Hubertus

[kefirowa]

U nas już był w październiku

[cirano]

Osobiście gardza llowiectwym i "bohaterskim" szczylaniym do bezbronnych zwierzont
---
Istnieje broń straszniyjszo od oszczerstw. Tom broniom jes prowda

[madohora]

Zeszło się dwóch myśliwych a obaj byli srodzy łgarze. Jeden powiada, że strzela takim śrutem, który choć zająca nie trafi to dopóty go goni aż nie ubije. A drugi rzecze: To wszystko fraszka wobec; tego dziwnego wypadku, który mi się raz wydarzył. Strzeliłem do niedźwiedzia wydzierającego barć na sośnie, trafiony spadając z drzewa wpadł w lufę mej strzelby i to tak głęboko, że aż za ogon go musiałem wyciągnąć.

[madohora]

- Dlaczego nie strzelałeś do zająca, kiedy był przy tobie
- A, bo zaraz uciekł

[madohora]

- Patrz pan, temu człowiekowi uratowałem przed rokiem życie, a on mnie znać nie chce
- Tak? A jakżesz to było?
- Wpakowałem mu na polowaniu cały nabój śrutu w futrzaną czapkę. Gdybym był tylko 3 cm niżej wziął byłby dostał w sam łeb!

[madohora]

Święto po raz pierwszy obchodzono około 1444 roku[4]. Początkowo były to wielkie polowania. W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim. Z kolei w czasach II Rzeczypospolitej, pierwszym organizatorem polowań hubertowskich w Spale był prezydent Ignacy Mościcki. Odbyło się ono w 1930 roku 3 listopada.

Bardzo podobne do pierwotnych Hubertusów polowania można jeszcze oglądać np. w Wielkiej Brytanii

[madohora]

I. Bieg prowadzony jest przez tak zwanego mastera, który jedzie, jako pierwszy. Nikt z uczestników nie może go wyprzedzić, inaczej zostaje wykluczony z biegu. Bezwzględnie należy przestrzegać poleceń mastera.

[madohora]

II. Nie wiele osób zdaje sobie jednak sprawę, że istnieje również funkcja tak zwanego kontrmastera. Osoba ta podobnie jak master, czuwa nad porządkiem, przestrzeganiem regulaminu. Jest to bardzo ważna funkcja, szczególnie w sytuacji, gdy któryś z jeźdźców spadnie i nie chce kontynuować jazdy lub w przypadku kontuzji konia.

[madohora]

IV. Kolejnymi oczywistymi zasadami są zasady można rzecz „kulturalnej jazdy” czyli: nie zajeżdżanie drogi innym, nie najeżdżanie na jeźdźca przed sobą, czy też spychanie z trasy oraz wiele innych, które mogłyby być uznane za rywalizację nie fair.

[madohora]

Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji przyrody i myśliwych. "Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi. Co ciekawe, w mszy uczestniczą zwierzęta używane podczas polowań, m.in. psy, sokoły czy konie"

[madohora]

Do dziś w polskiej tradycji łowieckiej dzień św. Huberta jest okazją do polowania zbiorowego o charakterze szczególnie uroczystym, z zachowaniem historycznych wzorców i ceremoniałów (m.in. sygnałów łowieckich).

[madohora]

Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji myśliwych. „Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi

[madohora]

Jak głoszą podania, zamiłowanie do polowań uwidaczniało się u przyszłego świętego od najmłodszych lat. W trakcie jednego z nich,w Pirenejach, mając zaledwie czternaście lat, uratował swemu ojcu życie przed atakiem niedźwiedzia. W ogóle początkowo prowadził hulaszcze i pozbawione wszelkich trosk życie

[madohora]

Święty Hubert uzdrawiał dotkniętych padaczką i lunatyków, leczył także myśliwskie psy z wścieklizny. To prawdopodobnie pośród myśliwych zaczęto przypisywać mu wątki z życia świętego Eustachego. Tak też biskup Liege został patronem myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców, w miejsce swego poprzednika świętego Eustachego.
W niektórych publikacjach można spotkać informację, iż święty Eustachy został wykreślony z Martyrologium świętych. Nic bardziej błędnego, gdyż został tylko wykreślony z kalendarza liturgicznego ( uczynił to papież Paweł VI ), a to nie ma nic wspólnego z pozbawieniem świętego świętości, "bowiem, kto raz został uznany za świętego i wpisany do Martyrologium, pozostaje świętym na zawsze, chociażby wypisano go ze wszystkich kalendarzy liturgicznych na całym świecie", podkreśla ksiądz Arkadiusz Nocoń z rzymskiej Kongregacji Kultu Bożego.

[madohora]

[madohora]

Hubertus - święto myśliwych, leśników, jeźdźców, strzelców, kuśnierzy i matematyków, organizowane przez jeźdźców na zakończenie sezonu, a przez myśliwych na początku sezonu polowania jesienno-zimowego, zwykle w okolicach listopada. Nazwa pochodzi od świętego Huberta (patrona myśliwych i jeźdźców), którego wspomnienie liturgiczne w Kościele jest właśnie 3 listopada. Wśród jeźdźców (Hubertus konny) urządzana jest gonitwa, podczas której konno ściga się tzw. lisa, jeźdźca z
ogonem przypiętym do lewego ramienia. Ten, kto go zerwie, wygrywa, ma prawo wykonać rundę honorową
wokół miejsca pogoni, i za rok sam ucieka jako lis. Obchody święta mają zapewnić dobre wyniki w
nadchodzącym sezonie

[madohora]

Zadbaliśmy również o podniebienia naszych Gości serwując tradycyjny myśliwski poczęstunek w postaci chleba ze smalcem ze skwarkami oraz kiszonym ogórkiem, a do późnego wieczora płonęło duże ognisko gdzie można było piec kiełbaski. A dla duszy coś słodkiego - szarlotka z jabłkami oraz grzane wino.
Dla ciała zadbaliśmy o muzykę w rytmie disco i nie tylko, przy której bawiliśmy się do późnych godzin nocnych.

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20101025095426/albert-schweitzer-stiftung.de/aktuell/hubertustag-2009]HUBERTUS[/url]

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20110315065118/www.e-myslistwo.com/swieto-mysliwych-hubertus.html]HUBERTUS. ŚWIĘTO MYŚLIWCH - www.e-myslistwo.com[/url]

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20100112142344/www.lodz.lasy.gov.pl/web/rdlp_lodz/217]HUBERTUS - www.lodz.lasy.gov.pl[/url]

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20110914145704/nowepodhale.pl/publicystyka/felieton/3920-hubertus-czyli-dzien-swietego-huberta]HUBERTUS CZYLI DZIEŃ ŚWIĘTEGO HUBERTA - www.nowepodhale.pl[/url]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS. CO TO ZA ŚWIĘTO I KIEDY JE OBCHODZIMY - Radio Eska - (archiwum)

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Nazwa święta pochodzi od imienia świętego Huberta. był on patronem myśliwych i jeźdźców. Uroczystości organizowane były przez jeźdźców na zakończenie sezonu, natomiast przez myśliwych na początku sezonu polowania jesienno-zimowego.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W KLUBIE DERESZ ZNÓW BĘDĄ ŚWIĘTOWAĆ HUBERTUSA - Radio PIK

[madohora]

GWIAZDY NA HUBERTUSIE W GAŁKOWIE - www.jastrzabpost.net

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS WĘGROWSKI - Radio Maryja 2022

[madohora]

ŚWIĘTOKRZYSKI HUBERTUS - Echo Dnia - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS WRACA W PEŁNEJ KRASIE - Nowiny - 2022

[madohora]

HUBERTUS W ŻEGRÓWKU - www.ekoscian.eu- 2022

[madohora]

[madohora]

HUERTUS 2022 W RACIBORZU - Nowiny - 2022

[madohora]

WIDOWISKOWE ŚWIĘTO WE WŁOSZCZOWIE - Echo Dnia - 2022

[madohora]

FESTIWAL KULTURY JEŹDZIECKIEJ W JAROCINIE - www.jarocinska.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS NA ZAMKU W SOBKOWIE - Echo Dnia - 2022

[madohora]

HUBERTUS W OJ TARPAN - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS WE WRZEŚNI - www.wrzesnia.info.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W RYBNIE - www.tusochaczew.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS ŻERDZINY - Nowiny - 2022

[madohora]

MALBORK. OGÓLNOPOLSKI HUBERTUS - www.tvmalbork.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

NOC SPADAJĄCYCH GWIAZD SPĘDŹ NA HUBERTUSIE - www.itvm.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W ŚWIERKLAŃCU - www.tarnowskiegóry.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS ŁĘCZYCKI - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

HUBERTUS NAD ZALEWEM - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W NIEWIADOWIE - Gazeta Goleniowska - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W MAŃKOWICACH - Nowiny - 2022

[madohora]

XIV HUBERTUS ŁĘCZYCKI - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W BOGUSŁAWICACH - www.epiotrkow.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W JAKUBOWIE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

HUBERTUS EKOLOGICZNY - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W WILKOWICACH PRZERÓSŁ ORGANIZATORÓW - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS WĘGROWSKI - www.pułtusk.news - 2022

[madohora]

HUBERTUS W OLSZTYNIE - Życie Częstochowy - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W MOROWIE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

TAK ŚWIĘTUJĄ PASJONACI JEŹDZIECTWA - Nowiny - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

XIV HUBERTUS WĘGROWSKI - Nasz Dziennik - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS WĘGROWSKI - www.wspolczesna.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W KOŚCIERZYNIE - Dziennik Bałtycki - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W KOŚCIERZYNIE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W SPALE - Nasze MIasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS WIELKOPOLSKI

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS KRYNICKI - Miasto Nowy Sącz - 2022

[madohora]

POGOŃ ZA LISEM - www.rawicz24.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W CHORZELEWIE - www.korso.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[url=https://epiotrkow.pl/news/Hubertus-w-Boguslawicach-[ZDJeCIA],49333]TAK WYGLĄDAŁ HUBERTUS W BOGUSŁAWICACH - www.epiotrow.pl - 2022[/url]

[madohora]

W MICHAŁOWIE ODBYŁ SIĘ KONNY HUBERTUS - www.tvp.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

POWIATOWY HUBERTUS W RYBNIE ZA NAMI - www.tusochaczew.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W OSOWCU - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

MUZYKA MYŚLIWSKA W SIERAKOWICACH - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W ŚWIDNICY - Niedziela - 2022

[madohora]

[madohora]

MYŚLIWI I LEŚNICY NA HUBERTUSIE - Gość - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W STADZIE OGIERÓW W GNIEŹNIE - Moje Gniezno - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

KONNY HUBERTUS W MICHAŁOWIE - Echo Dnia - 2022

[madohora]

[madohora]

TRADYCYJNY HBERTUS NA ZAMKU W SOBKOWIE - Echo Dnia - 2022

[madohora]

HUBERTUS W BARWACH KENII - Sport - 2022

[madohora]

[madohora]

GONILI ZA LISEM - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W OSOWCU - www.zlotowskie.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

HALLOWENOWY HUBERTUS W ZĘBOWIE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W SPALE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS - Niedziela - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

REKORODOWA LICZBA GONIĄCYCH W HUCULE W BRENNEJ - www.ox.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS KOŁO BEŁCHATOWA - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W MICHELINIE - www.q4 - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W KLIKOWEJ - Informator Brzeski - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS Z SZACUNKIEM DLA ZWIERZĄT - www.tvp.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

A może oni z Hubertusa wracali

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

angielski: Hobart, Hubert
esperanto: Huberto
francuski: Hubert
hiszpański: Huberto
łacina: Hubertus
niemiecki: Hubert, Hubertus, Hugbert, Huprecht
rosyjski: Губерт, Хубэрт
włoski: Oberto, Uberto, Umberto

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Pełnoletni Hubert udał się na dwór króla Frankonii, gdzie poślubił córkę Pepina z Heristal. Miał z nią syna Floriberta, późniejszego następcę na biskupstwie Liège.

[madohora]

[madohora]

Również w Kanadzie istniało miasto Saint-Hubert (do 1 stycznia 2002), obecnie jest to jedna z trzech dzielnic miasta Longueuil w Quebecu.

[madohora]

[madohora]

Saint-Hubert – miejscowość i gmina w Belgii, w prowincji Luksemburg. W 2018 roku liczyła 5571 mieszkańców. Miasto było gospodarzem prestiżowych zawodów balonowych o Puchar Gordona Bennetta w 2000 roku.

[madohora]

[madohora]

Saint-Hubert – jedna z trzech dzielnic miasta Longueuil w Quebecu. Do 1 stycznia 2002 roku było to samodzielne miasto, po włączeniu do Longueuil zbudowano tutaj nowy ratusz miejski. Nazwa dzielnicy odnosi się do Huberta z Liège.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W tradycji ludowej św. Hubert czczony jest także jako patron lunatyków i chorych na epilepsję. Przypisuje mu się też szczególne orędownictwo w wypadkach wścieklizny psów. Kult św. Huberta szybko rozprzestrzenił się w sąsiednich krajach, by niebawem objąć całą Europę z Hiszpanią i Anglią. W XI wieku wchłonął w siebie legendę o Św. Eustachym, drugim patronie myśliwych.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Kościół pw. św. Huberta – ryglowy, z 1793 r., w województwie zachodniopomorskim, w powiecie polickim, w Nowym Warpnie-Karsznie. filialny podlega parafii pw. Wniebowzięcia NMP, archidiecezja szczecińsko-kamieńska.

[madohora]

Korpus nawowy świątyni zbudowany jest w technice ryglowej. W XIX wieku dobudowano neogotycką wieżę z cegieł. Do 1945 roku użytkowany jako świątynia protestancka, po 1945 popadł w ruinę. W 1994 roku mieszkańcy doprowadzili do rozpoczęcia odbudowy kościoła. Autorem projektu była Danuta Konopka. 25 lipca 1998 roku kościół pw. św. Huberta został poświęcony i przekazany jako świątynia filialna parafii w Nowym Warpnie.

[madohora]

Jest to kościół o niewielkiej kubaturze, postawiony na planie prostokąta, prosto zamknięte prezbiterium, ściany ryglowe, wieża zachodnia z czerwonej cegły. Ściany postawione na kamiennych fundamentach i ceglanej podmurówce. W ścianie północnej i południowej znajdują się po dwa prostokątne okna. Szkielet drewniany utworzył kwadratowe fachy wypełnione cegłami i otynkowane na biało. Od strony zachodniej znajduje się wieża na planie kwadratu, dwukondygnacyjna, zakończona tarasem, zwieńczona ośmiobocznym szczytem o konstrukcji szkieletowej i hełmem z chorągiewką. Znajdują się w niej okna ostrołukowe, portal zachodni również ostrołukowy. Wieża zwieńczona czterema sterczynami i ośmiobocznym ryglowym ostrosłupowym hełmem. Od wschodu nieco węższa wydzielona część prezbiterium. Wnętrze posiada strop płaski, drewniany, na zewnątrz dach dwuspadowy. Wyposażenie kościoła współczesne.

[madohora]

Jedna z najstarszych kaplic pod wezwaniem św. Huberta w Polsce.

[madohora]

Kaplica św. Huberta, podobnie, jak inne realizacje wykonane na zlecenie Jerzego Ignacego Lubomirskiego, charakteryzują się wykorzystaniem różnych form barokowych. W regionie wyróżnić można również co najmniej kilka fundacji, w tym kompleksową przebudowę Rzeszowa na rezydencję w stylu saskim (przebudowę zamku, kościoła pijarskiego, kościoła farnego), jak i również realizacje ekspiacyjne, które Lubomirski miał fundować jako zadośćuczynienie za zabójstwo – kościół i klasztor oo. kapucynów w Rozwadowie (obecnie Stalowa Wola), czy niewielki kościółek Marii Magdaleny w okolicach Rzeszowa. Pośród głównych architektów działających na zlecenie Lubomirskiego, oprócz Tylmana z Gameren i Karola Henryka Wiedemanna, wymienić można także Polaka, Jana Baya i dwóch Włochów – Piotra i Jana Chrzciciela Belottich.

[madohora]

Budowa kaplicy trwała w latach 1741-1745. Ustalenie autorstwa i wykonania projektu jest sprzeczne. Z dużą dozą prawdopodobieństwa można łączyć budynek z osobą niderlandzkiego architekta Tylmana z Gameren, aktywnego w tym czasie na dworze Lubomirskich w Rzeszowie, jak również jego następcy, saskiego wojskowego, Karola Henryka Wiedemanna. Za pierwszym z wymienionych architektów przemawiałby kształt świątyni, która stanowi budowlę późnobarokową naśladująca charakterystyczną bryłę kościoła św. Kazimierza (ss. Sakramentek) na Nowym Mieście w Warszawie. Podobne rozwiązania architektoniczne zastosował również w kościele św. Antoniego z Padwy w Czerniakowie. Możliwe, że to on nakreślił koncepcję świątyni, natomiast wykonanie prac i wykończenie budynku przypadło w udziale Wiedemannowi.

[madohora]

Od 1969 r. kaplica stała się kościołem parafialnym (parafię wyłączono z rzeszowskiej parafii św. Józefa). Jako takowy była użytkowana aż do roku 2000, kiedy do użytku oddano nową świątynię. W latach 2010-2011 przeprowadzono szereg prac konserwatorskich we wnętrzach świątyni, jak i przy elewacji zewnętrznej. Konserwacji poddano wszystkie polichromie wewnętrzne, zwłaszcza źle zachowaną, wspomnianą już scenę „nawrócenia św. Huberta” (wcześniej nie poddana konserwacji). II etap prac konserwatorskich przeprowadzono w 2014 roku.

[madohora]

Hubert zmarł spokojnie w miejscu zwanym Fura, położonym 30 mil od Liège, 30 maja 727 lub 728 roku. Po raz pierwszy został pochowany w kolegiacie w kościele św. Piotra w Liège, ale jego kości zostały ekshumowane i przetransportowane do benedyktyńskiego opactwa Amdain w Ardenach w 825 roku. Opactwo stało się celem pielgrzymek, dopóki trumna nie zniknęła później, podczas reformacji.

[madohora]

PADACZKA

[madohora]

W niektórych ujęciach sport to również kultura fizyczna, dbanie o własne ciało, podziwianie piękna zawodników uprawiających dane dyscypliny sportu.

[madohora]

W wielu dziedzinach sport nawiązuje do utylitarnych czynności człowieka w zamierzchłej przeszłości, jak łowiectwo, wędkarstwo, łucznictwo, wioślarstwo, narciarstwo; wiele innych dyscyplin sportowych wywodzi się z antycznych igrzysk greckich (m.in. igrzysk olimpijskich); w starożytności uprawiano ćwiczenia typu sportowego, służące przede wszystkim podnoszeniu sprawności żołnierskiej; igrzyska rzymskie służyły głównie celom widowiskowym; w średniowieczu były znane gry i zabawy będące elementem wychowania rycerskiego, rozwijały się ludowe formy gier i różnych ćwiczeń (zapasy, biegi); na początku XIX w. zaczęły powstawać sportowe formy organizacyjne — kluby, które najpierw miały charakter ekskluzywny, później rozpowszechniły się w środowisku mieszczańskim; w 2. połowie XIX w. przystąpiono do opracowywania przepisów określających warunki rozgrywania poszczególnych konkurencji sportowych. Dynamiczny rozwój sportu współczesnego datuje się od końca XIX w., a zwłaszcza od wskrzeszenia 1896 igrzysk olimpijskich. Rozwój klubów doprowadził do powstania w poszczególnych państwach związków sportowych zrzeszających kluby i towarzystwa zajmujące się daną dyscypliną sportu, a następnie międzynarodowej federacji dla poszczególnych dziedzin sportu. Za początek zorganizowanego sportu w Polsce przyjmuje się założenie Towarzystwa Gimnastycznego Sokół; (1867 Lwów); na początku XX w. zaczęły powstawać kluby sportowe, m.in. Pogoń i Czarni we Lwowie, Cracovia i Wisła w Krakowie, Warta w Poznaniu, Polonia w Warszawie; zapoczątkowały też działalność samodzielne organizacje sportowe w środowisku robotniczym, m.in. na Śląsku, w Łodzi, Warszawie. Bujny rozwój sportu w Polsce datuje się od odzyskania niepodległości i utworzenia m.in. Polskiego Komitetu Olimpijskiego.

[madohora]

[madohora]

Start,
ogólnopol. organizacja skupiająca kluby i koła sport. środowiska spółdzielczości pracy i rzemiosła, zał. 1952;
oprócz działalności na rzecz upowszechniania kultury fiz. i turystyki oraz osiągnięć w sporcie wyczynowym (gł. w grach sport., kolarstwie, lekkoatletyce, narciarstwie), prowadzi działalność w dziedzinie rehabilitacji ruchowej i usprawniania inwalidów; organizuje imprezy i zawody sport. dla inwalidów oraz reprezentuje pol. sport inwalidów w Międzynar. Organizacji Sportu Inwalidów (International Sport Organisation for the Disabled, ISOD); reprezentanci S. odnoszą sukcesy w organizowanych przez ISOD igrzyskach olimpijskich i mistrzostwach świata sportowców inwalidów (gł. w pływaniu, lekkoatletyce, łucznictwie i strzelectwie).

[madohora]

[madohora]

LEŚNICTWO

[madohora]

leśnictwo,
gałąź gospodarki narodowej obejmująca zagospodarowanie, pielęgnowanie, ochronę, użytkowanie i odnawianie lasów w celu stałego pozyskiwania drewna i in. użytków leśnych oraz wykorzystywania zdrowotnych i ochronnych wartości lasów; także zespół nauk leśnych stanowiących teoret. podstawę gospodarki leśnej.

[madohora]

Nowoczesne leśnictwo uwzględnia podwójną rolę lasów w gospodarce narodowej: produkcyjną (źródło drewna i ubocznych użytków leśnych) oraz pozaprodukcyjną (ochronną i zdrowotną — zapobieganie erozji i powodziom, regulacja bilansu wodnego gleb i rzek, łagodzenie klimatu, wpływ na czystość powietrza, walory rekreacyjne); wraz ze wzrostem zaludnienia, industrializacją i zanieczyszczaniem środowiska przyrodniczego szybko wzrasta znaczenie funkcji ochronnej lasów. Zwiększa się też światowy popyt na drewno, a w grupie drewna użytkowego rośnie zapotrzebowanie na surowiec do przerobu fizykochemicznego (tworzywa drzewne) i chemicznego (głównie celuloza). Do najważniejszych współczesnych problemów i zadań leśnictwa światowego należą: 1) zagospodarowanie dalszych obszarów leśnych; 2) ustalenie i wprowadzenie właściwej lesistości w makro- i mikroregionach, z uwzględnieniem produkcyjnej i ochronnej funkcji lasu; 3) uzupełnienie powierzchni lasów i zalesienie terenów wylesionych w przeszłości, np. górskich, oraz nieużytków poprzemysłowych (hałd, piaskownic, odkrywek) i in.; 4) łagodzenie ujemnych następstw urbanizacji i industrializacji przez zakładanie stref wysokiej zieleni wokół miast i osiedli; 5) właściwe kierowanie turystyczną i rekreacyjną funkcją lasów; 6) ochrona cennych form drzew leśnych (ekotypów); 7) dostosowanie drzewostanów do siedliska, stosowanie nowoczesnych metod gospodarki, np. uprawa lasów wielogatunkowych i wielopiętrowych jako odpornych, oraz uprawa w monokulturach krótkotrwałych plantacji drzew szybko rosnących; 8) racjonalna chemizacja środowiska leśnego; 9) rozwój produkcji ubocznych użytków leśnych.

[madohora]

[madohora]

Łowiectwo – ogół zagadnień obejmujących zainteresowania myśliwych i łowczych. Pojęcie to obejmuje także myślistwo, ściśle związane z wykonywaniem polowania. Łowiectwo obejmuje wiele zagadnień, w tym gospodarkę łowiecką (zespół planowanych czynności mających na celu racjonalne gospodarowanie zwierzyną), ochronę środowiska naturalnego, a także strzelectwo myśliwskie, kynologię, trofeistykę, kulturę łowiecką (w tym etykę, tradycje, kult patronów), kolekcjonerstwo, wystawiennictwo łowieckie i wiele innych zagadnień. Bardzo ważną dziedziną łowiectwa jest gospodarka obejmująca między innymi regulację liczebności zwierzyny i selekcję poprzez polowania oparte na ścisłym planowaniu łowieckim (także w drodze odłowów zwierząt łownych (zwierzyny).

[madohora]

Łowiectwo, niegdyś utożsamiane wyłącznie z łowami, sięga epoki człowieka pierwotnego, stanowiło przez wieki jedną z najważniejszych czynności egzystencjalnych ludzi pierwotnych. Wówczas zwierzyna wolno żyjąca nie była niczyją własnością. Polowanie, obok zbieractwa, rybołówstwa, były głównym źródłem zaspokojenia pożywienia (mięsa), skór i futer dostarczając materiałów na odzież, okrycie i ocieplenie budowli mieszkalnych (szałasów, grot skalnych), a także kości oraz rogów stosowanych jako broń i narzędzia.

[madohora]

Z upływem wieków na skutek zachodzących zmian cywilizacyjnych i społecznych, a zwłaszcza kurczenia powierzchni leśnych (trzebież puszcz), rozwoju rolnictwa, łowy przestały pełnić główną rolę w życiu człowieka. Z czasem stały się elementem rozrywki warstw uprzywilejowanych, a także pełniły ważną formę szkolenia i zaprawy młodych pokoleń i rycerstwa przed trudami wojen, okazją do wykazania się siłą, zręcznością i męstwem w bezpośrednich spotkaniach z dzikimi zwierzętami.

[madohora]

Liczne nadania ziemskie duchowieństwu i rycerstwu, często połączone z przywilejem łowów na otrzymanym ziemiach, spowodowały stopniowy zanik regale łowieckiego. Do najstarszych i najważniejszych przejawów prawa łowieckiego należy ustawa o łowach ogłoszona w 1420 roku w Krakowie z rozkazu króla Władysława Jagiełły. W XV w., przywilej łowów, obok władców i przedstawicieli rodziny królewskiej, wszedł do prawa rycerskiego i był ściśle powiązany z własnością ziemską. Wtedy właśnie wydawane są pierwsze przepisy wykazujące troskę właściciela o zachowanie zwierzostanów, zwłaszcza zwierzyny grubej. Przykładem jest wprowadzenie ochrona tura. Król Zygmunta III w 1597 roku ogłosił edykt zakazujący poddanym z okolic Jaktorowa użytkowania łąk, po to, aby: „turowie, zwierz nasz mieli swe dawne stanowiska”

[madohora]

Wyłączność polowania możnowładców ziemskich obwarowana była licznymi, niejednokrotnie bardzo surowymi przepisami. Według postanowień Statutu I Litewskiego z 1529 roku, pojmanie człowieka na polowaniu w cudzej puszczy z urzędu kończyło się skazaniem na śmierć: „a jeśliby strzelca pojmano nad zwierzem ubitym w cudzej puszczy, wtedy ma wiedzion być do urzędu, a z urzędu ma być na śmierć skazan jako inni złodzieje”. W wieku XVI tj. w okresie rozkwitu ustawodawstwa łowieckiego kary te złagodzono, lecz w dalszym ciągu były one surowe. Dziesiąty rozdział III Statutu Litewskiego (1588) o tytule O Puszczą, o Łowy, o Drzewo Bartne, o Jeziora i Sianożęci liczył 18 artykułów. W 1775 roku wydano ustawę łowiecką, która była ostatnim takim aktem prawnym wydanym w Polsce przedrozbiorowej. Ponawiała ona pod utratą psów, strzelby, y narzędzia do polowania zarzytych oraz karą grzywny zakaz polowania na cudzych gruntach, zakreślając czas łowów od 24 sierpnia do 1 maja. Zakazy te nie dotyczyły polowań na niektóre ptaki, które organizować można było przez cały rok, także na cudzych gruntach, oraz prawa dziedziców do łowów na własnym gruncie, którzy cieszyli się w tym zakresie pełną swobodą. Zachowano wyłączność polowania królewskiego w promieniu 3-milowym (około 21 km) od Warszawy.

[madohora]

W okresie rozbiorów, w różnych zaborach, obowiązywały prawa łowieckie państw rozbiorowych. W tym okresie na terenach zajętych przez zaborców tworzono organizacje łowieckie, często ideowe o charakterze towarzyskim i patriotycznym. Po odzyskaniu niepodległości ważnym wydarzeniem w historii polskiego łowiectwa było zjednoczenie licznych organizacji łowieckich działających na ziemiach polskich i utworzenie Polskiego Związku Łowieckiego (PZŁ).

[madohora]

W 1927 roku, mocą rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej unormowano ponownie sprawy łowieckie w Polsce okresu międzywojennego. Zawarte tam przepisy nadal wiązały prawo polowań z własnością gruntu. Polskiemu Związkowi Łowieckiemu powierzono nadzór nad działalnością łowiecką w kraju.

[madohora]

Łowiectwo obok gospodarki łowieckiej obejmuje wiele zagadnień, do których zalicza się między innymi: strzelectwo, kynologię, sokolnictwo, trofeistykę, kolekcjonerstwo i wystawiennictwo. Do bardzo ważnych elementów łowiectwa należy krzewienie kultury, w tym pielęgnowanie tradycji, zwyczajów, propagowanie zasad etyki wśród myśliwych oraz kultu patronów myśliwych. Łowiectwo w życiu współczesnych myśliwych, obok funkcji gospodarczych, pełni ważną rolę w spełnianiu potrzeb społecznych w zakresie uprawiania myślistwa. Współczesne łowiectwo nawiązuje do staropolskich tradycji, zwyczajów, języka i dawnych wzorów moralno-etycznych.
Do funkcji gospodarczych łowiectwa zalicza się pozyskiwanie dziczyzny.

[madohora]

[madohora]

Tego akurat nie pochwalam. Sama wybieram bezkrwawe łowy czyli fotografowanie

[madohora]

łowiectwo,
gospodarowanie zwierzyną skoordynowane z gospodarką rolną i leśną, obejmujące hodowlę, ochronę zwierzyny i jej pozyskiwanie (polowanie);
hodowla zwierzyny zmierza do optymalnego dla danego środowiska biologicznego pogłowia zdrowych zwierząt łownych, m.in. przez: 1) ulepszanie bazy pokarmowej (uprawa poletek żerowych, dokarmianie w paśnikach, dostarczanie soli mineralnych w lizawkach), 2) usuwanie niepożądanych dla hodowli osobników przez tzw. odstrzał selekcyjny, 3) ułatwianie bytowania zwierzyny na terenie łowiska (zakrzewianie nieużytków, zakładanie remiz, budek i inne), 4) zasiedlanie łowisk zwierzyną sprowadzoną z innych regionów lub sztucznie hodowaną (bażanty, kuropatwy). Do zadań ochrony zwierzyny należy m.in.: walka z chorobami, szkodnikami, kłusownictwem, przestrzeganie czasów ochronnych. Gospodarkę łowiecką w Polsce prowadzą koła łowieckie na terenie dzierżawionych obwodów, pod nadzorem Polskiego Związku Łowieckiego (PZŁ) oraz organów administracji państwowej na szczeblu ministerstwa. Z działających na świecie wielu międzynarodowych organizacji łowieckich jedną z ważniejszych jest Conseil International de la Chasse, z siedzibą w Paryżu.

[madohora]

Łowiectwo - jako element ochrony środowiska przyrodniczego stanowi ochronę zwierząt łownych (zwierzyny) i gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej.

[madohora]

Celem łowiectwa jest:
1) ochrona, zachowanie różnorodności i gospodarowanie populacjami zwierząt łownych;
2) ochrona i kształtowanie środowiska przyrodniczego na rzecz poprawy warunków bytowania zwierzyny;
3) uzyskiwanie możliwie wysokiej kondycji osobniczej i jakości trofeów oraz właściwej liczebności populacji poszczególnych gatunków zwierzyny przy zachowaniu równowagi środowiska przyrodniczego;
4) spełnianie potrzeb społecznych w zakresie uprawiania myślistwa, kultywowania tradycji oraz krzewienia etyki i kultury łowieckiej.

[madohora]

Tytuł został zaczerpnięty z pewnej starej książki autorstwa niemieckiego naukowca, Heriberta Kalchreutera Rzecz o myślistwie – za i przeciw. Książka traktuje o złożonych zależnościach między łowiectwem a populacjami zwierząt. Autor bierze w obronę myślistwo, jako działalność, która nie tylko nie ma negatywnego wpływu na populacje zwierząt, ale wręcz przeciwnie

[madohora]

Europejscy koloniści osiedliwszy się w Afryce Południowej traktowali dzikie zwierzęta jako konkurencję dla bydła. W sposób zorganizowany i systematyczny strzelali do wszystkiego co się rusza. Doprowadzili do wytrzebienia roślinożerców na olbrzymim obszarze, a ich najtragiczniejszą ofiarą stała się kwagga – występujący na ograniczonym obszarze gatunek zebry o pasach pokrywających tylko przednią część ciała. Trudno co prawda działania te nazwać polowaniem – była to celowa, programowa eksterminacja.

[madohora]

Przykład kwaggi wskazuje pewien kluczowy czynnik dla zagrożenia gatunku – ograniczony obszar występowania. Na wytępienie zawsze najbardziej narażone są gatunki endemiczne, występujące np.: tylko na jednej wysepce, bądź dolinie górskiej pośród lasu deszczowego. W takich izolowanych środowiskach, zwierzęta wykształcają w drodze ewolucji bardzo wyspecjalizowane przystosowania. Natomiast wobec zagrożeń, które lokalnie nie występują, stają się całkiem bezbronne.

[madohora]

Tu dochodzimy do historii alki olbrzymiej i dronta dodo. Te ptaki, podobnie jak gołąb wędrowny, można dziś zobaczyć już tylko w muzeum. Smutny to obraz. To zaledwie kilka wypchanych pakułami i sianem skórek, przykurzonych i nagryzionych przez mole, straszących wytrzeszczonymi szklanymi oczyma. Alka olbrzymia i dodo nie potrafiły latać. Na swoich odizolowanych od świata wyspach nie miały naturalnych wrogów, przed którymi musiałyby uciekać. Do brzegu przybijały jednak żaglowce, pełne wygłodniałych marynarzy spragnionych świeżego mięsa… Czy to były polowania? W pewnym sensie tak, choć nie takie, z jakimi mamy do czynienia dziś w Europie.

[madohora]

Niektóre badania dowodzą, że prawidłowo zarządzane, planowe myślistwo nie jest czynnikiem decydującym dla zmian liczebności populacji zwierząt. W naszej rzeczywistości powoduje to, niestety, presja nas wszystkich na środowisko, jego zmiany, urbanizacja, intensywne rolnictwo, leśnictwo czy wręcz unicestwianie olbrzymich obszarów lasów tropikalnych odbywające się na nasze zamówienie i za naszym przyzwoleniem. Nie trzeba szukać kozła ofiarnego w postaci myśliwego. To my sami powodujemy eksterminację gatunków, popijając kawkę przed ekranem telewizorem czy robiąc zakupy w hipermarkecie.

[madohora]

Odrębną sprawą jest istota sportu zwanego myślistwem. Relaks na łonie natury, w otoczce tradycyjnych akcesoriów i rytuałów oraz obłudnego języka, który nie nazywa krwi krwią, a bestialskiego morderstwa – morderstwem. Czy człowiek cywilizowany, wykształcony, kulturalny, nierzadko wywodzący się z elit naszego społeczeństwa, nie powinien dostrzegać makabrycznej istoty swego hobby? Być może polowania nie są dziś powodem ginięcia gatunków, tylko czy zdajemy sobie sprawę z moralnego absurdu, jakim są polowania w naszym dzisiejszym „cywilizowanym” świecie?

[madohora]

Zielona polanka, a na niej zielone kapelusiki, zielone mundury. Tak, to nasi „przyjaciele” zwierząt – myśliwi. Huczna zabawa, podchmielone głosy, siarczyste przekleństwa, śmiechy. Młody dzik nadziany na szpikulec dopieka się na ogniu. Parę innych w kałuży krwi, poszarpanych i pokaleczonych leży nieopodal. Oj nie lubią nasi panowie, nie lubią, kiedy się na nich spogląda; nadzy w swej brutalności, bez aureoli „dobroczyńców”, czują się jakby nieswojo.

[madohora]

Myślistwo tak jak rzeźnictwo, to jeden z najohydniejszych procederów uprawianych przez człowieka. Przyciąga ono natury niskie, niewrażliwe, podświadomie żądne władzy i panowania. Stara jak świat tradycja, kościelne kropidła i dorobiona na siłę ideologia obrońców przyrody uświęca ten proceder. Dlaczego więc ktoś miałby się go wstydzić, zwłaszcza, że należy często do tzw. elity – klanu silnych i wesołych kompanów. Nie czują się oni jakimś skostniałym reliktem przebrzmiałych czasów. Żyją w XXI w. i jest im całkiem dobrze. Jedzenia na pewno mają więcej niż inni. Bezmyślność, ignorancja, nieświadomość skutków – to są przecież rzeczy, które bolą.
W skali roku giną z ich rąk miliony zwierząt, giną po cichu, bo nikt nie widzi ich rozszarpanych śrutem wnętrzności ani porąbanych ciał. Te stworzenia, dla których ziemia jest też ojczyzną, stanowiące istotną część jej naturalnego piękna – nie umieją się bronić. Łagodne oczy saren, rącze nogi zajęcy, białe, rozpostarte w locie skrzydła gęsi, nie mają szans przed wycelowanymi lufami. Czy rozumiemy teraz dlaczego zwierzęta leśne, polne, uciekają przed nami, nie dają się pogłaskać? Ich system obronny przez nieskończenie długi czas był kształtowany właśnie przez człowieka – łowcę, który do dziś albo w pojedynkę czatuje na nie w swoich ambonach, albo w zorganizowanej grupie urządza nagonki, żeby zwierzę najpierw niemal na śmierć zagonić, a potem własnoręcznie dorżnąć. Sport, rozrywka, zabawa dla nielicznych, wybranych – tych rodzimych i tych „dewizowych” panów. Dlaczego tak się dzieje? Ponieważ myślistwo to jedna z najstarszych ludzkich namiętności, dająca dziką, chwilową rozkosz, nagły przypływ adrenaliny. Ten, kto słaby i skarlały w swojej męskiej naturze, może w jednej chwili poczuć się panem i władcą. To dlatego tak trudno walczy się z myślistwem.

[madohora]

Czy rzeczywiście właśnie tacy ludzie mogą coś pożytecznego zrobić dla przyrody, stać na straży ich praw, jej harmonii i równowagi? Zapytajmy najpierw czy są w stanie odczuć czyste, żywe tętno jej życia?
(...) Myśliwi to ci, którzy kochają zabijać. I to barbarzyństwo trwa, i nie tylko nie jest czymś wstydliwym, ale dumnie noszonym i chronionym przez prawo. Niesprawiedliwe i smutne jest to, że ten stosunkowo niewielki, znikomy procent każdego społeczeństwa dyktuje swoje prawa, określa zasady i normy.

[madohora]

W styczniu 2010 r. w lasach Nadleśnictwa Mirosławiec (woj. zachodniopomorskie) podczas polowania doszło do zabicia chronionego prawem gatunku – żubra. Strzał pochodził od młodego, niedoświadczonego, 21-letniego myśliwego, który pomylił żubra z dzikiem. Pocisk uszkodził aortę krowy żubra w wieku ok. 10 lat, która odchowywała w tym czasie cielę. Sprawą zajęła się policja.

[madohora]

Oficjalne dane uwzględniają jedynie te ptaki, które zostały zastrzelone i odnalezione przez myśliwych. Naszym zdaniem powinno się jednak uwzględniać wszystkie ptasie ofiary polowań. Przede wszystkim te ptaki, które zostały zranione – a w wyniku polowań rannych zostaje wyjątkowo dużo ptaków. Naukowcy z Polskiej Akademii Nauk podają np. wyniki badań mówiących o tym, że aż 25 proc. gęsi jednorocznych i aż 36 proc. gęsi starszych zostaje rannych w wyniku polowań. To prawie 40 proc. dorosłej populacji!

[madohora]

Do ofiar polowań należałoby też zaliczyć ptaki, które już po polowaniu nadlecą, czy nadpłyną w miejsca polowań i zjedzą śmiertelnie trujące śruciny ołowiane. Ptaki wodne robią to bardzo chętnie, ponieważ niestety śrut ołowiany jest takiej wielkości, że ptaki mylą go z drobnymi kamyczkami, które regularnie połykają w celu łatwiejszego trawienia (to tzw. gastrolity). Taka jest ptasia fizjologia i tak zbudowane są układy pokarmowe wielu ptaków. W ten sposób giną nie tylko ptaki z listy zwierząt łownych, ale także ptaki objęte ochroną ścisłą. Są dowody na to, że nawet bardzo rzadkie w Polsce łabędzie krzykliwe umierają z powodu zatrucia ołowiem. Tu jest film brytyjski pokazujący sekcję martwego łabędzia, która dowodzi, iż przyczyną jego śmierci są setki kawałków ołowiu znajdujące się w jego żołądku

[madohora]

W ten sposób, w wyniku polowań zabijamy nawet naszego ptaka herbowego – bielika, który znajduje się w polskim herbie.
Oczywiście problemem dla nas – ludzi – jest to, że ołów jest jednym z najbardziej toksycznych metali ciężkich, rozpuszcza się w wodzie i kumuluje przez wiele lat w naszym środowisku.

[madohora]

Mój sprzeciw wobec polowań na ptaki zaczął się wiele lat temu, kiedy przypadkowo natknąłem się na polowanie na gęsi. Działo się to na granicy parku narodowego, w ważnej ostoi ptaków zgłoszonej przez Polskę do międzynarodowej konwencji chroniącej tego typu miejsca, co niestety jest i było zgodne z prawem. To było polowanie zbiorowe, tzw. myśliwych dewizowych z Włoch i Hiszpanii. Myśliwi schowani byli za słomianymi parawanami, każdy z nich miał po 2-3 sztuki półautomatycznej broni i jednego pomocnika, który im tę broń przeładowywał. W polowaniach często chodzi o zestrzelenie możliwie jak największej ilości ptaków. To okrutny atawizm, który siedzi w niektórych ludziach i w ten sposób znajduje ujście. Nie wiem, ile dokładnie wtedy zabito dzikich gęsi, które zlatywały się na noclegowisko. Ale mogę powiedzieć, że w trakcie zbiorowych polowań zabija się nawet i kilkaset ptaków. Zresztą nierzadko mają miejsce przypadki porzucania martwych zastrzelonych ptaków w polu, czy w zaroślach, bo przecież nikt współcześnie w Europie nie poluje z głodu. Poluje się dla rozrywki, czy też, jak to określiła red. Ewa Siedlecka w Gazecie Wyborczej, dla „fanaberii”.

