Lęk przed wszystkim, co obce,
nacjonalizm,
nietolerancją religijna,
awanturnictwo,
skłonnościami do bijatyk,
umiłowaniem zbytku,
ciasne horyzonty myślowe,
dewocyjną pobożność,
niechęć do nauki,
zanik ducha obywatelskiego,
brak troski o losy ojczyzny,
rozpad i zaniku kultury,
przekupstwo panujące w sejmach, w których pomyślność wyroku
uzależniona była i jest od wysokości łapówki (ostatnio 300 mln),
prywata,
niezgoda,
krótkowzroczność.
lekkomyślność,
zgoda na ingerencje w sprawy wewnętrzne Polski obcych,
za obietnice wystawnego życia,
głupia niechęć do silnego rządu,
bez czego brak poszanowania prawa i sprawiedliwości,
wszystko zaś "złotem kupić trzeba",
nie widzą, iż sąsiedzi przetopili
talerze na talary i pomyśleli o obronie,
wieczna wiara w cuda,
dobrą wolę obcych, którzy obronią Polaków,
lenistwo,
obżarstwo,
pijaństwo,
Mikołaj Rej:
"Każdy na swe skrzydło goni (…
Pewnie Pospolitej rzeczy
Żadny tam nie ma na pieczy".
Kochanowski:
"Polacy okryli się wieczną hańbą,
dopuszczając do najazdu Tatarów na Podole.
Pozwolili się zawojować narodowi dzikiemu, koczowniczemu, który nie
umie nawet zbudować wsi ani miast."
