Kraków

[madohora]

,

[madohora]

.

[madohora]

KRAKÓW KAWIARNIA SECESJA CZYTELNIA

Jak mówi notatka pod zdjęciem. Zdjęcie może pochodzić z ok. 1922 - 1930 roku, ale nie udało się zlokalizować gdzie w Krakowie mieściła się taka kawiarnia

[madohora]

.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

WYSTAWA KRAKOWSKICH SZOPEK - cojestgrane24 - 15.12.2017.

[madohora]

,

[madohora]

.

[madohora]

[madohora]

Hej od Krakowa jedzie wóz za wozem
Jak ja cie nie dostanę to przebiję się nożem

Hej przebije sie nożem, hej utopi w Wiśle
Hej żebyś ty wiedziała jak o tobie myślę

[madohora]

Jednym słowem już w okresie międzywojennym kościół Mariacki się sypał.

[madohora]

Stare miasta zachodniej i środkowej Europy przeważnie pochodzą z czasów rzymskich. Rzymianie starożytni dla obrony granic państwa budowali nad Renem i Dunajem obozy
warowne, które z czasem zamieniały się w miasta. Nowsze miasta obronne powstają dopiero w X wieku pod wpływem niespokojnych czasów. Tu w razie niebezpieczeństwa ludność okoliczna gromadziła się, szukając schronienia w murach miejskich, tu kupiec mógł spokojnie wystawiać na targu swoje towary, a rzemieślnik swoje wyroby, bo pan grodu gwarantował
mu przez swoją straż wolność osobistą i całość mienia. W tych czasach prawie wszystkie miasta były otoczone wysokim murem, broniącym dostępu do wnętrza miasta, nie tylko wojskom nieprzyjacjelskim, ale także łotrzykom rozmaitego gatunku uprawiającym rozboje na drogach publicznych. W Polsce nie mówiąc o większych miastach jak Kraków, Lwów, Sandomierz Poznań, Warszawa, Lublin, nawet małe miasteczka były obwarowane t. j. otoczone murem grubym i wysokim n. p. Sławków obok Olkusza już w r. 1295 był obwarowany. Niektóre większe miasta dla pewniejszego bezpieczeństwa otaczano
podwójnym murem jak n. p, Kraków, Poznań i Lwów.

[madohora]

W niektórych miastach, główniejszych bram broniła jeszcze druga brama czyli zewnętrzna. Nie miała ona połączenia z murami, lecz stała osobno jakby bastjon. Taka brame zwano barbakanem albo rondle. Barbakan, to wynalazek arabski. Takich barbakanów dochowało się do naszych czasów w całości. tylko trzy: w Krakowie, Zgorzelcu na Śląsku Opolskim i Carcasonne w południowej Francji. Kraków jako należący do najstarożytniej szych miast Polski, sięgający początkami swe mi r. 700 po narodz. Chrystusa był od naj dawniejszych czasów obwarowany, Pierwotnie był warownym tylko sam zamek wawelski. Miało to być ogrodzisko drewniane, otoczone wałem i ostrokołem. Kiedy miasto otrzymało warowne mu-
ry trudno określić, tembardziej że nowo powstające gminy podmiejskie niejednokrotnie otaczały się osobnym murem lub okopem jak n. p, Kleparz i Kazimierz (dzisiaj dzielnice Krakowa). Początkowo mury dostosowywano do planu miasta. Były to mury wysokie i szerokie, na których umieszczano machiny do rzucania pocisków, tu gromadzono kamienie, belki, któremi rażono oblegających. Pozostawało jeszcze wiele miejsca dla łuczników a nawet gapiów, których do końca świata nigdzie nie braknie.

[madohora]

Gdy po wynalezieniu prochu strzelniczego zamienił się system wojny i obrony wówczas zaczęto z konieczności przerabiać I dobudowano pewną ilość baszt okragłych, wysuniętych przed mury. Taki stan dotrwał do XV w. W tym czasie Francuzi ulepszyli broń palną, skonstruowali lekkie armaty, czem zmusili miasto warowne do zmiany środków obronnych.
Kraków również musiał się do tego zastosować, zmieniając położenie murów i baszt. W tym czasie został zbudowany barbakan przed bramą Florjańską, zachowany w dobrym stanie do dnia dzisiejszego. Kraków posiadał około 30 baszt z których cztery zachowało się do dnia dzisiejszego. jedną z nich przebudowano na szkołę.

[madohora]

Ulice były niebrukowane, tak że w czasie słot jesiennych i roztopów wiosennych trudno było przejść z jednej strony ulicy na drugą i trzeba było kłaść drewniane dyle aby umożliwić komunikację. Jeszcze w r. 1412 dzisiejsza ulica Grodzka prowadziła przez trzęsawisko, która w czasie deszczu zamieniała się w potok. Nie lepiej przedstawiały się dzisiejsze ulice: Sławkowska i Florjańska

[madohora]

[madohora]

.

[madohora]

.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Środek miasta stanowił rynek czyli plac targowy. Obok rynku znajdowały się najważniejsze budynki publiczne jak kościół miejski, ratusz, sukiennice czy kramy kupieckie, waga miejska, domy cechów i t. p. Wszystkie budynki publiczne znajdowały się pod opieką rady miasta, która dbała aby wyglądały wspaniale.

[madohora]

Jak się uda i będę w Krakowie
To znowu tutaj coś opowiem

[madohora]

Pierwszy konkurs zorganizowało w 1937 roku Miejskie Biuro Propagandy Artystycznej przy Zarządzie Miejskim w Krakowie, z inicjatywy kierownika Biura, Jerzego Dobrzyckiego. Wybuch II wojny światowej przerwał organizację konkursów. Wznowiono je w 1945 roku, a od 1946 roku ich przygotowaniem zajmuje się Muzeum Historyczne Miasta Krakowa – wtedy jego dyrektorem został właśnie Jerzy Dobrzycki. Konkursy miały i mają na celu zachowanie tradycji budowy szopek.

[madohora]

W dotychczasowych konkursach wzięły udział setki twórców, niektórzy po kilka, kilkanaście razy, rekordziści – ponad 50 razy. W wielu rodzinach wytworzyła się przekazywana z pokolenia na pokolenie tradycja, którą kultywuje się do dziś. Szopkarze to bardzo zróżnicowana grupa twórców, których łączy tylko wspólna pasja. Szopki budują ludzie różnych profesji, wszystkich jednak cechuje bogata wyobraźnia i ogromna cierpliwość. Gotowi są spędzać setki, a nawet tysiące godzin przy żmudnej pracy klejenia detali i kreowania z nich wspaniałych budowli. Przez lata zmieniała się forma, dekoracje oraz materiały używane do budowy. Powstał nowy rodzaj szopki krakowskiej – przygotowywanej specjalnie na konkurs.