[madohora]

Na początku XX wieku było w Polsce prawdopodobnie kilkadziesiąt tysięcy cietrzewi. W 1983 roku profesor Tomiałojć podawał, że ich populacja zmalała do ok. 13 tysięcy. Współczesne dane mówią już tylko o 2 tysiącach ptaków. Jedną z przyczyn tak dramatycznego spadku populacji był nadmierny ich odstrzał podczas toków. Myśliwi z upodobaniem strzelali do samców w czasie tokowisk. Doskonale zdawali sobie sprawę, że uniemożliwiali w ten sposób zapłodnienie jaj i mimo to uprawiali ten proceder, przyczyniając się do doprowadzenia cietrzewi do granic zagłady. W latach 70-tych ubiegłego wieku, kiedy przyrodnicy alarmowali o katastrofalnym stanie populacji, koła myśliwskie w dalszym ciągu sporządzały limity ostrzałów, celowo zawyżając dane o liczebności ptaków na swoim terenie. Całkowitą ochronę cietrzewia wprowadzono dopiero w 1995 roku.

[madohora]

Równie smutny los spotkał głuszce. Np. w Puszczy Białowieskiej w latach osiemdziesiątych wybito wszystkie samce głuszców. Obecnie głuszec jest w Polsce skrajnie nieliczny, zagrożony wyginięciem. Mamy w Polsce może 300 głuszcowych kogutów.

[madohora]

Porażająca jest też historia bataliona. Samce batalionów mają fantastyczne, efektowne kryzy – wielkie kołnierze z wielobarwnych piór, za pomocą których, podczas godowych tańców próbują zjednać sobie partnerkę. Każda z kryz batalionowych jest inna. A pomimo tego, jeszcze pod koniec XX wieku, myśliwi urządzali konkursy na zastrzelenie pary batalionów z identycznymi kryzami, co oczywiście było z założenia niewykonalne.

[madohora]

To w takim razie można powiedzieć, że jedzenie kurczaka z marketu jest bardziej etyczne niż spożywanie mięsa dzikiego ptaka ustrzelonego przez myśliwego?

[madohora]

Zwierzęta gospodarskie są częścią ludzkich spraw i ludzkiej cywilizacji, jesteśmy za nie odpowiedzialni. Również za to, aby miały możliwie najlepsze życie i jak najłatwiejszą śmierć. Powiedziano kiedyś, że przed tysiącami lat człowiek zawarł ze zwierzętami, które udomowił swego rodzaju niepisany pakt: my im dajemy ochronę przed drapieżnikami, karmimy je, one nam ostatecznie dają swoje życie.

[madohora]

Na tym samym kontynencie, na którym doprowadzono do zagłady gołębie wędrowne (Ameryka Północna) miała miejsce niedawno kolejna klęska. Wyrżnięto tam kulika eskimoskiego. To był ptak strzelany masowo – jego mięso można było kupić w supermarketach. Ostatnie stwierdzenie kulika eskimoskiego miało miejsce w roku 1983…

[madohora]

Do wszystkich historycznych wyginięć gatunków doprowadził bezpośrednio lub pośrednio człowiek. Po pierwsze: przez polowania, również polowania dla zdobycia mięsa. Po drugie: przez niszczenie siedlisk. I choć zanik siedlisk w wyniku działalności człowieka jest współcześnie poważną przyczyną ginięcia gatunków, jest to problemem, który ma zaledwie 30-40 lat. Wszystkie wcześniejsze przypadki, kiedy z powierzchni Ziemi znikał jakiś gatunek, to była wielka, intensywna i niczym nie ograniczona eksploatacja przyrody przez człowieka

[madohora]

Zwierzęta nie mają żadnych szans w spotkaniu z człowiekiem. Dysponujemy pełnym i skutecznym arsenałem, nigdy nie byliśmy tak dobrze wyposażeni, jak obecnie, aby móc skutecznie zabijać dzikie zwierzęta. Paśniki, lizawki, nęciska, celowniki optyczne, broń półautomatyczna, wabiki głosu, bałwanki (plastikowe ptaki, mające zachęcić do wylądowania ptaki żywe), krykuchy, czyli żywe ptaki wyhodowane i przywiązane po to, aby wabiły swoich towarzyszy.

[madohora]

W roku 2007 Państwowa Rada Ochrony Przyrody sformułowała dokument, o którym niewiele osób pamięta: ‘Najważniejsze problemy ochrony przyrody w Polsce’ www.nawschodzie.pl/projekty_zrealizowane/prop.pdf. Zdefiniowała tam 77 zasadniczych problemów ochrony przyrody w naszym kraju. Większość z nich niestety pozostaje aktualna do dzisiaj.

[madohora]

Prezes koła łowieckiego zapewnił, że wszystkie odstrzały, a zwłaszcza dzika, odbywają się w ramach planowanych redukcji zwierzyny. Powoływał się również na ogromne szkody, powodowane przez te zwierzęta. Dlatego co roku jest sporządzany plan odstrzałów w parku i jego otulinie, zatwierdzany przez dyrektora parku.

[madohora]

W 1134 w Neapolu powstała pierwsza Akademia Jeździecka. Ówczesne metody pracy z końmi należały do bardzo drastycznych i skupiały się na karaniu zwierzęcia. Sporty konne mają jednak swój początek w kawalerii: w czasach pokoju musztra oraz wojenne ćwiczenia były przedmiotem współzawodnictwa. Do XVIII wieku polskie jeździectwo uznawane było za najlepsze na świecie. Po nim jednak, aż do XIX wieku polskie zasługi przypisywane były zaborcom i sport ten mógł zacząć rozwijać się w Polsce dopiero po I wojnie światowej. Kolejna wojna znów wstrzymała rozwój dyscyplin i sport ten zaczął się rozwijać dopiero po 1989

[madohora]

[madohora]

Oficerki – buty o wysokich cholewach, zazwyczaj skórzane, używane do jazdy konnej. Mają sztywną i pozbawioną wyraźnego bieżnika podeszwę, która umożliwia prawidłowe oparcie stopy w strzemieniu i pozwala na bezpieczne wysunięcie stopy w razie upadku z konia. Cholewa jest często usztywniona w tylnej części tak, aby nie opadała i nie marszczyła się w dolnej części.

[madohora]

[madohora]

Aby oficerki zachowały połysk należy je najpierw przeczyścić mlekiem. Trochę mleka przelewamy do blaszanego naczynia i lekko podgrzewamy. Powinno mieć taką temperaturę jak mleko dodawane do ciasta drożdżowego, czyli letnie. Za pomocą ściereczki czyścimy oficerki. Odstawiamy je na chwilę. Po jakimś czasie nakładamy pastę do butów. Polerujemy płócienną ściereczką.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Koszule kobiece i męskie były początkowo jednakowe, różnice zaczęły się pojawiać w XII wieku. Długość koszul bywała różna: w XII wieku sięgały tylko do kolan, później były długie aż do stóp, by w XIV wieku znów ulec skróceniu.

[madohora]

Wśród najuboższych warstw społecznych koszula była często jedynym odzieniem. Zwłaszcza prace polowe czy rzemieślnicze wykonywano jedynie w koszulach, w celu oszczędzenia odzieży wierzchniej. W miarę upływu wieków ta robocza koszula zmieniła się w kitel czy ochronny fartuch.

[madohora]

Krój koszuli znacząco zmienił się w XVI wieku: zaczęto stosować poszerzające ją kliny, wszywane przede wszystkim pod pachami. Koszula męska została rozcięta z przodu. Widoczne spod odzieży wierzchniej części koszuli stały się bogato zdobione haftem, a później i koronkami. Takie haftowane kołnierze i mankiety odpruwano od zniszczonej koszuli i powtórnie wykorzystywano. Ozdobne, haftowane bądź obszyte koronkami koszule zachowały się w wielu strojach ludowych.

[madohora]

W XVI wieku we Włoszech, zarówno wśród mężczyzn, jak i kobiet, modne były tzw. koszule hiszpańskie bądź złote: szyte z kolorowego jedwabiu i haftowane złotem lub srebrem. Lukrecja Borgia miała dwieście takich koszul.

[madohora]

Koszule typu wojskowego i wzorowane na nich koszule sportowe mają po obu stronach piersi kieszenie, na ogół zapinane, a czasem też dodatkowe kieszonki, także na rękawach. Miewają też z tyłu pętelkę, umożliwiającą zawieszenie ubrania na haczyku. Pozostałością po mundurze są pagony. Takie koszule są też częścią umundurowania, zwłaszcza letniego, wielu sił wojskowych i policyjnych, a także skautów i harcerzy.

[madohora]

W latach 70. XX wieku popularne stały się tzw. koszule hawajskie, bardzo kolorowe i wzorzyste. Używane są głównie podczas letniego wypoczynku, a nosi się je wypuszczone na spodnie.

[madohora]

[madohora]

toczek [fr.],
okrągła czapka bez ronda, przylegająca do głowy;
także rodzaj zawoju z drapowanej tkaniny jedwabnej lub aksamitnej, ozdobionego kosztowną klamrą; znany od XVI w.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Tybinka – część siodła stanowiąca bok siodła z poduszką kolanową, o którą jeździec opiera kolano.
Istnieją dwa rodzaje tybinek:
tybinka duża – płat siodła po bokach siedziska,
tybinka mała (podtybinka) – leży pod dużą tybinką, przykrywa przystuły, czyli pasy, do których mocowany jest popręg.
Ustawienie tybinek (niezmienne dla konkretnego siodła), wraz z budową siedziska, wpływa na dosiad jeźdźca i reguluje działanie pomocy jeździeckich, szczególnie łydek

[madohora]

Popręg – element rzędu końskiego. Przebiega on pod brzuchem konia, łącząc obie strony terlicy. Jego głównym zadaniem jest utrzymanie siodła we właściwym położeniu na grzbiecie konia. Występują jeszcze popręgi dodatkowe np. w siodłach typu west, oraz przy niektórych typach sakw.

[madohora]

Dopasowanie popręgu:

Klamry popręgu zapinamy do przystuł (pasy przytwierdzone do terlicy na stałe).
Jeśli występują 3 przystuły, używamy pierwszej i ostatniej, środkową pozostawiając wolną.
Popręg powinien przebiegać ok. szerokości dłoni od łokcia konia.
Optymalne dopięcie pozwala na swobodny ruch klatki piersiowej konia, jednocześnie zapobiegając przesuwaniu się siodła. Przyjęte zostało, że pod popręg powinno się w miarę swobodnie włożyć 2 palce.
Po przejściu przez konia pewnego dystansu należy sprawdzić stan dociągnięcia popręgu.

[madohora]

Do siodeł typu angielskiego (sportowe) – najbardziej rozpowszechnione, posiadają po 2 sprzączki po obu stronach. Mogą być zrobione ze sznurka, skóry lub tworzywa sztucznego. Dodatkowo mogą być zaopatrzone w gumowe taśmy lub inne elementy w zależności od przeznaczenia i inwencji twórcy.

[madohora]

Do kulbak polskich – podobne do sportowych. Sprzączki są szersze ze względu na szerokość przystuł. Wykonane ze sznurka lub taśm połączonych skórzanymi poprzeczkami.

[madohora]

[madohora]

Większość puślisk ma regulowaną długość, którą dopasowuje się do wzrostu jeźdźca oraz do uprawianej dyscypliny jeździeckiej. Podstawowym sposobem na jej dopasowanie jest sprawdzenie, czy przy umieszczonym pod pachą strzemieniu długość puśliska wraz ze strzemieniem równa jest długości wyprostowanego ramienia jeźdźca, dotykającego dłonią maszynki mocującej przy siodle, stojąc na wprost boku osiodłanego konia. Taka długość obydwu puślisk powinna zapewnić podstawowy komfort po wejściu na konia. Po dopasowaniu długości sprzączki puślisk muszą zostać wciągnięte tuż obok maszynek/

[madohora]

[madohora]

Najczęściej jest to filcowa, sukienna, niekiedy futrzana podkładka pod siodło, chroniąca grzbiet konia przed otarciami, a siodło przed końskim potem; nazywana też potnikiem. Dawniej określano tak również ozdobną tkaninę nakładaną pod siodło lub na wierzch, pokrywającą całe zwierzę lub jego zad

[madohora]

Obecnie najczęściej spotyka się czapraki wykonane z bawełny, które odpowiednio chronią zwierzę przed otarciami.

[madohora]

[madohora]

terlica – szkielet (stelaż) każdego siodła.

[madohora]

Terlica – stanowi szkielet (stelaż), każdego siodła. W jej skład wchodzą takie części jak: siedzisko, maszynki (zamki puślisk) oraz przedni i tylny łęk (w siodle klasycznym – angielskim) lub ławki, rożek, widelec i tylny łęk (w siodle westernowym). Do budowy terlicy wykorzystuje się dziś głównie tworzywa sztuczne, kiedyś terlice wykonywano z drewna.

[madohora]

Aby dobrze dopasować siodło do jeźdźca oraz konia należy wziąć pod uwagę dwa podstawowe czynniki
Rozstaw łęku, czyli kąt, jaki tworzą ramiona przedniej części siodła
Rozmiar siedziska najczęściej podawany w calach długości (siodło mierzymy od najwyższego punktu przedniego łęku w linii prostej do najwyższego punktu tylnego łęku). Rozmiary wahają się od 13-14 cali (dzieci) przez 15,5-16,5 cala (młodzież i osoby szczupłe) do 18 (osoby dorosłe).

[madohora]

[madohora]

Zapoprężenie – nadwyrężenie mięśni piersiowych konia z powodu przemieszczania się ich pod mocno dopiętym popręgiem. Może nastąpić podczas schylania się konia (schylania szyi, np. w celu skubania trawy) lub obracania konia w wąskiej przestrzeni, np. w wąskim stanowisku, w podciągniętym do jazdy popręgu. Mocno dopięty popręg nie pozwala na właściwe kurczenie się mięśni konia w wymienionych sytuacjach i im podobnych.

[madohora]

Pozostawianie popręgu jedynie lekko dopiętego w momentach, gdy koń nie jest użytkowany pod jeźdźcem. Należy także uważać, by podczas jazdy konnej koń nie schylał się np. w celu skubania trawy. Popręg powinien też być dociągany stopniowo – nie powinno się go dociągać maksymalnie tuż po osiodłaniu zwierzęcia; należy poczekać na stopniowe rozluźnienie się zwierzęc

[madohora]

Do objawów zapoprężenia należą: obrzęk, sztywność i bolesność mięśni piersiowych konia w okolicy mocowania popręgu.

[madohora]

W leczeniu stosuje się przykładanie zimnych okładów i masaże. Koń zapoprężony nie może być siodłany, możliwa jest jedynie lekka praca: lonżowanie i jazda na oklep. Leczenie zapoprężenia trwa około tygodnia.

[madohora]

[madohora]

siodła skokowe,

[madohora]

rajdowe i wojskowe (kulbaki),

[madohora]

Odmianą siodła jest takie, na którym niegdyś podróżowały damy. Siodło dla pań które nie nosiły wówczas spodni, i którym "nie przystoi siedzieć na koniu okrakiem" musiało wyglądać inaczej niż "zwykłe" siodło. Jego początki sięgają siodła fotelowego, które służyło do transportu dzieci i kobiet. Siedziało się w nim całkowicie bokiem i niemożliwa była jazda chodami wyższymi niż stęp, oraz kierowanie koniem. Ten mebel udoskonaliła dopiero Katarzyna Medycejska, dodając do niego uchwyt trzymający prawą nogę (tzw. kulę), dzięki czemu stało się możliwe siedzenie przodem do kierunku jazdy, ale nie okrakiem. W kolejnych latach siodło ulepszano tak, że jazda po damsku stała się dzisiaj prawie równie bezpieczna jak klasyczna

[madohora]

W grupie tej znajduje się m.in. wędzidło Fillisa

[madohora]

Bardzo podobnie do Hackmore działa ogłowie typu bosal używanym w stylu westernowym.

[madohora]

Kawecan – rodzaj uzdy służący do prowadzenia konia z ziemi, lonżowania, naziemnej pracy z koniem (np. na długich wodzach), a także do jazdy. Składa się z wzmocnionego nachrapnika, który ma trzy miejsca do zapięcia lonży i wodzy lub wypinaczy. Lonżę przypina się do środkowego, obrotowego pierścienia, natomiast boczne kółka służą do mocowania wodzy pomocniczych (jeśli nie używa się ogłowia wędzidłowego). Kawecan stabilizuje od spodu pasek podgardlany. Kawecan może wywierać duży nacisk na kość nosową konia; w zależności od budowy nachrapnika i jego wypełnienia. Podczas lonżowania ułatwia uzyskanie prawidłowego wygięcia na łuku, a podczas pracy z ziemi pozwala na bardziej subtelną komunikację z koniem (na przykład przy pracy na długich wodzach). Najczęściej stosowany w jeździectwie klasycznym.

[madohora]

[madohora]

Czambon – wodza pomocnicza, bardzo przydatna przy pracy z koniem na lonży oraz pod siodłem. Do pracy pod siodłem stosuje się tylko czambon gumowy lub gogue, z kolei czambon stały (tj. skórzany) służy jedynie do lonżowania. Czambon stały pozwala na pracę na tzw. niskiej ramie, zachęca do wejścia na wędzidło jednocześnie aktywizując mięśnie grzbietu. Czambon gumowy, nazywany najczęściej "gumami" służy do łatwego i szybkiego wprowadzenia konia na wędzidło i ustawienia głowy w zganaszowaniu, jednak niesie ryzyko przeniesienia kontaktu z wodzy na wypięcie i nieprawidłowej komunikacji w późniejszym okresie pracy.

[madohora]

Gogue działa bardzo podobnie do czambonu stałego, jednak ze względu na różnicę w sposobie zapinania nadaje się również do pracy z siodła. Zwykle jest skórzano-parciany. Jego wodza przypięta jest do popręgu, przechodząc między przednimi nogami konia. Jest przypięty przez kółka od wędzidła oraz przez kółeczka na pasku przymocowanym przy potylicy konia. Jest łagodniejszy w oddziaływaniu na kąciki pyska konia.

[madohora]

m energii ruchu, a każdy krok zaczynał się od popchnięcia zadem wkraczającym pod tułów. Możesz nieświadomie zepsuć dobrze ruszającego się konia przez to, że sprowokujesz go do schowania się za wędzidło i utratę energii ruchu.
3. Pamiętaj, że koń efektywniej uczy się przez łagodne stopniowanie wymagań. Szybciej i trwalszy uzyskasz postęp w szkoleniu, unikając bardzo restrykcyjnych wymagań.
4. Używając patentów pamiętaj, że musisz stawiać kilkuminutowe wymagania przedzielane przerwami. Koń prowokowany przez działanie twoje i patentu, będzie używał mięśni, które do tej pory nie pracowały. Będą one szybko się męczyć i jeżeli przesadzisz, napotkasz opór wynikający z nieprzyjemnego uczucia bólu mięśni. Bądź przygotowany na to, że te mięśnie mogą konia boleć następnego dnia z powodu zakwasów.
5. Zdawaj sobie sprawę, że patenty, które możesz zastosować w pracy z koniem, dzielą się na te, których działanie uzależnione jest od twojej ręki (np. czarna wodza) i te, które działają bez udziału twoich rąk, a działanie ich zależy od zachowania się konia. Na to zachowanie ty możesz mieć wpływ, jeśli potrafisz.
6. Zaraz po zakończeniu lekcji odepnij lub zluzuj zupełnie używany patent. Przedobrzenie, zbyt długie forsowanie na koniu uległości, zniechęca konia do pracy i rujnuje postęp.

[madohora]

Forgurt – dodatkowy pas zapinany przed siodłem. Umieszczone są na nim tzw. "ławki" czyli uchwyty zapobiegające przesuwaniu się siodła do przodu. Forgurt używany jest w przypadku koni o słabo zarysowanym kłębie. Inny sposób zapobiegania przesuwaniu siodła do przodu to podogonie. W przypadku zsuwania się siodła do tyłu używamy napierśnika.

[madohora]

Podogonie – pas, który z jednej strony przymocowany jest do siodła, a z drugiej strony zakończony jest pętlą służącą do przewleczenia ogona konia. Pętla po przewleczeniu powinna znaleźć się pod rzepem ogona.

[madohora]

Podogonie zapobiega przesuwaniu się siodła do przodu, w przypadku gdy nie znajduje ono oparcia na kłębie konia. Z tego powodu najczęściej podogonie używane jest u kuców (niski kłąb to cecha charakterystyczna ich budowy). Zdarzają się również duże konie o słabo zarysowanym kłębie lub wąskiej klatce piersiowej, wymagające stosowania podogonia.

[madohora]

Inny sposób zapobiegania przesuwaniu siodła do przodu to forgurt (vorgurt).

[madohora]

Przesuwaniu siodła do tyłu zapobiega napierśnik.

[madohora]

[madohora]

Podpierśnik – część rzędu jeździeckiego, mylnie określana często mianem napierśnika z którym jednak dzieli funkcje zapobiegania zsuwania się siodła do tyłu, co może być spowodowane budową konia (np. mocnym wykłębieniem) lub uprawianą dyscypliną jeździecką taką jak: skoki przez przeszkody, WKKW.

[madohora]

Podpierśnik ma kształt litery Y – boczne ramiona mocuje się do pierścieni siodła, zaś łączący je pas przebiega między przednimi nogami konia i zaczepiany jest do popręgu. Długość wszystkich pasów jest regulowana. Miejsce w którym się one łączą nazywa się rozetą – zazwyczaj jest to metalowy pierścień na skórzanej podkładce. Do rozety bywa dopinany wytok, dzięki czemu podpierśnik może łączyć dwie funkcje.

[madohora]

Podpierśniki na ogół wykonywane są ze skóry – w całości, lub z ramionami z gumowej taśmy, a do siodła mogą być dopinane na sprzączki i karabińczyki. Są także podpierśniki wykonywane z tworzywa PCV, wykorzystywane m.in. w rajdach długodystansowych, razem z podobnymi ogłowiami.

[madohora]

Odmianą jest tzw. podpierśnik myśliwski – z poprzeczką łączącą ramiona i leżącą przed kłębem konia, w zagłębieniu na końcu szyi przed kłębem konia (tzw. wcięciu siekiery). Swoje podpierśniki mają również miłośnicy stylu western.

[madohora]

[madohora]

Napierśnik – część rzędu końskiego, zapobiegająca zsuwaniu się siodła do tyłu, co może być spowodowane budową ciała niektórych koni lub uprawianą aktywnością, zwłaszcza w skokach przez przeszkody czy WKKW

[madohora]

Napierśnikami zwykło się o określać wszystko, co leży na końskiej piersi, tymczasem fachowe nazewnictwo wyróżnia napierśnik i podpierśnik.[2] Napierśnik jeździecki ma budowę podobną do zaprzęgowego: składa się z pasa piersiowego z pętlami zaczepianymi do popręgu oraz z rzemienia szyjnego, który utrzymuje całość w miejscu. Wytwarzany jest ze skóry lub szerokiej i mocnej gumowej taśmy. Czasem bywa połączony z wytokiem. Napierśniki są współcześnie rzadziej używane, gdyż część jeźdźców uważa, że krępują ruch łopatek konia

[madohora]

Pelham składa się z :
czanek, do których przypina się wodze,
ścięgierza (wędzidła) różnych rodzajów,
łańcuszka (lub paska) zapinanego pod szczęką konia

[madohora]

Pehlam stosuje się wraz z jedną lub z dwiem parami wodzy. Przy zastosowaniu dwóch par wodzy, możliwe jest osobne działanie częścią wędzidłową i czankami. Przy zastosowaniu jednej wodzy, działanie łączy i uśrednia oba elementy

[madohora]

Nie należy używać go przy szkoleniu młodych koni ani podczas nauki jazdy.

[madohora]

Pelham do jazdy western jest rodzajem stosowanego w niej munsztuka. Wyróżnia się tym, że przy części wkładanej do końskiego pyska występują dodatkowe pierścienie do mocowania dodatkowych wodzy

[madohora]

[madohora]

Bat (także: bicz) – narzędzie złożone z rzemienia i sznura na pręcie lub kijku, stosowane do popędzania zwierząt, dawniej do wymierzania kar cielesnych, czyli plag. Także chłosta. Specyficznym typem bata jest bat do lonżowania – z długą rączką i długą końcówką, wykorzystywany między innymi przy lonżowaniu po kole, powożeniu oraz tresurze.

[madohora]

Stęp zebrany
Ślady tylnych kopyt nie sięgają przednich lub je pokrywają. Praca kończyn w stępie zebranym jest bardzo energiczna. Krok jest krótszy niż w stępie pośrednim, ale bardziej wyniosły.

[madohora]

Harmonijne użycie pomocy jeździeckich wymaga wielu lat praktyki oraz tzw. wyczucia jeździeckiego. Wyczucie jeździeckie polega na odczuwaniu skali i skuteczności stosowanych pomocy. Instruktorzy i trenerzy w toku szkolenia pomagają wykształcić wyczucie jeździeckie u jeźdźców. Właściwe używanie pomocy jeździeckich przez instruktorów i trenerów prowadzi także do wyszkolenia konia

[madohora]

Wolta – jeździecka figura ujeżdżeniowa, w trakcie której jeździec siedząc w pełnym siadzie wykonuje wraz z koniem okrąg. Figura ta może być wykonana we wszystkich chodach konia (oprócz cwału). Wolty jako figury ujeżdżeniowe mają średnicę 6, 8 lub 10 metrów; jeśli jest ona większa niż 10 metrów, stosuje się nazwę koło, podając jego średnicę

[madohora]

PASAŻ W WYKONANIU KONIA FERRO

[madohora]

Praca z ziemi jest niezbędnym elementem nauki młodego konia, który ma być następnie użytkowany przez ludzi (nie tylko do jazdy wierzchem). We wstępnym szkoleniu celem jest zaakceptowanie przez konia sprzętu jeździeckiego, wykonywanie podstawowych poleceń w rozluźnieniu i nabycie umiejętności skupienia się na człowieku w sytuacjach różnych rozproszeń. Taka praca z młodym koniem pozwala na wstępne przygotowanie jego mięśni do przyjęcia zwiększonego obciążenia, jakim będzie ciężar jeźdźca.

[madohora]

przyzwyczajania do obciążenia (jeźdźca na grzbiecie, albo ciężaru ciągniętego przez konia w przypadku przyuczania do powożenia)

[madohora]

Ateńskim odpowiednikiem ekwitów byli hippeis

[madohora]

O elitarności tej grupy świadczy fakt, że w czasach największej zamożności Aten obywatelska armia tej polis miała najwyżej 1000 konnych wojowników.

[madohora]

Później definicja hippeis, jako grupy społecznej, oderwała się od możności podjęcia konnej służby w armii.

[madohora]

Ich odpowiednikiem w Rzymie byli ekwici.

[madohora]

Wykorzystywana jest do mycia podłóg, ale także na przykład do pielęgnacji koni

[madohora]

Nazwa szczotka ryżowa jest myląca – materiał, z którego wykonywane jest włosie klasycznej szczotki ryżowej otrzymywany jest z sorgo, lecz nieprecyzyjnie nazywany jest słomą ryżową. Regionalnie spotyka się także nazwy takie jak szrober, szruber, śruber, śruper, śrupok od niemieckiego Schrubber.

[madohora]

Kopystka – narzędzie służące do czyszczenia kopyt końskich. Za pomocą kopystki usuwa się różnego rodzaju materię, która utkwiła we wklęsłej podeszwie kopyta: słomę, wióry, brud, odchody, a także drobne kamyczki, piasek i inne obce ciała.

[madohora]

Zasada oczyszczania zgrzebłem jest podobna do wcześniej wspomnianego sposobu. Pielęgnację powinno się rozpocząć od szyi konia, wykonując ciągłe ruchy - kończąc na zadzie konia. Pamiętaj, że co jakiś czas zgrzebło również należy wyczyścić. Najlepszą metodą w tym przypadku jest po prostu uderzanie zgrzebłem o ścianę boksu. W szybki i skuteczny sposób pozbędziemy się wszelkiego brudu i kurzu.
Decydując się na zakup gumowego zgrzebła, w pierwszej kolejności warto zapoznać się z ofertą nie jednego sklepu jeździeckiego, a wielu. W niektórych sklepach mamy możliwość zakupić bardzo małe zgrzebło gumowe, dzięki któremu bez stresu dla konia, wyczyścimy mu łeb z martwego naskórka czy też starej sierści. Zgrzebło jest schowane pod naszą dłonią, więc koń ma wrażenie, że go głaszczemy. Takie zgrzebło znakomicie nada się dla koni, które są bardzo nerwowe i które nie pozwalają na wykonywanie jakichkolwiek czynności przy ich głowach.

[madohora]

[madohora]

3. Miękka szczotka
Czas aby sierść Twojego konia zaczęła błyszczeć
Po usunięciu sklejonej sierści i kurzu, wyczyszczeniu gumowym lub metalowym zgrzebłem, należy zająć się czyszczeniem konia miękką szczotką wykonaną z naturalnego włosia. Podczas przeprowadzanego zabiegu pielęgnacji, czyścimy konia w miejscach gdzie znajduje się siodło, popręg oraz ochraniacze. Miękką szczotką czyścimy również głowę konia i uszy.

[madohora]

[madohora]

4. Grzebień do grzywy
W niezbędnych przyrządach do pielęgnacji konia, powinien znaleźć swoje miejsce także grzebień do grzywy. Grzywa konia powinna być zawsze dokładnie wyczesana i pozbawiona słomy. Najbardziej popularny jest grzebień metalowy. Jeśli nie posiadamy takiego przyrządu, możemy użyć plastikowe zgrzebło.

[madohora]

[madohora]

7. Szczotko-kopystka lub kopystka
Koń większość swojego czasu spędza w boksie, gdzie podłoże jest brudne i wilgotne. Należy zadbać o regularne i precyzyjne oczyszczanie kopyt, które ochroni naszego pupila przed gniciem strzałki. Oprócz czyszczenia kopystką, warto zapewnić mu ruch na świeżym powietrzu. Przestrzegając tych czynności, nasz koń będzie miał zadbane i zdrowe kopyta. Warto także zadbać o regularne czyszczenie przez kowala.

[madohora]

[madohora]

Kiszonka – pasza objętościowa, np. z zielonek, parowanych ziemniaków lub wysłodków, zakonserwowana naturalnie (biologicznie) w wyniku fermentacji lub chemicznie przez dodanie specjalnego preparatu (konserwantu. Kiszonki zapewniają dostęp do pasz objętościowych przez cały rok. Są dużo łatwiejsze w magazynowaniu niż siano. Skład chemiczny prawidłowo zakiszonego materiału różni się niewiele od materiału wyjściowego. Zakiszana masa wymaga silnego ugniecenia, celem wyparcia powietrza. Przy zakiszaniu roślin niskobiałkowych można stosować dodatki substancji azotowych (np. mocznik); rośliny wysokobiałkowe można mieszać z zasobnymi w węglowodany. Z podsuszonej zielonki uzyskuje się kiszonkę o dużej zawartości suchej masy (40–50%), tzw. sianokiszonkę[4]. Kiszonkę należy dobrać w zależności od rodzaju bydła i innych zwierząt Ze względu na minimum cukrowe rośliny dzieli się na:

[madohora]

łatwo kiszące się, które zawierają wystarczającą ilość lub nadmiar cukrów, np. kukurydza trawa sudańska, owoce dyni, kapusta, topinambur, burak cukrowy, owies, słonecznik, rzepak, liście okopowych korzeniowych, trawy (potraw), ziemniak, wysłodki buraczane, pulpa ziemniaczana; pasze te mimo różnej zawartości wody kiszą się dobrze bez konserwantów,

[madohora]

niekiszące się, do których należą: pokrzywa, lucerna, seradela, soja, łodygi dyni, pomidorów, lędźwian i in.; rośliny te można zakisić tylko po zastosowaniu konserwantów, dodaniu 3–4% melasy lub innych pasz zawierających cukier bądź przez zmieszanie z roślinami łatwo kiszącymi się w stosunku 2:1 lub 3:1.

[madohora]

Pierwotny zasięg rodzaju obejmuje rozległe obszary w obrębie tzw. Starego Świata na półkuli północnej: niemal całą Europę (bez Wysp Brytyjskich i Islandii), Azję (bez części południowo-wschodniej i północno-wschodniej), północną Afrykę oraz Etiopię i Kenię. Rośliny z tego rodzaju rosną poza tym introdukowane niemal wszędzie poza obszarami okołopolarnymi i równikowymi.

[madohora]

Rodzaj z rodziny wiechlinowatych (Poaceae), rzędu wiechlinowców (Poales). W obrębie rodziny należy do podrodziny wiechlinowych (Pooideae), plemienia Poeae, podplemienia Aveninae]. W obrębie podplemienia rodzaj sytuowany jest w pozycji siostrzanej względem rodzaju rajgras Arrhenatherum, podczas gdy pozycję bazalną dla tej pary zajmuje rodzaj owsica Helictotrichon.

[madohora]

Owies głuchy (Avena fatua L.) – gatunek zboża należący do rodziny wiechlinowatych. Jako gatunek rodzimy występuje w Eurazji i północnej Afryce. Ponadto szeroko rozprzestrzeniony jako gatunek zawleczony w regionach o klimacie umiarkowanym. W Polsce spotykany głównie na południu, gdzie jest pospolitym chwastem w uprawach.

[madohora]

brane w kwiatostan – wiechę z licznymi gałązkami, które w okresie późniejszym zwisają. Kłoski dorastają do 18–22 mm długości, przeważnie 3-kwiatowe, rzadziej 2-kwiatowe. Plewy równe lub dłuższe od kwiatów. Oś kłoska po dojrzeniu rozpada się powyżej plew i między kwiatami

[madohora]

Owies jest rośliną dnia długiego. Krótki dzień wpływa na znaczne przedłużenie okresu wegetacji, a długi dzień skraca okres rozwoju wegetatywnego i powoduje szybsze wytworzenie wiech. Jest to następną przyczyną dużej wrażliwości owsa na opóźnienie siewu – im później dokonuje się siewu tym dzień jest dłuższy, czyli zaznacza się wpływ warunków ograniczających produktywność wiech. Ze względu na okres wegetacji owies może występować jako forma jara i ozima. W Polsce uprawia się wyłącznie odmiany jare.

[madohora]

Owies kiełkuje już w temperaturze 2–3 °C powyżej zera. Jednak w tych warunkach proces ten przebiega bardzo wolno i postępuje szybciej dopiero przy 5–7 °C. Wschody pojawiają się po 8–12 dniach od siewu. Wkrótce po wschodach rozpoczyna się wytwarzanie następnych liści i jednocześnie krzewienie, któremu sprzyja temperatura 6–12 °C. Strzelanie w źdźbło zachodzi najlepiej przy temperaturze 12–16 °C, a wysokość źdźbła łącznie z wiechą wynosi 0,8–1,3 m.

[madohora]

Owies jest rośliną samopylną, kwitnienie odbywa się na ogół przy zamkniętych plewkach. Mimo samopylności, w około 6% dochodzi do zapylenia obcym pyłkiem. Jedna roślina kwitnie przeciętnie około 6–7 dni. W ciągu dnia kwitnienie najintensywniej przebiega między godziną 14 a 16, przy czym w dużej mierze zależy to od przebiegu pogody. Wyższa temperatura, duża wilgotność powietrza oraz ciepły wiatr znacznie je przyspieszają. Deszcz i zimno natomiast wstrzymują kwitnienie. Każda odmiana kwitnie inaczej. Jedne kwitną przed wykłoszeniem, inne w czasie jego trwania lub zaraz po, a jeszcze inne dopiero po wykłoszeniu wytwarzają kwiaty.

[madohora]

Owies zwyczajny nie znosi dużych mrozów, ale może być wysiewany bardzo wcześnie, ponieważ jest odporny na przymrozki. Zaczyna kiełkować już w temperaturze 2–3 °C, po około 1-2 tygodniach od siewu pojawiają się pierwsze wschody.

[madohora]

Owies występuje w formie jarej i ozimej. W Polsce ze względu na uwarunkowania klimatyczne uprawia się głównie formę jarą a zbiory przypadają na przełomie lipca i sierpnia.

[madohora]

Nie powinien być uprawiany na glebach przepuszczalnych ponieważ ma duże wymagania odnośnie do wilgotności gleby, z tego powodu źle znosi susze. Z drugiej strony ma bardzo rozbudowany system korzeniowy i dużą zdolność pobierania składników pokarmowych.

[madohora]

Słoma owsiana zawiera pektyny, witaminę A, dużo krzemionki (70% w popiele) i wapnia

[madohora]

Ziele owsa zawiera cukry, w skład których wchodzą polisacharydy i oligosacharydy. Ponadto flawonoidy, saponiny steroidowe, rozpuszczalną w wodzie krzemionkę oraz makro- i mikroelementy. Saponiny owsa mają działanie przeciwbakteryjne i grzybobójcze.

[madohora]

W lecznictwie ludowym płatki owsiane i kleik z płatków są znanym środkiem dietetycznym przy zaburzeniach żołądka i jelit. Płatków owsianych po ugotowaniu można używać w nadczynności tarczycy oraz przy nadciśnieniu tętniczym. Zaliczane są do środków zwiększających popęd płciowy, również odmładzających i przeciwdziałających przedwczesnemu starzeniu się organizmu. Owies korzystnie działa na błony śluzowe i aktywizuje hormony. Działając przeciwzapalnie i przeciwbólowo przyśpiesza gojenie ran.

[madohora]

Na świecie uprawia się owies na ok. 17,9 mln ha, co stanowi 3% areału zajętego przez zboża. Średni plon z ha wynosi ok. 2 ton. Najwyższe plony z 1 ha uzyskuje się w Irlandii (6t), Holandii (5,8t) i Anglii (5,5t). W Polsce uzyskuje się średnio plony rzędu 2,53 t/ha. Przed wojną powierzchnia upraw owsa w Polsce wynosiła ok. 1 mln ha, jednak w miarę rozwoju mechanizacji, gdy systematycznie zmniejszało się pogłowie koni, zmniejszał się też jego udział w strukturze zasiewów zbóż i teraz zajmuje ok. 6% (550 tys. ha).

[madohora]

Wymagania glebowo-klimatyczne warunkują zasięg uprawy owsa. Zaliczany jest do roślin klimatu umiarkowanego i wilgotnego, nie znosi dużych mrozów, ale jest odporny na przymrozki wiosenne. Polecany jest na wszystkie gleby, z wyjątkiem bardzo lekkich, suchych piasków oraz gleb o wadliwych stosunkach wodnych.

[madohora]

W 2004 roku zebrano 25,9 miliona ton owsa z zasiewów o powierzchni 11666 tysięcy hektarów. Główni producenci to: Rosja (19,1%), Kanada (14,2%), USA (6,5%). Polska, z powierzchnią zasiewów równą 520 tysięcy hektarów i zbiorami 1,4 miliona ton plasuje się na czwartym miejscu (5,5% produkcji).

[madohora]

W uprawie właściwej (twórczej) owsa, jak i wszystkich zbóż głównym celem jest wyhodowanie odmian nowych, o wyższym poziomie plonowania w stosunku do odmian uprawnych. Dzieje się tak ponieważ plon i jego wielkość dla celów gospodarczych stanowią podstawowe kryterium oceny odmiany. W uprawie zbóż można zakładać zmianę niektórych cech fizjologicznych, składu substancji zapasowych ziarna, odporności roślin na niedobory wody czy na najczęściej spotykane patogeny. Istotną rolę w ochronie przed fuzariozą odgrywa hodowla odpornościowa.

[madohora]

padok, paddock,
wybieg dla koni;
plac, zwykle trawiasty, przeznaczony do wychowu młodych koni i rekonwalescencji koni po chorobie; terminu „padok” używa się też na określenie rozprężalni (terenu do rozgrzewki dla koni), np. przy torze wyścigów konnych, gdzie dżokeje dosiadający koni prezentują się publiczności przed wyjściem na tor.

[madohora]

Ponadto jest to miejsce, w którym z kierowcami mogą spotkać się dziennikarze i zaproszeni goście (przede wszystkim ludzie show-biznesu), dostęp zwykłych kibiców jest jednak niemożliwy lub bardzo utrudniony. Padok jest dla wszystkich związanych z Formułą 1 przede wszystkim miejscem spotkań i spędzania wolnego czasu. To tam kierowcy, inżynierowie i dziennikarze z całego świata spędzają ze sobą czas, wymieniając się uwagami, komentarzami i plotkami, nie tylko o wyścigach. O ile wyścig Formuły 1 trwa tylko niecałe dwie godziny w niedzielne popołudnie, to padok tętni życiem już od czwartkowego popołudnia, aż do niedzielnego wieczoru.

[madohora]

W starożytnej Grecji był placem o zarysie wydłużonego prostokąta, zakończonym z węższych stron półokrągło i pełniącym funkcję toru wyścigowego dla koni i rydwanów[2]. Tor długości ok. 364 metrów wzdłuż dłuższych boków posiadał widownię, którą początkowo stanowiło naturalne zbocze wzgórza uzupełniane nasypem ziemnym (jak np. w Olimpii), później widownię tworzyły trybuny, najpierw drewniane, z czasem kamienne. Najbardziej znane znajdowały się w Olimpii (z VIII wieku p.n.e.) i przy sanktuarium Zeusa na arkadyjskiej górze Lykajon

[madohora]

W starożytnym Rzymie funkcję hipodromu pełniły cyrki dostosowane do wyścigów konnych i kwadryg. W rzymskich domach prywatnych hipodromem nazywano też cienistą aleję przeznaczoną do ćwiczeń jazdy konnej

[madohora]

W Polsce istnieją trzy (2008) hipodromy o klasycznym przeznaczeniu, czyli tory wyścigów konnych:
Hipodrom Sopot
Wrocław-Partynice
Warszawa-Służewiec

[madohora]

[madohora]

[madohora]

TOR WYŚCIGÓW KONNYCH SŁUŻEWIEC

[madohora]

JARANTÓW

[madohora]

hipodrom [gr.],
w staroż. Grecji tor wyścigowy przeznaczony dla koni i zaprzęgów konnych, w kształcie wydłużonej podkowy lub elipsy, z widownią schodkową na dłuższych bokach; wspomniany już w Iliadzie Homera;
do najstarszych należy hipodrom w Olimpii, na którym 680 p.n.e. odbyły się pierwsze wyścigi kwadryg, a do najwspanialszych — późnoantyczny hipodrom w Konstantynopolu; hipodrom grecki nie uzyskał jednak tak monumentalnego wyglądu jak jego rzym. odpowiednik — cyrk (Circus Maximus); początkowo widownię stanowiło naturalne zbocze wzgórza uzupełniane nasypem ziemnym (np. w Olimpii), później trybuny drewniane, z czasem — kam.; obecnie teren, gdzie odbywają się konkurencje jeździeckie rozgrywane w jednym miejscu (np. konkurs skoków); wymiary hipodromu są dowolne, ale powinny pozwalać na regulaminowe rozstawienie przeszkód; hipodrom jest otoczony szrankami (płotkiem), których przekroczenie przez konia (przed ukończeniem konkurencji) powoduje wykluczenie jeźdźca

[madohora]

[madohora]

stajnia,
budynek przeznaczony do utrzymywania koni na uwięzi lub w tzw. boksach;
s. wyścigowa — jednostka organizacyjna skupiająca określoną stawkę koni, kierowana przez trenera.

