euroazja]

"Odpust" to opowiadanie

[ebusia_fam_fatal]

i tak nie moge za Wami trafic, bo jexdzilam na rowerku i jak teraz czytam
wszystko naraz to mam problem :)

paenka, o tym zamku juz byla mowa na forum. nie mogl ten ktos (nie pamietam kto)
dac zamku na klasztor, bo jak on przybyl do sieradza to klasztor juz stal

[euroazja]

Niestety, to byłoby zbyt proste.
Chodzi o zupełnie inną książkę, inaczej nie podałabym tego linku:)

[paenka]

Szukając żegliny w książce Pogorzelskiego trafiłam na taką informację:

Syn Konrada Mazowieckiego Książę Kazimierz Sieradzki [Kazimierz (Konradowic) I Kujawski (ur. ok. 1211 - †14.XII. 1267)] w 1260 roku oddaje ten zameczek-rezydencję O.O. Dominikanom na klasztor. Przy tym zamku Dominikanie wznoszą swój kościół. W 70 lat po tem, jak wiemy z poprzednich rozdziałów, kościół zamek-klasztor wraz z całym miastem zostają doszczętnie spalone przez Krzyżaków w 1331 roku. Odtąd żadnych śladów ani pamiątek po tym pierwszym zamku niema.
...... Tak podają akta parafialne, tak zgodnie o obu zamkach podają prof. Chlebowski i Kobierzycki opierając się na swoich źródłach."

Może faktycznie to legenda.
Najbliżej rozwiązania był chyba sieradzak :)

[euroazja]

To jest tylko legenda - szkoda. Niestety nie potwierdzają ją badania.
Kasztelania obronna, a więc wedle ówczesnej terminologii zamek, było na kępach
nadwarciańskich.

[myszka_ag]

No cóż, osobiście mam nadzieję, że to nie jest ttylko legenda ;-)
tyle razy okazywało się że w legandach i podaniach jest jakieś mniejsze lub
większe ziarnko prawdy ? Ot taka Troja ;-) Nie było a jest ;-)

Stan badań Sieradza jest raczej mizerny i dość wyrywkowy, może więc okazać się,
że gdzieś jakieś oznaki, tego co opisane w źródłach paenki, się jednak znajdują !
Stan obecnych badań nie potwierdza jednak tych doniesień a dawnotemu
przeprowadzone badania w klasztorze nic nie wykazały, jednak nie cały teren i
nie cały klasztor zbadano ;-) podobnie jest z naszym rynkiem, starą częścią
miasta a nawet podgrodziem. Nie wiele lepiej jest ze wzgórzem zamkowym i
podgrodziem. Więc jest szansa i nadzieja że ... może jeszcze nasze miasto nas
zaskoczy ;-)

pytanie zadała euroazja - o filmiku itp /nt

[sieradzak]

książka

[euroazja]

Akcja książki dieje się podczas konfederaji barskiej (oczywiście w Sieradzu:)
Bohater jest postacią autentyczną, ale jego losy nie do końca:)
No i jak to w historycznych bajaniach bywa, pojawia się piękna dzieweczka, od
imienia której książka ma swój tytuł.