[madohora]

[madohora]

Lecę po bandzie ale chodzi o zlikwidowanie tego wątku

[madohora]

Na początku umawialiśmy się, że po osiągnięciu stu wpisów otwieramy nowy wątek co po iluś tam zmianach na forum całkowicie straciło sens.

[madohora]

Stajnia jest podzielona na indywidualne, otwarte od strony korytarza miejsca dla poszczególnych koni. Minimalna szerokość stanowiska dla konia gorącokrwistego to ok. 1,5 m (kuce i konie zimnokrwiste powinny mieć stanowiska odpowiednie do wielkości zwierząt). Konie na stanowiskach przebywają przywiązane linką lub łańcuchem o długości umożliwiającej swobodny ruch głową oraz położenie się na ściółce.

[madohora]

Często budynkowi stajennemu towarzyszy gospodarstwo agroturystyczne, w stajni takiej organizowane są imprezy okolicznościowe, np. „Hubertusy”, różnego rodzaju zawody zarówno dla początkujących jak i zaawansowanych jeźdźców, a także gry i zabawy na koniach dla dzieci.

[madohora]

Słowo stajnia, ze względu na jednostkę mocy, jaką jest koń mechaniczny, używane bywa także w odniesieniu do teamów rajdowych, zwłaszcza w Formule 1.

[madohora]

[madohora]

wyścigi konne,
biegi koni dosiadanych przez jeźdźców (dżokejów), rozgrywane na różnych dystansach w różnych kategoriach wieku i ras koni;
rozróżnia się wyścigi płaskie, płotowe (do 1 m wys.) i przeszkodowe (steeple-chase); wyścigi konne są najstarszą formą jeździectwa, uprawianą już w starożytności; kolebką nowożytnych wyścigów konnych jest W. Brytania, gdzie 1727 wydrukowano kalendarz wyścigów konnych; najstarsze wyścigi konne rozgrywano także w Wielkiej Brytanii, m.in. od 1778 — w Saint-Leger (dla trzyletnich koni, dystans 2800 m), od 1779 — w Oaks (dla trzyletnich klaczy, dystans 2400 m), od 1780 — najważniejsza gonitwa sezonu derby. Na ziemiach pol. pierwsze wyścigi konne organizowano już w 1. poł. XIX w. m.in. w Poznaniu i Warszawie, 1939 przeniesione na Służewiec; tory wyścigowe są także we Wrocławiu (od 1832) i Sopocie (od 1898); popularną formą wyścigów konnych są wyścigi kłusaków.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Zawody odbywają się na hipodromach, czyli torach wyścigowych. Koni wyścigowych dosiadają doświadczeni jeźdźcy – dżokeje, którzy muszą być niewysocy i lekcy. By wyścigi były sprawiedliwe, przed startem waży się dżokeja z siodłem i jeśli dżokej waży za mało, wkłada się do siodła ciężarki, by wszystkie konie niosły ustalony ciężar.

[madohora]

Oprócz wyścigów w galopie, organizowane są także wyścigi kłusaków. Wyścigi polegają na tym, że konie ścigają się ze sobą w kłusie, głównie w wyścigach sulek (specjalnych dwukołowych wózków). Jeśli koń zagalopuje, jest dyskwalifikowany.

[madohora]

Podczas wyścigów przeważnie urządzane są zakłady pieniężne, w których obstawia się m.in. na konia, który wygra, na dwa pierwsze miejsca, na trzy pierwsze miejsca i typowania miejsca, które zajmie określony koń. Wyjątkowość tego modelu z perspektywy przepisów prawa sportowego spowodowała, że wyścigi konne w Polsce podporządkowane są bezpośrednio Ministrowi Rolnictwa, podczas gdy uprawianie innych dyscyplin przynależy do sfery zainteresowania Ministra Sportu. Podobne rozwiązania prawne przyjęte są w systemach legislacyjnych innych krajów, np. we Francji, Niemczech, Włoszech,Turcji, Kanadzie czy Japonii, gdzie państwo również posiada monopol na organizację wyścigów konnych. Z tych powodów, wyścigi nie są klasyczną konkurencją sportową przynależącą do jeździectwa, nie rozgrywa się w niej żadnych zawodów o randze międzynarodowej – olimpijskich, mistrzostw świata, kontynentów czy krajowych, a narodowe związki jeździeckie nie sprawują patronatu nad wyścigami

[madohora]

Pierwszy wyścig konny w Polsce, mający charakter rywalizacji sportowej, został odnotowany w 1777, kiedy w wyniku zakładu klacz Kazimierza Rzewuskiego pokonała konia angielskiego posła sir Charlesa Whitwortha na drodze z Woli do Zamku Ujazdowskiego[3]. Pierwsze regularne wyścigi z profesjonalnym torem wyścigowym zorganizowało w 1841 „Towarzystwo Wyścigów Konnych i Wystawy Zwierząt Gospodarskich w Królestwie Polskim”. Pierwszy tor zlokalizowany był przy ul. Polnej w Warszawie, na części terenu Pola Mokotowskiego. Tor mokotowski zlokalizowany był na granicy miasta, którą na tym odcinku była ul. Polna, posiadał dogodny dojazd dzięki siatce ulic tzw. Osi Stanisławowskiej, odchodzących od Marszałkowskiej. Po 1882 doprowadzono w jego sąsiedztwo tramwaj konny. Po odzyskaniu niepodległości granice miasta rozszerzono i wówczas tor wyścigów konnych oraz sąsiednie lotnisko znalazły się praktycznie w centrum Warszawy. W 1925 „Towarzystwo Zachęty do Hodowli Koni w Polsce” nabyło ok. 150 ha z większego kompleksu gruntów na Służewcu, należącym wówczas do dóbr wilanowskich, w celu przeniesienia toru wyścigów konnych poza granicę ówczesnej Warszawy. Tor wyścigowy został zaprojektowany w oparciu o nowoczesne założenia i potrzeby, lecz bez wzorowania się na zagranicznych obiektach tego typu. Głównym projektantem założenia był warszawski architekt Zygmunt Plater-Zyberk (współpraca Juliusz Żórawski), który zaprojektował nowoczesny zespół łączący modny w latach 30. XX wieku styl funkcjonalistyczny i styl okrętowy. Założenie, bez wyraźnych dominant, składa się z dwóch torów (piaszczystego toru treningowego, położonego na osi wschód - zachód oraz głównego, trawiastego toru o długości 2200 m, na którym odbywają się wyścigi płaskie, położonego na osi północ-południe wzdłuż ulicy Puławskiej) i trzech trybun. Trybuny skierowane na wschód w celu uniknięcia popołudniowego nasłonecznienia różnią się przeznaczeniem dla różnych grup użytkowników. Tor otwarto w sobotę 3 czerwca 1939 roku i był to w tym czasie najnowocześniejszy i największy tor wyścigów konnych w Europie. Pierwszą gonitwę, która była przeznaczona dla 3-letnich koni IV kategorii, na dystansie 1600 metrów wygrał Felsztyn (Büves- Gibson Maid) przed Pontusem, Kockiem, Karioką II i Gondolą. Czas gonitwy 1 minuta 42,5 sek.

[madohora]

21 maja 1901 na terenie parku w Łazienkach otwarty został tor wyścigów konnych o długości 2200 metrów. Jego trasę wyposażono w 24 stałe przeszkody oraz dodatkowo w rowy i skarpy. Inicjatorem powstania obiektu było Koło Sportowe w Warszawie. Ukształtowanie terenu pozwalało na przeprowadzanie tam biegów terenowych, biegów myśliwskich oraz konkursów skoków. Na łazienkowskim torze zawody hippiczne przeprowadzano corocznie aż do wybuchu I wojny światowej. W 1927 roku, w południowo-wschodniej części Łazienek Królewskich powstał hipodrom z trybunami które mogły pomieścić 5000 widzów. Projekt areny wykonał Józef Główczewski, wzorując się na hipodromie Monte Pincio w Rzymie. Na stadionie odbywały się międzynarodowe zawody konne – pierwsze 27 maja 1927 roku. Obiekt spłonął we wrześniu 1939 roku. Obecnie dawny hipodrom upamiętnia obelisk ufundowany przez Polski Związek Jeździecki.

[madohora]

TOR WYŚCIGÓW KONNYCH BUCZKOWICE K/KRAKOWA

[madohora]

KRAKOWSKI TOR WYŚCIGÓW KONNYCH

[madohora]

CICHY KĄCIK

[madohora]

Od 1997 działa Stowarzyszenie Hodowców i Użytkowników Kłusaków z siedzibą we Wrocławiu

[madohora]

Głowa prosta, ładnie ukształtowana, osadzona na długiej i proporcjonalnej szyi. Klatka piersiowa głęboka, a zad szeroki i lekko ścięty. Kłąb wydatny, kłoda długa. Kończyny dobrze umięśnione, z ukośnymi łopatkami, ale czasami mogą mieć krowią postawę. Ścięgna mocne, a kopyta zaokrąglone o bardzo wytrzymałym rogu.

[madohora]

Pierwsze konie wyścigowe sprowadzili na teren Brytanii Rzymianie. Wszystkie konie tej rasy selekcjonowane były także w czasach Tudorów i Stuartów w kierunku dzielności wyścigowej, tj. maksymalnej szybkości w cwale. Obecna rasa wywodzi się od ogierów orientalnych, które przybyły do Anglii w pierwszej połowie XVIII wieku. Były to: Godolphin Barb (Godolphin Arabian), Darley Arabian, Byerley Turk i Curwen Bay Barb. Wraz z 500 klaczami stworzyły trzon rasy. Prawdopodobnie na rozwój koni pełnej krwi miały wpływ także konie Irish Hobby. W roku 1793 angielski ród Weatherbych zarejestrował je w pierwszej księdze stadnej "General Stud Book". Wczesne zwierzęta tego typu stanowiły zapewne mieszankę koni hiszpańskich, neapolitańskich i berberyjskich z domieszką krwi irish hobby (poprzednika connemary) oraz innych miejscowych kuców.

[madohora]

polo,
zespołowa gra sport. dla 2 drużyn po 4 zawodników dosiadających koni;
rozgrywana na boisku szer. 146 m (boisko otoczone bandami) lub 183 m (bez band), dł. — 275 m; gra polega na umieszczeniu w bramce bez poprzeczki (szer. 2,44 m, dawniej 7,32 m) drewnianej lub plastykowej piłki (o masie 99–128 g), uderzanej zwykle bambusowym (ob. też z włókna szklanego) kijem (długość 1,2–1,4 m), który jest zakończony młoteczkiem (drewnianej lub bambusowym); mecz składa się z 4–8 cz. po 7,5 min; p. wywodzi się z Azji; w starożytności w gry podobne do współcz. p. grano m.in. w Persji, Chinach, Indiach, Turkiestanie i Tybecie; w XIX w. oficerowie bryt. w Indiach uczestniczyli w cyklicznym turnieju o Puchar Międzyregimentowy; na przeł. XIX i XX w. p. zdobywało coraz większą popularność także w USA; 1908, 1920, 1924 i 1936 p. było dyscypliną olimpijską; od 1949 są organizowane mistrzostwa świata; jest uprawiane m.in. w: Wielkiej Brytanii, USA, Argentynie, Australii, Nowej Zelandii, Meksyku i RPA); w Polsce p. było uprawiane w kilku wojsk. klubach przed II wojną świat.; po 1945 nie uprawiane. Istnieją też inne odmiany gry w p., m.in. p.: rowerowe, halowe, mong., na słoniach, na śniegu.

[madohora]

[madohora]

Konkursy woltyżerki rozgrywane są indywidualnie, zespołowo (4-8 zawodników) lub w parach i polegają na wykonywaniu ćwiczeń na koniu w idealnej równowadze i harmonii z jego ruchem. Lonżujący lonżuje konia po okręgu o średnicy min. 15 m. Ćwiczenia wykonywane są w galopie lub w stępie, w zależności od poziomu zaawansowania zawodników i często wraz z podkładem muzycznym. Zawodnicy indywidualni mogą korzystać z tego samego konia. W trakcie zawodów rozgrywa się:

[madohora]

program obowiązkowy – dla zawodników indywidualnych i zespołowych, należy w określonym czasie wykonać określone ćwiczenia, których ocena podobna jest do oceny w konkursach gimnastyki akrobatycznej;

[madohora]

program dowolny – złożony z dowolnych ćwiczeń w układzie;

[madohora]

program techniczny – dla zawodników indywidualnych i par, obecny w zależności od poziomu trudności konkursu.

[madohora]

Młynek do siadu tyłem

[madohora]

Flaga – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

Wskok – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

[madohora]

Zainteresowanie rozwijaniem naturalnych możliwości konia sięga starożytności. W XVI wieku powstała klasyczna szkoła jazdy, w której najpierw szkolono konia „z ziemi” przy pomocy długich wodzy. W XIX wieku popularność zyskało ujeżdżenie, na którego kształtowanie wpływ mieli jeźdźcy z Hiszpańskiej Szkoły Jazdy w Wiedniu oraz Cadre Noir we Francji

[madohora]

Celem ujeżdżenia jest harmonijny rozwój naturalnych możliwości i zdolności konia zrównoważonego, elastycznego, dobrze i szybko reagującego na polecenia. Szkolenie konia powinno prowadzić do doskonalenia jego naturalnej równowagi, zachowania elastyczności ruchów oraz wyrobienia posłuszeństwa i chęci współpracy z jeźdźcem. Koń i jeździec powinni reprezentować wspólnie harmonię i elegancję, płynność ruchów, spokój, równowagę i wzajemne porozumienie. Wyszkolenie konia ujeżdżeniowego wymaga cierpliwości, wyczucia jego psychiki i wielu lat treningu

[madohora]

We wszystkich klasach, jeździec i koń prezentują figury i chody (zebrane, robocze, pośrednie, wyciągnięte): stęp, kłus i galop, płynne przejścia pomiędzy chodami oraz zmiany tempa. W zależności od poziomu trudności konkursu, obecne są też inne elementy programu, na przykład ciąg, lotna zmiana nogi (co cztery/trzy/dwie/jedno foule), pasaż, piaff, piruet. "Wszystkie ruchy konia winny być wykonane przy użyciu niewidocznych pomocy i bez widocznego wysiłku ze strony zawodnika". Konkursy w niższych klasach oceniane są przez jednego sędziego; w klasach wyższych oceny wystawia trzech lub pięciu sędziów. Sędzia ocenia zawodnika na 10-punktowej skali. Ocena końcowa zawodnika jest sumowana i podawana w procentach; zwycięża ten, którego wynik jest najwyższy. Kobiety współzawodniczą z mężczyznami

[madohora]

Strój zawodnika i rząd konia określają przepisy jeździeckie. W zawodach wyższej rangi, strój zawodnika składa się obowiązkowo z: czarnego lub granatowego fraka (na zawodach regionalnych i do klasy CC może to być marynarka), cylindra, białych lub kremowych bryczesów, plastronu lub krawata, rękawiczek, długich czarnych butów i ostróg. Ochronne nakrycie głowy (kask jeździecki) jest dozwolone we wszystkich klasach i obowiązkowe dla juniorów. Jeźdźcy uprawnieni do noszenia munduru mogą w nim występować na zawodach, zamiast ukłonu obowiązuje wówczas salutowanie. W niższych klasach wymagane jest kiełznanie wędzidłowe lub bezwędzidłowe w klasie LL, w wyższych – munsztukowe. Obowiązuje siodło ujeżdżeniowe, czyli o wydłużonych tybinkach, do jazdy na długich puśliskach. Używanie bata (tylko ujeżdżeniowego – do 120 cm dla koni i 100 cm dla kuców) jest dozwolone jedynie na zawodach krajowych. Nie dopuszcza się stosowania wytoków, napierśników i innych środków pomocniczych, nawet ochraniaczy nóg końskich czy bandaży. Koń musi być zadbany i czysty, a jego grzywa zapleciona

[madohora]

Koń hanowerski – koń gorącokrwisty o harmonijnej budowie ciała. Występują wszystkie rodzaje maści. Znakowane piętnem. Uzyskuje wysokość około 162 – 175 cm.

[madohora]

Innym centrum hodowli tej rasy jest austriacka stadnina koni w Piber, skąd pochodzą młode konie kierowane do najbardziej znanego miejsca użytkowania lipicanów – Hiszpańskiej Szkoły Jazdy w Wiedniu. Szkoli się w niej ogiery zgodnie z kanonami klasycznej szkoły jazdy.

[madohora]

Pochodzenie: Austro-Węgry / Słowenia
Wysokość w kłębie: 148–160 cm
Umaszczenie: siwe, rzadziej kare i gniade
Pokrój: zwarta budowa, silnie umięśniony zad, suche i mocne kończyny
Charakter: posłuszny, inteligentny, wyniosły
Użytkowanie: Hiszpańska Szkoła Jazdy

[madohora]

[madohora]

Lipicanery to śliczne i kochane koniki

[madohora]

skoki przez przeszkody,
konkurencja jeździectwa;
rozgrywana na torach przeszkód (tzw. parcoursach) ustawionych na hipodromie; są rozgrywane m.in. konkursy: dokładności — celem jest bezbłędne pokonanie przeszkód w określonym czasie (za błędy otrzymuje się punkty karne); szybkości — za błędy dodatkowe sekundy doliczane do czasu przejazdu; potęgi skoku — zwiększa się wysokość przeszkód w kolejnych przejazdach. Na międzynar. zawodach (CSIO) najważniejsze są konkursy: Puchar Narodów (zespoły po 4 jeźdźców) oraz Grand Prix — konkurs dokładności dla najlepszych jeźdźców; indywidualny konkurs s.p.p. jest dyscypliną olimpijską od 1900, drużynowy — od 1912; od 1953 są rozgrywane mistrzostwa świata, od 1957 — mistrzostwa Europy

[madohora]

[madohora]

stnieje wiele rodzajów przeszkód, a te najczęściej spotykane to: stacjonata, okser, triplebarre, mur, oraz rów z wodą. W zależności od klasy i rodzaju konkursu, na parkurze ustawionych jest od 7 do 13 przeszkód – pojedynczych lub wchodzących w skład kombinacji, czyli tzw. szeregów. Przeszkody są ponumerowane zgodnie z kolejnością pokonywania; wyjątek stanowią niektóre konkursy specjalne. Dodatkowo, linia startu i mety, przeszkody oraz przejazdy obowiązkowe oznaczane są chorągiewkami białymi i czerwonymi. Zawodnik musi pokonać te części toru pomiędzy chorągiewkami, mijając czerwone po swojej prawej, a białe po lewej stronie

[madohora]

strącenie przeszkody: 4 punkty karne

[madohora]

drugie nieposłuszeństwo konia: 4 punkty karne

[madohora]

trzecie nieposłuszeństwo konia: eliminacja

[madohora]

po trzecim nieposłuszeństwie konia można wykonać tak zwany skok posłuszeństwa na dowolnie wybranej przeszkodzie parkuru lecz i tak następuje dyskwalifikacja

[madohora]

dwukrotne przekroczenie normy czasu: eliminacja

[madohora]

upadek jeźdźca lub jeźdźca i konia: eliminacja

[madohora]

pomoc niedozwolona: eliminacja

[madohora]

W konkursach od 130 cm włącznie (klasa C i powyżej oraz międzynarodowe zawody FEI) dopuszczalne jest tylko jedno nieposłuszeństwo konia; drugie powoduje eliminację z konkursu.

[madohora]

Eliminacja różni się od dyskwalifikacji podstawami do jej stosowania oraz tym, że dotyczy tylko jednego konkursu i niemożności jego kontynuowania. Dyskwalifikacja może natomiast dotyczyć całych zawodów i wszystkich rozgrywanych w ich ramach konkursów

[madohora]

W Polsce obowiązują następujące klasy konkursów określone między innymi maksymalną wysokością przeszkód

[madohora]

Próba terenowa, zwana crossem (ang. cross country) – bieg rozgrywany w urozmaiconym terenie z przeszkodami stałymi. Próba ta ma na celu sprawdzenie szybkości, wytrzymałości i możliwości skokowych konia. Długość trasy, tempo jej pokonania i liczba przeszkód zależą od klasy zawodów. Przeszkody dzielą się na przeszkody terenowe pojedyncze, przeszkody złożone z kilku członów lub przeszkody z alternatywami (możliwe jest pokonanie łatwiejszej przeszkody, lecz w dłuższym czasie). Każdy skok jest oceniany przez sędziów, a czas przebiegu jest mierzony. Upadek jeźdźca lub konia, trzecie nieposłuszeństwo konia powodują eliminację

[madohora]

Konie rasy pinto mają zwykle srokate umaszczenie, jednak zdarzają się także tarantowate konie tej rasy.

[madohora]

Pierwszym człowiekiem, który próbował zdefiniować Quarter Horse jako odrębną rasę, był William Anson. Urodził się w Anglii, dorastał wśród koni i był dobrym graczem polo. W wieku 21 lat Anson przybył do Ameryki i założył ranczo w pobliżu Chrizoval w Teksasie. Był zafascynowany szybkimi, inteligentnymi koniami z dobrym wyczuciem krów i zaczął śledzić ich początki. Anson opublikował pierwsze informacje, które powiązały ich pochodzenie z rasami hiszpańskimi z domieszką krwi mustangów i w późniejszym okresie koni ras zachodnioeuropejskich

[madohora]

Konie tej rasy poza wyścigami wykorzystywane są przede wszystkim w jeździe wierzchem szczególnie w typu western, ujeżdżeniu i rekreacji. Nadają się także do lekkich zaprzęgów.

[madohora]

[madohora]

Trail – techniczna konkurencja jeździecka, w której koń i jeździec, w stylu western, pokonują serię przeszkód. Początkowo tor traila był zaprojektowany tak, aby odzwierciedlać realne sytuacje, z którymi koń i jeździec muszą się zmierzyć w naturalnym środowisku. Obecnie przeszkody są tak dobierane, aby pokazać zręczność i zgranie startującej pary, przy zachowaniu pewnego podobieństwa do naturalnych przeszkód

[madohora]

Zawodnik rozpoczynający przejazd ma 70 punktów, od których odlicza się punkty za błędy oraz dodaje punkty za nadzwyczajne pokonanie przeszkód. Ocena konkurencji polega na ocenie konia pokonującego przeszkody - brany jest pod uwagę sposób ich pokonania, odpowiedź na pomoce jeźdźca oraz jakość ruchu konia. Wysoko ocenia się konie pokonujące przeszkody w dobrym stylu i tempie, o ile szybkość pokonywania przeszkód nie wpływa na poprawność wykonywanego manewru. Wysoko punktuje się także konie skoncentrowane na manewrze oraz wybór optymalnego sposobu pokonania przeszkody

[madohora]

Są to konie żywotne, silne i odporne. Koni tych używano niegdyś głównie jako jucznych. Konie tej rasy bez problemów mogły przenosić ciężkie ładunki nawet po wymagających górskich ścieżkach. Po podpisaniu w 1992 roku Konwencji o różnorodności biologicznej (Polska dokument ratyfikowała w roku 1996) w kraju wprowadzono Program ochrony zasobów genetycznych koni rasy huculskiej. W jej wyniku na przestrzeni lat z 95 hucułów (łącznie 70 klaczy w SK Siary i IZ Rymanów oraz 25 ogierów w PSO Klikowa) w 1988 roku, poprzez 300 klaczy i prawie 50 ogierów w roku 1999 stan wzrósł do pięciu tysięcy koni tej rasy w roku 2014

[madohora]

Występuje najczęściej w maści gniadej, myszatej lub srokatej, rzadziej karej lub bułanej. Maść kasztanowata jest niepożądana, ogiery tej maści nie są wpisywane do Ksiąg Stadnych, a klacze maści kasztanowatej mogą być wpisane do Ksiąg Stadnych pod warunkiem, że posiadają typowe cechy rasowe: ciemną pręgę przez grzbiet i pręgowanie kończyn.

[madohora]

Często pojawia się pręga grzbietowa i pręgowanie zebroidalne na kończynach.

[madohora]

Konie te mają krótki wygodny chód.

[madohora]

Barrel racing – konkurencja jeździecka w stylu western, w której koń i jeździec próbują w jak najkrótszym czasie ukończyć przejazd dookoła beczek. Barrel racing początkowo był rozgrywany w USA tylko przez kobiety. Obecnie jest to jedna z głównych konkurencji szybkościowych na zawodach westernowych, rozgrywanych na całym świecie przez obie płci. Bezpieczne i zakończone sukcesem manewrowanie między trzema beczkami (zazwyczaj mającymi około 200 litrów) rozmieszczonymi w trójkącie na środku areny wymaga od uprawiających tę konkurencję koni i jeźdźców dobrego przygotowania i sporych umiejętności.

[madohora]

Na początku 11 cielaków, ponumerowanych w celach identyfikacyjnych, znajduje się w jednej zagrodzie, a zawodnicy w drugiej. Czas jest liczony od momentu opuszczenia flagi przez sędziego i przekroczenia przez jeźdźców przejścia pomiędzy zagrodami. Drużyna dwóch jeźdźców przeprowadza cielaki z jednej zagrody do drugiej zgodnie z kolejnością rosnących numerów, zaczynając od wylosowanego numeru podanego przez sędziego. Najszybsza drużyna wygrywa. Jeśli cielak przejdzie do drugiej zagrody w złej kolejności lub cielak, który wcześniej przeszedł, wróci, drużyna jest dyskwalifikowana.

[madohora]

Jak dosiądziesz Assarusa
To go do skoków nie zmuszaj
Bo zaraz znajdziesz się w lesie
On cię wówczas poniesie
Trzymaj się na pomoc ci ruszam

[madohora]

[madohora]

Elle est également pratiquée lorsque la chasse est interdite.

[madohora]

Pogoń wzrokowaza przynętą lub coursingiem to symulacjapolowania na zająca, w której 2chartysą wypuszczane w pogoni za przynętą wyciąganą (zastępując ucieczkę gry). To wydarzenie sportowe ma na celu ocenę ich instynktu jako wizualnych myśliwych. Zastępuje prawdziwe polowanie na zające chartami, które było zabronione przez prawoz 3 maja 1844 roku.

[madohora]

[madohora]

Drag hunting or draghunting is a form of equestrian sport, where mounted riders hunt the trail of an artificially laid scent with hounds.

[madohora]

A drag hunt course is set in a similar manner to a cross country course, following a predetermined route over jumps and obstacles. Because it is predetermined, the route can be tailored to suit the riding abilities of the field. The scent, or line, is usually laid 10 to 30 minutes prior to beginning of the hunt and there are usually three to four lines, of approximately 2 mi (3.2 km) each, laid for a day of hunting.

[madohora]

The Pau Hunt, under the Mastership of Jasper Hall Livingston, documents a drag hunt on Saturday, November 26, 1847 between Pau, France and Gardères on the Route de Tarbes making a distance of 21 km (13 miles) in one hour.

[madohora]

Polowanie na drag prowadzone jest w podobny sposób jakpolowanie na lisy, z polem konnych jeźdźców podążających za stademfoxhoundówpolujących na szlak sztucznego zapachu. Podstawową różnicą między polowaniem na lisy a polowaniem na drag jest to, że psy są szkolone do polowania na przygotowany szlak zapachowy ułożony przez osobę ciągnącą materiał nasączonyanyżemlub inną silnie pachnącą substancją.

[madohora]

Tor polowania na drag jest ustawiony w podobny sposób jak trasacross country, podążając wcześniej ustaloną trasą przez skoki i przeszkody. Ponieważ jest z góry określona, trasa może być dostosowana do umiejętności jeździeckich pola. Zapach lub linia jest zwykle układana od 10 do 30 minut przed rozpoczęciem polowania i zwykle są trzy do czterech linii, o długości około 2 mil (3,2 km) każda, układanych na dzień polowania.

[madohora]

Pau Hunt, pod kierownictwemJaspera Halla Livingstona, dokumentuje polowanie na draga w sobotę, 26 listopada 1847 roku międzyPau weFrancjiaGardèresnaRoute de Tarbes, pokonując odległość 21 km (13 mil) w ciągu godziny.

[madohora]

Ponieważ polowanie na żywe zwierzęta nie wiąże się z polowaniem na żywe zwierzęta, polowanie na dragi pozostało legalne w Anglii i Walii po uchwaleniuustawy o polowaniach z 2004 r.

[madohora]

Eine organisierte Reitjagd ist eine Gelegenheit für einen langen, schnellen Ritt durch unbekanntes Gelände. Auf der Jagdeinladung ist angegeben, ob es sich um eine Fuchsjagd ohne Hunde oder eine Schleppjagd mit Hundemeute handelt, ob es einen Fahrdienst für die Zuschauer gibt, oder ob sie geführt werden. Die Länge der Jagdstrecke (meist 15–25 km), sowie Anzahl und maximale Höhe der Hindernisse sind angegeben, damit die Reiter sich und ihre Pferde entsprechend vorbereiten können. Auf der Jagdstrecke befinden sich natürliche und angelegte feste Hindernisse, wie Hecken, Gräben, Mauern, Zäune, Wasserdurchquerungen, Baumstämme. Zusätzliche Anforderungen sind Bergauf- oder Bergabklettern.

[madohora]

Zur Vorbereitung auf eine Jagd gehört ein der Länge und der Schwierigkeit der Jagd entsprechendes Training für Pferd und Reiter. Zum Reiten im Pulk gehört der ruhige Galopp nebeneinander (nicht hintereinander), in angemessenem Abstand an anderen Pferden vorbei zu galoppieren, andere Pferde passieren zu lassen, ohne dass eines der Pferde dabei schneller wird, und im Pulk enge Wendungen zu reiten, wie beim Abbiegen auf einen Waldweg. Das Konditionstraining wird auf die Streckenlänge abgestimmt, wobei ein feuchter, schwerer Untergrund, beispielsweise ein herbstliches Stoppelfeld, mehr Kondition erfordert, als ein trockener, federnder Wiesenweg. Je nach Gelände und Schwierigkeitsgrad der Jagd gehören Bergauf- und Bergabgalopp zur Vorbereitung. Für das springende Feld erfordert das Springen aus hohem Tempo eine spezielle Vorbereitung. Bei einer Jagd werden die Pferde vor dem Sprung nicht versammelt, sondern springen aus vollem Lauf, damit kein gefährlicher Stau vor den Sprüngen entsteht. Beim Geländetraining werden Hindernisse wie das Durchreiten von Gräben und Wasser, das Überreiten von Wällen, Bergaufsprünge, Tiefsprünge und Wasserhindernisse trainiert.

[madohora]

Beim Jagdreiten müssen bestimmte Regeln eingehalten werden, um Risiken zu vermeiden. Zu den Jagdregeln gehört, dass der Master, der das Feld führt, nicht überholt wird, damit die Hunde nicht gefährdet werden und der Master das Feld lenken kann. Es muss Strich geritten werden, das heißt, das Jagdfeld darf nicht gekreuzt werden. Ein Reiter, der quer zum Feld reitet, gefährdet sich und andere. Wenn das Pferd verweigert, muss der Sprung sofort freigegeben werden, also zur Seite geritten werden, damit kein Stau entsteht und die nächsten Pferde springen können. Ein Pferd, das zum Ausschlagen neigt, muss mit einer roten Schleife im Schweif gekennzeichnet werden.

[madohora]

Die meisten deutschen Reitvereine, insbesondere die ländlichen Reitvereine, veranstalten im Herbst, nach der Turniersaison, Fuchsjagden. Auch in Österreich, der Schweiz, Polen,[13] Schweden und Dänemark werden Fuchsjagden veranstaltet. Oft heißen sie in manchen Ländern Hubertusjagd. Wiederum reitet der „Fuchs“ voraus. Die Rolle des Fuchses übernimmt zum Beispiel der erfolgreiche Jäger des Vorjahres oder der einladende Jagdherr. Die Reiter folgen dem Master in verschiedenen Feldern und überqueren dabei die Hindernisse. Am Ende der Jagd findet ein Fuchsschwanzgreifen statt. Das Fuchsschwanzgreifen kann auf verschiedene Art und Weise durchgeführt werden. Neuerdings gibt es beispielsweise die Fuchsschwanzsuche zu Fuß, die nach dem Ritt stattfindet.

[madohora]

In Dänemark wird bei der traditionellen Hubertusjagd der Fuchs durch zwei Reiter ersetzt, die einen Fuchsschwanz an die Schulter geheftet haben. Sowohl Männer als auch Frauen reiten im roten Rock. Es gibt eigene Vereine, die den Brauch der dänischen Hubertusjagd pflegen.[ Auch in Schweden gibt es am Hubertustag große Veranstaltungen mit teilweise über 100 Reitern. Bei den Hindernissen werden einfachere Alternativen angeboten. In Polen hat sich die Verehrung des heiligen Hubertus im 18. Jahrhundert eingebürgert, erste Hubertusjagden wurden aber erst nach dem Ersten Weltkrieg durchgeführt. Sie haben den Charakter von Reiterspielen und werden meist auf einer großen Wiese durchgeführt, damit die Zuschauer eine gute Sicht haben. Der Master führt das Jagdfeld an, wenn er die Jagd mit dem Ruf „Fuchs“ freigibt, beginnt das Fuchsschwanzgreifen. Die Rolle des Fuchses spielt der Sieger des Vorjahres mit einem Fuchsschwanz am linken Arm.

[madohora]

Bei der Schleppjagd verfolgt die Hundemeute eine Duftspur (Schleppe). Ein Mitglied der Equipage übernimmt die Rolle des Fuchses und legt die Spur. Nachdem die Schleppe gelegt wurde, reitet man nicht mehr über die Spur, bis die Hunde vorbei sind, da die Hunde dazu neigen, der frischesten Spur zu folgen. Die Meute wird von den Pikören der Equipage begleitet. Mit etwas Abstand folgen die Reiter dem Master in verschiedenen Feldern und überqueren dabei die Hindernisse.

[madohora]

Häufig werden English Foxhound, Français tricolore, Beagles und Harrier verwendet. Die Meute gehört zu einem Meutenverein,[19] oder einem privaten Meutenhalter, der die Hunde züchtet, ausbildet und sich das ganze Jahr um die Hunde kümmert. Die Meutenhunde werden in Gruppen in Zwingern gehalten. Die Equipage trägt während der Jagd die Verantwortung für die Hunde. Wenn ein Hund dennoch zurückbleibt und ins Feld gerät, besteht die Gefahr, dass der Hund zwischen die Pferdebeine gerät. Fast alle Pferde vermeiden es von sich aus, auf einen Hund oder einen Menschen zu treten, solange sie nicht auf der Flucht sind. Bei der Ausbildung der Meute wird lautes, geschlossenes und schnelles Jagen angestrebt. Die Fremdhundesicherheit sowie die Spurtreue werden trainiert. Spurtreu heißt, dass die Meute die gewünschte Schleppe verfolgt und sich nicht von Wildspuren ablenken lässt, die immer wieder die Jagdstrecke kreuzen

[madohora]

Es werden zwischen drei und sechs Schleppen gelegt, die je nach Gelände zwischen drei und acht Kilometern lang sind. Je nach Befinden von Pferd und Reiter kann zwischen den Schleppen die Jagd abgebrochen werden, wohingegen in Deutschland meist nur bei der großen Pause eine günstige Gelegenheit ist, die Jagd abzubrechen.

[madohora]

Die Parforcejagd ist die Hetzjagd mit Hunden und Pferden auf lebendes Wild. Im 17. und 18. Jahrhundert wurde sie mit großem Prunk vom hohen Adel ausgeübt. Die fürstliche Parforcejagd kam durch die napoleonischen Kriege in Deutschland und Österreich zum Erliegen und es dauerte fast ein halbes Jahrhundert, bis es wieder zahlreiche Meuten gab. In Deutschland wurden in der 2. Hälfte des 19. Jahrhunderts die Parforcejagden von den Schleppjagden abgelöst. Mit dieser neuen Jagdform hat sich eine deutsche Jagdtradition entwickelt.

[madohora]

In Großbritannien wurden die Hundemeuten durch Kriege nicht in diesem Masse beeinträchtigt. Der Ursprung der Schleppjagd liegt daher in Großbritannien. Eine traditionelle englische Fuchsjagd besteht aus stundenlangem Warten, bis die Hunde einen Fuchs ausfindig gemacht haben, dann folgt ein schneller Galopp mit vielen Sprüngen von einer Weide auf die nächste, bis der Fuchs entweder gestellt wird oder entwischt. Eine solche Verfolgung dauert meist nicht länger als eine halbe bis eine ganze Stunde. Dann muss wieder gewartet werden, bis die Hunde vielleicht noch einen weiteren Fuchs aufstöbern. Insgesamt geht ein solches Jagdmeeting ungefähr sechs Stunden. Wenn bei einer solchen Jagd schon mehrere Stunden verstrichen sind und die Hunde noch keinen Fuchs aufgestöbert haben, dann wünschen sich die zahlenden Jagdgäste einen schnellen Galopp. In einer solchen Situation konnte ein Pikeur unauffällig eine Schleppe zu einem Gebüsch legen und dort warten. Die Hunde wurden losgelassen, die Jagdgäste bekamen ihren Galopp und wenn die Jagd bei dem Dickicht endet, sagte der Pikeur, dass der Fuchs leider im Bau verschwunden sei. Auch zum Einjagen der Hunde wurden Schleppen gelegt. Eine reine Schleppjagd-Meute wurde 1855 in Cambridge gegründet.[25] Seit dem Verbot der traditionellen Fuchsjagd in Großbritannien hat sich die Zahl der Schleppjagdmeuten ungefähr verdoppelt.

[madohora]

Es gibt auch Schnitzeljagden mit Pferd, die den Schweizer Patrouillenritten ähnlich sind. Schnitzeljagden stehen meist nicht in der Jagdtradition und gehören zu den Reiterspielen.

[madohora]

[madohora]

Zorganizowane polowanie na konie to okazja do długiej, szybkiej jazdy po nieznanym terenie. Na zaproszeniu na polowanie wskazano, czy jest to polowanie na lisy bez psów, czy polowanie na drag z paczką psów, czy istnieje usługa jazdy dla widzów, czy też są prowadzeni. Długość trasy łowieckiej (zwykle 15-25 km), a także liczba i maksymalna wysokośćprzeszkódsą wskazane, aby jeźdźcy mogli odpowiednio przygotować siebie i swojekonie. Na trasie łowieckiej występują przeszkody naturalne i stałe, takie jak żywopłoty, rowy, mury, ogrodzenia, przejścia wodne, pnie drzew. Dodatkowe wymagania obejmują wspinaczkę pod górę lub w dół.

[madohora]

Ogonmożna przymocować do ramienia jeźdźca reprezentującego lisa. Posygnale klaksonu "Poluj wolny", jeźdźcy wyprzedzają mistrza i próbują złapać lont. Lis może robić uniki, zmieniając tempo i obracając się. Myśliwy lub myśliwa odrywa ogon lisa od ramienia "lisa", pochodzącego z lewej strony, prawą ręką. "Lis" jest uważany za zabitego, a uczestnicy polowania krzyczą "Halali" dwa razy. Jeśli trwa to zbyt długo, lis może rzucić ogon na ziemię. Kto pierwszy weźmie lont, wygrywa.

[madohora]

- O rety Wojtek a po co ty malujesz świnie czarną farbą?
- Nasz pan zaprosił na polowanie na dziki kilku hrabiów a ponieważ dzików wcale nie ma więc kazał parę swojskich świń pomalować, żeby były dzikie...

Opublikowane w 1929 roku

[madohora]

- Patrz żonko, jakiego zabiłem zająca!
- Ależ ten zając wcale nie ma skóry
- A tak! Wystaw sobie, jak do niego strzeliłem to wyskoczył ze skóry

[madohora]

Pierwszy myśliwy: - Czy uwierzysz pan, że ja w trzech dniach strzeliłem 999 zajęcy
Drugi myśliwy: - Już lepiej powiedzieć, że od razu 1000
Pierwszy myśliwy: - Sądzi pan, że dla jednego zająca będę kłamał?

[madohora]

- Znów idziesz na polowanie...Zaklinam cię, nie bierz przynajmniej ze sobą fuzji...Tylu się włóczy bandytów, jeszcze ci który broń wydrze i zastrzeli jak psa

[madohora]

- Co z ciebie za myśliwy, że polujesz w polu bez psa
- A to widzisz przez oszczędność, bo tego roku już jedenaście psów zastrzeliłem

[madohora]

- Zabiłem jakiegoś zwierza...Trzeba zobaczyć w podręczniku zoologi do jakiego gatunku należy i jak się nazywa

[madohora]

Myśliwy (pędząc zdyszany): - Chłopcze czy nie widziałeś czasem jak zając tędy ucieka
- Widziałem
- Dawno?
- Będzie rok temu

[madohora]

W pierwszej połowie ubiegłego wieku żył na Podolu wysoce jowialny szlachcic, powszechnie kochany i szanowany, marszałek S. Jego niezliczone dowcipy i facecje weszły w tradycję i przechowały się dotąd
Ale raz trafiła kosa na kamień
Otóż marszałek miał sąsiada D, którego nie znosił a ten równą mu się odwdzięczał sympatią. Jeden drugiego posądzał wciąż o łacinę i to nie tylko łowiecką. Sąsiedzi chcieli ich pogodzić i korzystając z jakiegoś zjazdu postarali się aby obaj przeciwnicy się spotkali. Zgoda przy kieliszku jakoś się skleiła a marszałek opowiadać począł, że w tym roku w braku wyżła poluje na przepiórki z jamnikiem, który mu znakomite oddaje usługi:
- Cóż dziwnego marszałku - woła obleśnym głosem D - ja mam byka co staje do przepiórek jak mur a od jamnika o tyle lepszy, że mi się w trawie nie skryje i zawsze go widzę
Po tych słowach runęła zgoda z trudem sklejona. Marszałek zacisnąwszy wargi opuścił w milczeniu zebranie

[madohora]

... A ja znowu znam zupełnie inny sposób polowania na słonie w Afryce. Stawia się na pustyni wysoką tablicę i pisze na niej wielkimi cyframi 2+2=3
- No?
- Wtedy przychodzi słoń czyta to i łamie sobie głowę nad tem jak to możliwe że 2+2+3 i tak długo łamie sobie nad tym głowę aż ją zupełnie złamie, wtedy myśliwy przychodzi i zabiera słonia

[madohora]

Na pewnym polowaniu ks. Radziwiłł "Panie Kochanku" wystrzelał wszystkie naboje prócz jednego wypełnionego pestkami wiśni. Nagle podchodzi rogacz na bliską odległość a książę wygarnął z fuzji, trafił rogacza w głowę, jednak rogacz uszedł cało farbując tylko lekko. Po kilku latach w tym samym szpilkowym lesie polował znowu ks. Radziwiłł. Nagle ujrzał między drzewami poruszające się drzewo wiśni. Jakież było jego zdziwienie, kiedy spostrzegł że wiśnia urosła na głowie tego rogacza do którego przed kilku laty strzelił nabojem pestkowym.

[madohora]

Pewien kapitan II brygady opowiada swoim towarzyszom przygodę rycerza z starożytności, który wyjął niedźwiedziowi skałkę z łapy a zwierz z wdzięczności za to nie odstępował go ani przez chwilę przez całe życie:
- Ale mnie się lepiej zdarzyło - rzecze - Gdy staliśmy pod Hallerem ba Bukowinie spotkałem raz niedźwiedzia, który dobrawszy się do magazynu z chlebem najadł się go za wiele i dostał zaparcia. Dałem wówczas niedźwiedziowi nieco olejku rycynowego i to mu znacznie ulżyło. I wiecie co mi miś zrobił przez wdzięczność? Oto zaczaił się pod naszą kwaterą i pożerał codziennie moich kolegów jednego po drugim, którzy mieli prawo prędzej ode mnie awansować, tak że wkrótce zostałem kapitanem

[madohora]

...I tak powiadam wam, że owego dnia polowania nigdy w życiu nie zapomnę, zajęcy była taka masa że musiałem wciąż broń nabijać i strzelać aż wreszcie aby nie tracić czasu nie nabijałem wcale tylko strzelałem bez końca...

[madohora]

- Alfred chwali się, że jest ściśle bezstronny
- I ma słuszność. Polowałem z nim i przekonałem się, że mu wszystko jedno kogo trafić psa, zająca czy towarzysza.

[madohora]

- Oj oj Mierzyłem do kaczek z trafiłem awiatora

[madohora]

- Czy masz pan pozwolenie właściciela majątku na polowanie tutaj?
- Mam tylko pozwolenie ustne
- To proszę mi je pokazać

[madohora]

Ogłoszenie

Pozawczoraj wybiegł z domu wyżeł pokojowy i nie powrócił. Kto go przyprowadzi otrzyma sowitą nagrodę. Znaki szczególne - jak zawołać Foks to nie zwraca na to uwagi

[madohora]

Powiadam sąsiadowi, że na drapieżniki najlepsza jest broń cicho strzelająca, bo nie płoszy zwierzyny. Doskonały jest na przykład Tell...strzał tak cichy...lekkie trzaśnięcie...no jakbyś sąsiad w pysk dostał.

[madohora]

Pan radca z Krakowa wybrał się raz na rykowisko. Strzelił bez rezultatu do jelenia a wieczorem wyjechał. Ale na drugi dzień znajduje poboreżnik Wasyl ząb i farbę w miejscu strzału. Robi więc za rannym w szczękę zwierzem poszukiwania lecz daremnie. W kilka dni przyjeżdża do tego rewiru inny myśliwy, któremu Wasyl opowiada całe zdarzenie i pokazuje ząb. Myśliwy rozpoznaje w nim ząb ludzki. Późniejsze poufne dochodzenia wykazały, że pan radca jelenia chybił strzelba natomiast wybiła mu ząb trzonowy przy strzale.

[madohora]

Myśliwy do spotkanego przechodnia: - Widziałeś pan zająca
- Widziałem
- W którą stronę uciekał? Prędzej!
- Ależ panie łaskawy, ten którego widziałem wcale nie uciekał
- A cóż robił?
- Wisiał przy drzwiach w sklepie

[madohora]

[madohora]

Mysliwy: Zaręczam wam panowie, że wczoraj ubiłem na tem samem miejscu trzy zające za jednym strzałem
- Ale jakżesz to możliwe?
- Jednego trafił nabój, drugi zdechł ze strachu a trzeci utopł się z żalu po stracie towarzyszy

[madohora]

[madohora]

- Patrz pan, pod miedzą siedzi zając. Strzelaj pan prędzej!
- E , leiej dam spokój bo jak wystrzelę to zając ucieknie

[madohora]

[madohora]

Dobry mąż musi być wierny jak pies, czujny jak żuraw, zakochany jak królik, gorący jak byk, rozmarzony jak kocur, głupi jak osioł. Jednym słowem uniwersalne bydlę.

[madohora]

[madohora]

Znany lekarz lwowski, doktor X pasjonowany myśliwy powracając raz z polowania, odwiedził jednego ze swych pacjentów w myśliwskim kostiumie i ze strzelbą
- Na miłośćBoską, czy nie możesz mi dać rady bez tego instrumentu - zawołał na ten widok pacjent wskazując na strzelbę

[madohora]

Jakżesz będziesz polował z gołymi rękami?
- Ojciec mi nie chce kupić fuzji, ale obiecał że jeżeli na przyszły rok znowu nie dostanę promocji to mi sprawi porządną odtylcówkę

[madohora]

Jak szlachcic chciał wilka ożenić

Było to dawniej. Pewien szlachcic zagrodowy miał tak złą żonę, że całe jego życie było ustawicznym piekłem. Pewnego razu kilku sąsiadów owej szlachty wykopało wilczy dół czyli wilkownię w lesie, w którą to jamę wpadł żywcem wilk, czyniący już od dłuższego czasu szkody wśród bydła. Kiedy cała gromada naradzała się jaką by wilkowi wymierzyć karę, wówczas ów szlachcic co miał tę złą żonę odezwał się:
- Ożenić wilka, ożenić go, mospanie!

[madohora]

Jak szlachcic chciał wilka ożenić

Było to dawniej. Pewien szlachcic zagrodowy miał tak złą żonę, że całe jego życie było ustawicznym piekłem. Pewnego razu kilku sąsiadów owej szlachty wykopało wilczy dół czyli wilkownię w lesie, w którą to jamę wpadł żywcem wilk, czyniący już od dłuższego czasu szkody wśród bydła. Kiedy cała gromada naradzała się jaką by wilkowi wymierzyć karę, wówczas ów szlachcic co miał tę złą żonę odezwał się:
- Ożenić wilka, ożenić go, mospanie!!!

[madohora]

- Powiedz mi, dlaczego właściwie Kazio nosi rękę na temblaku?
- Bo go na polowaniu postrzelili w nogę a nogi na temblaku przecież nosić nie może

[madohora]

Pewien młody myśliwy, założył gazetę
Z myśliwego redaktor? Wyśmiano go. Ale
Wkrótce wszyscy poznali, że ma też zaletę
Bo szczególniej na “kaczkach” znał się doskonale

[madohora]

Wojciech, cięty kłusownik powiada do Janka, któremu sprzedawał zwierzynę i skórki:
- Otóż widzi ta Janku, jegomość powiedział mi, człowieku z prochu powstałeś...
- No to idź ta sobie Wojciechu!
- Bez co?
- Ja się boję, bo wy możecie wystrzelić...

[madohora]

Krótkowidzący myśliwy (postrzeliwszy chłopa) ; - Tam do diabła! Zaraz sobie myślałem że jak na zająca to obiekt cokolwiek za wielki!

[madohora]

Jasiu: - Panie leśniczy, dużo pan już zwierzyny zamordował
Leśniczy (urażony): - Ja nie morduję tylko strzelam
Jasiu: - A jak pan sądzi co też jest najłatwiej strzelić?
Leśniczy: - Bąka!

[madohora]

Sprawozdanie z rozprawy sądowej

Woźny Wilk zaskarżył kupca Josla Kanarka o obrazę honoru za to, że w sprzeczce nazwał go głupim dudkiem. Wilkowi nie podobało się widoczni, że go Kanarek zaliczył do ptaków i obrażony udał się do adwokata Kosa, w imieniu którego koncypient jego dr. Kozioł wniósł skargę o obrazę honoru. Rozprawa odbyła się przed sędzią dr. Lisem a jako świadek miał być przesłuchanym policjant Zając. Sędziemu udało się pogodzić zwaśnione strony, Kanarek bowiem cofnął swojego “dudka”, wskutek czego dr. Kozioł w imieniu Wilka odstąpił od skargi a sędzia Lis uwolnił od winy Kanarka. Zając nie przesłuchany pokicał do domu.

[madohora]

Handlarz zwierzyny do niedzielnego strzelca: Już tak dawno pana nie wudziałem. Widocznie strzelasz pan zwierzynę u mego konkurenta.

[madohora]

- Patrz pan! Pod miedzą siedzi zając, strzelaj pan prędzej!
- E, lepiej dam spokój bo jak wystrzelę to zając ucieknie!

[madohora]

- Cóż u licha? Widziałem najwyraźniej że po moim wystrzale zając wywrócił koziołka...
- Z radości, że nie został trafiony

[madohora]

- Jak to idziesz na polowanie z budzkiem?
- To na to aby pobudzić zajace.

[madohora]

- Cóż to mój mężu, w taką burzę wybierasz się na polowanie?
- Dlaczego nie? Może mi się poszczęści i piorun zabije zająca

[madohora]

Mąż wraca po polowaniu do domu. Żona wita go zapytaniem:
- No i ustrzeliłeś co?
- Ustrzliłem
- No to dawaj, przyrządzimy kolację
- To się nie da zrobić, bo ja postrzeliłem naszego sąsiada

[madohora]

- Czemu nie strzelałeś do dzika, przechodził tuż koło ciebie
- A po cóż ja miałem zwracać na siebie uwagę? Jeszczeby się na mnie rzucił

[madohora]

- Wiesz, zdecydowałem się w tym roku wydzierżawić polowanie
- Ah, jak to dobrze mężusiu, może zastrzelił mi jakiego selksina

[madohora]

Pewien właściel restauracji, finansowa podpora jednego z kółek myśliwskich piątym z rzędu celnym strzałem dobija sarnę, która przypadkowo wyszła na linię. Uradowany niecodzienną zdobyczą woła do sąsiada:
- Nastrzelałem się wprawdzie, ale jest kapitalna sztuka. Waży co najmniej 25 kg
- Bój się Boga chłopie, coś ty zrobił - powiada towarzysz. Przecież kóz sarnich strzelać nie wolno?
- Nic strasznego sięnie stało, odeślę ją autem do miasta a tam gdy w restauracji podam gościom porcję “sarniny” nikt nie pozna czy to był rogacz czy sarna

[madohora]

Dr. M wraca w poludnie z polowania objuczony zwierzyną.
- Musiałeś się dobrze nachodzić, skoro w tak krótkim czasie zdążyłeś upolować tyle zajęcy
- Nachodzić? Po cóż się męczyć? Napisałem do strażnika, a on wczesnym rankiem wypatrzywszy w roli parę sztuk naznaczył je obok tyczkami. Gdy przyjechałem, poszedłem od tyczki do tuczki i w ciągu pół godziny strzeliłem pięć zajęcy.

[madohora]

- Czy zabiłeś choć jednego zajaca?
- Nie, ale jednego śmiertelnie przestraszyłem

[madohora]

Jak polują jesienią na zające?

W środek kamienia młyńskiego, położonego w polu kładzie się główkę kapusty, brzeg zaś tego kamieniea posypuje się tabaką. Zając ujrzawszy kapustę podchodzi do kamienia, obwąchuje go dookoła, przyczem wciąga w nos tabaczkę i poczyna kichać. Kichając uderza głową o kamień i w ten sposób myśliwy ma gotową zdobycz.

[madohora]

Jak polują zimą na zające?

W lesie lub w polu w czasie ostrej zimy zapala się wieczorem świeczki. Zające zwabione światłem a co więcej ciepłem, podchodzą do świeczek i skaczą naokoło, cieszą się że mogą się ogrzać. A zającom z oczu płyną łzy szczęścia. Tymczasem świeczki gasną i na mrozie zającom zamarzają łzy przez co stają się ślepe. Wówczas myśliwy chwyta każdego zająca z osobna i wkłada do torby.

Sto lat temu i już “sadystyczne” dowcipy

[madohora]

- Pani odsyła tego bażanta, bo już go czuć
- A cóż to pani wasza kupuej bażanta do wąchania czy do jedzenia...

[madohora]

- Ale, że też pan ani razu nie strzeli!
- Bo zapomniałem naboi...
- To co pan tak wypatruje?
- Kucharza, który miał ze śniadaniem do lasu przyjechać i dotąd go nie widać!

[madohora]

- Miałeś iść na polowanie
- Chciałem, ale spotkałem starą babę
- No! To chyba już dziś żadnego myśliwego nie wstrzymuje
- A jednak...babą była moja praczka, której należy się jeszcze dziesięć złotych

[madohora]

[madohora]

- Mój brat tak świetnie naśladuje głos kozła, że wnet zjawiaja się kozy
- A ja znów potrafię kuropatwy zwabiać
- To nic, mój stryj tak doskonale naśladował słowika, że zamieszkały obok nas poeta poczynał zaraz kreślić wiersze miłosne.

[madohora]

.

[madohora]

Mój syn tak naśladuje koguta, że tylko patrzeć jak słońće wschodzi

[madohora]

Myśliwy (do postrzelonego naganiacza) Masz dziesięć złotych i nie gadaj nikomu!
Ranny: To kosztuje “ekstra” pięć złotych

[madohora]

Z dniem 20 bm myśliwi dzierżawiący łowy za rogatkami mokotowskimi mogą rozpocząć polowania na rysia, wilka,niedźwiedzia i łosia. Jednocześmnie rozpoczynają się strzały do krów, pastuszek oraz parkanów podmiejskich. W Warsawie przypada obecnie początek łowów na szwaczki powracające wieczorek przez Ogrod Saski oraz nagonka na śmiałych dłużników

[madohora]

[madohora]

Myśliwy wstępując do sklepu handlarza zwierzyną:
- Cóż to, pusty sklep? Chyba dawno już nie było polowania
- Przeciwnie. Nie dalej jak dziś rano było bardzo liczne.

[madohora]

[madohora]

- W zeszłym miesiącu polowaliśmy z Jankiem. On nic nie zabił
- Zapewne tobie poszczęściło się lepiej
- O tak, ja zabiłem jego psa

[madohora]

Młody hrabia X mówi do stojącego leśniczego, który się składał do krążącego jastrzębia:
- Zdaje mi się, że niepodobna go będzie ściągnąć...
- Dla pana hrabiego nie ma niepodobieństwa

[madohora]

- Kto jest ta stara baba, która ustawicznie kręci się około placu naszego?
- Widzi pan, to jest tak: Hrabia wynajął na cały sezon polowania. Codziennie sama musi iść do lasu aby ją hrabia spotkał, gdy wyjdzie na polowanie, potem ma dobrą wymówkę, gdy przychodzi do domu bez niczego

[madohora]

[madohora]

Książę: Nie może sobie pan wyobrazić jakim tchórzem jest zając
Hrabia: Tego nie wuem, naturalnie ale gdyby zając miał księcia strzelbę a książę nogi zająca to kto wie czy byłby odważniejszy od niego

[madohora]

Leśnik: A hultaju, złapałem cię wreszcie! Co ty tu robisz w borze, z dubeltówką?
Kłusownik: Ach, nic, ja tyko chciałem się zastrzelić

[madohora]

- Oto już szósty zając, któregoś pan dziś spudłował
- To nic nie znaczy. Dziś moje imieniny, chę widzieć wkoło same wesołe twarze

[madohora]

Pan na polowaniu zmierzył się do zająca. Huknął strzał, zwierzyna wywróciła koziołka. Gajowy posłany dla przyniesienia trofeum, powraca i raportuje:
- Proszę jaśnie pana, w tym zającu tkwi nieczysta siła....Leży zamieniony w cielę.

[madohora]

- Do kogo należą te piękne rogi?
- Do mojego męża

[madohora]

- Mój mężu, ten zając coś go przyniósł jest wypchany
- Ależ skąd, moja duszko!
- Powiadam ci, że tak
- Patrzcie państwo! Takie już czasy teraz, że i zwierzęta zaczynają ludzi oszukiwać

[madohora]

[madohora]

Zajęcza logika

Młody zajac starego
Zapytał raz w lesie
Jaki to huk potworny
Echa z pola niesie?

Mówiłeś mi już kiedyś
Na leśnej polanie
Że ludzie urządzają
Na nas polowanie

Na to mu stary zając
Powiedział te słowa
To co słyszysz, jest całkiem
Rzecz odmienna, nowa

A że cię uspokajam
Niech cię to nie dziwi
Bo to widzisz na siebie
Polują myśliwi

[madohora]

[madohora]

Przepisy dla niedzielnych myśliwych

[madohora]

1) Kobieta wiejska różni się od zająca tym, że chodzi w spódnicy. Przed każdym strzałem należy ten szczegół sprawdzić

[madohora]

2) Broń “odtylcowa” nie nazywa się tak bynajmniej dlatego, by kaleczyć z niej...plecy sąsiadów

[madohora]

3) Kordelas na blotem polowaniu nie jest konieczny

[madohora]

4) Polując z psem - nie powinno się używać broni palnej, gdyż pies trafiony pełnym nabojem śrutu pada i zdycha pomimo tego, że kuropatwa zdrowo ulatuje

[madohora]

Pewnie...

Do młodej żonku, stary mąż
Rzekł, mknąc na polowanie:
- Jelenia muszę ubić dziś
Spudłować jam nie jest w stanie!...

A żonka na to zaraz w śmiech
- O pewnie, mój drogi
Zobaczysz jakie będziesz miał,
Gdy wrócisz - piękne rogi!

[madohora]

[madohora]

- A ty dlaczego jesteś taki uradowany?
- Miałem nadzwyczaj miły sen! Wyobraź sobie, strzelam do zająca i od drugiego strzału kładę go na miejscu

[madohora]

- Na ostatnim polowaniu od jednego strzału zabiłem zająca i dwie dzikie kaczki
- Ja tak nie potrafię...
- Strzelać?
- Nie, łgać!

[madohora]

- Może Jaśnie Pan poszedłby na kuropatwy!
- Daj mi pokój, nie chce mi się
- Ojciec Jaśnie Pan już ze strzelbą na dziedzińcu czeka
- Ojciec co innego, ale ja nie głupi

[madohora]

- Czy twój tatko przywiózł co z polowania?
- Natralnie! Siedem chrabąszczów majowych!

[madohora]

- Mój panie, ten pies, którego mi pan wczoraj sprzedał nie jest psem lecz suką
- Widzi pan to już jest taka rasa. Jego matka też była suką

[madohora]

- Janie, kto strzelił?
- E, nikt nie strzelił, jeno pan rządca tak kichnęli

[madohora]

- A zając świeży?
- Świeżuteńki. Jeszcze wczoraj w piwnicy myszy łowił

[madohora]

Leśniczy: - Trzymaj się pan tylko blisko mnie, panie aptekarzy a ja już jeśliby szedł na pana dzik, wysadzę pana prędko na drzewo

[madohora]

- Hej, hej chłopcze! Dopiero co strzeliłem do kaczki. Spadła ot tu w tym miejscu. Nie widziałeś?
- Owszem, widziałem
- Dawajże, dawaj!
- Tylko to nie kaczka ale wrona
- Hm...wrona? To dziwne! Co za niezwykłe złudzenie optyczne!

[madohora]

- No jesteśmy w polu...Zdejmij fuzję z ramienia puść przodem, zaczniemy strzelać
- Bój się Boga, wolę odejść i patrzeć na to z daleka. Uszy sobie nawet zatkam watą. Strzałów boję się od urodzenia.
- Więc dlaczego poszedłeś z nami na polowanie?
- A niech diabli wezmą i polowanie! Poszedłem bom chciał chociaż na chwilę uwolnić się od gderania teściowej.

[madohora]

- Panie, panie!
- A czego panowie chcecie?
- Chodźno pan tu!
- Nie mogę, idę na kuropatwy!
- Dajże pan pokój kuropatwom! Co one panu zawiniły? Chodż pan lepiej do nas trzech myśliwych, pan będziesz czwarty, zrobiby wicia na trawie! Tylko się pan śpiesz, bo czas leci przed wieczorem trzech turów nie zrobimy!

[madohora]

W dzień imienin redaktora pisma łowieckiego zebrała się gromadka jego przyjaciół. Pełne komplementów przemówienie zakończono okrzykiem:
- Niech żyje kochany redaktor!
- Ale z czego panowie? Z czego? - odpowiedział kwaśno redaktor

[madohora]

- Proszę zauważcie moi panowie zdarzenie, jakie miałem w ostatnią niedzielę. Poluję i strzelam zająca. Mój pies Hektor biegnie zająca aportować lecz w tej chwili, gdy już trzymał zająca aportować lecz w tej chwili, gdy już trzymał zająca jakiś duży ptak drapieżny, który widocznie również zająca miał upatrzonego uderza z szaloną szybkością z góry, chwyta w szpony mojego psa o odlatuje wraz z psem i zającem! Składam się więc co rychlej, strzelam - i cóż moi panowie powiecie na to! Zając i ptak spadają, zaś pies poleciał dalej...

[madohora]

- Mam wyżlicę - opowiada stary wyga myśliwy - która ma tak rozwinięty instynkt macierzyński, że wychowała nie swoje szczenięta
- Znałem takie wypadki - przerywa jeden ze słuchaczy. Niedawno temu zdechła mi kura, zostały po niej kurczęta. Czy dacie państwo wiarę, że moja suka zlitowała się nad nimi i zastąpiła im matkę!
- To ciekawe, ale nie niemożliwe - wtrącił inny słuchacz
- Tak, lez teraz te kurczęta szczekają -kończy poważnie myśliwy.

[madohora]

- Ach jak się zmęczyłem, kilka godzin chodziłem i nic nie zabiłem
- A przestrzegałem cię, żebyś nie polował w porę zakazaną
- Przecież stryj wie najlepiej, że tyle rzeczy zakazanych zawsze mi się udawało

[madohora]

Do p. Wł. Br. Pisze dozorca jego polowania dnia 4 kwietnia 1929:
“Wielmożny Panie! Donoszę Wielmożnemu Panu, że zające i kuropatwy się pokazują coraz więcej o czym wielmożnemu Panu przedtem donosiłem. A dlaczego Wielmożny Pan nie przyjedzie na polowani i całuję rączki
********************************************Tymko Koropiec

[madohora]

...Wyskakuje szmalka ja worthaltuję by trafić na blat - strzelam - ona stoi, otwieram dryling, wkładam nowy patron, celujęna blat - strzelam - ona patrzy na mnie, robi grosse Tour i trapem uchodzi. Przychodzę na trop, nie ma anschussu ani farby, dalej iść nie mogłem bo był doppeltrieb.

[madohora]

- Zlituj się, co robisz? Strzelasz do kapusty a nie do zająca
- Bo widzisz...ja jestem wegerietaninem.

[madohora]

Okrzyki miłosne:
Myśliwego: Sarenko moja!
Ornitologa: Jaskułeczko moja!
Kłusownika: Pułapko moja!
Rybaka: Złota rybko moja!

[madohora]

- Panie Władysławie, a gdzie pan idzie z tym składanym krzesełkiem?
- Idę do starostwa, już po raz trzeci w tym tygodniu po kartę myśliwską

[madohora]

Pan Katarkiewicz wracając wozem z długiego i dalekiego polowania a przejeżdżając przez miasto wstąpił do pierwszorzędnej restauracji:
- Kelner!
- Słucham pana dziedzica
- Kwoczoły są?
- Świeżuteńkie
- A “ Żubrówka”?
- Wyborna! Poznańska! Karpowicza!
- Sarna jest?
- Jest! Gotowieńka!
- A...kredyt jest!
- O! Tego nie ma...
- No to podaj mi...kapelusz

[madohora]

- Na wczorajszym polowaniu miałem wyjątkowe szczęście, jedną kulą zabiłem dziewięć dzików
Całe towarzystwo wytrzeszcza oczy
- To chyba pan kazałem - odzywa się jeden ironicznie - na komendę stanąć wszystkim dzikom w jednej linii
- Broń Boże! Całkiem pojedynczo, zabiłem samurę w której łonie po wypatroszeniu znalazłem ośm młodych

[madohora]

Chłopiec: - Mama odsyła tego zająca bo cuchnie i prosi o innego
Sklepowy: - A co ty smarkaczu sobie myślisz? Czy za wasze marne ośm złotych mam może do zająca dodać flachę perfum Cotty’ego?

[madohora]

- Hej gajowy, a gdzie chłopcy z nagonki?
- Ta proszę łaski pana, jak zobaczyli strzelbę u tego pana z Poznania co to ma białe kamasze i tyle skrzydeł na kapeluszu - wszyscy pouciekali

[madohora]

- Powiedz mi, kochany doktorze czy słonki są zdrowe?
- Nie wiem, do mnie przynoszono żadnej na kurację

[madohora]

- Pan dobrodziej to musi być myśliwy?
- A to po czym pan poznaje?
- Bo pan ma taką myślącą twarz

[madohora]

Adwokat: - W przyszłym tygodniiu mam ciężką sprawę, muszę bronić znanego kłusownika
Sąsiad myśliwy: - Aha! Dlatego u pana mecenasa ciągle dziczyzna na stole...

[madohora]

- Nic nie upolowałeś?
- Przeciwnie
- Jak to? Przecież twoja torba jest pusta
- Cóż ty chcesz, żebym ja postrzeloną babę w torbie dźwigał?!

[madohora]

- Przykrą wiadomościa humor twój zamącę:
Za żelazną bramą zdrożały zające
Czemu - teraz sezon zapotrzebowania...
Nasi już nemrodzi robią - polowania!

[madohora]

- Skądże wy o tym czasie możecie mieć kuropatwy. Przecież polowanie jeszcze wzbronione.
- To...to...z zeszłego roku, proszę jaśnie pana.

[madohora]

- Proszę mamusi! W “Kurierze” jest artykuł pod tytułem “Ludzie dubeltowi”. Co to znaczy?
- Ludzie dubeltowi? To pewno są ludzie, którzy chodzą z dubeltówkami

[madohora]

- Cóż to? Stoisz pan w miejscy? Czy myślisz pan, że wilki same przyjdą do niego?
- Oho! Gdybym tak myślał, to nie stałbym tutaj z pewnością!
- Jak to? Zamiast pilnować stanowiska to ty gazetę czytasz?
- Po co mam pilnować, kiedy przed chwilą przeszedł tędy dzik i ani spojrzał na mnie...

[madohora]

Wojciech: - Oho! To tu widzę u was dziś wielkie polowanie
Maciej: - A juści! To panowie z Warsiawy tak polujom
Wojciech: - Ale ci też siarczyście pukąją, to pewnikiem siła zwierza ubiją...
Maciej: A niech się wypukają, pójdzie im na zdrowie a i zajacom tyż dobrze co się trocha przelecą

[madohora]

- Nie wiedziałem, że Pudełkiewicz jest takim fuszerem. Za każym strzałem chybia
- On to umyślnie czyni
- Co ty mówisz? Dlaczego?
- Ponieważ jest członkiem towarzystwa opieki nad zwierzętami, więc nie chce zabijać

[madohora]

...A niechże licho porwie ten proch bezdymny! Teraz biedny szarak nie wie czy to strzelają czy grad pada...

[madohora]

Znany lekarz wybrał się na polowanie wraz z gronem swych przyjaciół. Ale pan doktor nie miał szczęścia, co strzelił, ti chybił
- To straszne! - narzeka przed sąsiadem - strzelam już pół dnia i jak dotąd nic nie zabiłem!
- Mam na to sposób - odpowiada sąsiad
- No?
- Niech doktor zapisze coś zającowi
- No i masz, znów nie trafiłem zająca. Podła fuzja!
- O, panie baronie to wina zajęcy...
- Jak to?
- Bo te szelmy jakoś nie podłażą pod strzał!

[madohora]

Jak to? Tyle pan żąda za jednego zająca? Przecie za tę kwotę można polowanie wydzierżawić
- Tak! Ale to nie daje jeszcze gwarancji zdobycia zająca

[madohora]

Myśliwy do zająca wymierzył z rusznicy
I mówi kropnę z niego, jak do jasnej świecy...
Wystrzelił...huk się rozległ dym tylko szarzeje
A zając stanął słupka u hardo się śmieje
- Łotrze! - rzecze myśliwy - śmierć twoja gotowa!
- Nie - rzekł kusy - znam pana, pan jesteś ze Lwowa
Niech ci mój dobrodzieju, jasne słońce świeci!
Ja pod twymi strzałami wychowałem dzieci
Wydałem córki za mąż, pożeniłem synów
Wypasłem na kapuscie wnuków jak butrynów
Sam zdążyłem doczekać sędziwego wielu
Pod lufą twej rusznicy - przezacny człowieku
I dlatego cię proszę dobrotliwy panie
Weź jeszcze an dwanaście lat to polowanie

[madohora]

Dwaj adwokacie z małopolskiego miasteczka zaprosili radcę sądowego ze Lwowa na polowanie na kaczki. Gość zmęczony bezskutecznym pościgiem czuje głód i pragnienie.
- Nie macie co jeść?
- Nie mamy
- Nie ma tu w okolicy karczmy?
- Nie ma
No, ale przecież musicie mieć tu we wsi klientów, chłopów, pójdziemy do którego z nich aby nam dać choć kwaśnego mleka...
- Niemożliwe. Jeśli on jest naszym klientem, to już nie ma krowy...

[madohora]

Przez wilgotne trawy
Przez ugory het
Myśliwiec z Warszawy
Zapolować szedł
Uszedł krokow dwa, trzy
Widzi zając tuż
Myśliwy się patrzy
Zając ani rusz!
Flintę ptaka lotem
Pochwycił - padł strzał -
Nemrod jęczał potem
A zając się śmiał

[madohora]

- Przyczep mi pani do torby dwa zajace, tylko świeże...
- O jasnie panie, ja właśnie trzymam takie oddzielnnie dla panów myśliwych...

[madohora]

Chcesz zabić zająca trafiaj go w krzyż
Chcesz zabić sarnę trafiaj ją w bok pod łopatkę
Chcesz zabić dzika trafiaj go między oczy
Chcesz zabic kobietę trafiaj ją w język

[madohora]

- Panie Erneście, czy to prawda, że pańska kuzynka tak dobrze strzela?
- Tak, proszę pani to prawdziwa....Wilhelmina Tell!

[madohora]

Niedzielny myśliwy do ładnej dziewczyny: - No mała, nie boisz się mnie?
- Ja nie, ale tata się boi bo to naganiacz....

[madohora]

- Czy pan leśniczy miał dużo szczęścia na onegdysiejszym polowaniu?
- O tak i owszem, szczęście mi dopisało
- Więc ile dzików pan położył?
- Na szczęście nie spotkałem ani jednego

[madohora]

- No więc mam puszczać psy, czy nie?
- Czekaj, czekaj! Zobaczę tylko w kalendarzu myśliwskim czy wolno polować na zające

[madohora]

- Panie, dziedzic zając idzie
- Niech idzie, jestem przygotowany na jego napad

[madohora]

- Co? Ja mam tu stanąć?! Ależ tu nic nie wyjdzie!
- Ale i nagonka też nie wyjdzie..

[madohora]

- No! Moryc! Nigdy na polowaniu nie trafiasz a dziś postrzeliłeś chłopaka z nagonki
- Nu! Ale wiedz jak on się nazywa? - Zajączkowski

[madohora]

Myśliwy:
- Co za licho! Chyba skóra mu zamarzła i śrut odbija się

[madohora]

- Co! To doktor wybrałm się na polowanie?
- Tak, tak!
- Mocno mnie to cieszy!
- Z jakiej racji?
- Zamiast chorych zabijesz doktor zwierzynę!
- Fii! Nic nie spotkałem, zabijam tylko czas,,,,
- Eh, Co to nic, czas za stary wyga - prędzej on doktora sprzątnie, niż dokor jego

[madohora]

- Co stoisz Leosz jak malowany?! Lis pędzi obok o pięćdziesiąt kroków.
- Nu! Ja się boję. On leci tak prędko, może on wściekły?

[madohora]

- Czy dasz wiarę panie Ignacy, że mój Zagraj staje na ulicy do wróbli, taka wytresowana szelma?
- Ech! To nic! Mój Cymbał - wyobraź pan sobie - każdą muchę w pokoju wystawi, taka mądra jucha!

[madohora]

- Co za dziadowska redakcja! Żeby nawet głupiej ogniotrwałej kasy nie było. Ładne świadectwo dla polskich myśliwych. Tak wygląda popieranie prasy fachowej

[madohora]

Żona (rachując kukanie kukułki): - Trzydzieści wykukała...a więc będę jeszcze trzydzieści lat żyła
Mąż (do siebie): Gdybym ujrzał tego podłego ptaka, to bym cały ładunek w niego wpakował

[madohora]

Gospodarzowi ukradziono konia: poznał go na jarmarku i pozwał złodzieja do sądu, podając za świadka żyda. Sędzia pyta się żyda:
- Znacie tego konia?
- Nu, czemu ni? Ja tego konia znał jak buł jeszcze takie małe źrebięcie. Ja mogę przysiąc!
Wskutek tego świadectwa właściciel odebrał konia a złodzieja zamknięto. Niedługo potem ukradziono leśniczemu piękną dubeltówkę. Przypadkowo leśniczy schwycił złodzieja, gdy ten strzelbę chciał sprzedać. Dalej więc ze złodziejem do sądu, podając tego samego żyda za świadka:
- Czy pan znasz tę strzelbę? - pyta sędzia żyda
- Nu, czemu ni? Ja ten strzelba znał jak jeszcze była takim małym pistolecikiem!

[madohora]

W sądzie powiatowym X ogłasza sędzia wyrok zasądzający chłopa za nieprawne noszenie strzelby na dwa tygodnie aresztu z zamianą na grzywnę:
- Przyjmujecie wyrok? - pyta sędzia
- Nie przyjmuję! - mówi chłop
- A więc zgłaszacie odwołanie?
- Także nie
- Zatem jak chcecie bi nie rozumiem was
- Niech idzie połowa na wysoki sąd a połowa na gminę - zdecydował chłop po dłuższym namyśle

[madohora]

Toast

Są na świecie różne dziwy
Telefoy, proch
Na dębinie żołądź rośnie
A na tyczkach groch!

Nie ma patków bez upierzeń
Ani słońc bez plam -
Więc nemrodzi co to szkodzu
Pijmy zdrowie dam!

[madohora]

- Mój Karo to istotnie nieoceniony pies, co za węch a przydym jaki posłuszny. Szkoda tylko, że ciągle mu łzy z oczu płyną. Panie nadleśniczy czy nie ma na to sposobu?
- Jest i to doskonały, potrzeby by pan nareszcie po tylu latach oduczył tego ciągłego pudłowiania

[madohora]

- Twój Karo musi mieć dużo pcheł, bo ciągle się trzepie
- A nie, on ma tylko jedną pchłę, której wytrzepać nie może

[madohora]

Sędzia: - A więc napadliście na gajowego i biliście tak długo aż wam oddał swoją strzelbę i zastrzelonego lisa
Oskarżony: - Takie to już psie czasy, panie sędzio że taki, który miał służbową strzelbę i nie swojego lisa nie chce nawet tego oddać dobrowolnie

[madohora]

- A czemu żeś ty Wojetek nie wypędził dziś krów na pastwisko?
- Boję się bo przyjechało z Warszawy trochę panów na polowanie!

[madohora]

- Jakże ojciec stary gajowy, zdrów?
- Umarł
- Fiu, fiu (gwizda)
- A matka?
- Umarła
- Fiu, fiu
- A wierny i poczciwy Burek?
- Zdechł
- Wieczne odpoczywanie

[madohora]

- Jakże tam panie doktorze z radcą Strzlbickim postrzelonym onegdaj na polowaniu?
Doktor:- Jedna rana stanowczo śmiertelna, ale inne dadzą się wyleczyć...

[madohora]

Kochany Władku!
...Posyłam ci pocztą żądane ubranie myśliwskie, ale żę te wielkie guziki rogowe dużo ważą kazałam je odpruć.
Twoja X
PS. Guziki te znajdziesz w kieszeni kurtki

[madohora]

- Słuchaj no głupcze czy na tem polu są kuropatwy?
- Oj! Oj!
- Widziałeś?
- Oj! Oj!
- A dużo?
- Jedenaście
- Dawno?
- Łońskiego roku cztery, a dwa lata temu siedem!

[madohora]

Profesor na polowaniu do chłopaka, którego postrzelił: - Więc ty nie zając? A bodaj to diabli wzięli! Raz udało mi się trafić i to tak nieszczęśliwie!

[madohora]

- Panie, nazwałeś mnie człowieka honorowego przy wszystkich wykarzem i kłusownikiem
- Tak! Mogę dać panu za to zadośćuczynienie ([size=8]wezwać na pojedynek[/i])
- Zgoda. Dawaj mmi pan i to zaraz, ale gotówką!

[madohora]

- Dlaczegoś sobie podwiązał prawy polieczek?
- Pamiątka z wczorajszego polowania. Po prawej stronie na stanowisku miałem mecenasa Fuszerskiego!

[madohora]

Pan Michał wałęsając się przez cały Boży Dzień ze strzelbą po polach i haszczach niczego nie ubił. Wracając do domu kupił po drodze zająca w sklepie spożywczy i dał żonie jako własne trofeum. Żona oglądając zająca zauważyła u jego nogi przywieszną kartkę z napisem 3,50. Zaintrygowana pyta męża:
- Co oznacza to 3,50 na tej kartce?
- To?.....To jest godzina o której go zastrzeliłem.

[madohora]

Redaktor: - Dlaczegp pan tak obrażony na reportera naszego dziennika?
Myśliwy: - Zważ pan tylko, gdy niedawno zabiłem zająca, ogłosił to w piśmie jako...wypadek nadzwyczajny!...

[madohora]

Hrabia pędząc automobilem na polowanie przejechał na śmierć starą kobietę
- Psiakrew!....rzecze do sibie - Oby tylko nie było to zwiastunem nieszczęścia...

[madohora]

Na pewnym polowaniu, ostatnim w sezonie rzecz się tak miała, Brano kociołek na zajace. Tuż koło siebie stali dwaj adwokaci, siejąc ogniem. Myśliwi zeszli suę wreszcie tak blisko, że strzał był niemożliwy, gdy wtem niespodziewanie pojawił się lis. Jakgdyby wiedząc, że myśliwym już strzelać nie wolno przedefilował w środku tuż przed kołem myśliwych a zmierzywszy w końcu wszystkich wzrokiem czmychnął w pole. Mecenasi odwrócili się i wygarnęli z czterech luf na co lis tylko omiótł kitą i zniknął w pobliskim lesie:
- A to chytrus - zawołał stojący obok prokurator
- Dlaczego?
- Bo wziął sobie aż dwóch adwokatów żeby się wywinąć

[madohora]

Radca wybrał się na kaczki i wziął małego pisarczyka do noszenia za sobą ładunków. Z czeretu zrywa się krzyżówka, na którą równocześnie uderza z góry jastrząb. Radca ignoruje drapieżnika i strzela do kaczki ale chybia:
- To dziwne, że chybiłem
- Pan radca nie chybił - odpowiada chłopak - Kaczka myślała, że pan radca strzela do jastrzębia dlatego nie spadła

[madohora]

- Czy zapisałeś się do Czerwonego Krzyża?
- A to po co?
- Mój drogi w dzisiejszych czasach na polowaniu zawsze przyda się mieć pod ręką lancety i bandaże
- A to wniosę na następnym zebraniu o zatrudnienie stałego chirurga, który będzie z nami na polowanie wyjeżdżał

[madohora]

Z kolei w czasach II Rzeczypospolitej, pierwszym organizatorem polowań hubertowskich w Spale był prezydent Ignacy Mościcki. Odbyło się ono w 1930 roku 3 listopada

[madohora]

Bardzo podobne do pierwotnych Hubertusów polowania można jeszcze oglądać np. w Wielkiej Brytanii

[madohora]

Do dziś w polskiej tradycji łowieckiej dzień św. Huberta jest okazją do tzw. hubertowin, czyli polowania zbiorowego o charakterze szczególnie uroczystym, z zachowaniem historycznych wzorców i ceremoniałów (m.in. sygnałów łowieckich).

[madohora]

Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji myśliwych. „Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi.

[madohora]

Polowanie hubertowskie kończy biesiada myśliwych przy ognisku, bigosie i grzanym winie

[madohora]

Wśród jeźdźców (Hubertus konny) urządzana jest natomiast gonitwa, podczas której konno ściga się tzw. lisa, jeźdźca z ogonem przypiętym do lewego ramienia. Ten, kto go zerwie, wygrywa, ma prawo wykonać rundę honorową wokół miejsca pogoni, i za rok sam ucieka jako lis

[madohora]

Obchody święta mają zapewnić dobre wyniki w nadchodzącym sezonie.

[madohora]

HUBERTUS CZYLI ŚWIĘTO JEŹDŹCÓW

[madohora]

HUBERTUS - STOWARZYSZENIE MIŁOŚNIKÓW KONI

[madohora]

HUBERTUS KLUB JEŹDŹIECKI OSTROGA OPOLE

[madohora]

[madohora]

Hubert „Bercik” Dworniok – postać z serialu Święta wojna
Porucznik Hubert Gruber – postać z serialu ’Allo ’Allo!
Hubert – postać z filmu animowanego Merida waleczna
Hubert – Młody Człowiek z Brat Naszego Boga Karola Wojtyły

[madohora]

Hubertus, hubertowiny – święto myśliwych, leśników i jeźdźców organizowane przez jeźdźców na zakończenie sezonu, a przez myśliwych na początku sezonu polowania jesienno-zimowego, zwykle w okolicach 3 listopada. Nazwa pochodzi od świętego Huberta (patrona myśliwych i jeźdźców), którego wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest właśnie 3 listopada.

[madohora]

Do dziś w polskiej tradycji łowieckiej dzień św. Huberta jest okazją do tzw. hubertowin, czyli polowania zbiorowego o charakterze szczególnie uroczystym, z zachowaniem historycznych wzorców i ceremoniałów (m.in. sygnałów łowieckich).
Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji myśliwych. „Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi.” Polowanie hubertowskie kończy biesiada myśliwych przy ognisku, bigosie i nalewce. Wśród jeźdźców (Hubertus konny) urządzana jest natomiast gonitwa, podczas której konno ściga się tzw. lisa, jeźdźca z ogonem przypiętym do lewego ramienia. Ten, kto go zerwie, wygrywa, ma prawo wykonać rundę honorową wokół miejsca pogoni, i za rok sam ucieka jako lis. Obchody święta mają zapewnić dobre wyniki w nadchodzącym sezonie.

[madohora]

Chcąc uczestniczyć w Hubertusie należy pamiętać o odpowiednim eleganckim stroju. Mile widziane, są marynarki, fraki, białe koszule, żaboty oraz krawaty. Podobnie jak w przypadku zawodów, białe bryczesy podkreślają ważność tego dnia. Należy oczywiście pamiętać również o odpowiednim obuwiu jeździeckim (sztyblety, oficerki) oraz ochronie głowy (kask, toczek). Uciekający nazywany lisem powinien mieć przyczepioną do ramienia skórę z lisa lub samą kitę.

[madohora]

III. Każdy jeździec miejsce obrane na początku biegu musi utrzymać do końca. Zmiana miejsc jest dozwolona dopiero po sygnale nawołującym do pogoni za lisem.

[madohora]

V. Zmiany chodów sygnalizowane są przez mastera głosem oraz poprzez podniesienie ręki. Jeźdźcy powinni powtarzać tą komendę dalej, aby dotarła aż do ostatniego konia, czyli jeźdźca kontrmastera. Master powinien obserwować całą grupę i dostosować tempo, aby wszyscy poruszali się tym samym chodem.

[madohora]

VI. Pogoń za lisem odbywa się zazwyczaj po usłyszeniu sygnału trąbki lub okrzyku mastera „LIS!” lub „Pogoń za lisem”. Wówczas na placu, łące lub innym terenie gdzie rozgrywana jest gonitwa pojawia się jeździec.

[madohora]

VII. „Lis”, czyli uciekający jeździec powinien mieć przyczepioną lisią kitę lub skórę z lisa na lewym ramieniu.

[madohora]

VIII. Uczestnicy gonitwy mogą ściągnąć kitę tylko prawą ręką goniąc „lisa” z boku lub z tyłu.

[madohora]

IX. „Lis” może schować się na chwilę do nory. Nora lisa to obszar o wymiarach 10 m x 10 m ogrodzony niskim płotkiem. Uciekający może wskoczyć na chwilę do nory, aby dać odpocząć sobie i goniącym.

[madohora]

X. Pogoń za lisem kończy się kiedy jeden z jeźdźców w prawidłowy sposób ściągnie lisa z uciekającego jeźdźca, a master wyda okrzyk „Koniec polowania – lis złapany!” , „Lis złapany” lub „Mamy nowego lisa”.

[madohora]

XI. Zwycięzca pogoni dołącza do mastera gdzie tworzy z nim szyk jadą obok siebie. Osoba, która złapała lisa w roku kolejnym ma za zadanie bycie „lisem”.

[madohora]

XII. Ostatnia najważniejsza zasada Hubertusów – to dobra zabawa, zarówno na koniach podczas biegu u pogoni, jak i podczas wieczornego spotkania przy ognisku na „Hubertusowym” spotkaniu do rana.

[madohora]

Z kolei w czasach II Rzeczypospolitej, pierwszym organizatorem polowań hubertowskich w Spale był prezydent Ignacy Mościcki. Odbyło się ono w 1930 roku 3 listopada

[madohora]

Bardzo podobne do pierwotnych Hubertusów polowania można jeszcze oglądać np. w Wielkiej Brytanii

[madohora]

Do dziś w polskiej tradycji łowieckiej dzień św. Huberta jest okazją do tzw. hubertowin, czyli polowania zbiorowego o charakterze szczególnie uroczystym, z zachowaniem historycznych wzorców i ceremoniałów (m.in. sygnałów łowieckich).

[madohora]

Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji myśliwych. „Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi

[madohora]

Polowanie hubertowskie kończy biesiada myśliwych przy ognisku, bigosie i nalewce.

[madohora]

Wśród jeźdźców (Hubertus konny) urządzana jest natomiast gonitwa, podczas której konno ściga się tzw. lisa, jeźdźca z ogonem przypiętym do lewego ramienia. Ten, kto go zerwie, wygrywa, ma prawo wykonać rundę honorową wokół miejsca pogoni, i za rok sam ucieka jako lis.

[madohora]

Obchody święta mają zapewnić dobre wyniki w nadchodzącym sezonie.

[madohora]

[madohora]

Jagdreiten ist organisiertes Ausreiten ins Gelände. In geführten Gruppen, sogenannten „Jagdfeldern“, wird eine vorgegebene Geländestrecke mit Hindernissen geritten. Eine Besonderheit ist es, im Pulk querfeldein lange Strecken zu galoppieren und dabei springen zu können. Mangels Hindernissen, wegen möglicher Flurschäden und asphaltierten Wegen ist das in Deutschland sonst kaum möglich. Anders als die Parforcejagd ist Jagdreiten reiner Pferdesport beziehungsweise Hundesport, es wird also kein Wild gejagt.

[madohora]

Fuchsjagden werden ohne Hunde geritten. Bei Schleppjagden ist eine Hundemeute dabei, die eine „Schleppe“ (künstliche Duftspur) verfolgt. Schleppjagden sind ein Sport ohne Wettkampf. Im Mittelpunkt steht der gemeinsame Ausritt mit den Hunden und anderen Reitern. Bei Fuchsjagden gibt es dagegen mit dem Fuchsschwanzgreifen ein Wettkampfelement.

[madohora]

An Jagden können Reiter und Reiterinnen verschiedener Altersgruppen gemeinsam teilnehmen. Da die Jagdsaison im Herbst kurz ist, gibt es wenige Reiter, die sich auf das Jagdreiten spezialisiert haben und die Teilnehmerfelder sind infolgedessen sehr gemischt. Es gibt Freizeitreiter, die an einer Veranstaltung ohne Wertnoten teilnehmen möchten, und Sportreiter, die nach der Turniersaison in der Natur reiten wollen.

[madohora]

Eine organisierte Reitjagd ist eine Gelegenheit für einen langen, schnellen Ritt durch unbekanntes Gelände. Auf der Jagdeinladung ist angegeben, ob es sich um eine Fuchsjagd ohne Hunde oder eine Schleppjagd mit Hundemeute handelt, ob es einen Fahrdienst für die Zuschauer gibt, oder ob sie geführt werden. Die Länge der Jagdstrecke (meist 15–25 km), sowie Anzahl und maximale Höhe der Hindernisse sind angegeben, damit die Reiter sich und ihre Pferde entsprechend vorbereiten können. Auf der Jagdstrecke befinden sich natürliche und angelegte feste Hindernisse, wie Hecken, Gräben, Mauern, Zäune, Wasserdurchquerungen, Baumstämme. Zusätzliche Anforderungen sind Bergauf- oder Bergabklettern

[madohora]

Die Jagdstrecke wird mit den Landbesitzern abgesprochen, so dass die Stoppelfelder noch nicht gepflügt sind und Wiesen vor der Jagd gemäht werden. Aus diesem Grund finden die meisten Jagden im Herbst nach der Ernte statt. Ein Reitverein, der unter dem Jahr die Belange der Landwirtschaft und der Waldwirtschaft beachtet, erhält eher die Erlaubnis für die Jagdstrecke.[3] Es wird allgemein schwieriger, Reitjagden zu veranstalten, da die fortschreitende Zersiedelung der Landschaft es erschwert, eine geeignete zusammenhängende Jagdstrecke zu finden. Für Schleppjagden ist es wichtig, dass die Hunde ihre Arbeit ungestört verrichten können. Große Flächen finden sich oftmals noch bei Gütern, Schlössern oder ehemaligen Truppenübungsplätzen. Hier sind besonders lange Galoppstrecken möglich. Der Organisationsaufwand für den veranstaltenden Reitverein ist vergleichbar mit dem Aufwand für ein Turnier. Bei großen Jagden sind, wie bei einem Turnier, Sanitäter anwesend und das Publikum wird zu den interessantesten Stellen der Jagdstrecke geführt. Für den Bau der Hindernisse und die Bewirtung sind meist zahlreiche ehrenamtliche Helfer im Einsatz.

[madohora]

Die lokale Presse berichtet während der Saison häufig über größere Reitjagden.Auch Pferdezeitschriften berichten im Herbst über Reitjagden und veröffentlichen Jagdtermine.

[madohora]

Bei Reitjagden wird meistens normale Turnierkleidung getragen: dunkle Jacke, helle Hosen, Stiefel und eine splittersichere Jagdkappe. Es gibt auch rote Röcke und Stulpenstiefel. Die Equipage, das ist die Begleitung der Hundemeute bei einer Schleppjagd, trägt dagegen meistens Jagdröcke aus Wolle mit langen Schößen in den Vereinsfarben der Meute und ein Plastron aus Wolle.[

[madohora]

Im springenden Feld wird ein geeigneter Sattel benötigt, also kein Westernsattel mit Horn. Häufig werden die Pferdebeine mit Gamaschen geschützt. Bei Bedarf dienen Vorderzeug und Schweifriemen dazu, den Sattel beim Springen zu fixieren. Bei weichem Boden können Hufeisen mit Stollen das Ausrutschen verhindern, dazu kann wenn nötig ein Stollenschutzgurt den Pferdebauch vor den Stollen schützen.

[madohora]

Zur Vorbereitung auf eine Jagd gehört ein der Länge und der Schwierigkeit der Jagd entsprechendes Training für Pferd und Reiter. Zum Reiten im Pulk gehört der ruhige Galopp nebeneinander (nicht hintereinander), in angemessenem Abstand an anderen Pferden vorbei zu galoppieren, andere Pferde passieren zu lassen, ohne dass eines der Pferde dabei schneller wird, und im Pulk enge Wendungen zu reiten, wie beim Abbiegen auf einen Waldweg. Das Konditionstraining wird auf die Streckenlänge abgestimmt, wobei ein feuchter, schwerer Untergrund, beispielsweise ein herbstliches Stoppelfeld, mehr Kondition erfordert, als ein trockener, federnder Wiesenweg. Je nach Gelände und Schwierigkeitsgrad der Jagd gehören Bergauf- und Bergabgalopp zur Vorbereitung. Für das springende Feld erfordert das Springen aus hohem Tempo eine spezielle Vorbereitung. Bei einer Jagd werden die Pferde vor dem Sprung nicht versammelt, sondern springen aus vollem Lauf, damit kein gefährlicher Stau vor den Sprüngen entsteht. Beim Geländetraining werden Hindernisse wie das Durchreiten von Gräben und Wasser, das Überreiten von Wällen, Bergaufsprünge, Tiefsprünge und Wasserhindernisse trainiert.

[madohora]

Vor dem Stelldichein wird das Jagdgeld („cap fee“) entrichtet, manchmal gibt es ein Jagdbuch, in dem man sich eintragen kann, um im nächsten Jahr wieder eine Einladung zu erhalten. Zum Stelldichein trifft sich das Jagdfeld auf einer Wiese oder dem Reitplatz. Der Jagdherr begrüßt die Reiter und Reiterinnen, die sich für die Einladung bedanken. Bei einer Vereinsjagd ist der Jagdherr oder die Jagdherrin meistens das Mitglied, das die Organisation in die Hand genommen hat. Die Jagdregeln und Besonderheiten der Jagdstrecke werden erklärt. Vor dem Aufbruch zur Jagd ruft der Jagdherr dreimal Horrido und die Jagdteilnehmer antworten jeweils mit „Jo-Ho“.[

[madohora]

Beim Jagdreiten müssen bestimmte Regeln eingehalten werden, um Risiken zu vermeiden. Zu den Jagdregeln gehört, dass der Master, der das Feld führt, nicht überholt wird, damit die Hunde nicht gefährdet werden und der Master das Feld lenken kann. Es muss Strich geritten werden, das heißt, das Jagdfeld darf nicht gekreuzt werden. Ein Reiter, der quer zum Feld reitet, gefährdet sich und andere. Bei einer Verweigerung muss der Sprung sofort freigegeben werden, also zur Seite geritten werden, damit kein Stau entsteht und die nächsten Pferde springen können. Ein Pferd, das zum Ausschlagen neigt, muss mit einer roten Schleife im Schweif gekennzeichnet werden.

[madohora]

Jedes Jagdfeld wird von einem eigenen Feldmaster geführt. Ein Feld besteht meist aus 20–25 Reitern. Im ersten Feld wird gesprungen, das zweite ist meistens ein Nichtspringer-Feld. Mitunter gibt es Felder mit einer einfacheren Streckenführung, in denen langsamer geritten wird, aus Rücksicht auf Ponys, ältere Pferde oder unerfahrene Reiter. Am Ende des letzten Jagdfeldes reitet ein Schlusspikör, der die Aufgabe hat, Zurückbleibenden zu helfen. Nach der Hälfte der Jagdstrecke gibt es eine große Pause.

[madohora]

Reitjagden werden häufig von einer Jagdhornbläsergruppe begleitet. Die Jagdhornbläser führen unterschiedlich gestimmte Hörner mit und blasen Jagdsignale beim Stelldichein und an gut zugänglichen Stellen der Jagdstrecke, an denen die Hindernisse einsehbar sind und zu denen die Zuschauer geführt werden. Das Publikum wird zu den interessanten Aussichtspunkten meist in geländegängigen Fahrzeugen oder Traktoren mit Kremser-Anhängern gefahren, mitunter gibt es einen Fahrdienst mit Kutschen. Die Bläsergruppe bläst zum Aufsitzen[10] zu Beginn der Jagd und nach der Pause. Zum Abschluss der Jagd bläst sie „Fuchs tot“ und „Halali“. Dann versorgen die Reiter ihre Pferde.

[madohora]

Der gesellige Teil, das Schüsseltreiben oder Jagdgericht, direkt im Anschluss an die Jagd, beschließt die Jagd. Beim Jagdgericht büßen die Reiter Verstöße gegen die Jagdregeln (z. B. Weg abgeschnitten), indem sie eine Runde spendieren. Manchmal wird direkt im Anschluss an die Reitjagd ein Jagdball veranstaltet.

[madohora]

Die meisten deutschen Reitvereine, insbesondere die ländlichen Reitvereine, veranstalten im Herbst, nach der Turniersaison, eine Fuchsjagd. Auch in Österreich, der Schweiz, Polen, Schweden und Dänemark werden Fuchsjagden veranstaltet, sie heißen aber in manchen Ländern Hubertusjagd. Wiederum reitet der „Fuchs“ voraus. Die Rolle des Fuchses übernimmt zum Beispiel der erfolgreiche Jäger des Vorjahres oder der einladende Jagdherr. Die Reiter folgen dem Master in verschiedenen Feldern und überqueren dabei die Hindernisse. Am Ende der Jagd findet ein Fuchsschwanzgreifen statt. Das Fuchsschwanzgreifen kann auf verschiedene Art und Weise durchgeführt werden. Neuerdings gibt es beispielsweise die Fuchsschwanzsuche zu Fuß, die nach dem Ritt stattfindet.

[madohora]

Der Fuchsschwanz kann an die Schulter des Fuchses geheftet werden. Nach dem Hornsignal „Jagd frei“ überholen die Reiter den Master und versuchen, die Lunte zu greifen. Der Fuchs kann durch Tempowechsel und Wenden ausweichen. Der Jäger oder die Jägerin reißt dem „Fuchs“, von der linken Seite kommend, den Fuchsschwanz mit der rechten Hand von der Schulter ab. Der „Fuchs“ gilt als erlegt und die Jagdteilnehmer rufen zweimal „Halali“. Wenn es zu lange dauert, kann der Fuchs den Fuchsschwanz auf den Boden werfen. Wer die Lunte zuerst aufhebt, hat sie gewonnen.

[madohora]

Der Fuchsschwanz kann am Ende der letzten Galoppstrecke an einen Busch gebunden werden – dann erwischt ihn der Reiter, der ihn rechtzeitig sieht und als erster vom Pferd aus geschickt zugreifen kann. Diese Variante ist besonders fair: Da die Reiter im schnellen Jagdgalopp plötzlich vom Fuchsschwanz überrascht werden, gibt es weder Gedränge noch einen Schlussspurt. Der erste Reiter hat keineswegs die besten Chancen, die Trophäe zu bekommen.

[madohora]

Als weitere Variante kann der Fuchsschwanz an einer quer gespannten Leine auf einem Stoppelacker aufgehängt werden. Am Ende der Jagd versammeln sich alle Teilnehmer und werden in mehrere ungefähr gleich große und gleich schnelle Gruppen eingeteilt (Ponys, Warmblüter, Vollblüter). Die Gruppen stellen sich nacheinander an den Start, galoppieren auf ein Zeichen hin los und versuchen den Fuchsschwanz zu greifen. Bei dieser Variante werden mehrere Fuchsschwänze verteilt.

[madohora]

Unter einer Hubertusjagd wird in Deutschland eine Jagd verstanden, die am Hubertustag, dem 3. November, abgehalten wird. An diesem Tag werden besonders viele Fuchs- und Schleppjagden durchgeführt. Den Brauch, am Hubertustag eine Reitjagd oder Reiterspiele abzuhalten, stammt wahrscheinlich aus Deutschland oder Belgien, und hat sich in einige andere nordeuropäische Länder verbreitet. Beispielsweise hat auf Dänisch und Schwedisch „Hubertusjagt“ beziehungsweise „Hubertusjakt“ die Bedeutung der Reitjagd ohne Hunde, wohingegen „Fuchsjagd“ in der jeweiligen Landessprache die Parforcejagd meint. Nicht in allen Ländern ist die Schleppjagd bekannt, so dass in diesen Ländern häufig von einer Parforcejagd ausgegangen wird, sobald Hunde im Spiel sind.

[madohora]

In Dänemark wird bei der traditionellen Hubertusjagd der Fuchs durch zwei Reiter ersetzt, die einen Fuchsschwanz an die Schulter geheftet haben. Sowohl Männer als auch Frauen reiten im roten Rock. Es gibt eigene Vereine, die den Brauch der dänischen Hubertusjagd pflegen. Auch in Schweden gibt es am Hubertustag große Veranstaltungen mit teilweise über 100 Reitern und Reiterinnen. Bei den Hindernissen werden einfachere Alternativen angeboten. In Polen hat sich die Verehrung des heiligen Hubertus im 18. Jahrhundert eingebürgert, erste Hubertusjagden wurden aber erst nach dem Ersten Weltkrieg durchgeführt. Sie haben den Charakter von Reiterspielen und werden meist auf einer großen Wiese durchgeführt, damit die Zuschauer eine gute Sicht haben. Der Master führt das Jagdfeld an, wenn er die Jagd mit dem Ruf „Fuchs“ freigibt, beginnt das Fuchsschwanzgreifen. Die Rolle des Fuchses spielt der Sieger des Vorjahres mit einem Fuchsschwanz am linken Arm.

[madohora]

Schleppjagden sind viel seltener als Fuchsjagden, da die Haltung der Hundemeuten sehr aufwändig ist. Eine Meute geht im Durchschnitt ungefähr ein Dutzend Schleppjagden in der Saison.

[madohora]

Bei der Schleppjagd verfolgt die Hundemeute eine Duftspur (Schleppe). Ein Mitglied der Equipage übernimmt die Rolle des Fuchses und legt die Spur. Nachdem die Schleppe gelegt wurde, reitet man nicht mehr über die Spur, bis die Hunde vorbei sind, da die Hunde dazu neigen, der frischesten Spur zu folgen. Die Meute wird von den Pikören der Equipage begleitet. Mit etwas Abstand folgen die Reiter dem Master in verschiedenen Feldern und überqueren dabei die Hindernisse.

[madohora]

Jede Meute ist auf eine bestimmte Art von Schleppe, Scent genannt, trainiert. Das können die Trittsiegel des Schleppenleger-Pferdes sein, oder eine Duftstofflösung, welche der Schleppenleger aus einem Kanister an seinem Sattel tropfen lässt (siehe Bild mit Schleppenlegerin). Als Schlepplösung wird Wasser mit einigen Tropfen Duftstoff, beispielsweise Heringslake, Terpentin, Pansenlauge oder Anis verwendet.Der Vorteil des künstlichen Scent ist, dass es kein üblicherweise vorkommender Geruch ist, die Hunde also nicht so leicht von ähnlichen Düften abgelenkt werden. Für eine auf Trittsiegel trainierte Meute muss dafür kein Kanister mitgenommen werden. Traditionell wurde Fuchslosung verwendet, die zur Erzeugung des Scent in Wasser aufgelöst wurde. Dazu wurde am Kennel zusätzlich zu den Hunden separat ein Fuchspaar gehalten.

[madohora]

Häufig werden English Foxhound, Français tricolore, Beagles und Harrier verwendet. Die Meute gehört zu einem Meutenverein,[19] oder einem privaten Meutenhalter,[der die Hunde züchtet, ausbildet, trainiert und sich das ganze Jahr um die Hunde kümmert. Die Meutenhunde werden in Gruppen in Zwingern gehalten. Die Equipage trägt während der Jagd die Verantwortung für die Hunde. Wenn ein Hund dennoch zurückbleibt und ins Feld gerät, besteht die Gefahr, dass der Hund zwischen die Pferdebeine gerät. Fast alle Pferde vermeiden es von sich aus, auf einen Hund oder einen Menschen zu treten, solange sie nicht auf der Flucht sind. Bei der Ausbildung der Meute wird lautes, geschlossenes und schnelles Jagen angestrebt. Die Fremdhundesicherheit sowie die Spurtreue werden trainiert. Spurtreu heißt, dass die Meute die gewünschte Schleppe verfolgt und sich nicht von Wildspuren, die immer wieder die Jagdstrecke kreuzen, ablenken lässt.

[madohora]

Es wird im Schritt losgeritten, bis die Pferde warm sind. Auf geeignetem Gelände wird die erste Schleppe für die Hunde gelegt. Die Hunde werden noch von den Pikören im Kreis zusammengehalten, indem sie ihre Hetzpeitschen hin und her bewegen und damit einen imaginären Zaun um die Meute bilden. Wenn der Schleppenleger genügend Vorsprung hat, werden die Hunde frei gelassen und folgen mit Geläut (Bellen) der Schleppe. Wenn die Hunde sicher auf der Schleppe sind, wünschen sich die Reiter gegenseitig gute Jagd, und das Feld folgt den Hunden. Da Meutenhunde sehr schnell sind, wenn sie einer Spur folgen, wird eine Schleppe im zügigen Jagdgalopp geritten, solange das Gelände es zulässt. Auf der Schleppe befinden sich die Hindernisse. Am Ende der Schleppe sammeln die Piköre die Hunde wieder in einem Kreis. Die Hunde bekommen Wasser (Stopp).

[madohora]

Am Ende der Jagd auf dem Halali-Platz ziehen die Reiter den rechten Handschuh ab, schütteln sich gegenseitig die Hand und sagen dazu „Halàli Halàli“. Ursprünglich wurde nur mit dem Handschuh gewinkt, was den Vorteil hatte, Unfälle durch z. B. schlagende Pferde zu vermeiden. Die Reiter stellen sich im Kreis um Hunde und den Jagdherrn, der noch einige Worte zum Jagdtag spricht. Danach steigen die Reiter zum Dank an die Hunde ab, die männlichen Reiter ziehen die Kappe und die Hunde erhalten ihr Curée, meistens einige Rinderpansen. Jeder Reiter bekommt vom Jagdherren oder der Jagdherrin einen Bruch mit den Worten „Waidmanns Heil“ gereicht und nimmt ihn mit „Waidmanns Dank“ entgegen. Vor dem Hubertustag werden meist Eichenbrüche, nach dem Hubertustag dagegen Tannenbrüche verteilt. Die Jagdhornbläser blasen zusätzlich zum „Fuchs tot“ und „Halali“ auch noch das „Curée“. Danach können die Reiter wieder aufsitzen und nach Hause reiten und ihre Pferde und Hunde versorgen.

[madohora]

In Großbritannien werden für Schleppjagden vorwiegend Foxhounds und Bloodhounds verwendet. Der Schleppenleger startet ungefähr 20 Minuten vor dem Feld und legt die Schleppe mit einem mit Duftstoff getränkten Kaninchenfell, das hinterher geschleppt wird. Die Bloodhounds folgen den Trittsiegeln des Schleppenlegers. Foxhounds sind schneller, Bloodhounds hingegen spurtreuer und fallen außerdem durch ihre imposante Erscheinung auf. Die Meute wird vom Huntsman und den Pikören geführt. Es werden meist acht bis 15 Koppeln (Hundepaare) verwendet, während bei der traditionellen Fuchsjagd typischerweise 17 Koppeln verwendet werden.

[madohora]

Es werden zwischen drei und sechs Schleppen gelegt, die je nach Gelände zwischen drei und acht Kilometer lang sind. Je nach Befinden von Pferd und Reiter kann zwischen den Schleppen die Jagd abgebrochen werden, wohingegen in Deutschland meist nur bei der großen Pause eine günstige Gelegenheit ist, die Jagd abzubrechen.

[madohora]

Die Jagdregeln sind gleich wie in Deutschland, zusätzlich werden junge Pferde, deren Verhalten im Jagdfeld noch nicht abschätzbar ist, mit einer grünen Schleife im Schweif gekennzeichnet. Auch ist der Dresscode je nach Meute komplizierter als in Deutschland, da nicht nur die Farbe des Rockes, sondern zusätzlich noch Farbe der Knöpfe und des Kragens vorgegeben sind. Tweed-Jacketts sind für die meisten Gelegenheiten passend.

[madohora]

Die Parforcejagd ist die Hetzjagd mit Hunden und Pferden auf lebendes Wild. Im 17. und 18. Jahrhundert wurde sie mit großem Prunk vom hohen Adel ausgeübt. Die fürstliche Parforcejagd kam durch die napoleonischen Kriege in Deutschland und Österreich zum Erliegen und es dauerte fast ein halbes Jahrhundert, bis es wieder zahlreiche Meuten gab. In Deutschland wurden in der 2. Hälfte des 19. Jahrhunderts die Parforcejagden von den Schleppjagden abgelöst. Mit dieser neuen Jagdform hat sich eine deutsche Jagdtradition entwickelt.

[madohora]

In Großbritannien wurden die Hundemeuten durch Kriege nicht in diesem Masse beeinträchtigt. Der Ursprung der Schleppjagd liegt daher in Großbritannien. Eine traditionelle englische Fuchsjagd besteht aus stundenlangem Warten, bis die Hunde einen Fuchs ausfindig gemacht haben, dann folgt ein schneller Galopp mit vielen Sprüngen von einer Weide auf die nächste, bis der Fuchs entweder gestellt wird oder entwischt. Eine solche Verfolgung dauert meist nicht länger als eine halbe bis eine ganze Stunde. Dann muss wieder gewartet werden, bis die Hunde vielleicht noch einen weiteren Fuchs aufstöbern. Insgesamt geht ein solches Jagdmeeting ungefähr sechs Stunden. Wenn bei einer solchen Jagd schon mehrere Stunden verstrichen sind und die Hunde noch keinen Fuchs aufgestöbert haben, dann wünschen sich die zahlenden Jagdgäste einen schnellen Galopp. In einer solchen Situation konnte ein Pikeur unauffällig eine Schleppe zu einem Gebüsch legen und dort warten. Die Hunde wurden losgelassen, die Jagdgäste bekamen ihren Galopp und wenn die Jagd bei dem Dickicht endet, sagte der Pikeur, dass der Fuchs leider im Bau verschwunden sei. Auch zum Einjagen der Hunde wurden Schleppen gelegt. Eine reine Schleppjagd-Meute wurde 1855 in Cambridge gegründet. Seit dem Verbot der traditionellen Fuchsjagd in Großbritannien hat sich die Zahl der Schleppjagdmeuten ungefähr verdoppelt.

[madohora]

Die neugegründeten deutschen und österreichischen Meuten in der zweiten Hälfte des 19. Jahrhunderts waren vorwiegend klein, sportlich und zweckorientiert. Sie waren in der Hand des Landadels, des Militärs und zunehmend des erstarkenden Bürgertums. Die Parforcejagd in der freien Landschaft war im dichtbesiedelten Deutschland des 19. Jahrhunderts kaum mehr möglich. Daher wurden meist mehrere Schleppen auf geplanten Routen gelegt, bevor zum Abschluss Kastenwild ausgesetzt wurde, das die Hunde in einem letzten Run stellten. Kastenwild war Wild, das in einem Kasten transportiert wurde. Es wurde entweder in einem Wildpark aufgezogen, oder im Voraus eingefangen.[29] 1867 veranstaltete das Militärreitinstitut Hannover mit seiner Fox Hound Meute Schleppjagden. 1886 gründeten Offiziere den Hamburg-Wandsbeker Schleppjagdverein. In Hannover wurden vor dem Ersten Weltkrieg Schleppen zur Ausbildung von Offizieren gelegt Die Kavallerie betrachtete die Jagd als sportliches Training für den Krieg. Diesem Bedürfnis kam die Schleppjagd entgegen: die Strecke war auf engem Raum planbar und konnte durch entsprechende Hindernisse beliebig schwer gestaltet werden

[madohora]

Während des Ersten Weltkriegs erlosch die Jagdreiterei und nur wenige Hunde überstanden den Krieg. Zwischen den Kriegen wurden zwar viele Meuten gegründet, die Kastenjagden setzen sich aber wegen der hohen Kosten nicht mehr durch. Stattdessen wurden in der Weimarer Republik vorwiegend Schleppjagden geritten

[madohora]

Die Nationalsozialisten brandmarkten die Parforcejagd als ein Privileg des Adels. Verboten wurde die Parforcejagd auf lebendes Wild in Deutschland auf Initiative von Hermann Göring am 3. Juli 1934. Nach der Annexion wurde 1939 das Verbot auf Österreich ausgedehnt. Bernd E. Ergert, Direktor des Deutschen Jagd- und Fischereimuseums in München, sagt zu dem Verbot: „Die Adligen waren sehr erbost, aber sie konnten wegen des totalitären Regimes nichts dagegen unternehmen.

[madohora]

Durch den Zweiten Weltkrieg wurde die Jagdreiterei erneut beendet. Wenige Meutenhunde überlebten den Krieg und wurden nach dem Krieg von den britischen und französischen Besatzungstruppen übernommen. Während der Besatzungszeit ritten die Briten Parforcejagden in der Lüneburger Heide, in der Gegend von Osnabrück und betrieben in der Senne eine Bloodhound-Meute. Die Franzosen jagten in der Zeit von 1949 bis 1952 in Württemberg (Rallye Wurtemberg mit 25 Koppeln Angelo-Poitevins auf Hirsche, Kennels bei Tübingen).[36] Das Bundesjagdgesetz, das 1953 in Kraft trat, beendete die Parforcejagden der Besatzer

[madohora]

An Schleppjagden hatten die Briten und Franzosen kaum Interesse, und nicht wenige ehemalige Besatzer-Hunde gingen in die sich langsam wieder neu gründenden deutschen Meuten ein: 1948 Hamburger Schleppjagdverein (Foxhounds), 1951 Niedersachsenmeute (Foxhounds), 1952 Rheinisch-Westfälischer Schleppjagdverein (Foxhounds), 1957 Beagle-Meute Lübeck, 1960 Cappenberger Meute (Foxhounds). Die Bloodhound-Meute in der Senne ging in deutschen Privatbesitz über. Nach dem Krieg kamen die einfachen Fuchsschwanzjagden ohne Meute auf. 1979 gab es in Westdeutschland wieder 14 Meuten und rund 60 000 Teilnehmer an Fuchs- und Schleppjagden

[madohora]

In der DDR gründeten sich bis zur Wiedervereinigung keine Meuten, da die dortigen Machthaber dies mit Anordnungen und gesetzlichen Regelungen verhinderten. Ab 1990 jagten die Black Forest Beagles als „Brandenburger Meute“ in Brandenburg. Sie waren durch Teilung der Odenwald-Beagle-Meute entstanden. 1999 gründete sich die Geiseltal-Beagle-Meute mit den Hunden der Odenwald-Beagle-Meute und 2003 gründete sich die Mecklenburger Meute (Foxhounds). Seit 2006 findet hinter der Mecklenburger Meute alljährlich die Prominentenjagd „Rügen Cross Country“ statt. Jagdherr ist der Schauspieler Till Demtrøder. Zum Gedenken an den Mauerfall vor 25 Jahren fand am 30. September 2015 am Schloss Tegel erstmals eine grenzüberschreitende Schleppjagd mit der Niedersachsenmeute statt, bei der mehrere Kilometer des ehemaligen Todesstreifens zwischen dem Tegeler Forst auf Berliner Seite und der Stolper Heide auf Brandenburger Seite überwunden wurden.

[madohora]

Seit 2000 kann das Jagdreitabzeichen Stufe I und Stufe II erworben werden. Stufe I ist die Grundstufe. Stufe II befähigt zum Einsatz als Pikör im springenden Feld

[madohora]

2020 gab es in Deutschland 21 Meuten, die sich in der Deutschen Schleppjagdvereinigung zusammengeschlossen haben und die Tradition der Schleppjagd pflegen.

[madohora]

Die Beizjagd zu Pferde hat eine lange Tradition, sie wurde vom Mittelalter und bis in heutige Zeit ausgeübt. Der Falke wird üblicherweise auf der linken Hand getragen, es muss also einhändig geritten werden, was eine gute Ausbildung von Reiter und Pferd

[madohora]

Eine andere Art des Jagdreitens ist das Bogenreiten, beziehungsweise das berittene Bogenschießen. Dabei wird mit Pfeil und Bogen vom Pferd aus, auch aus dem Galopp, geschossen. In der Vergangenheit waren Reitervölker mit Kompositbögen, wie die Skythen, Hunnen, Göktürken und Mongolen erfolgreich gegenüber gepanzerten europäischen Rittern. Auch die Jagd wurde vom Pferd aus mit Bögen ausgeübt. Außer dem japanischen Yabusame geriet das berittene Bogenschießen zu Beginn des 20. Jahrhunderts in Vergessenheit. In den 1980er Jahren wurde das berittene Bogenschießen in Europa als sportlicher Wettkampf wiederentdeckt.

[madohora]

Es gibt auch Schnitzeljagden mit Pferd, die den Schweizer Patrouillenritten ähnlich sind. Schnitzeljagden stehen meist nicht in der Jagdtradition und gehören zu den Reiterspielen.

[madohora]

[madohora]

Drag hunting, or draghunting, is a form of equestrian sport, where mounted riders hunt the trail of an artificially laid scent with hounds.

[madohora]

Drag hunting is conducted in a similar manner to fox hunting, with a field of mounted riders following a pack of foxhounds hunting the trail of an artificial scent. The primary difference between fox hunting and drag hunting is the hounds are trained to hunt a prepared scent trail laid by a person dragging a material soaked in aniseed or another strong smelling substance

[madohora]

A drag hunt course is set in a similar manner to a cross country course, following a predetermined route over jumps and obstacles. Because it is predetermined, the route can be tailored to suit the riding abilities of the field. The scent, or line, is usually laid 10 to 30 minutes prior to beginning of the hunt and there are usually three to four lines, of approximately 2 mi (3.2 km) each, laid for a day of hunting

[madohora]

Like fox hunting, in the United Kingdom and Ireland the drag hunting season usually starts in mid-October and continues through autumn and winter, finishing in the spring

[madohora]

Drag hunting first became popular in the 19th century when Oxford and Cambridge universities both established packs of drag hounds

[madohora]

Drag hunting soon became popular with the British Army, with the Household Cavalry establishing a pack in 1863 and the Royal Military Academy Sandhurst and the Royal Military Academy Woolwich both establishing packs in 1870. The motivation of the British Army's interest in the sport was it was seen to provide excellent preparation for beginners and those who were about to enter the cavalry divisions

[madohora]

As it does not involve the hunting of live animals, drag hunting remained legal in England after the passing of the Hunting Act of 2004

[madohora]

[madohora]

Hubertusjakt är en hästtävling med ursprung från Storbritannien; i sin aktuella form härrör den dock snarare från kontinenten, och beteckningen "Hubertusjakt" är okänd på engelska. Hubertusjakt har således inget med jakt i vedertagen bemärkelse att göra.

[madohora]

Tävlingen går ut på att man rider en bana med ett antal hinder som måste passeras. Banan har en viss bredd som inte får överskridas och dess bredd markeras genom två ryttare, pikörer. Längst fram rider en tävlingsledare, master, som inte får passeras av de tävlande. Banans upplopp är den sista sträckan där det går ut på att hinna ifatt en person med en rävsvans fäst på sig. Den som lyckas ta rävsvansen vinner hästtävlingen. Rävsvansen kan också vara fäst vid en tavla, bom eller dylikt.

[madohora]

Hubertusjakten äger rum på eller omkring Sankt Hubertus dag 3 november. Tävlingsformen skall vara känd i olika varianter i Tyskland, Danmark, Polen, Holland, Belgien, sedan ca 100 år tillbaka i tiden.

[madohora]

[madohora]

Uroczyste polowania, msze święte odprawiane wokół przydrożnych kapliczek, gonitwa za "lisem" - w ten oto sposób myśliwi i jeźdźcy obchodzą przypadający 3 listopada dzień swojego patrona - św. Huberta, najpopularniejszego spośród patronów myśliwych. Na Podhalu Hubertus obchodzony jest na jesieni.
Hubert, który podczas polowania podobno ujrzał jelenia z krzyżem między rogami, jest postacią historyczną, potomkiem królewskiego rodu Merowingów.
Urodził się około 655 roku na terenie dzisiejszej Belgii. Istnieje wiele różnych podań dotyczących jego osoby, ale wszystkie zgadzają się co do tego, że myślistwo było niezwykłą pasją Huberta, a jego przemiana duchowa wynikała ze spotkania jelenia ze świetlistym krzyżem pośrodku poroża.

[madohora]

Według niektórych z wersji Hubert, będący poganinem, polował w Wielki Piątek (lub Boże Narodzenie). Wtedy natknął się na białego jelenia z krzyżem jaśniejącym pomiędzy tykami. Zwierzę przemówiło do niego ludzkim głosem, zachęcając do nawrócenia i oddania się w służbę Bogu" - opowiada Paweł Bombik z Polskiego Związku Łowieckiego. Arystokrata uznał tę przygodę za przestrogę, nawrócił się i został katolickim kapłanem, a potem biskupem w Liege.

[madohora]

W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim.

[madohora]

Polowania organizowane 3 listopada lub w okolicznych dniach, otwierają jesienno-zimowy sezon polowań. "Zgodnie z tradycją, myśliwy nie może uchylać się od uczestnictwa w obchodach tego święta. Zaprasza się także sympatyków łowiectwa, rodziny myśliwych i innych gości"

[madohora]

Hubert jest patronem nie tylko myśliwych, ale i jeźdźców. Tego dnia ścigają się oni w uroczystym biegu (też zwanym hubertusem), podczas którego muszą złapać „lisa”, kitę przyczepioną do ramienia jednego z jeźdźców. Bieg prowadzony jest przez mastera, któremu pomagają vicemasterzy, czuwający nad bezpieczeństwem gonitwy. Rolę lisa pełni wytrawny jeździec, który do lewego ramienia ma przymocowaną autentyczną lisią kitę.

[madohora]

"Dawniej były to prawdziwe polowania, typu par force - na lisa lub jelenia, a konnym myśliwym towarzyszyły psy" .Oznaczało to, że myśliwi ścigali zwierzynę do momentu, gdy padła. Oczywiście obecnie już się ich nie praktykuje.

[madohora]

Uczestników gonitwy obowiązuje uroczysty strój: czerwony żakiet, biała koszula, biały żabot lub krawat, białe bryczesy, czarne buty i rękawiczki.

[madohora]

[madohora]

Z kolei w czasach II Rzeczypospolitej, pierwszym organizatorem polowań hubertowskich w Spale był prezydent Ignacy Mościcki. Odbyło się ono w 1930 roku 3 listopada

[madohora]

Bardzo podobne do pierwotnych Hubertusów polowania można jeszcze oglądać np. w Wielkiej Brytanii

[madohora]

Wśród jeźdźców (Hubertus konny) urządzana jest natomiast gonitwa, podczas której konno ściga się tzw. lisa, jeźdźca z ogonem przypiętym do lewego ramienia. Ten, kto go zerwie wygrywa i za rok sam ucieka jako lis. Gonitwa kończy się rundą honorową.

[madohora]

Obchody święta mają zapewnić dobre wyniki w nadchodzącym sezonie.

[madohora]

Święty Hubert, Hubertus (ur. 655, zm. 30 maja 727) – biskup Liège (ok. 701–727) w Belgii (przeniósł jej stolicę z Maastricht), święty Kościoła katolickiego, apostoł Ardenów.

[madohora]

Hubert urodził się w 655 roku w Gaskonii, był potomkiem królewskiego rodu Merowingów. Zamiłowanie do polowania odziedziczył po swoim ojcu. Towarzyszył mu często na łowach. Ponoć w wieku 14 lat uratował mu życie podczas polowania na niedźwiedzia w Pirenejach.

[madohora]

Pełnoletni Hubert udał się na dwór króla Frankonii, gdzie poślubił córkę Pepina z Heristal. Miał z nią syna Floriberta, późniejszego następcę na biskupstwie Liège

[madohora]

Młody Hubert najwięcej czasu spędzał w lasach, gdzie nieustannie polował; łowiectwo było jego pasją. Niektóre źródła wskazują, że prowadził swobodne, wręcz hulaszcze życie. Tak było do roku 695, kiedy polując w Ardenach, nie bacząc na nic, w sam Wielki Piątek napotkał białego jelenia z promieniejącym krzyżem w wieńcu. Miał wtedy usłyszeć głos Stwórcy ostrzegający go przed jego niepohamowaną pasją i nakazujący mu udanie się do Lamberta biskupa Maastricht i Tongeren. Przejęty objawieniem, tak też uczynił. Udał się na służbę bożą do biskupa Lamberta. Rozpoczął studia teologiczne i działalność misjonarską w Ardenach i Brabancji. Po śmierci biskupa Lamberta (zm. ok. 700), z rąk papieża Sergiusza otrzymał sakrę biskupią

[madohora]

Jako biskup, nieustannie przemierzał pogańskie jeszcze wioski i miasta. Odniósł wiele sukcesów w zjednywaniu ludzi dla wiary w Chrystusa. Około roku 717 przeniósł stolicę biskupstwa do Leodium (Liège). Przed śmiercią miał wygłosić wzruszającą mowę, w której – schorowany już i słaby – prosił swoje owieczki, aby żyjąc po chrześcijańsku, pozwoliły swojemu pasterzowi zasnąć w pokoju. Zmarł 30 maja 727 roku, w swojej rezydencji w Tervuren (Teruneren). Został pochowany w kościele św. Piotra w Liège. Za doczesne zasługi w krzewieniu chrześcijaństwa wkrótce został ogłoszony świętym

[madohora]

Według legendy z XI wieku Hubert nawrócił się na chrześcijaństwo zobaczywszy jelenia z krzyżem jaśniejącym pośród poroża.

[madohora]

3 listopada 743 roku przeniesiono ciało Huberta (już świętego) do głównego ołtarza. Okazało się wtedy, że mimo upływu czasu nie zostało dotknięte rozkładem, a z grobu rozchodziła się ponoć przyjemna woń. W roku 825 doczesne szczątki św. Huberta przeniesione zostały do Andange i złożone w głównym ołtarzu kościoła. Miejscowość ta od tego momentu nosi nazwę Saint-Hubert (Prowincja Luksemburg), a kościół otrzymał miano bazyliki św. Huberta.

[madohora]

Również w Kanadzie istniało miasto Saint-Hubert (do 1 stycznia 2002), obecnie jest to jedna z trzech dzielnic miasta Longueuil w Quebecu.

[madohora]

W 1444 roku, książę Gerhard V ustanowił ku czci św. Huberta Order Rycerski Świętego Huberta. Odnowiony w 1708 i nadawany jako odznaczenie domowe przez władców Królestwa Bawarii; od 1808 tylko dla książąt i wysoko urodzonej szlachty

[madohora]

Dzień przeniesienia relikwii Św. Huberta – 3 listopada – stał się świętem myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców, zwanym Hubertusem. Święto to dawniej czczono uroczystymi łowami, poprzedzanymi mszą w intencji myśliwych. Współcześnie urządza się w tym dniu gonitwę.

[madohora]

Ikonografia przedstawia św. Huberta najczęściej w czasie polowania, gdy objawił mu się jeleń z krzyżem między tykami. W Polsce klasyką w tym zakresie są prace Jerzego Kossaka, który w 1937 roku na Światowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie otrzymał złoty medal za obraz przedstawiający widzenie św. Huberta. Imię św. Huberta nosi wiele kół i towarzystw łowieckich. Znak wieńca z krzyżem jest też oficjalną (od 1946 roku), odznaką Polskiego Związku Łowieckiego (od roku 1953 ze względów politycznych nieużywany).

[madohora]

Atrybutem św. Huberta jest jeleń byk (często albinos) z jarzącym się krzyżem pomiędzy tykami wieńca. Według legendy Hubert ujrzał takiego jelenia podczas polowania w lesie. Po tym zdarzeniu zaniechał łowiectwa i oddał się służbie Bogu. Dziś atrybut św. Huberta jest symbolem Polskiego Związku Łowieckiego

[madohora]

Order Świętego Huberta, właśc. Order Rycerski Świętego Huberta (niem. Ritterorden des Heiligen Hubertus, St. Hubertus Orden łac. Ordo Divi Huberti), pierw. Order Rogu (niem. Orden vom Horn) – odznaczenie ustanowione w 1444 po bitwie pod Linnich przez julijskiego księcia Gerarda. Order wygasł po śmierci Jana Wilhelma. 29 września 1708 został odnowiony przez Elektora Palatynatu Jana Wilhelma Wittelsbacha i odtąd przyznawany przez władców bawarskich.

[madohora]

Trzeci dzień listopada, to dzień świętego Huberta, patrona myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców. W tradycji ludowej św. Hubert czczony jest także jako patron lunatyków i chorych na epilepsję.

[madohora]

Święty Hubert następcą świętego Eustachego
Dzień poświęcenia relikwii św. Huberta, 3 listopada stał się świętem myśliwych i leśników. Święto to czczone jest uroczystymi łowami, poprzedzanymi mszą w intencji myśliwych. Jeźdźcy urządzają pogoń za lisem. Kult świętego Huberta szybko rozprzestrzenił się po ościennych krajach, by w niedługim czasie swym zasięgiem objąć całą Europę. Na jego kult i sławę, miała wpływ prawdopodobnie niebiańska stuła, którą przez dotknięcie miał już za swego życia leczyć chorych ludzi i zwierzęta. Podobne właściwości miał mieć darowany mu przez papieża, klucz niebiański. Święty Hubert stał się też patronem Liege. Sława jego uzdrowicielskich czynów rozchodziła się po całym masywie Ardenów, po Brabancji - gdzie do dnia dzisiejszego święty ten posiada liczne miejsca kultu. Na podstawie niektórych podań i wierzeń do życiorysu świętego Huberta dopisano, jakoby wcześniejszą legendę o spotkaniu się świętego Eustachego z Chrystusem. Miało to się stać także podczas pogoni za jeleniem, który symbolizował Chrystusa. Również i w tym przypadku, Chrystus miał przywołać Placyda - Eustachego do nawrócenia się i przyjęcia chrztu. Pomimo iż przez dłuższy czas z kultem świętego Huberta nie łączono wątku myśliwskiego, to w łowieckich, lesistych terenach, zaistniała potrzeba na rodzimego patrona myśliwych.

[madohora]

Święty Hubert uzdrawiał dotkniętych padaczką i lunatyków, leczył także myśliwskie psy z wścieklizny. To prawdopodobnie pośród myśliwych zaczęto przypisywać mu wątki z życia świętego Eustachego. Tak też biskup Liege został patronem myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców, w miejsce swego poprzednika świętego Eustachego.
W niektórych publikacjach można spotkać informację, iż święty Eustachy został wykreślony z Martyrologium świętych. Nic bardziej błędnego, gdyż został tylko wykreślony z kalendarza liturgicznego ( uczynił to papież Paweł VI ), a to nie ma nic wspólnego z pozbawieniem świętego świętości, "bowiem, kto raz został uznany za świętego i wpisany do Martyrologium, pozostaje świętym na zawsze, chociażby wypisano go ze wszystkich kalendarzy liturgicznych na całym świecie", podkreśla ksiądz Arkadiusz Nocoń z rzymskiej Kongregacji Kultu Bożego.

[madohora]

Święty w ikonografii

Postać świętego Huberta najczęściej przedstawiana jest w czasie polowania, gdy objawił mu się jeleń z krzyżem w porożu. W Polsce klasyką w tym zakresie są prace Jerzego Kossaka, który w 1937 roku na Światowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie otrzymał złoty medal za obraz przedstawiający widzenie świętego Huberta.

[madohora]

W czasach renesansu, Jan Bruegel namalował najpiękniejsze przedstawienie sceny spotkania z jeleniem w postaci "Widzenia świętego Huberta". Jeleń u wodopoju, to symbolika duszy ludzkiej, dostępującej łaski sakramentu chrztu świętego. Motyw ten pojawia się w dekoracjach chrzcielnic i baptysteriów już we wczesnym chrześcijaństwie. Jednak ze średniowieczem, związana jest przede wszystkim ikonografia białego jelenia z promieniującym w porożu krzyżem. Jeleń jest tu wysłannikiem Bożym, obwieszczającym Jego wolę. W takim znaczeniu trafił do szeregu polskich legend o pochodzeniu herbów wielu miast.

[madohora]

W 1930 roku znaczek łowiecki wydał prezydent Ignacy Mościcki, którym osobiście obdarowywał uczestników polowań w swej myśliwskiej rezydencji w Spale. Znaczek przedstawiał jelenia świętego Huberta. Od roku 1946, a po reaktywacji w latach 80. ubiegłego wieku, znak wieńca z krzyżem jest oficjalną odznaką Polskiego Związku Łowieckiego.

[madohora]

Swoją pieśń myśliwską, Wincenty Pol tymi to słowami zaczyna : "Kiedy swego czasu goły las nastaje Święty Hubert z lasu cały obiad daje. Dalej do kniei — dalej do lasu, Hop — hop, myśliwi
nie traćcie czasu".

[madohora]

Św. Hubert urodził się w 655 roku w Gaskonii, był potomkiem królewskiego rodu Merowingów. Zamiłowanie do polowania odziedziczył po swoim ojcu. Towarzyszył mu często na łowach. Ponoć w wieku 14 lat uratował ojcu życie podczas polowania na niedźwiedzia w Pirenejach. Pełnoletni Hubert udaje się na dwór króla Frankonii, gdzie poślubia córkę Pepina z Heristal. Miał z nią syna Floriberta, późniejszego następcę na biskupstwie Liege.

[madohora]

Młody Hubert najwięcej czasu spędzał w puszczach, gdzie nieustannie polował, polowanie było jego pasją. Ponoć prowadził także swobodne, wręcz hulaszcze życie. Tak było do roku 695, kiedy polując w Górach Ardeńskich, nie bacząc na nic, w sam Wielki Piątek napotkał białego jelenia z promieniejącym krzyżem w wieńcu. Miał wtedy usłyszeć głos Stwórcy ostrzegający go za jego niepohamowaną pasję i nakazujący mu udać się do Lamberta - biskupa Maastricht - Tongres. Przejęty objawieniem, czyni jak mu głos nakazał. Udaje się na służbę bożą do biskupa Lamberta. Studiuje wiedzę kanoniczną i prowadzi działalność misjonarską w Ardenach i Brabancji. Po śmierci Biskupa Lamberta w 704 lub705 roku, z rąk papieża Sergiusza otrzymuje sakrę biskupią.

[madohora]

Jako biskup, nieustannie przemierza pogańskie jeszcze wioski i miasta. Odnosi wiele sukcesów w zjednywaniu ludzi dla wiary w Chrystusa. Około roku717 przenosi stolicę biskupstwa do Leodium (Liege). Przed śmiercią miał wygłosić wzruszającą mowę, w której schorowany już i słaby, prosił swoje owieczki aby żyjąc po chrześcijańsku pozwoliły swojemu pasterzowi zasnąć w pokoju. Zmarł 30 maja 727 roku, w swej rezydencji w Teruneren. Pochowany został w kościele Św. Piotra w Liege. Za doczesne zasługi w krzewieniu Chrześcijaństwa wkrótce ogłoszony zostaje świętym. 3 listopada 743 roku, przeniesiono ciało, już świętego Huberta do głównego ołtarza. Okazało się wtedy, że mimo upływu czasu jego ciało nie dotknięte było rozkładem, a z grobu rozchodziła się ponoć przyjemna woń. W roku 825 doczesne szczątki Św. Huberta, przeniesione zostały do Andange, złożone w głównym ołtarzu kościoła. Miejscowość ta od tego momentu nosi nazwę Saint Hubert, a kościół miano Bazyliki Św. Huberta.

[madohora]

Dzień poświęcenia relikwi Św. Huberta - 3 listopada - stał się świętem myśliwych i leśników. Święto to czczone jest uroczystymi łowami, poprzedzanymi mszą w intencji myśliwych. W tradycji ludowej Św. Hubert czczony jest także jako patron lunatyków i chorych na epilepsję. Przypisuje mu się też szczególne orędownictwo w wypadkach wscieklizy. Kult Św. Huberta szybko rozprzestrzenił się w sąsiednich krajach, by niebawem objąć całą Europę z Hiszpanią i Anglią. W XI wieku wchłonął w siebie legendę o Św. Eustachym, poprzednim patronie myśliwych.

[madohora]

Ikonografia przedstawia Św. Huberta najczęściej w czasie polowania, gdy objawił mu się jeleń z krzyżem między tykami. W Polsce klasyką w tym zakresie są prace Jerzego Kossaka, który w 1937 roku na Światowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie otrzymał złoty medal za obraz przedstawiający widzenie Św. Huberta. Imieniem Św. Huberta nazwało się wiele kół i towarzystw myśliwskich. Znak wieńca z krzyżem jest też oficjalną od 1946 roku, odznaką Polskiego Związku Łowieckiego (od roku 1953 ze względów politycznych nie używany). Medal Św. Huberta ustanowiony w 1993 roku, nadawany jest za szczególne zasługi dla kultury łowieckiej.

[madohora]

Patronuje również: kramarzom (straganiarzom), kupcom, płatnerzom i rusznikarzom. Wzywany jest również w przypadku choroby koni i w żałobie w rodzinie

[madohora]

Atrybutami świętego są: byk, krzyż, róg, jeleń

[madohora]

Jego relikwie miały być przechowywane do XII wieku w rzymskiej bazylice Sant’Eustachio (jest to jeden z kościołów Rzymu, z którymi związany jest tytuł kardynała diakona). Następnie zostały one przeniesione do Saint-Denis pod Paryżem. Relikwiarz został uszkodzony, a część kości spalona przez Hugenotów w 1567. To co pozostało znajduje się w paryskim kościele Saint-Eustache.

[madohora]

W Cerkwi prawosławnej wspomnienie liturgiczne wielkiego męczennika obchodzone jest 20 września/3 października tj. 3 października według kalendarza gregoriańskiego.

[madohora]

[madohora]

W Kościele katolickim wspomnienie świętych małżonków: Eustachego i Teopisty oraz ich synów Agapita i Teopista, męczenników, obchodzono 29 marca[3] i 20 września, ale oficjalnie tylko do 1969 roku, kiedy Paweł VI usunął niektórych świętych z kalendarza (tych, których istnienie budziło wątpliwość). Niektóre źródła nadal podają dzień 20 września, jako wspomnienie

[madohora]

Wykreślenie świętego z kalendarza liturgicznego nie oznacza bowiem pozbawienia świętego świętości, "bowiem, kto raz został uznany za świętego i wpisany do Martyrologium, pozostaje świętym na zawsze, chociażby wypisano go ze wszystkich kalendarzy liturgicznych na całym świecie.

[madohora]

W sobotę 10 października odbył się po raz pierwszy Hubertus w Przysieczy. W ramach obchodów święta patrona myśliwych, leśników i jeźdźców na wszystkich przybyłych gości tej imprezy czekały m.in. wspaniałe pokazy koni, koncert rogów i trąbek myśliw­skich, repertuar pieśni myśliwskich w wykonaniu Orkiestry Gminnej z Prószkowa czy pokazy władania bronią. Odbyła się również trady­cyjna gonitwa za lisem, bez której to święto nie mogłoby się odbyć. Wieczorem, gdy już jesienne chłody dały się we znaki rozpalono
ognisko, a zabawa trwała przy nim do rana. Wielkie brawa i podzięko­wania za przygotowanie Hubertusa
należą się organizatorom, a więc Państwu Lipińskim i Stowarzysze­niu Szwadron Przysiecz

[madohora]

Jak co roku Hubertus to wydarzenie wyjątkowe. Tradycją tego święta jest gonitwa za lisem, która jest
zwięczeniem tejże imprezy. Gonitwę za lisem poprzedziła przejażdżka wozami.Tegorocznym uciekającym lisem . Gonitwa ta dostarczyła wszystkim uczestnikom i zgromadzonym gościom wiele miłych emocji.

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20110315065118/www.e-myslistwo.com/swieto-mysliwych-hubertus.html]HUBERTUS. ŚWIĘTO MYŚLIWYCH[/url]

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20091213070858/aktywni.pl/aktualnosci/hubertus-czyli-swieto-jezdzcow/]HUBERTUS CZYLI ŚWIĘTO JEŹDŹCÓW - www.aktywni.pl[/url]

[madohora]

POTRÓJNE ŚWIĘTO PO DWULETNIEJ PRZERWIE - Gazeta Olsztyńśka (archiwum)

[madohora]

[madohora]

MYŚLIWI I LEŚNICY ŚWIĘTOWALI W KRAKOWIE - Wyborcza (archiwum)

[madohora]

[madohora]

WSPÓLNE ŚWIĘTO MYŚLIWYCH, LEŚNIKÓW I JEŹDŹCÓW - Sztafeta (archiwum)

[madohora]

Hubertus - co to za święto? Kiedy je obchodzimy? W kościele katolickim wspomnienie świętego Huberta, patrona myśliwych przypada 3 listopada. Potoczna nazwa tego dnia to Hubertus. Tradycyjnie w listopadzie jeźdźcy, myśliwi i leśnicy mieli zwyczaj hucznego świętowania. Odbywały się wtedy imprezy wśród, których prym wiodła gonitwa za lisem. Organizowane tego dnia polowania poprzedzają do dziś często msze święte

[madohora]

Obecnie tego typu zabawy wśród jeźdźców organizowane są ciągle w stajniach, a lisem jest jeden z uczestników, zazwyczaj zeszłoroczny zwycięzca gonitwy. Tego dnia wybiera się również Króla strzelców wśród myśliwych. Wspólne siedzenie przy ognisku, śpiew i jedzenie bigosu, to również elementy tradycji.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

BOBROWNIKI. HUBERTUS NA RANCZU - Radio Sud - (archiwum)

[madohora]

HUBERTUS - www.miedziowe.pl

[madohora]

HUBERTUS. DEPTAK WYPEŁNIŁ SIĘ MYŚLIWYMI - www.sadeczanin.pl

[madohora]

[madohora]

[madohora]

ŚWIĘTO MYŚLIWYCH, LEŚNIKÓW I JEŹDŹCÓW - Echo Dnia (archiwum)

[madohora]

[madohora]

JAKUBÓW ZAPRASZA NA HUBERTUSA - www.miedziowe.pl

[madohora]

[madohora]

OSTROWIECKI HUBERTUS - www.lokalanatelewizja.pl

[madohora]

[madohora]

[madohora]

OGÓLNOPOLSKI HUBERTUS NA ZA NAMI

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS NIE TYLKO NA KONIACH - Radio Opole

[madohora]

[madohora]

ŁĘCZYCKI HUBERTUS - www.reporter-ntr.pl

[madohora]

WSPANIAŁA ZABAWA I LICZNE KONKURENCJE JEŹDZIECKIE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS NADSAŃSKI - www.infowadea.pl

[madohora]

[madohora]

ŚWIĘTO MYŚLIWYCH - www.chojnice24.pl

[madohora]

TAK BYŁO NA HUBERTUSIE W GOLUBIU DOBRZYNIU - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

OGÓLNOPOLSKI HUBERTUS

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W KLUBIE OSTROGA - Czas na Opole - 2022

[madohora]

HUBERTUS W SOCZACZEWIE - www.e-sochaczew.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W STAREJ WIŚNIEWCE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

POGOŃ ZA LISEM W ŻABNIE - Echo Dnia - 2022

[madohora]

HUBERTUS W SPALE - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

KRYNICKI HUBERTUS - www.malopolska.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W CHORZELEWIE - www.korso.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

KRAKOWSKI HUBERTUS - Dziennik Polski - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W KORNOWACU - Nowiny - 2022

[madohora]

KONCERTY, WYSTAWY, GRY - www.rawicz24.pl - 2022

[madohora]

SPALSKI HUBERTUS - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

UPADEK LISICZKI - www.wpu24.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W LOCHOWIE - Tygodnik Siedlecki - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W CIECHANOWIE - Gość - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

TAK DAWNIEJ WYGLĄDAŁ HUBERTUS - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W KRYNICY - www.miastons.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W PROCHOWNI - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

ETYKA I ŁOWY - Gość - 2022

[madohora]

[madohora]

MALBORK GOSPODARZEM OGÓLNOPOLSKIEGO HUBERTUSA - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

MALBORK OGÓLNOPOLSKI HUBERTIS - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

ZA AMI HUBERTUS ŁĘCZYCKI - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W GAŁKOWIE - Vouge - 2022

[madohora]

HUBERTUS NA ZAMKU W MALBORKU - ww.tvp.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

ZA NAMI HUBERUS - Miasto Zabrze - 2022

[madohora]

WIENIEC SPRAWIEDLIWOŚCI - Gość - 2022

[madohora]

KOLEJNA EDYCJA HUBERTUSA - Miasto Zabrze - 2022

[madohora]

[madohora]

SARMACKI HUBERTUS W OBLĘGORKU - www.tvp.pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS PRZY PAŁACU KAWALERA W ŚWIERKLAŃCU - Radio Piekary - 2022

[madohora]

POTRAWY Z DZICZYZNY, POKAZ PSÓW MYŚLIWSKICH CZYLI HUBERTUS W ŚWIDNICY - www.swidnica24.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS NA RZEPICY - Kurier Bytowski - 2022

[madohora]

[madohora]

UBERTUS WĘGROWSKI - www.lasy.gov.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS CZYLI ZAKOŃCZENIE SEZONU JEŹDZIECKIEGO - Miasto Zabrze - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS NADSAŃSKI - Sztafeta - 2022

[madohora]

HUBERTUS W GODOWIE - Nowiny - 2022

[madohora]

UDANY HUBERTUS W RYBNIE - www.tisochaczew.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W ŚWIDNICY - Niedziela - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W OSOWCU - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[urlurl=https://zlotow.naszemiasto.pl/xvii-hubertus-w-osowcu-za-nami-na-szczescie-deszcz-nie/ar/c2-9053457]HUBERTUS W OSOWCU - Nasze Miasto - 2022[/url]]HUBERTUS W ZEBRZYDOWICACH - Nasze Miasto - 2022[/url]

[madohora]

[madohora]

HUBBERTUS W DRZEWCACH - Gazeta Gostyńska - 2022

[madohora]

HUBERTUS W BARANÓWKU 2022 - Głos Wielkopolski - 2022

[madohora]

[madohora]

DLACZEGO ŚWIĘTO MYŚLIWYCH WYPADA 3 LISTOPADA - Interia - 2022

[madohora]

HUBERTS W ŚWIERKLAŃCU - Dziennik Zachodni - 2022

[madohora]

TRYUMF KULTURY NAD INSTYNKTEM - Gość - 2022

[madohora]

HUBERTUS W KLIKOWEJ - Nasze Miasto - 2022

[madohora]

[madohora]

Dawno temu byłam w Klikowej ale na innej imprezie - ale też końskiej

[madohora]

Ciekawe czy w tym klubie jeszcze rządzi mój kolega?

[madohora]

HUBERTUS W KLIKOWEJ - Informator Brzeski - 2022.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Hubert – imię męskie pochodzenia germańskiego. Tłumaczy się jako «człowiek wyróżniający się rozumem» (człon hugu oznacza «umysł, rozum», natomiast beraht – «sławny»).

[madohora]

Hubert Imieniny obchodzi 3 listopada.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Hubert, święty, ur. ok. 655, Brabancja, zm. 30 V 727, Leodium (ob. Liège),
misjonarz w południowej Brabancji i Ardenach;
wg legendy z XI w. Hubert nawrócił się w czasie polowania, zobaczywszy jelenia z jaśniejącym między rogami krzyżem; patron myśliwych i leśników.

[madohora]

Święty Hubert, Hubertus (ur. 655, zm. 30 maja 727) – biskup Liège (ok. 701–727) w Belgii (przeniósł jej stolicę z Maastricht), święty Kościoła katolickiego, apostoł Ardenów.

[madohora]

Młody Hubert najwięcej czasu spędzał w lasach, gdzie nieustannie polował; łowiectwo było jego pasją. Niektóre źródła wskazują, że prowadził swobodne, wręcz hulaszcze życie. Tak było do roku 695, kiedy polując w Ardenach, nie bacząc na nic, w sam Wielki Piątek napotkał białego jelenia z promieniejącym krzyżem w wieńcu. Miał wtedy usłyszeć głos Stwórcy ostrzegający go przed jego niepohamowaną pasją i nakazujący mu udanie się do Lamberta biskupa Maastricht i Tongeren. Przejęty objawieniem, tak też uczynił. Udał się na służbę bożą do biskupa Lamberta. Rozpoczął studia teologiczne i działalność misjonarską w Ardenach i Brabancji. Po śmierci biskupa Lamberta (zm. ok. 700), z rąk papieża Sergiusza otrzymał sakrę biskupią.

[madohora]

[madohora]

Jako biskup, nieustannie przemierzał pogańskie jeszcze wioski i miasta. Odniósł wiele sukcesów w zjednywaniu ludzi dla wiary w Chrystusa. Około roku 717 przeniósł stolicę biskupstwa do Leodium (Liège). Przed śmiercią miał wygłosić wzruszającą mowę, w której – schorowany już i słaby – prosił swoje owieczki, aby żyjąc po chrześcijańsku, pozwoliły swojemu pasterzowi zasnąć w pokoju. Zmarł 30 maja 727 roku, w swojej rezydencji w Tervuren (Teruneren). Został pochowany w kościele św. Piotra w Liège. Za doczesne zasługi w krzewieniu chrześcijaństwa wkrótce został ogłoszony świętym

[madohora]

[madohora]

Według legendy z XI wieku Hubert nawrócił się na chrześcijaństwo zobaczywszy jelenia z krzyżem jaśniejącym pośród poroża.

[madohora]

[madohora]

3 listopada 743 roku przeniesiono ciało Huberta (już świętego) do głównego ołtarza. Okazało się wtedy, że mimo upływu czasu nie zostało dotknięte rozkładem, a z grobu rozchodziła się ponoć przyjemna woń. W roku 825 doczesne szczątki św. Huberta przeniesione zostały do Andange i złożone w głównym ołtarzu kościoła. Miejscowość ta od tego momentu nosi nazwę Saint-Hubert (Prowincja Luksemburg), a kościół otrzymał miano bazyliki św. Huberta.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Liczba mieszkańców Saint-Hubert wynosi 77 028. Język francuski jest językiem ojczystym dla 80,4%, angielski dla 7,6% mieszkańców (2006)

[madohora]

[madohora]

Dzień przeniesienia relikwii Św. Huberta – 3 listopada – stał się świętem myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców, zwanym Hubertusem. Święto to dawniej czczono uroczystymi łowami, poprzedzanymi mszą w intencji myśliwych. Współcześnie urządza się w tym dniu gonitwę.

[madohora]

Ikonografia przedstawia św. Huberta najczęściej w czasie polowania, gdy objawił mu się jeleń z krzyżem między tykami. W Polsce klasyką w tym zakresie są prace Jerzego Kossaka, który w 1937 roku na Światowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie otrzymał złoty medal za obraz przedstawiający widzenie św. Huberta. Imię św. Huberta nosi wiele kół i towarzystw łowieckich. Znak wieńca z krzyżem jest też oficjalną (od 1946 roku), odznaką Polskiego Związku Łowieckiego (od roku 1953 ze względów politycznych nieużywany).

[madohora]

Atrybutem św. Huberta jest jeleń byk (często albinos) z jarzącym się krzyżem pomiędzy tykami wieńca. Według legendy Hubert ujrzał takiego jelenia podczas polowania w lesie. Po tym zdarzeniu zaniechał łowiectwa i oddał się służbie Bogu. Dziś atrybut św. Huberta jest symbolem Polskiego Związku Łowieckiego.

[madohora]

Data powstania kościoła w Karsznie jest trudna do ustalenia. Do niedawna sądzono, że powstał on w 1793 - taka bowiem data widnieje na chorągiewce wieńczącej kościelną wieżę. Ostatnio odkryto jednak, że na starych szwedzkich mapach (wydanych przed 1709) zaznaczony jest kościół w Karsznie. Nie wiadomo, czy fakt ten dotyczy obecnego kościoła, czy też innej świątyni która istniała w tej miejscowości.

[madohora]

[madohora]

Kaplica ufundowana została w końcu I poł. XVIII w. przez księcia Jerzego Ignacego Lubomirskiego (1683-1753). Według miejscowej tradycji kaplica miała stanowić wotum dziękczynne za uratowanie księcia, który został ranny w trakcie polowania w pobliskim lesie „Dębina”. Kaplica weszła w skład większego majątku obejmującego zalesiony obszar skraju puszczy sandomierskiej, a w skład którego oprócz kaplicy wchodziły pałacyk myśliwski, psiarnie i budynki gospodarcze. Sam kult św. Huberta w Polsce łączyć należy z wpływami dynastii Wettynów, od których został on zaszczepiony pośród wysokiej szlachty Rzeczypospolitej i następnie przeniesiony i zaadaptowany jako kult „opiekuna myśliwych”.

[madohora]

Architektura kościoła, jak już wspomniano, reprezentuje późny styl barokowy. Choć nietypowy jest dla niej dość surowy, silnie podkreślony przez podziały elewacji wertykalny zarys. Podobnie, jak pierwowzór (kościół warszawski), jest to budowla centralna, na planie krzyża greckiego (równoramiennego) z wysoką ośmioboczną kopułą, zwieńczoną ośmiobocznym dachem. Całość zakończona jest latarenką, wpasowaną w kształt bryły, z czterema wysmukłymi oknami. Każde z ramion krzyża, zaznaczone w elewacji zewnętrznej, jako niezbyt długi ryzalit, zakończony niskim, trójkątnym naczółkiem. Naroża zakończone są gładkimi pilastrami.

[madohora]

Budowla jest dwupiętrowa. Parzyste schody, wachlarzowo korpus budynku, wspinają się na wejściu do krypt i prowadzą do głównych drzwi (od strony południowej), tworząc przed nimi rodzaj tarasu. W ramionach krzyża umieszczono półkoliście zamknięte nisze. Ołtarz główny znajduje się w niszy północnej.

[madohora]

W środku brak jest typowych dla okresu rozwiniętego baroku, bogatej dekoracji rzeźbiarskiej, czy sztukatorskiej. Wnętrze świątyni jest zdobione bogato freskami (klasyczną techniką al fresco), w tym iluzorycznymi przedstawieniami św. Huberta (w mensie ołtarzowej) i św. Trójcy (w sklepieniu kopuły). Ich autorstwo jest nieznane. Poznane dotychczas źródła archiwalne nie wykazują ostatecznie, kto wykonał dekorację malarską miłocińskiej kaplicy. W hipotezach, na ten temat, pojawiają się nazwiska takich artystów jak Krzysztof Kędzierowski z Rzeszowa, Antoni Szulc z Warszawy, Tomasz Mendyk ze Stykowa czy Karol Henryk Wiedmann. Tak więc sprawa autorstwa polichromii miłocińskiej kaplicy jest na razie otwarta i wymaga szczegółowych badań. Freski te były kilkakrotnie konserwowane i przemalowywane, ostatni raz w roku 1981 r. Również wówczas zrekonstruowano zniszczone w ramach wcześniejszych prac i zawilgocenia budynku freski w dolnych partiach pomieszczeń (pomiędzy wysokością posadzki a linią parapetu).

[madohora]

Do wyposażenia wnętrza świątyni należy niewielki ołtarzyk z wizerunkiem Madonny z dzieciątkiem , umieszczonym przed sceną „nawrócenia świętego Huberta”, obecnie zdemontowany. Powyżej nad sceną nawrócenia, umieszczono medalion z sentencją S. Huberte venantium patrone protegr eos qui te colunt

[madohora]

[madohora]

ŚWIĘTY HUBERT

[madohora]

Huberta Świętego, Rycerski i Domowy Order, niem. Hausritterorden vom Heilige Hubertus, najstarsze i najwyższe odznaczenie Królestwa Bawarii;
ustanowiony 1444 przez ks. Gerharda V, ku czci św. Huberta; od 1808 tylko dla książąt i wysoko urodzonej szlachty; 1 klasa, łańcuch; między 1724 a 1897 kawalerami orderu było 55 Polaków, gł. ks.: Radziwiłłów, Lubomirskich i Jabłonowskich.

[madohora]

ŚWIĘTY HUBERT PATRON MYŚLIWYCH

[madohora]

Święty Hubert, Hubert z Liège (655-727) – biskup belgijski, święty Kościoła katolickiego, apostoł Ardenów i patron myśliwych.

[madohora]

Hubert urodził się w Gaskonii w roku 655, jako potomek królewskiego i potężnego rodu Merowingów. Był zapalonym myśliwym. Od najmłodszych lat często towarzyszył swemu ojcu właśnie na łowach. Legenda mówi, że Hubert w wieku 14 lat miał uratować życie swemu ojcu podczas polowania na niedźwiedzia w Pirenejach.

[madohora]

Pełnoletni już Hubert wybrał się na dwór króla Pepina z Heristal, gdzie poznał jego córkę, z którą później wziął ślub. Małżeństwo miało syna Floriberta, który był później następcą w biskupstwie Liège.

[madohora]

Najistotniejsze w życiu Huberta były polowania, bowiem była to jego rzeczywista pasja. Przy tym źródła wcale nie milczą na temat jego prowadzenia się, są raczej dość wylewne, a to na temat jego hulaszczego trybu życia. Trwało to do pewnego przełomowego momentu, otóż pewnego dnia polował, a był to Wielki Piątek i nagle napotkał niezwykłego jelenia. Zwierzę miało promieniujący krzyż w swym wieńcu. Usłyszał wtedy głos, mówiący o niebezpieczeństwach jego pasji oraz konieczności udania się do biskupa Maastricht, Lamberta. Tak też Hubert uczynił. Udał się, by u biskupa Maastricht podjąć służbę bożą. Rozpoczął równolegle studia teologiczne oraz działalność stricte misjonarską w Brabancji i Ardenach. W efekcie, po śmierci wspomnianego Lamberta, został przez papieża namaszczony na nowego biskupa.

[madohora]

Jako biskup, podróżował niosąc posługę misyjną do odległych pogańskich wsi i miast, odnosząc przy tym nadspodziewane sukcesy, budząc posłuch i konwersję na wiarę chrześcijańską. Ważny w jego biografii został rok 717, wówczas stolicę biskupstwa przeniósł Hubert do Leodium.

[madohora]

Zmarł w Teruneren 30 maja 727 roku. Został pochowany w Liege, w kościele św. Piotra. Za doczesne zasługi w krzewieniu chrześcijaństwa ogłoszony został wkrótce świętym.

[madohora]

Święty Hubert urodził się (prawdopodobnie w Tuluzie) około 655 roku. Był najstarszym synem Bertranda, księcia Akwitanii. W młodości Hubert został wysłany do paryskiego dworu Teuderyka III, gdzie jego urok i miła aparycja doprowadziły do miana „hrabiego pałacu”. Podobnie jak wielu współczesnych mu szlachciców, Hubert żył w biegu. Wkrótce podążając za uciechami Hubert wylądował na dworze u Pepina z Herstal. Mniej więcej w tym czasie (682) Hubert poślubił Floribanne, córkę Dagoberta, hrabiego z Leuven. Ich syn Floribert z Liège został później biskupem Liège, ponieważ biskupstwa były uważane za lenno dziedziczne w wielkich rodzinach królestw rodu Merowingów.

[madohora]

Jego żona zmarła, rodząc syna, a Hubert wówczas wycofał się z życia dworu, wprost do zalesionych Ardenów, i tam też oddał się całkowicie polowaniom. Jednak jego wielka transformacja duchowa była bliska. W Wielki Piątek rano, kiedy wierni tłoczyli się w kościołach, Hubert podszedł na polowanie. Gdy ścigał wspaniałego jelenia, zwierzę odwróciło się i, jak opowiada pobożna legenda, Hubert był zdziwiony obecnością krucyfiksu stojącego między rogami zwierza, i wtedy też usłyszał głos mówiący: „Hubert, jeśli nie zwrócisz się do Pana, i nie poprowadzisz świętego życia, szybko pójdziesz do piekła”. Hubert zsiadł z konia, upadł na twarz i rzekł: „Panie, co chcesz, żebym zrobił?” Otrzymał odpowiedź: „Idź i szukaj Lamberta, a on cię pouczy”. (Historia jelenia pojawia się najpierw w jednej z późniejszych legendarnych hagiografii i została zaczerpnięta z legendy św. Eustachego lub Placidusa. Po raz pierwszy przypisano ją św. Hubertowi w XV wieku).

[madohora]

Mówi się, że podczas religijnej wizji Huberta jeleń nauczał go, aby ten traktował zwierzęta z większym szacunkiem i współczuł im jako stworzeniom bożym, które mają wartość samą w sobie. Na przykład myśliwy powinien zgodnie z tymi wskazówkami strzelać tylko wtedy, gdy zapewnione jest humanitarne, czyste i szybkie zabijanie. Powinien strzelać przy tym tylko do starych jeleni. Co więcej, nigdy nie należy strzelać do samicy z młodymi, aby mieć pewność, że młody jeleń zachowa swą matkę, która poprowadzi go do zdobywania jedzenia w porze zimowej. Tak też brzmi do dziś dziedzictwo Huberta, który jest ceniony w kompletnych kursach kształcenia myśliwych w Niemczech i Austrii

[madohora]

Hubert wyruszył później do Maastricht, ponieważ tam właśnie Lambert był biskupem. Święty Lambert życzliwie przyjął Huberta i został jego kierownikiem duchowym. Hubert wyrzekł się wszystkich swoich znaczących zaszczytów i porzucił swoje prawo pierworodztwa Akwitanii na rzecz swojego młodszego brata, Odo, którego uczynił opiekunem swojego małego syna Floriberta. Po rozdysponowaniu wszystkich swoich osobistych bogactw wśród biednych, Hubert studiował teologię, wkrótce więc został wyświęcony, a później stał się jednym z głównych współpracowników św. Lamberta w administracji swojej diecezji. Za radą św. Lamberta Hubert odbył pielgrzymkę do Rzymu w 708 roku. Podczas jego nieobecności Lambert został nagle zamordowany. Hagiografie podają, że papież miał wizję, aby to właśnie Huberta powołać na stanowisko biskupa i tak też uczynił

[madohora]

Hubert rozdawał swoje dochody biskupie wśród ubogich, był pilny w poście i modlitwie oraz zasłynął ze swej elokwencji na ambonie. W 720 roku, w posłuszeństwie wobec swych wizji, Hubert dokonał uroczystego przeniesienia relikwii św. Lamberta z Maastricht do Liège. Bazylika z relikwiami została zbudowana na miejscu męczeństwa Lamberta i uczyniona katedrą już następnego roku. To położyło fundamenty pod przyszłą wielkość Liège, której święty Lambert jest honorowany jako patron, a święty Hubert jako założyciel i pierwszy biskup

[madohora]

Wspomnienie św. Huberta obchodzone jest 3 listopada.

[madohora]

Według legendy z XI wieku Hubert nawrócił się na wiarę chrześcijańską zobaczywszy jelenia z krzyżem, który jaśniał pośród jego poroża.

[madohora]

Niezwykła jest data 3 listopada 743 roku. Wówczas to podjęto przeniesienie ciała Huberta do ołtarza głównego świątyni, w której spoczywał. Odkryto wtedy, że ciało św. Huberta jest wolne od wszelkiego rozkładu, a na dowód posłużyła przyjemna woń rozchodząca się w krypcie. Natomiast w 824 roku jego szczątki przeniesiono do kościoła w Andange. Od jego to imienia miejscowość nosi nazwę Saint-Hubert (dzisiejszy Luksemburg). Miasto Saint-Hubert istniało do 1 stycznia 2002 również w Kanadzie, obecnie jako jedna z trzech dzielnic miasta w Quebecu – Longueuil.

[madohora]

W czasach odrodzenia europejskiego zdążyło powstać kilka orderów imienia św. Huberta. Tyczy się to zwłaszcza kultury łowieckiej, której św. Hubert patronuje, odznaczenie nosi nazwę Orderu Świętego Huberta

[madohora]

Trzeci dzień listopada, to dzień świętego Huberta, patrona myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców. W tradycji ludowej św. Hubert czczony jest także jako patron lunatyków i chorych na epilepsję.

[madohora]

Jak głoszą podania, zamiłowanie do polowań uwidaczniało się u przyszłego świętego od najmłodszych lat. W trakcie jednego z nich,w Pirenejach, mając zaledwie czternaście lat, uratował swemu ojcu życie przed atakiem niedźwiedzia. W ogóle początkowo prowadził hulaszcze i pozbawione wszelkich trosk życie.

[madohora]

Królewski potomek

Święty Hubert przyszedł na świat w Brabancji w roku 655, będąc potomkiem królewskiego rodu Merowingów. Gdy stał się pełnoletni, został wyprawiony przez rodziców na dwór króla Frankonii, gdzie ożenił się z córką zamożnego szlachcica, Pepina z Heristal. Ze związku tego narodził się syn Floribert, który także, jak święty Hubert został biskupem Liege. W dalszym ciągu, ponad obowiązki małżeńskie i rodzicielskie przedkładał polowania i hulanki w towarzystwie najbliższych towarzyszy łowów. Ale do czasu, gdy podczas jednego z takich polowań w Górach Ardeńskich, a było to w Wielki Piątek, napotkał w kniei białego jelenia z promieniejącym krzyżem w wieńcu. Spotkaniu temu miał towarzyszyć głos samego Stwórcy, przestrzegający myśliwego przed jego niepohamowaną pasją łowiecką i nakazujący mu udać się do Lamberta, biskupa Maastricht - Tongres.

[madohora]

Sakra biskupia

Zgodnie z nakazem sumienia, Hubert udał się na posługę kapłańską do biskupa Lamberta. Poszerzanie wiedzy teologicznej i prowadzenie aktywnej działalności misyjnej w Ardenach i Brabancji, pozwoliło mu na otrzymanie około roku 705 sakry biskupiej z rąk papieża Sergiusza. W swej posłudze biskupiej odniósł wiele sukcesów, potrafiąc jak na ówczesne czasy zjednywać ludzi do wiary chrześcijańskiej. Po śmierci swego nauczyciela, został biskupem Maastricht. Około roku 717 biskupstwo to oraz relikwie świętego Lamberta przeniósł do Liege.

[madohora]

Biskup Hubert umarł 30 maja 727 roku w swej posiadłości w Teruneren, a jego ciało spoczęło w kościele pw. świętych Piotra i Pawła w Liege. Wkrótce też został wyniesiony na ołtarze i ogłoszony świętym. Szesnaście lat później, 3 listopada 743 roku, ciało świętego Huberta zostało przeniesione do ołtarza głównego, a dzień ten stał się też dniem liturgicznego wspomnienia świętego Huberta w Kościele. Część relikwii świętego przeniesiono w 825 roku do leżącego opodal
Andange, które przyjęło nazwę St. Hubert, a kościół uzyskał miano Bazyliki Świętego Huberta.

[madohora]

Święty Hubert następcą świętego Eustachego
Dzień poświęcenia relikwii św. Huberta, 3 listopada stał się świętem myśliwych i leśników. Święto to czczone jest uroczystymi łowami, poprzedzanymi mszą w intencji myśliwych. Jeźdźcy urządzają pogoń za lisem. Kult świętego Huberta szybko rozprzestrzenił się po ościennych krajach, by w niedługim czasie swym zasięgiem objąć całą Europę. Na jego kult i sławę, miała wpływ prawdopodobnie niebiańska stuła, którą przez dotknięcie miał już za swego życia leczyć chorych ludzi i zwierzęta. Podobne właściwości miał mieć darowany mu przez papieża, klucz niebiański. Święty Hubert stał się też patronem Liege. Sława jego uzdrowicielskich czynów rozchodziła się po całym masywie Ardenów, po Brabancji - gdzie do dnia dzisiejszego święty ten posiada liczne miejsca kultu. Na podstawie niektórych podań i wierzeń do życiorysu świętego Huberta dopisano, jakoby wcześniejszą legendę o spotkaniu się świętego Eustachego z Chrystusem. Miało to się stać także podczas pogoni za jeleniem, który symbolizował Chrystusa. Również i w tym przypadku, Chrystus miał przywołać Placyda - Eustachego do nawrócenia się i przyjęcia chrztu. Pomimo iż przez dłuższy czas z kultem świętego Huberta nie łączono wątku myśliwskiego, to w łowieckich, lesistych terenach, zaistniała potrzeba na rodzimego patrona myśliwych.

[madohora]

Święty Hubert uzdrawiał dotkniętych padaczką i lunatyków, leczył także myśliwskie psy z wścieklizny. To prawdopodobnie pośród myśliwych zaczęto przypisywać mu wątki z życia świętego Eustachego. Tak też biskup Liege został patronem myśliwych, leśników, strzelców, sportowców, kuśnierzy, matematyków i jeźdźców, w miejsce swego poprzednika świętego Eustachego.

[madohora]

W niektórych publikacjach można spotkać informację, iż święty Eustachy został wykreślony z Martyrologium świętych. Nic bardziej błędnego, gdyż został tylko wykreślony z kalendarza liturgicznego ( uczynił to papież Paweł VI ), a to nie ma nic wspólnego z pozbawieniem świętego świętości, "bowiem, kto raz został uznany za świętego i wpisany do Martyrologium, pozostaje świętym na zawsze, chociażby wypisano go ze wszystkich kalendarzy liturgicznych na całym świecie", podkreśla ksiądz Arkadiusz Nocoń z rzymskiej Kongregacji Kultu Bożego.

[madohora]

Święty w ikonografii

Postać świętego Huberta najczęściej przedstawiana jest w czasie polowania, gdy objawił mu się jeleń z krzyżem w porożu. W Polsce klasyką w tym zakresie są prace Jerzego Kossaka, który w 1937 roku na Światowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie otrzymał złoty medal za obraz przedstawiający widzenie świętego Huberta.

[madohora]

W czasach renesansu, Jan Bruegel namalował najpiękniejsze przedstawienie sceny spotkania z jeleniem w postaci "Widzenia świętego Huberta". Jeleń u wodopoju, to symbolika duszy ludzkiej, dostępującej łaski sakramentu chrztu świętego. Motyw ten pojawia się w dekoracjach chrzcielnic i baptysteriów już we wczesnym chrześcijaństwie. Jednak ze średniowieczem, związana jest przede wszystkim ikonografia białego jelenia z promieniującym w porożu krzyżem. Jeleń jest tu wysłannikiem Bożym, obwieszczającym Jego wolę. W takim znaczeniu trafił do szeregu polskich legend o pochodzeniu herbów wielu miast.

[madohora]

W 1930 roku znaczek łowiecki wydał prezydent Ignacy Mościcki, którym osobiście obdarowywał uczestników polowań w swej myśliwskiej rezydencji w Spale. Znaczek przedstawiał jelenia świętego Huberta. Od roku 1946, a po reaktywacji w latach 80. ubiegłego wieku, znak wieńca z krzyżem jest oficjalną odznaką Polskiego Związku Łowieckiego

[madohora]

Swoją pieśń myśliwską, Wincenty Pol tymi to słowami zaczyna :
"Kiedy swego czasu goły las nastaje Święty Hubert z lasu cały obiad daje. Dalej do kniei — dalej do lasu, Hop — hop, myśliwi
nie traćcie czasu".

[madohora]

[madohora]

LUNATYZM

[madohora]

padaczka, epilepsja, choroba św. Walentego, zespół chorobowy, którego istotą są napady padaczkowe;
objaw uszkodzenia mózgu powodującego nieprawidłowe, powtarzające się zmiany czynności bioelektr. komórek nerwowych mózgu, aktywujące określone układy strukturalno-czynnościowe mózgu, manifestujące się klinicznie różnymi typami napadów. Przyczyny napadów padaczkowych mogą być różne, u większości chorych nie są one znane; w części przypadków przyczyna napadu jest znana, może nią być prawie każdy proces uszkadzający mózg. Istnieje wiele klasyfikacji napadów padaczkowych, na ogół rozróżnia się napady uogólnione i częściowe. Wśród pierwszych (padaczka uogólniona) wymienia się napady małe (petit mal), w których chory traci na chwilę świadomość, ale nie pada, a jedynie przerywa na kilka sekund wykonywane czynności i kontynuuje je po przeminięciu napadu; niekiedy w czasie napadu małego występują drobne drgawki niektórych mięśni, często w obrębie twarzy; nie leczone napady małe mogą występować z częstością do kilkudziesięciu dziennie. Drugim typem napadów uogólnionych jest napad duży (grand mal); zaczyna się on często aurą, chory czuje jakiś zapach lub doznaje jakiegoś stereotypowego wrażenia wzrokowego, następnie traci przytomność i pada; po upadku następuje właściwy napad duży pod postacią prężeń, a następnie drgawek, napad kończy się po kilkudziesięciu sekundach i chory zasypia; w czasie napadu dużego chory może doznać urazu, przygryźć sobie język, oddać mimowolnie mocz i stolec; napad pojedynczy nie wymaga leczenia, jeśli jednak dochodzi do serii napadów, pacjent musi być jak najszybciej poddany leczeniu, ponieważ nieprzerwana seria napadów, tzw. stan padaczkowy, grozi utratą życia. Leczenie lekami zmniejszającymi pobudliwość ośrodkowego układu nerwowego, niekiedy chirurgiczne.

[madohora]

somnambulizm [łac. somnus ‘sen’, ambulo ‘przechadzam się’], lunatyzm, sennowłóctwo, zaburzenie snu;
jedna z parasomnii, polegająca na pojawieniu się w czasie snu zautomatyzowanej aktywności ruchowej, bez budzenia się i powrotu świadomości; mogą to być działania proste (siadanie, wstawanie) lub złożone (chodzenie, ubieranie się); chory pozostaje bez kontaktu, trudno go obudzić, budzony może reagować gwałtownie i agresywnie i nie pamięta wydarzeń z okresu epizodu; zjawisko spowodowane zaburzeniami biol. mechanizmu snu; w trakcie epizodu należy zapewnić ochronę przed możliwymi urazami.

[madohora]

[madohora]

kuśnierstwo [niem.], rzemiosło obejmujące szycie z wyprawionych i uszlachetnionych skór futerkowych (futrzarstwo) odzieży, artykułów konfekcyjnych i galanterii futrzarskiej;
kuśnierstwo polega na wycinaniu odpowiednio dobranych kawałków skóry, zszywaniu ich i wyciąganiu całości na mokro, zestawianiu harmonizujących ze sobą zszytych wycinków i konfekcjonowaniu gotowych artykułów (futra, etole, pelisy, kołnierze, czapki, ciepłe obuwie i in.).

[madohora]

Kuśnierstwo – dział rzemiosła i przemysłu zajmujący się wytwarzaniem wyrobów skórzanych (kożuchy, serdaki, futra, czapki, rękawice, mufki). Tradycyjnie kuśnierz sam wyprawiał skóry, a wyroby szył i zdobił wyłącznie ręcznie. Część pracowni zachowało ten sposób pracy, pozostałe wykorzystują szycie maszynowe. Kuśnierze posiadali własne cechy, regulujące zwyczaje, zasady zdobywania zawodu, rozsądzające spory.

[madohora]

Początki kuśnierstwa trudno określić, jego pierwotne formy istniały już w zamierzchłych czasach, gdy ludzie zaczęli ubierać się w skóry zwierząt. Garbowanie, wyprawianie skór i szycie było działem wspólnoty, nieprzypisanym do konkretnego zawodu. W Europie futra zyskały wyjątkową popularność w XIV i XV wieku, wtedy także pojawił się odrębny zawód - kuśnierstwo. Z futer wytwarzano ubrania, koce, obijano nimi meble. Używano w tym celu futer przeróżnych zwierząt, w tym królików, zajęcy, a nawet wiewiórek.

[madohora]

Kuśnierstwo ma w Polsce długą historię, szczególnie w regionach górskich. Na Podhalu największe skupisko zakładów kuśnierskich znajdowało się w okolicach Białki Tatrzańskiej oraz na Wyżynie Lubelskiej w Kurowie. Warsztaty pracowały tam sezonowo, w okresie jesienno-zimowym. Przez pozostałą część roku zajmowano się rolnictwem i hodowlą owiec. Do produkcji kożuchów służyły skóry baranie, szczególnie ceniono skóry młodych (półrocznych) baranków. Liczne, działające zakłady kuśnierskie można znaleźć np. w Nowym Targu.

[madohora]

Rzemieślnicy każdego regionu stosowali charakterystyczne wzornictwo, chociaż posługiwali się zazwyczaj podobnymi kolorami: białym i kilkoma odcieniami brązu (pomarańczowy, miodowy, brunatny, koniakowy, oliwkowy). Współczesna kolorystyka jest bardzo bogata, ze względu na zmieniającą się modę i potrzeby klientów.

[madohora]

Różnorodność zdobień sprawia, że tradycyjne kożuchy, a w szczególności serdaki są bardzo ciekawe i barwne. Do dekoracji wykorzystywane są hafty, skórzane wykończenia lub wzory, ozdobne szwy.

[madohora]

Hafty:

koniczynki
lilijki
szarotki
złotogłowia
różyczki
niezapominajki
pawie oczko
cebula siedmioramienna, pięcioramienna, trójramienna, łezka, dziewięćsił (wykończenie z tyłu, poniżej kołnierza)

[madohora]

Zapięcia:

haftki
na pętelkę
na pompony (tzw. "kiecki")
białczańskie
szamerunek

[madohora]

Wyróżniające się regionalne wzory: "Beskid Śląski" (bez futrzanego kołnierza, zapięcia "na pętelkę", hafty różne), góralski, żywiecki, z regionu Szczawnicy, białczański (przeważnie biały, ze stójką, rejon Białki Tatrzańskiej na Podhalu), spiski, węgierski, ukraiński.

[madohora]

strzelectwo sportowe, dyscyplina sport. obejmująca strzelanie do celu (tarczy strzeleckiej) z broni krótkiej i długiej,
strzelanie śrutowe do rzutków i myśliwskie strzelanie kulowe do sylwetek zwierząt. Początki strzelectwa sportowego sięgają XIII w. (powstawały tzw. bractwa kurkowe); nowocz. strzelectwo sportowe rozwinęło się na przeł. XIX i XX w. (od 1890 rozgrywa się mistrzostwa świata); od 1896 dyscyplina olimpijska. Broń różnorodna, jej parametry, np. ciężar, kaliber, długość lufy, określane są regulaminem; rozróżnia się 3 postawy strzeleckie: stojącą, klęczącą i leżącą; z broni krótkiej strzela się stojąc, z pozostałych, we wszystkich 3 postawach. Konkurencje strzelectwa sportowego w programie igrzysk olimpijskich: karabin dowolny (kbd-1), karabinek sport. w postawie leżącej (kbks-5), karabinek sport. w 3 postawach (kbks-1), pistolet dowolny (Pd-1), pistolet sylwetkowy (Pd-6), strzelanie do rzutków (skeet, trap), strzelanie do sylwetki biegnącego dzika; program mistrzostw świata jest obszerniejszy. Pierwsze mistrzostwa Polski w strzelaniu odbyły się 1924 we Lwowie; 1925 powstał Pol. Związek Tow. Strzeleckich, 1933 Pol. Związek Strzelectwa Sportowego. Polscy strzelcy do 2004 wywalczyli 11 medali olimpijskich — 4 złote, 2 srebrne i 5 brązowych; mistrzami olimpijskimi byli: J. Zapędzki (1968, 1972) i R. Mauer-Różańska (1996, 2000); sukcesy odnosili też, m.in. A. Smelczyński, J. Kiszkurno, W. Gawlikowski, A. Kaczmarek. Odrębnymi dyscyplinami sport., w których używa się broni palnej lub pneumatycznej, są m.in. biatlon (dwubój zimowy) — połączenie biegu narciarskiego ze strzelaniem z karabinów małokalibrowych, oraz paintball — symulacja bitwy wojsk., w której strzela się z broni pneumatycznej pociskami z farbą.

[madohora]

Strzelectwo – ogół aktywności związanej z użyciem broni palnej lub broni pneumatycznej, zarówno bojowym, jak i sportowym, myśliwskim oraz rekreacyjnym. Czasem termin ten jest używany w odniesieniu do użycia innych typów broni zdolnych do miotania pocisków, zwłaszcza łuku i kuszy, choć w tym przypadku bardziej odpowiednie jest stosowanie terminu łucznictwo.

[madohora]

Mianem strzelectwa sportowego określa się dyscyplinę sportu polegającą na współzawodnictwie w strzelaniu ze sportowej broni palnej albo pneumatycznej do tarczy lub celów ruchomych.

[madohora]

Strzelectwo znalazło się w programie olimpijskim już podczas pierwszych igrzysk w Atenach 1896. Polacy zdobyli dotychczas cztery złote medale olimpijskie: Józef Zapędzki w Meksyku 1968 i Monachium 1972 oraz Renata Mauer w Atlancie 1996 i Sydney 2000.

[madohora]

Regulacją zasad w strzelectwie zajmuje się m.in. Międzynarodowa Federacja Strzelectwa Sportowego (ISSF)[1]. Poszczególne państwa mają krajowe związki strzeleckie. W Polsce jest to np. Polski Związek Strzelectwa Sportowego(dla ISSF)

[madohora]

Nie oznacza to braku konkurencji przy wykorzystaniu innej broni palnej np. czarnoprochowej (organizowane m.in. przez Bractwa Kurkowe), długodystansowej (zaczyna się od 300 m, gdzie kończy ISSF/PZSS, a dystanse sięgają ponad kilometra), a także automatycznej (samoczynno-samopowtarzalnej według polskiej nomenklatury, np. akm). Współzawodnictwo toczy się również w dziedzinie tzw. strzelectwa dynamicznego, związanego z szybkim oddawaniem celnych strzałów do kolejnych celów, przemieszczaniem się pomiędzy kolejnymi miejscami oddawania strzałów, wymianą magazynków albo doładowywaniem broni. Regulacją zasad strzelectwa w tych dyscyplinach zajmuje się m.in. Międzynarodowa Konfederacja Strzelectwa Praktycznego (IPSC)

[madohora]

STRZELECTWO. DYSCYPLINY OLIMPIJSKIE

[madohora]

MATEMATYKA

[madohora]

matematyka [gr. mathēmatikḗ < máthēma ‘poznanie’, ‘umiejętność’], nauka dedukcyjna, gałąź wiedzy, której cel można określić jako badanie konsekwencji przyjętych założeń.

[madohora]

Historia matematyki sięga początków cywilizacji. W starożytnej Babilonii (ok. 2000 p.n.e.) np. były obliczane pola niektórych figur i wykonywane pewne rachunki — liczenie opierało się na rozmaitych systemach, głównie sześćdziesiątkowym. Od Talesa z Miletu (ok. 600 p.n.e.) zaczyna się poważniejszy rozwój matematyki, głównie geometrii (wnioskowanie dedukcyjne); Eudoksos z Knidos (IV w. p.n.e.) wynalazł sposoby rachowania zbliżone do dzisiejszego rachunku całkowego, Euklides stworzył pierwszy system aksjomatyczny geometrii, ujmując go w Elementach — dziele, które przez wiele lat stanowiło wzorzec ścisłości matematycznej.

[madohora]

Po upadku Grecji nastąpił blisko tysiącletni zastój; matematykę rozwijali dalej Arabowie (IX w. n.e.) — rozpowszechnili wynaleziony przez Hindusów dziesiątkowy system liczenia i stworzyli początki algebry jako teorii rozwiązywania równań. W XVI w. G. Cardano podał rozwiązanie ogólne równania 3. stopnia, F. Viète wprowadził rachunek na symbolach literowych. Przełomowym okresem w historii matematyki był XVII w.: R. Descartes stworzył geometrię analityczną, I. Newton i G.W. Leibniz — rachunek różniczkowy i całkowy; obie te dyscypliny stały się od razu potężnym i skutecznym narzędziem do badania zjawisk przyrody; w tym czasie wykrystalizował się również rachunek prawdopodobieństwa (P. Fermat, B. Pascal, Jakob Bernoulli). W XVIII w. powstał rachunek wariacyjny, rozwinęła się teoria równań różniczkowych. Na przełomie XVIII i XIX w., dzięki analizie matematycznej, nastąpił ożywiony rozwój mechaniki teoretycznej (L. Euler, J. Lagrange, P.S. Laplace).

[madohora]

W XIX w. nastąpił intensywny rozwój teorii liczb (C.F. Gauss), teorii funkcji analitycznych (A.L. Cauchy, K. Weierstrass), geometrii różniczkowej (Gauss, G.F.B. Riemann), powstała geometria rzutowa (J.V. Poncelet, J. Steiner), N. Łobaczewski i J. Bolyai niezależnie od siebie stworzyli pierwszą geometrię nieeuklidesową, dynamicznie rozwijała się algebra wyższa, zwłaszcza teoria grup (N.H. Abel, É. Galois). Pod koniec stulecia ukształtowała się teoria mnogości (G. Cantor), a na przełomie XIX i XX w. — topologia (dużą rolę w jej rozwoju odegrała polska szkoła matematyczna, m.in. W. Sierpiński, Z. Janiszewski, S. Mazurkiewicz, K. Kuratowski, K. Borsuk). Wiek XX zapoczątkował gruntowne badania nad podstawami matematyki (D. Hilbert), powstała logika matematyczna (G. Peano, G. Frege, K. Gödel); żywiołowo rozwijały się nowe działy matematyki, jak: teoria równań całkowych (Hilbert, I. Fredholm), teoria funkcji rzeczywistych (H. Lebesgue), analiza funkcjonalna (D. Hilbert, S. Banach), zostały stworzone matematyczne podstawy teorii względności (H. Minkowski), A. Kołmogorow podał aksjomatykę teorii prawdopodobieństwa. Matematykę współczesną charakteryzuje z jednej strony duża abstrakcyjność i sformalizowanie, a z drugiej — szybko rosnący zasięg zastosowań, obejmujących nie tylko nauki techniczne i przyrodnicze, ale też ekonomię i niektóre działy nauk humanistycznych.

[madohora]

[madohora]

sport,
z założenia pokojowe współzawodnictwo, którego istotę stanowi indywidualna bądź zespołowa rywalizacja (wg określonych reguł) prowadzona zgodnie z zasadami fair play oraz dążenie do osiągania jak najlepszych wyników, podejmowane także m.in. w celu rekreacji i doskonalenia własnych cech fizycznych;

[madohora]

We współczesnym świecie sport jest uprawiany przez szerokie rzesze ludzi oraz stanowi formę powszechnego widowiska, angażującego emocjonalnie miliony kibiców. Sport jest ważnym czynnikiem integrującym różne środowiska społeczne, o zasięgu lokalnym, regionalnym i międzynarodowym. Powszechność sportu przyczyniła się do rozwoju budownictwa sportowego (m.in. hale sportowe, korty tenisowe, kryte pływalnie) oraz produkcji sprzętu sportowego na skalę przemysłową, a w niektórych dyscyplinach, jak żeglarstwo, sport samochodowy, motocyklowy i motorowodny, także do postępu technicznego i odkryć konstrukcyjnych; ciągły rozwój sport stworzył konieczność rozwinięcia odpowiednich badań naukowych; w poszczególnych dyscyplinach naukowych wyodrębniły się kierunki specjalistyczne, jak fizjologia sportu, medycyna sportu, psychologia sportu, pedagogika sportu, socjologia sportu, teoria treningu sportowego. Kształceniem wysoko kwalifikowanych kadr w zakresie sportu zajmują się szkoły wyższe (w Polsce — AWF), które prowadzą również odpowiednie badania naukowe. Na całym świecie ukazuje się wiele periodyków i książek poświęconych sportowi, zarówno popularyzujących sport, jak instruktażowych, beletrystycznych, naukowych i innych.

[madohora]

Terminem leśnictwo określa się też leśną jednostkę gospodarczo-administracyjną wchodzącą w skład nadleśnictwa (niekiedy samodzielna), obejmującą zwykle obszar 1000–3000 ha, kierowaną przez leśniczego; na terenie leśnictwa prowadzi się prace związane z pielęgnowaniem, ochroną, wyrębem i odnowieniem lasu.

[madohora]

Leśnictwo - 1) dział gospodarki obejmujący zagospodarowanie, pielęgnowanie, użytkowanie i odnawianie lasów (w celu stałego pozyskiwania drewna i innych użytków leśnych) oraz wykorzystanie zdrowotnych i ochronnych wartości lasów;
2) jednostka administracyjno-gospodarcza obejmująca określony obszar leśny. Np. nadleśnictwo jest podzielone na leśnictwa. Zwykle nadleśnictwo obejmuje obszar 1000-3000 ha.

[madohora]

[madohora]

Szlachta polska posiadała nieograniczone prawo do myślistwa

[madohora]

Po wojnie, w 1945 roku reaktywowano PZŁ. Od 1952 roku obowiązywał dekret Prezydenta RP „o prawie łowieckim”, na mocy którego do zadań PZŁ należała „troska o rozwój łowiectwa i współdziałanie z organami Państwa w zakresie wykonywania ustawodawstwa łowieckiego”. Dekret postanawiał między innymi o własności zwierzyny przez skarb państwa, likwidował uzależnienie prawa do polowania od własności gruntu i znosił możliwość dzierżawy łowisk przez osoby prywatne. Dekret wprowadzał także „planowe gospodarowanie zwierzyną, zgodnie z potrzebami gospodarstwa narodowego i ochrony przyrody” oraz zasadę wydzierżawiania obwodów łowieckich. Polski Związek Łowiecki stał się zrzeszeniem osób uprawiających łowiectwo, któremu (bądź zrzeszeniom przez niego wskazanym) wydzierżawiano obwody łowieckie, z jednoczesnym dopuszczeniem wyłączenia obwodów z wydzierżawienia i przekazania ich na ośrodki ochrony zwierzyny. Dekret uchyliła ustawa z 1959 powtarzając jego podstawowe założenia

[madohora]

Do głównych celów łowiectwa należy ochrona i gospodarowanie populacjami zwierząt łownych, a także kształtowanie środowiska przyrodniczego na rzecz poprawy warunków bytowania zwierzyny. Do ważnych celów należy uzyskiwanie możliwie wysokiej kondycji osobniczej i jakości trofeów oraz właściwej liczebności populacji poszczególnych gatunków zwierzyny przy zachowaniu równowagi środowiska przyrodniczego. Współczesna działalność myśliwych czerpie ze zdobyczy naukowych, służy zachowaniu bioróżnorodności i ochronie przyrody. Polscy myśliwi mają udział w wielu ważnych przedsięwzięciach związanych z ochroną przyrody i środowiska naturalnego, w tym restytucji zagrożonych gatunków zwierząt takich jak: żubr, łoś, bóbr i sokół wędrowny.

[madohora]

ŁOWIECTWO

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Myślistwo – umiejętność i sztuka polowania na zwierzynę, które prowadzone są zgodnie z etyką i prawem łowieckim. Myślistwo wchodzi w zakres łowiectwa. Niekiedy używany jest jako synonim terminu łowiectwo.

[madohora]

myślistwo,
umiejętność i sztuka polowania na zwierzynę, prowadzonego zgodnie z prawem i etyką łowiecką;
wchodzi w zakres łowiectwa; niekiedy termin „myślistwo” jest używany jako synonim łowiectwa.

[madohora]

[madohora]

Tak, to nie pomyłka! Trudno się nie zgodzić z argumentem, że w dzisiejszym skomercjalizowanym świecie fakt wykładania grubych pieniędzy na polowania powoduje, że środowisko życia zwierząt jest chronione. Nikomu nie zależy na ochronie zwierząt jako takiej. Lokalne społeczności są nią zainteresowane tylko wtedy, gdy przynosi korzyści finansowe. Tak się dzieje np.: w afrykańskich parkach safari, gdzie myśliwi zostawiają grube pieniądze, które w części są przeznaczane potem na ochronę parku. Jeśli więc wartości zwierzęcia nie da się określić w dolarach lub euro, to znaczy że jest bezwartościowe i nikogo nie obchodzi jego los. Znamy to z własnej historii – Jagiełło polował na żubry i zwierzęta te zachowały się do dziś. W tym momencie, los głuszca wydaje się być przesądzony, pomimo że nikt już w kraju na niego nie poluje.

[madohora]

Myśliwi na całym świecie dość często postrzegani są jako jeden z czynników, który przyczyna się do ginięcia zwierząt. Skojarzenie na pierwszy rzut oka dość oczywiste, a jednak sprawa nie jest taka prosta. To prawda, że polowania bez ograniczeń, regulacji prawnych i podstaw naukowych doprowadzały (lub przynajmniej w znacznym stopniu przyczyniały się) w historii do bezpowrotnego wyniszczenia gatunków. Tak zginął gołąb wędrowny, przelatujący jeszcze do lat 80. XIX wieku niezliczonymi stadami przez Amerykę Północną. Był najliczniejszym gatunkiem ptaka na Ziemi, jego liczebność liczona mogła być w miliardach! Na masową skalę też na niego polowano. Zgodnie z relacjami, była to systematyczna, przemysłowa wręcz rzeź. Los gołębia wędrownego przypieczętowały jednak dopiero polowania w miejscach lęgowych i zmiany w środowisku. Samica gołębia wędrownego składała bowiem w sezonie tylko jedno jajo, a ptaki były bardzo wrażliwe na zakłócanie lęgów.

[madohora]

[madohora]

A jeszcze bardziej tragiczne i smutne jest to, że na te atawistyczne ciągoty człowieka – jaskiniowca nałożona została urzędowa szata miłośnika i obrońcy przyrody, który rzekomo w trosce o życie musi zabijać życie. Nic bardziej błędnego niż myślenie, że przez odstrzał zwierząt przywróci się zachwianą równowagę ekologiczną. Jak mogą przywrócić ją ci, którzy sami w sobie równowagi nie mają, nie posiadają nawet elementarnego zmysłu moralnego, ani elementarnej wrażliwości. To oni są największymi szkodnikami przyrody, którzy rozrywając naturalne więzi rodzinne zwierząt, zakłócają naturalny rytm ich rozrodu i sami nakręcają tę ekologiczną nierównowagę.

[madohora]

Wszystko, co kiedyś złego wyrządziliśmy przyrodzie, zwierzętom, do nas samych powróci. Mord na zwierzętach oznacza więc śmierć dla człowieka. Życie jest bowiem niepodzielną całością i jednością. Zwierzęta i ludzie noszą w sobie to samo boskie tchnienie i ziemia tak samo jak do nas, tak i do nich należy. Nie szukajmy więc usprawiedliwień żeby je zabijać, nawet jeśli stają się dla nas groźne i niebezpieczne. To my zabraliśmy im życiową przestrzeń i przywłaszczając wszystko sobie, skazaliśmy je na nędzną wegetację. To z głodu podchodzą one pod nasze domostwa i zabierają to, co im się należy. Zajęci tylko sobą, przestaliśmy rozumieć je i wczuwać się także w ich potrzeby, tylko w najbardziej prymitywny sposób siłą i przemocą chcemy rozwiązywać problemy. Zwierzęta wymagają naszej opieki i prawdziwej, a nie udawanej troski, jak w przypadku myśliwych, którzy owszem, dokarmiają je, ale tylko po to, by zaspokoić potem swoją żądzę zabijania. Jak można zgłodniałe zwierzęta wabić pokarmem, a kiedy ufne podchodzą, strzelać do nich? Jak można urządzać na nie mordercze nagonki, podczas których zziajane, zgonione, zaszczute i osaczone, przerażone i na pół żywe dobijane są bez żenady (widać za mało nam jeszcze było naszych własnych doświadczeń z wojny). Wiele zwierząt zranionych, z rozerwanymi wnętrznościami, dogorywa nieraz jeszcze długo w straszliwych męczarniach, podczas gdy panowie myśliwi podziwiają swoje trofea i urządzają „wielkie żarcie” i to na dodatek w poczuciu dobrze spełnionego wobec przyrody obowiązku.

[madohora]

Jak długo jeszcze potrwa ten ogromny w skali mord, rzeź, ubój, odstrzał? Jak długo jeszcze zwierzęta pozostawać będą w ustroju niewolniczym – urzeczowione, uprzedmiotowione, pozbawione elementarnych praw do życia, rozwoju, wolności? Jak długo będą one dla nas tylko statystycznym pogłowiem, a nie żywymi, czującymi jak my istotami, naszymi młodszymi braćmi w stworzeniu? Jak długo jeszcze myśliwym towarzyszyć będzie ohydna, sadystyczna bezwrażliwość, a zbrodnia, udręka i niewola pozostawać będzie normą i codzienną praktyką, moralnie usankcjonowanym prawem?

[madohora]

Jak w ogóle w kraju, który zwie się chrześcijańskim może istnieć takie zjawisko jak myślistwo? Dlaczego Kościół daje na to przyzwolenie? Jak pokrętnie interpretowane zostaje boskie przykazanie „Nie zabijaj”. Czy nie było nam powiedziane „Nie czyń drugiemu, czego nie chciałbyś, aby tobie uczyniono” albo „Cokolwiek czynicie jednemu z tych najmniejszych, mnie to uczynicie”, albo czy Jezus nie mówił „Biada łowcom, albowiem oni sami złowieni będą”? Jak długo jeszcze zwierzęta będą „kozłami ofiarnymi” człowieka, składanymi na ołtarzu jego egoizmu i tej tradycji, która bardziej uświęca śmierć niż życie?

[madohora]

[madohora]

Wynika to z tego, iż do ptaków strzela się wiązką śrucin – to kilkaset małych kawałków ołowiu wystrzeliwanych w kierunku
Ptaki, które nie giną od razu przelecą jeszcze kilkaset metrów i umierają w męczarniach. Część z nich może zginąć nawet po wielu miesiącach w wyniku ołowicy, czyli powolnego zatrucia ołowiem rozkładającym się w ich ciele.
lecących ptaków. Ptaki, które nie giną od razu przelecą jeszcze kilkaset metrów i umierają w męczarniach. Często nie zostaną odnalezione. Tym bardziej nie odnajdzie się ptaków lżej rannych, które odlecą na dłuższe dystanse – ale i one wkrótce umrą i nie będzie to śmierć szybka, ani łatwa. Część z nich może zginąć nawet po wielu miesiącach w wyniku ołowicy, czyli powolnego zatrucia ołowiem rozkładającym się w ich ciele.

[madohora]

Ptaki, które nie giną od razu przelecą jeszcze kilkaset metrów i umierają w męczarniach. Część z nich może zginąć nawet po wielu miesiącach w wyniku ołowicy, czyli powolnego zatrucia ołowiem rozkładającym się w ich ciele.

[madohora]

Niestety, na tym nie koniec, toksyczny ołów może zawędrować jeszcze dalej. Ołów zawarty np. w ciele dzikiej kaczki w wyniku świadomego zjedzenia gastrolitów może trafić do żołądka ptaka szponiastego, czyli popularnie mówiąc drapieżnego, np. bielika, czy orła przedniego, który tę kaczkę lub gęś upoluje, albo znajdzie i zje jako padlinę – również w sytuacji, kiedy ofiara padła w wyniku ołowicy. Zresztą zatrucie ołowiem powoduje często uszkodzenie układu nerwowego – ptak ma kłopot z lataniem, z koordynacją ruchów, często odłącza się od stada i w ten sposób łatwiej pada ofiarą ptaków szponiastych. Można więc powiedzieć, że na nieszczęście dla drapieżników, ich ofiary podtrute ołowiem, są dla nich łatwiej dostępne, a przez to oczywiście, ołów zwiększa zasięg spustoszenia, które sieje w przyrodzie.

[madohora]

W niektórych krajach w Europie wprowadzono zakaz stosowania śrutu ołowianego, w kilku dalszych zakazano używania śrutu ołowianego na terenach mokradłowych – jako szczególnie wrażliwych, a jednocześnie cennych przyrodniczo i coraz rzadszych na naszym kontynencie. Taki zakaz w Polsce byłby oczywiście wielkim postępem, ale jak na razie nic mi nie wiadomo na temat planów jego wprowadzenia. A byłby to jeden prosty krok administracyjno-prawny, który dla polskiej przyrody miałby bardzo cenny wymiar – zarówno z punktu widzenia zwierząt, jak i człowieka.

[madohora]

Śrut ołowiany musimy wyeliminować tak, czy inaczej , bo nawet jeśli nasza kampania odniesie sukces i zatrzymamy polowania na ptaki, ołów nadal będzie używany w polowaniach na pozostałe gatunki zwierząt i nadal ten toksyczny metal ciężki będzie się kumulował w naszym środowisku.

[madohora]

Jest to okrutne zajęcie. Tzw. czyste strzały, czyli szybka śmierć dla ptaka zdarza się relatywnie rzadko. Może posłużę się tutaj cytatem z jednej z myśliwskich stron, opisujących polowania na kuropatwy: „Ptak trafiony w skrzydło spadając bije zdrowym skrzydłem, ale na ziemi cieknie [to znaczy ucieka w gwarze myśliwskiej] i może być trudny do odszukania. Ptak trafiony w plecy lub płuca początkowo leci normalnie, a następnie, nawet po 300 metrach, wykonuje tzw. świecę – wznosi się w górę i spada martwy. Ptak trafiony nieskutecznie w głowę, leci ukośnie w górę, trzepie się i spada często jeszcze żywy, ale już unieruchomiony, na ziemię. Ptak trafiony w brzuch opuszcza cieki [w gwarze myśliwskiej nogi] na dół i pada martwy.”

[madohora]

Zobaczmy, ile tu możliwości zadania okrutnej, długiej śmierci. Pomyślmy teraz, że podobny los spotyka gęsi, a w Polsce można polować na trzy gatunki dzikich gęsi. Są to jedne z najbardziej inteligentnych stworzeń na Ziemi. Podobnie jak ludzie, gęsi mają rozbudowane relacje rodzinne, emocjonalne i towarzyskie. Ponieważ zazwyczaj są monogamiczne, często przechodzą okres żałoby i po stracie partnera nie wiążą się już z kolejnym.

[madohora]

Trzeba tu koniecznie powiedzieć o pewnej absurdalnej sprzeczności w polskim prawie łowieckim. Otóż obowiązujące obecnie przepisy z jednej strony zabraniają strzelania do celu nierozpoznanego, a z drugiej strony dopuszczają strzelanie do kaczek i gęsi na zlotach po zmroku. Strzelać więc można nawet przy słabym świetle, o świcie, czy o zmierzchu. W takiej sytuacji strzał pada często jedynie do cienia, do sylwetki przemykającej po niebie. A np. dzikie kaczki należą do gatunków ptaków, które latają bardzo szybko, wg niektórych źródeł, spłoszona krzyżówka leci z prędkością nawet do 100 km/h. Rozpoznanie gatunku, odróżnienie ptaka łownego, od gatunku objętego ochroną ścisłą staje się wtedy niezwykle trudne. Nie dziwi więc, że podczas polowań giną także gatunki chronione.

[madohora]

Mamy jeszcze w Polsce absolutnie ostatnie pary lęgowe kaczki podgorzałki. Może ostatnie 15 par – to nawet trudno policzyć. Kiedyś był to gatunek powszechnie w Polsce występujący, obecnie jest zagrożony wyginięciem w skali globalnej. Podgorzałkę bardzo łatwo jest pomylić choćby z czernicą znajdującą się na liście zwierząt łownych. I do takich pomyłek dochodzi. Pośrednio przyznał to nawet niedawno rzecznik Polskiego Związku Łowieckiego

[madohora]

Po pierwsze, szkody rolnicze może wyrządzić jedynie kilka gatunków ptaków – mniej więcej 1/3 całej listy ptaków łownych. Po
...przecież nikt współcześnie w Europie nie poluje z głodu. Poluje się dla rozrywki, czy też, jak to określiła red. Ewa Siedlecka w Gazecie Wyborczej, dla „fanaberii”.
drugie szkody te są marginalne – zazwyczaj mają miejsce na trasach migracji gęsi, lub w pobliżu miejsc ich zimowania. Po trzecie – są sposoby, aby takim szkodom skutecznie zapobiegać. Stosują je np. nasi zachodni sąsiedzi. To metody proste do zastosowania w praktyce i rzeczywiście stosowane w Niemczech. Choćby nie zaorywanie pól kukurydzianych przed zimą i zostawianie do wiosny ścierniska. Po czwarte – nikt w Polsce za szkody rolnicze wyrządzone przez dzikie ptaki nie płaci: ani myśliwi, ani Skarb Państwa (poza obszarami Parków Narodowych). W związku z tym, nikt tych szkód ani nie ewidencjonuje, ani w sposób rzetelny i obiektywny nie szacuje, ani nie wycenia.

[madohora]

.przecież nikt współcześnie w Europie nie poluje z głodu. Poluje się dla rozrywki, czy też, jak to określiła red. Ewa Siedlecka w Gazecie Wyborczej, dla „fanaberii

[madohora]

Pytanie więc, czy jest to realny problem – naszym zdaniem nie. Jeśli myśliwi polują na ptaki, jednocześnie podnosząc problem szkód rolniczych, to powinni za te szkody płacić – tak, jak się to dzieje w przypadku gatunków jeleniowatych i dzików.

[madohora]

My nie tylko strzelamy, ale i chronimy” – uważają myśliwi. „Myśliwy dba o dobro ojczystej przyrody i jej zachowanie dla przyszłych pokoleń.” – czytamy w kolei w „Zbiorze zasad etyki i tradycji łowieckich” PZŁ. Rzeczywiście tak jest?

[madohora]

Naszym zdaniem nie. Tak zwana „gospodarka łowiecka” doprowadziła do zagłady wiele gatunków zwierząt w naszym kraju: żubrów, łosi, bobrów, wilków, cietrzewi, głuszców, dropi. Obecnie polowania przyczyniają się do tego, iż z Polski w zastraszającym tempie znikają zające i kuropatwy. Myśliwi są dumni ze swoich działań na rzecz przyrody, np. chwalą się tym, że dokarmiają zimą kuropatwy. Jak łatwo jest zapomnieć, że jeszcze pod koniec lat 90. zabijali rocznie nawet po pół miliona kuropatw, doprowadzając populację tego ptaka do sytuacji kryzysowej, w której nadal się znajduje. Pomimo tego, kuropatwa nadal jest na liście zwierząt łownych. Rocznie myśliwi zabijają ok. 12 tysięcy tych ptaków, wg ich własnych statystyk.

[madohora]

Po tym, jak wystrzelaliśmy żubry, łosie, czy bobry, musieliśmy sztucznie odbudowywać rodzime populacje. W tych przypadkach udało się to zrobić. Bardzo powoli odbudowuje się populacja wilków.

[madohora]

Niestety, dużo mniej szczęścia miał drop, którego w naszym kraju już nie mamy i prawdopodobnie mieć nie będziemy, chyba że podejmiemy bardzo kosztowne i skomplikowane próby reintrodukcji tego niezwykłego majestatycznego ptaka.

[madohora]

Myślę, że czytelnik w tej sytuacji sam sobie odpowie na pytanie, jakie realne efekty przynosi ochrona przyrody w wykonaniu myśliwych.

[madohora]

„Niemcy, Francuzi, Anglicy, Norwegowie, Żydzi, Amerykanie wszyscy jedzą tysiące ton dziczyzny rocznie.... jak zwykle cywilizowani ludzie wyprzedają Polaków, którzy zacofani zaczynają czcić święte krowy, święte kaczki, święte psy, święte koty ... i karmią się paszą z marketu.” – napisała Katarzyna na forum. Jak odnieść się do takiego argumentu?

[madohora]

Może zacząć od spojrzenia na każdą z tych nacji? Niemcy mogą być dla współczesnej Europy pozytywnym przykładem w wielu dziedzinach ochrony przyrody. Niestety swoje błędy zrozumieli dopiero wtedy, kiedy większość dzikiej przyrody utracili. W Niemczech np. do dzikich gęsi strzela się w stopniu dużo bardziej ograniczonym, niż w Polsce. Podejmowane są też działania na rzecz humanitarnego zapobiegania szkodom od gęsi. Z uwagi na dobro przyrody właśnie, w Niemczech obowiązuje np. zakaz dokarmiania zwierzyny łownej. Natomiast Francuzi to przykład skrajnie antropocentrycznego punktu widzenia i skrajnie przedmiotowego podejścia do przyrody.

[madohora]

Brytyjczycy strzelają przede wszystkim do bażantów i do jeleni, ale oba to gatunki, które praktycznie hoduje się w stanie wolnym. Ich populacjom nic nie zagraża. Jednocześnie jest to kraj, w którym właściwie wymyślono ochronę przyrody w nowoczesnym znaczeniu i w sposób niezwykle skuteczny zaangażowano w nią społeczeństwo. Dość powiedzieć, że jedną z największych sił politycznych na Wyspach jest Królewskie Towarzystwo Ochrony Ptaków – organizacja licząca milion członków – więcej, niż wszystkie partie polityczne razem wzięte. Wielka Brytania jest krajem, gdzie na każdym kroku rzuca się w oczy ochrona przyrody, a nie jej “eksploatacja”.

[madohora]

Stosunek Polaków do zwierząt dojrzewa bardzo powoli – jest to proces długotrwały. Świadczy o tym np. publiczna awantura jaką wywołał temat uboju rytualnego.

[madohora]

W Wielkiej Brytanii i w Niemczech przedśmiertnych tortur jakimi jest ubój rytualny zakazano już w XIX wieku – my dopiero teraz
nie przyczyniamy się do życia dzikich gatunków. Nie hodujemy ich, więc pozwólmy im żyć własnym życiem. Nie wtrącajmy się w dzikie życie, bo ono ma już i tak przez nas wiele problemów. Zostało przez naszą cywilizację zepchnięte na absolutny margines.
debatujemy na ten temat. W niedalekiej przyszłości musimy się zmierzyć z kolejnym tematem dotyczącym dobrostanu zwierząt – chodzi o hodowle zwierząt futerkowych. Ostatnie kontrole organizacji społecznych zakończyły się skierowaniem sprawy do prokuratury. Lektura raportów o tym, co dzieje się na tych fermach jest trudna do zniesienia dla przeciętnie wrażliwego człowieka – zwierzęta są tam trzymane w takich warunkach, że zjadają z rozpaczy nie tylko własne kończyny, ale i siebie nawzajem.

[madohora]

nie przyczyniamy się do życia dzikich gatunków. Nie hodujemy ich, więc pozwólmy im żyć własnym życiem. Nie wtrącajmy się w dzikie życie, bo ono ma już i tak przez nas wiele problemów. Zostało przez naszą cywilizację zepchnięte na absolutny margines.

[madohora]

Niestety, jesteśmy jeszcze bardzo zacofanym krajem jeśli chodzi o wiedzę i świadomość przyrodniczą – wg mnie, jest dokładnie odwrotnie, niż twierdzi Pani Katarzyna na forum

[madohora]

Wiele osób coraz częściej twierdzi, że powinniśmy przestać jeść mięso, i że za kilka pokoleń raczej jeść go już nie będziemy, nie tylko ze względów etycznych, ale i zdrowotnych. Obecne realia są jednak takie, że większość ludzi je mięso i jeszcze pewnie długo jeść będzie.

[madohora]

Nadajemy sens życiu zwierząt gospodarskich rozmnażamy je, żeby je zjeść, ale przecież w żaden sposób nie przyczyniamy się do życia dzikich gatunków. Nie hodujemy ich, więc pozwólmy im żyć własnym życiem. Nie wtrącajmy się w dzikie życie, bo ono ma już i tak przez nas wiele problemów. Zostało przez naszą cywilizację zepchnięte na absolutny margines.

[madohora]

Na pytanie o etykę, odpowiem tak: tradycyjnie polowaliśmy na niedźwiedzie, których mamy już jedynie ok. 30 sztuk i to w większości zachodzących ze Słowacji. Polowaliśmy na dropia, który w Polsce wyginął całkowicie. Polowaliśmy na głuszca, którego już prawie nie mamy. Polowaliśmy na tury, których nie mamy już od XVII wieku. W przeszłości jedliśmy upolowane żubry. Tradycyjnie ludzie na świecie polowali na gatunki których już dzisiaj nie ma, bo zostały przez nas po prostu zjedzone. A najliczniejszy gatunek ptaka, jaki kiedykolwiek zamieszkiwał Ziemię, czyli gołąb wędrowny został zjedzony nie tylko przez nas, ale i przez nasze zwierzęta hodowlane. Ten ptak, którego populacje liczone były w miliardach został doszczętnie wybity w ciągu zaledwie ok. 100 lat. Skarmiano nim nawet świnie.

[madohora]

To było zaledwie 30 lat temu, kiedy dysponowaliśmy już całym naszym naukowym oprzyrządowaniem do badania przyrody, kiedy prowadziliśmy monitoringi populacji, kiedy świat zachodni miał już świadomość i poczucie konieczności ochrony przyrody. A jednak…

[madohora]

Żyjemy w czasach wyjątkowej wprost presji człowieka na siedliska i na gatunki, które w nich żyją. Jest to sytuacja bez precedensu w historii naszej planety. Nigdy wcześniej presja jednego gatunku nie była tak silna. I nigdy wcześniej z powodu jednego gatunku nie ubywało na Ziemi w takim tempie siedlisk i pozostałych gatunków.

[madohora]

A większość prognoz demograficznych przewiduje, że będzie już tylko gorzej. Tempo przyrostu ludzi będzie rosło, zwiększać się będzie także nasza presja na eksploatację tego, co nam jeszcze z dzikiej przyrody pozostało. Czy w takiej sytuacji naprawdę powinniśmy myśleć o odstrzeliwaniu dzikich ptaków na kotlety?

[madohora]

Tradycja, kultura, kontakt z przyrodą, ochrona jej zasobów – ciężko walczyć z takimi argumentami, Szczególnie, że myślistwo i władza od stuleci tworzyły i tworzą zgrany duet. Jak obalić mit o racjonalności łowiectwa? Jak przekonać „nieprzekonanych”, że polowanie na dzikie ptaki nie ma sensu?

[madohora]

Wręcz przeciwnie – z takimi argumentami ścierać się jest akurat dość łatwo! Jeśli chodzi o tradycję, świetnie to ostatnio ujął
Myśliwi powinni wziąć sobie do serca zasady, które prawo łowieckie wymienia już w pierwszych swoich artykułach: obowiązek ochrony przyrody i zachowania różnorodności.
profesor Andrzej Elżanowski, mówiąc, iż „tradycja jest powszechnie używana do obrony tego, co jest, a to, co jest wcale nie musi być dobre i często jest złe. Gdybyśmy przestrzegali tego, że tradycja jest dobra, to byśmy z jaskiń nie wyszli […] a na pewno nie czyścilibyśmy zębów”.

[madohora]

Myśliwi powinni wziąć sobie do serca zasady, które prawo łowieckie wymienia już w pierwszych swoich artykułach: obowiązek ochrony przyrody i zachowania różnorodności.

[madohora]

Co do kultury, to myślę, że większość współczesnych ludzi ma jednak inne wizje kultury, niż zabijanie. Zwłaszcza, kiedy mówimy o zabijaniu istnień tak pięknych i inteligentnych, jak ptaki.

[madohora]

Wreszcie – kwestia ochrony przyrody. W Polsce panuje mit, że jesteśmy przyrodniczym matecznikiem Europy, że nasza przyroda jest dzika, piękna i nienaruszona oraz bardzo dobrze chroniona. Moim zdaniem jest to pogląd bezpodstawny. Ochrona przyrody dla większości rządów w Polsce była zawsze jednym z ostatnich priorytetów. Podczas gdy są w Europie kraje, jak np. Wielka Brytania, które mają nawet ministerstwa bioróżnorodności, a ochrona zasobów przyrodniczych jest w programie wszystkich partii, które dochodzą do władzy.

[madohora]

Stan naszej przyrody jest coraz gorszy. I tzw. pozyskanie łowieckie wcale przyrodzie nie pomaga. Myśliwi powinni wziąć sobie do serca zasady, które prawo łowieckie wymienia już w pierwszych swoich artykułach: obowiązek ochrony przyrody i zachowania różnorodności.

[madohora]

Według nas, racjonalnych argumentów przemawiających za polowaniami na ptaki po prostu nie ma. A jeśli mamy do czynienia z sytuacją, kiedy 0.25 proc. populacji Polaków korzysta z dobra ogólnonarodowego jakim są dzikie zwierzęta – dobra, którym powinno się cieszyć pozostałe ponad 38 milionów Polaków – to wg mnie powinni na to znaleźć bardzo solidne uzasadnienie lub z tej rozrywki zrezygnować.

[madohora]

[madohora]

Z terenu Biebrzańskiego Parku Narodowego i jego granicy powinny zniknąć wszystkie ambony do końca lutego br. - ustalił z miejscowym kołem łowieckim "Łoś" Wojciech Dudziuk, dyrektor Biebrzańskiego Parku Narodowego. W przypadku trudności z realizacją ze strony koła, park będzie zmuszony rozszerzyć strefę ochronną również na otulinę parku.

[madohora]

Polowania w okolicach Biebrzańskiego Parku Narodowego budzą jednak wątpliwości natury etycznej. Wiele osób zadaje sobie pytanie: czy powinno się strzelać też do zwierząt na terenie parku?

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Jeździectwo angielskie (ang. english riding), znane w Polsce także jako jeździectwo klasyczne to styl jazdy konnej wykorzystywany na całym świecie. Siodła wykorzystywane do niego mają niezbyt głębokie, płaskie siedziska. Zwykle są wyściełane od spodu. Zależnie od dyscypliny, do której są wykorzystywane, mogą mieć jednak różną budowę. Są jednak zwykle lżejsze od siodeł westernowych i zawierają mniej elementów. W stylu klasycznym niezwykle istotny jest dosiad jeźdźca, który za jego pomocą powinien być w stanie zarówno zatrzymać, jak i przyśpieszyć konia. Na strój jeźdźca angielskiego w trakcie zawodów zwykle składa się kask, bądź toczek, frak, koszula oraz bryczesy. Ubiór dopełniają wysokie buty nazywane oficerkami

[madohora]

[madohora]

Obuwie tego rodzaju używane jest także w wojsku jako element stroju paradnego (w Polsce przez oficerów Batalionu Reprezentacyjnego).

[madohora]

W przeszłości stanowiły element umundurowania oficerów (m.in. Wojska Polskiego i Wehrmachtu).

[madohora]

W czasie okupacji niemieckiej bywały noszone przez młodzież zaangażowaną w działalność konspiracyjną (pomimo licznych ostrzeżeń, że stwarza to zbędne ryzyko dekonspiracji).

[madohora]

Do jazdy konnej używane bywają także wysokie buty wykonane z tworzyw sztucznych takich jak guma i PCW, podobne do skórzanych ale całkowicie nieprzemakalne. Są tańsze, ale nie dają tak dobrego ułożenia stopy w strzemionach jak skórzane, zwiększają też ryzyko chorób skóry. W zamian dają pełną ochronę przed przemakaniem, łatwo się je czyści i nie wymagają szczególnej konserwacji.

[madohora]

Sztyblety – skórzane buty z cholewą ponad kostkę i płaskim obcasem, używane oryginalnie w jeździectwie. Słowo „sztyblet” pochodzi z języka rosyjskiego (штиблет]. Inne określenia to: kamasze, rollingstonki, beatlesówki.

[madohora]

Mają zapewnić wygodę i prawidłowe ułożenie nogi w strzemieniu. Wysokość ponad kostkę chroni ją przed obcieraniem. Elastyczna guma po bokach cholewy ułatwia zakładanie.

[madohora]

Buty tego typu obecnie stosuje się w codziennych stylizacjach, outfitach – zazwyczaj zestawiane ze spodniami.

[madohora]

[madohora]

Bryczesy – specjalne spodnie do jazdy konnej zapewniające swobodę ruchów, nieposiadające ciasnych szwów po wewnętrznej stronie nogawek (tam, gdzie nogi przylegają do siodła lub konia). Chronią przed obtarciami, pozwalają na wygodny i prawidłowy dosiad. Mogą być obcisłe i dokładnie opinać nogi jeźdźca, zwane rajtuzami (niem.) – "Reithose", lub bufiaste w części udowej jak np. bryczesy kawaleryjskie. Obecnie najpopularniejsze są wąskie modele bryczesów, choć w użytku są także podobne do bryczesów kawaleryjskich salonki oraz jodhpury, z prostą lub lekko rozszerzaną ku dołowi nogawką, które swoją nazwę zawdzięczają miastu w Indiach. Spopularyzował je w Wielkiej Brytanii pod koniec wieku XIX syn maharadży Jodhpuru podczas Diamentowego Jubileuszu królowej Wiktorii, na którym wystąpił ze swoją drużyną polo. Do spodni typu jodhpur używa się krótkich butów jeździeckich, a wzmocnienia po wewnętrznej stronie biegną przez całą długość nogawki. Bryczesy posiadają tzw. lej, czyli wzmocnienie. Lej chroni przed obtarciami, a także zapewnia lepszą przyczepność w siodle. Wyróżnia się leje kolanowe i pełne leje. Te pierwsze to wzmocnienia tylko po wewnętrznej stronie kolan. Pełne leje to wzmocnienia na łydkach oraz wewnętrznej stronie ud i siedzeniu. Wybór typu leja zależy od uprawianej dyscypliny jeździeckiej oraz preferencji jeźdźca, leje pełne zapewniają lepszą przyczepność do siodła, leje kolanowe z kolei ułatwiają jazdę w półsiadzie. Leje tradycyjnie wykonywano ze skóry, później ze sztucznej skóry i materiałów skóropodobnych, obecnie najpopularniejsze są leje silikonowe, zarówno kolanowe, jak i pełne. Lej silikonowy w formie rozmaitych wzorów nadrukowuje się na spodnie. Współczesne bryczesy różnią się od historycznych także tkaninami. Spodnie wykonywane są z myślą o różnych warunkach pogodowych, od cienkich, tzw. leginsów jeździeckich, po wykonane z tkanin technicznych, wodoodporne i ocieplane.

[madohora]

[madohora]

PIERWSZY STRÓJ JEŹDZIECKI DLA JUNIORA

[madohora]

bryczesy [ang.],
spodnie do kolan bufiaste, poniżej — obcisłe, sznurowane;
używane do wysokich butów; część ubioru do konnej jazdy lub munduru wojskowego.

[madohora]

[madohora]

Koszula – ubiór okrywający tułów oraz ręce, historycznie będący płócienną bielizną zarówno męską, jak i damską. Obecnie termin koszula oznacza niemal wyłącznie ubiór męski, będący samodzielnym okryciem górnej części ciała bądź noszony pod marynarką.

[madohora]

Współczesna klasyczna męska koszula jest rozpinana z przodu, ma rękawy wpuszczone w mankiety oraz kołnierzyk. Tył koszuli jest wszyty w karczek. Z przodu, po lewej stronie, może znajdować się kieszonka.

[madohora]

Koszula męska ma rozmaite odmiany, jak koszula sportowa, wojskowa, polo; może też mieć krótkie rękawy. Od koszuli pochodzi koszulka i jej odmiany, jak T-shirt

[madohora]

Pierwowzorem koszuli jest prawdopodobnie tunika koczowniczych plemion z Azji Środkowej, przejęta przez Sumerów i Babilończyków, a później Semitów i Egipcjan, którzy wcześniej nie znali odzieży szytej, a jedynie drapowaną. Ubiory te dały także początek greckim chitonom (słowo to pochodzi od aramejskiego kitoneh) i rzymskim tunikom.

[madohora]

Bliskowschodni krój w kształcie litery T miała galijska camisia – lniana lub wełniana koszula z długimi bądź krótkimi rękawami, spinana pod szyją. Podobny ubiór nosiły także plemiona germańskie. Od słowa camisia pochodzi nazwa koszuli we wszystkich językach romańskich.

[madohora]

Koszule średniowieczne były podobne w kroju do camisii. Szyto je najczęściej z wąskiego (szer. ok. 70 cm), tkanego w domu płótna. Przód, tył oraz rękawy wykrawano z jednego kuponu materiału, tworząc kształt przypominający krzyż, a po zszyciu boków koszuli oraz dołu rękawów – literę T. Prostokąty pozostałe po wykroju wykorzystywano na przedłużenie rękawów. Wycięcie pod szyją było gładko wykończone bądź ściągnięte tasiemką.

[madohora]

Materiałem na koszule były głównie len i wełna, rzadko konopie. Koszule szyto głównie z niebarwionych tkanin, choć w XIII wieku w strojach dworskich pojawiły się koszule kolorowe, niekiedy nawet jedwabne.

[madohora]

Gdy na przełomie XVII i XVIII wieku wśród mężczyzn nastała moda na otwarte z przodu kaftany i kamizelki, koszule zyskały strojny przód, ozdobiony marszczeniami, falbankami i koronkami, później zastąpiony równie ozdobnym, odpinanym plastronem. Rękawy takich koszul miały bufki, w zwężeniach ozdobione kokardami. W tym okresie zaczęto także używać żabotów, wpierw marszczonych, z cienkiego batystu, a później koronkowych.

[madohora]

Z czasem, wraz ze stonowaniem stroju męskiego, koszula męska zaczęła być coraz mniej strojna, tracąc ozdobny przód (plisowany przód zachował się tylko w koszulach frakowych) i mankiety. Moda XIX-wieczna wpływała w zasadzie tylko na kształt kołnierzyków – raz były szerokie i wykładane, raz wysokie. Kołnierzyki były w dalszym ciągu odpinane. Od 1870 roku do lat 60. XX wieku tylna poła koszuli była dłuższa niż przednia.

[madohora]

Na początku XX wieku pojawiły się trykotowe podkoszulki i koszulki z bawełnianych dzianin, początkowo wyłącznie jako odzież sportowa. Wśród nich największą popularność zyskała koszula polo, zaprojektowana przez tenisistę René Lacoste'a i zaprezentowana w 1929 roku. Z czasem te sportowe ubiory zaczęły być używane jako codzienny ubiór.

[madohora]

W drugiej połowie XX wieku koszula męska zaczęła tracić swój bieliźniany charakter. Wpierw pojawiły się noszone jako odzież wierzchnia koszule typu wojskowego, wzorowane na umundurowaniu brytyjskich oddziałów kolonialnych, a przejęte później przez armię amerykańską. Następnie w użycie weszły kraciaste koszule flanelowe, spopularyzowane przez westernowych kowbojów. W końcu także klasyczne koszule garniturowe stały się kolorowe i obecnie noszone są także samodzielnie.

[madohora]

Najdłużej charakter bielizny zachowała koszula garniturowa, zwłaszcza biała. Jeszcze współcześnie w sytuacjach oficjalnych noszona jest wyłącznie pod marynarką, a savoir-vivre nawet przy spotkaniach towarzyskich czy rodzinnych zaleca przed zdjęciem marynarki uzyskanie pozwolenia obecnych na nich kobiet.

[madohora]

Koszula kobieca przeszła zupełnie odmienną ewolucję. W XIX wieku stała się zupełnie niewidoczna pod suknią; była bielizną noszona pod gorsetem. Pod koniec tego wieku pojawiły się tzw. kombinacje, czyli koszule połączone z majtkami. W początkach XX wieku, gdy damskie suknie stały się krótkie, została połączona z halką, stając się jednym ubiorem. W II połowie XX wieku jako nazwa tej bielizny funkcjonowało już słowo „halka”. Współcześnie praktycznie nie jest używana.

[madohora]

Od ludowej koszuli kobiecej wywodzi się bluzka.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Toczek – nakrycie głowy zapinane pod brodą, które ma za zadanie chronić głowę jeźdźca w czasie jazdy przed urazami i zranieniami, jednak materiał z którego jest wykonany nie pęka podczas upadku, przenosząc równocześnie siłę uderzenia na głowę co skutkuje mocniejszymi urazami głowy niż przy jeździe w kasku. Wykonany jest przeważnie z włókna szklanego obciągniętego materiałem. Obecnie toczek często zastępowany jest bezpieczniejszym i trwalszym kaskiem jeździeckim. Nie posiada atestów oraz jest zabroniony przez Polski Związek Jeździecki.

[madohora]

[madohora]

Strzemię – uzupełniająca część rzędu końskiego, wspomagająca wsiadanie na konia oraz utrzymywanie się w siodle w czasie jazdy.

[madohora]

Pałąki strzemienia współcześnie wykonywane są przeważnie ze stali nierdzewnej, zawieszane na skórzanych pasach, tzw. puśliskach, po obu stronach siodła. Wyposażone są zazwyczaj w gumowe wkładki przeciw poślizgowi butów.

[madohora]

Strzemię wynaleziono na początku IV wieku na pograniczu dzisiejszej Korei i Chin. Udoskonalone przez Alanów, szybko weszło do powszechnego użytku[2]. W Europie pojawiło się w VI wieku, najpierw na ziemiach Cesarstwa Bizantyńskiego za pośrednictwem migrujących z głębi azjatyckich stepów Awarów. Do Europy Zachodniej dotarło w okresie hegemonii państwa Franków na przełomie VIII/IX wieku poprzez kontakty z Pieczyngami. W całej Europie łacińskiej strzemię upowszechniło się około 1000 roku, głównie dzięki nowej technice konnej walki Normanów osiadłych w północnej Francji. Upowszechnienie strzemion wraz z ewolucją siodeł (sztywne, wysokie łęki) spowodowało rozwój jazdy walczącej kopią, która w XII wieku przekształciła się w rycerstwo.

[madohora]

[url=https://web.archive.org/web/20160306065752/www.hipologia.pl/news/show/id/475]CO Z TYM STRZEMIENIEM[/url]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Siodło – część rzędu końskiego stanowiąca siedzenie przeznaczone dla jeźdźca. Rusztowanie siodła to tzw. stelaż lub terlica, wykonane z drewna, metalu lub tworzywa sztucznego. Jego pokrycie to część wykonana z wyściółki (najczęściej z plastikowej pianki, dawniej ze słomy lub filcu) i obciągnięta skórą lub sztucznym materiałem. Chroni ona kręgosłup konia przed urazami oraz umożliwia mu swobodę poruszania. Kształt i wyprofilowanie siodła wpływa na dosiad i sylwetkę jeźdźca. Siodła są wytwarzane w różnych rozmiarach oraz ciężarach, tak aby pasowały do różnych rodzajów koni i jeźdźców.

[madohora]

[madohora]

Początkowo jeżdżono konno na oklep. Było to jednak męczące dla jeźdźca, dlatego stopniowo zaczęły pojawiać się przedmioty, mające ułatwić jazdę. Dość popularna była cienka podściółka, czyli swego rodzaju koc, przymocowany do grzbietu konia rzemieniem. Ok. 700 p.n.e. w Syrii jeżdżono konno z przywiązaną do grzbietu zwierzęcia poduszką. Stopniowo zaczęły się pojawiać skórzane konstrukcje z drewnianym stelażem — terlicą. Prawdziwe siodła, zbliżone do tych, które znamy dzisiaj, zaczęły pojawiać się w nomadzkich plemionach w ostatnich kilkuset latach przed naszą erą. Rzymianie zaczęli używać siodeł dopiero w IV w. p.n.e.

[madohora]

W Europie siodło rozwinęło się w średniowieczu. W XIII wieku jego istnienie było wręcz konieczne przez wzgląd na ciężkozbrojnych rycerzy, którzy bez niego nie utrzymaliby się na koniu. W XVIII rozwinęły się dwa główne typy siodeł: westernowe i angielskie.

[madohora]

W 700 roku Mauretanie najechali Hiszpanię, przywożąc do nich specyficzny sprzęt jeździecki oraz sposób jazdy. Ich siodła miały wysokie łęki, długie strzemiona i głębokie siedziska - były specjalnie zaprojektowane do walki. Hiszpanie zaadaptowali ich siodła. Następnie, po odkryciu Nowego Świata, zabrali je ze sobą. Istniały wtedy dwa główne typy siodeł: bojowe hiszpańskie oraz mauretańskie kawaleryjskie. Spomiędzy 1520 a 1821 nie zachowały się żadne siodła, dlatego ewolucja tego wynalazku nie jest dokładnie znana. Wiadomo jednak, że początkowo siodła westernowe nie miały typowego dla siebie rogu: bydło wiązano do końskiego ogona, albo kółka mocującego popręg. Niestety, podczas łapania zwierząt na lasso wiele osób traciło palce, co przyczyniło się do powstania rogu. Przełomowe okazało się mocowanie wierzchnich warstw skóry do siodła, dzięki czemu można było naprawiać je w trakcie podróży.

[madohora]

Około 1890 roku zmieniła się technologia i sposób pracy na rancho, co doprowadziło do obniżenia przedniego łęku i pogłębienia siedziska.

[madohora]

[madohora]

łęk przedni oraz tylny – najwyższe punkty w przedniej i tylnej części siodła

[madohora]

Łęk – element stelażu siodła. W stelażu siodła terlicowego wyróżnia się łęk przedni – ograniczający siodło od przodu; jest on wygięty w łuk, pod którym znajduje się miejsce na kłąb konia.
Element ten nie powinien w żadnym wypadku dotykać końskich pleców podczas jazdy, ponieważ grozi to odbiciem lub otarciem kłębu konia.
Łęk tylny ogranicza siodło od tyłu i jest również wygięty w łuk – dłuższy i bardziej płaski od łęku przedniego.

[madohora]

[madohora]

siedzisko – miejsce pomiędzy łękami,

[madohora]

dwie tybinki – duże płaty skóry po bokach siodła z poduszkami kolanowymi,

[madohora]

podtybinki – małe płaty skóry pod spodem tybinek, które przykrywają przystuły oraz sprzączki popręgu,

[madohora]

przystuły – paski, do których zapina się popręg,

[madohora]

przystulica – kolejny płat grubszej i sztywniejszej skóry na spodniej stronie siodła przylegającego bezpośrednio do czapraka,

[madohora]

[madohora]

popręg – pas zapinany pod brzuchem konia (niekiedy dwa cieńsze na obu końcach siodła – w wypadku siodła westernowego),

[madohora]

Do kulbak "west" – są stosunkowo szerokie i krótkie. Posiadają one po jednej dużej sprzączce lub pierścieniu z obu stron. Popręg do terlicy jest z prawej strony dopinany, a z lewej wiązany pasem.

[madohora]

Do siodła damskiego – o dość specyficznej budowie, posiadają dodatkowy pasek skośny łączący prawą stronę tylnego łęku z główną częścią popręgu.

[madohora]

puśliska – paski po obu stronach siodła, na których wiszą strzemiona,

[madohora]

Puśliska – skórzane paski, na których wiszą strzemiona. Puśliska do siodła przymocowane są metalowymi uchwytami, czyli tzw. maszynkami. Są one tak skonstruowane, że po silnym szarpnięciu strzemienia do tyłu, zwalniają puśliska – stanowi to zabezpieczenie jeźdźca przy upadku (zapobiega ciągnęciu go po ziemi przez konia w przypadku utkwienia nogi w strzemieniu). W siodłach typu angielskiego zaczepy na puśliska umieszczone są nad tybinkami dużymi.

[madohora]

Stan puślisk należy kontrolować, ponieważ zerwanie przetartego puśliska może grozić niebezpiecznym upadkiem z konia.

[madohora]

czaprak – podkładka pod siodło z materiału, filcu, futerka lub specjalnego plastiku zapobiegająca odparzeniom grzbietu konia oraz izolująca skórę siodła od końskiego potu,

[madohora]

[madohora]

Czaprak (osm.-tur. çaprak) – okrycie na konia wykonane z różnych materiałów, przeznaczone pod siodło lub na kulbakę.

[madohora]

W Polsce stosowanie czapraków wojskowych ustaliło się w XVII wieku. Obszerne i długie, używane przez husarię XVII-XVIII-wieczną, zwane były mitugami albo czołdarami. Jazda lekka używała narzucanych na siodło czapraków sukiennych lub futrzanych. W kawalerii XVIII-XIX wieku czapraki lekkiej jazdy były zmniejszone, ze ściętymi końcami, natomiast z przedłużonymi stosowali huzarzy. Jazda ciężka (kirasjerzy) i oficerowie artylerii pieszej używali pod siodło niedużych, zaoblonych czapraków sukiennych. W przeciwieństwie do wcześniejszych, haftowanych nicią srebrną (złotą), typowe XVIII-XIX wieczne czapraki wojskowe były zdobione nakładanymi barwnymi lampasami.

[madohora]

Derka – okrycie konia, zakrywające jego cały tułów (kłodę), zad i czasem szyję, wykonane z różnych materiałów w zależności od funkcji, jaką mają spełniać. Derki mocuje się paskami przebiegającymi w okolicy mocowania popręgu oraz między tylnymi nogami konia.

[madohora]

Główne funkcje derek:
Derki chłodzące, zawierające specjalne włókna polimerowe, które absorbują wodę, pomagając ochlodzic konia po zawodach i przyspieszyć jego regenerację.
Cienkie derki materiałowe używane są podczas upałów, by zapewnić koniowi osłonę przed atakiem owadów i działaniem kurzu;
Derki wełniane lub podobne używane są, by zapewnić koniowi ciepło np. po intensywnym treningu czy biegu lub podczas transportu;
Derki nieprzemakalne (np. brezentowe), często podszyte materiałem ocieplającym, stosuje się na wybiegu czy zimą w stajni

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Gotową terlicę pokrywa się na siedzisku specjalną gąbką lub pianką, która nadaje mu miękkość oraz kształt, a następnie płatami wyprawionej skóry. Później doszywa się tybinki z poduszkami kolanowymi, podtybinki i przystuły. Na koniec do spodniej części siodła mocuje się panele wypełnione wełną lub systemem poduszek powietrznych. Ich zadaniem jest równomierne rozłożenie ciężaru jeźdźca na jak największą powierzchnię grzbietu konia przy jednoczesnym umożliwieniu mu swobodnego poruszania się.

[madohora]

[madohora]

Istnieje wiele rodzajów siodeł przystosowanych do różnych potrzeb. Najczęściej używa się siodła ogólnoużytkowego (wszechstronnego). Pozostałe rodzaje to:

[madohora]

kulbaka [ros. < tur.?],
rodzaj wygodnego siodła;
pierwotnie siodło drewniane, przejęte od Tatarów przez Kozaków, używane też w Polsce i na Węgrzech; w XVIII i XIX w. nazwa siodła wojsk. krytego skórą, zwykle o wysokim tylnym łęku, z przytroczonymi olstrami (futerałami na pistolety) z przodu i mantelzakiem (torba na osobiste przedmioty kawalerzysty) z tyłu.

[madohora]

Kulbaka – typ siodła wojskowego pokrytego skórą stosowany m.in. przez kawalerię.
Kulbaka żołnierska charakteryzuje się wysokimi łękami, pozwalającymi jeźdźcowi na pewne trzymanie się w siodle w trakcie walki szablą – gdy podczas wykonywania cięcia znad głowy, jeździec jest uniesiony wysoko w strzemionach, a energia związana z takim ciosem powoduje silne i nagłe przemieszczenie się jego środka ciężkości.
Również siodła stosowane przez kowboi posiadały konstrukcję charakterystyczną dla kulbaki. Związane było to z wymogami jeźdźca chwytającego bydło przy pomocy lassa.

[madohora]

[madohora]

ujeżdżeniowe,

[madohora]

wyścigowe,

[madohora]

westernowe,

[madohora]

siodła do gry w polo i siodła do polowań,

[madohora]

siodła bezterlicowe.

[madohora]

Obecnie widoczny jest renesans jazdy w damskim siodle, odbywają się nawet zawody, poświęcone tej dyscyplinie jazdy konnej - coroczne Mistrzostwa Polski Amazonek w Damskim Siodle, wpisane do kalendarza PZJ.

[madohora]

Siodło damskie wywodzi się z średniowiecznego siodła fotelowego służącego do transportowania dzieci, kobiet oraz osób duchownych. W siodle takim siedziało się całkowicie bokiem a stopy trzymało się nie w strzemionach, tylko na specjalnej deseczce. Kierowanie koniem oraz jazda w chodzie szybszym niż stęp była całkiem niemożliwa. Dopiero Anna Czeska udoskonaliła siodło stosując kulę (zakrzywiony bolec do przytrzymywania nogi, patrz. zdjęcie) przez którą przekładało się prawą nogę w kolanie. Jadąc w ten sposób siedziało się już nie całkiem bokiem ale lekko zwróconym ku przodowi oraz znacznie stabilniej, dzięki czemu możliwe stało się kierowanie koniem w zakresie ruszania, stawania oraz kierunku jazdy, nadal jednak jeździło się tylko w stępie. Z czasem przy siodłach zaczęto montować kulę przechodzącą po prawej stronie kolana prawej nogi, jednak po zastosowaniu kuli nad kolanem lewej nogi uznano, że tamta jest niepotrzebna. Kiedy w ostatniej fazie rozwoju damskiego siodła dodano strzemię wypinające się z puśliskiem podczas upadku amazonki z siodła, jazda konna po damsku stała się niemal tak bezpieczna jak jazda w siodle sportowym.

[madohora]

Dawna moda nie pozwalała kobietom chodzić w spodniach, a tym bardziej jeździć po męsku. Właśnie dlatego amazonki używały siodeł damskich. Początkowo do jazdy wkładały te same suknie co na co dzień. Z czasem jednak damy zaczęły zamawiać suknie-amazonki, z długim tyłem oraz wszytymi obciążnikami, by wiatr nie podwiewał sukni. W XIX w. drukowane były nawet specjalne żurnale z najlepszymi modelami sukien do jazdy konnej. Dzisiejsze amazonki jeżdżące w stroju klasycznym zakładają spódnice i żakiety o specjalnym kroju. Spódnica taka ma rozcięcie z tyłu. Kiedy się chodzi, można ją zapiąć, a kiedy siada się na konia, rozpina się ją, dzięki czemu nie plącze się ona między amazonką a siodłem. Żakiet do jazdy konnej po damsku przypomina krojem zwykły żakiet do jazdy konnej. Na głowy amazonki wkładają cylindry i meloniki z woalką, a do skoków toczki lub kaski. Stroje amazonek są najczęściej czarne, granatowe lub w szkocką kratę. Jest też wiele amazonek, które wolą jeździć w strojach stylizowanych na historyczne lub eleganckich kolorowych sukniach, które także mają odpowiedni krój. Zdarzają się też osoby noszące zwykłe spodnie.

[madohora]

Ze względu na rosnącą popularność jazdy w damskim siodle i coraz większą liczbę okazji do współzawodnictwa, amazonki przykładają coraz większą wagę do stroju. Polski Związek Jeździecki poświęca też część regulaminu tej dyscyplinie sportu:

[madohora]

"Strój do jazdy w damskim siodle składa się z następujących części:

[madohora]

- żakiet czarny, granatowy lub brązowy, tweedowy lub ciemnozielony; długość (na koniu) - do siedziska

[madohora]

- spódnico-fartuch czarny, granatowy lub brązowy; długość (na koniu) - powyżej kostki (ostroga musi być widoczna);

[madohora]

- bryczesy w kolorze spódnico-fartucha i żakietu;

[madohora]

- bluzka biała lub ecru;

[madohora]

- kamizelka;

[madohora]

- buty jeździeckie (oficerki lub sztyblety i sztylpy),

[madohora]

- rękawiczki skórzane lub zamszowe (w kolorze naturalnej skóry lub ciemnobrązowe – nie czarne i nie białe!);

[madohora]

- cylinder (wys. 115-140mm) lub kask ochronny (amazonki poniżej 22 roku życia obowiązuje kask we wszystkich konkursach);

[madohora]

- plastron (noszony z cylindrem) lub krawat (noszony z melonikiem lub z kaskiem ochronnym);

[madohora]

- szpilka do krawata lub plastrona;

[madohora]

- włosy upięte w kok;

[madohora]

- ostroga (może być „ślepa", bez bodźca), dla kategorii juniorów - ostroga jest nieobowiązkowa;

[madohora]

- siatka na twarz tzw. woalka w kolorze czarnym lub brązowym opinająca całą twarz (dozwolona dla seniorek tylko w połączeniu z cylindrem);

[madohora]

- niedozwolona jest biżuteria.

[madohora]

Przejściowo w konkursach ujeżdżenia dopuszcza się start w strojach nawiązujących do strojów historycznych za zgodą sędziego głównego (z wyjątkiem Mistrzostw Polski)."

[madohora]

Koń do jazdy po damsku powinien mieć szerokie łopatki, by siodło nie przekręcało się. Należy też pamiętać, że siodło damskie jest cięższe od zwykłego oraz kończy się dalej, w związku z czym konia o krótkim grzbiecie może trącać po zadzie. Rzadko kiedy siodło dostosowane jest idealnie do konia. Wtedy zakłada się jeszcze pas równowagi, który utrzymuje siodło w odpowiednim położeniu. Pod żadnym pozorem damskim siodłem nie należy siodłać koni młodych (gdyż można uszkodzić im kręgosłup) oraz koni wspinających się, ponieważ jest to bardzo niebezpieczne dla amazonki.

[madohora]

Damskie siodło utrudnia jazdę w kłusie, galopie oraz skoki. Opierając się jedynie lewą stopą w strzemieniu oraz prawym kolanem na kuli nie można uzyskać czystego półsiadu. Jednak gdy amazonka galopuje, może lekko wychylić się do przodu, do pozycji lekkiego półsiadu, który wystarczy do komfortowej jazdy w galopie. W siodle damskim wygodniejszy jest kłus wysiadywany niż anglezowany.

[madohora]

Warto również wspomnieć o wsiadaniu na konia. Na damskie siodło nie wolno wchodzić po strzemieniu, gdyż można w ten sposób uszkodzić terlicę siodła oraz przekręcić samo siodło. Najlepszym sposobem jest wchodzenie z ręki, kiedy to amazonkę podsadza druga osoba. Można też wchodzić ze schodków, krzesła, drabinki itp., ale pod warunkiem, że są na tyle wysokie, iż amazonka może od razu usiąść na siedzisku. Można także wchodzić samodzielnie, co jest bardzo trudne, bowiem najpierw trzeba wskoczyć na konia (nie stając w strzemieniu) do pozycji "po męsku", a dopiero potem usiąść wyprostowanym w pozycji "po damsku". Ostatni sposób jest praktycznie niewykonalny, gdy amazonka ubrana jest w spódnicę do jazdy konnej.

[madohora]

Jeździectwo w po damsku w Polsce było uprawiane przez kobiety jako sport bardzo prężnie między I a II wojną światową. Po II wojnie światowej kobiety w duchu emancypacji przestały jeździć po damsku, zamiast tego początkowo jeździły po męsku w spódnico-spodniach, potem jednak dosiadały koni w spodniach, zupełnie tak jak mężczyźni. Ruch jeździectwa po damsku zaczął odradzać się kilka lat temu. Kilku entuzjastów uruchomiło Stowarzyszenie "W Damskim Siodle", które promuje ten styl jazdy, prowadzi szkolenia oraz organizuje zawody. Prezes tego stowarzyszenia, Jolanta Lipka, napisała książkę "Podstawy współczesnej jazdy konnej po damsku". Siodła damskie zaczynają być dostępne w polskich sklepach, jednak nadal trudno o dobrej jakości damskie siodło w przystępnej cenie. Mimo to ta dyscyplina zyskuje wśród Polek coraz więcej zwolenniczek.

[madohora]

[madohora]

Myśliczek, inaczej kawalerka, amazonka (niem. Amazone, fr. amazone, „kobieta-jeździec”) – ubiór kobiecy do konnej jazdy, używany głównie na polowaniach

[madohora]

Kobiecy ubiór do jazdy konnej pojawił się w XVII w. we Francji. Pierwotnie składał się z szerokiej spódnicy nakładanej na męskie spodnie do konnej jazdy oraz koszuli i kamizelki wzorowanych na męskich. Na wierzch ubierano żakiet, w końcu XVII w. czerwono-niebieski z galonami, od połowy XVIII w. był to frak w stonowanych kolorach (np. zielony lub brązowy), od połowy XIX w. rajtrok. Do ubioru zakładano wysokie buty z cholewkami i męski kapelusz (w XVIII w. trikorn, potem cylinder)

[madohora]

Amazonka współcześnie składa się z rajtroka (żakietu do jazdy konnej), wzorowanego na męskim, oraz spódnicy. Spódnica taka powinna sięgać ziemi kiedy kobieta stoi. Jest ona szyta na „ponad planie koła”, ponieważ kiedy kobieta siada na konia, spódnica rozkłada się na koniu. Spódnica taka powinna być wyposażona w zapięcie, które kiedy kobieta chodzi spina nadmiar materiału w talii, co uniemożliwia plątanie się fałd materiału dookoła nóg. Drugą wersją spódnicy do jazdy konnej po męsku jest spódnica wąska, ale rozpinana do samej góry z przodu lub z tyłu, dzięki czemu nie podwija się podczas jazdy, tylko odpowiednio układa na nogach kobiety.

[madohora]

Do jazdy konnej po damsku kobieta także wkłada żakiet wzorowany na męskim. Spódnica może być również szyta na planie koła, jednak wygodniejszy jest „spódnico-fartuch”. Strój taki zakrywa nogi, które znajdują się po lewej stronie konia, oraz sięga siodła z prawej strony, jednak nie plącze się między amazonką a siodłem. Ten typ spódnicy jest wymagany na współczesnych zawodach w jeździe konnej po damsku.

[madohora]

Współcześnie kobiety jeżdżące w amazonkach do skoków wkładają kaski lub toczki z atestem, a do ujeżdżenia i jazd rekreacyjnych cylindry lub meloniki. Jeżeli ich amazonka jest stylizowana na historyczną, dobierają do niej odpowiedni kapelusz.

[madohora]

Współczesne kobiety najczęściej wybierają amazonki stylizowane na przedwojenne. Obowiązuje kilka zasad. Klasyczna amazonka powinna być szara, granatowa, czarna, ewentualnie ciemnozielona bądź w szkocką kratę. Jeżeli jazda odbywa się rano, kobieta wkłada melonik z woalką oraz krawat, a jeżeli jazda odbywa się po południu, kobieta wkłada czarny cylinder z woalką oraz jedwabny, biały plastron. Można również jeździć w innych amazonkach, np. stylizowanych na historyczne.

[madohora]

[madohora]

Galon, pasamon – tkana lub pleciona taśma wykonana całkowicie lub z dodatkiem metalowych nitek, stosowana głównie do dekoracji strojów.

[madohora]

Galonów używano od XVI wieku do zdobienia ubiorów poprzez naszywanie ich na strojach. W XVI, XVII, XVIII wieku były stosowane w strojach dworskich i uroczystych.
Taśmy takie, gładkie lub wzorzyste wykonywano z nici jedwabnych lub bawełnianych, nici metalowe stosowane do ich produkcji były przeważnie srebrne lub złote. Brzegi galonów często miały geometryczny wzór, środek wypełniały motywy roślinne w postaci stylizowanych liści lub wici

[madohora]

W XIX wieku zostały na liberiach oraz zaczęto je stosować do oznaczania dystynkcji na mundurach wojskowych, zwłaszcza na epoletach i czapkach. W związku z tym w uproszczeniu galon utożsamia się często z pagonem, epoletem czy w ogóle z naramiennikiem wojskowym

[madohora]

Określenia galon używano również dla wykończenia obić tapicerskich wykonanego z jedwabnej lub bawełnianej taśmy (od II poł. XVIII wieku)

[madohora]

[madohora]

Frak, także white tie – najelegantszy męski strój wieczorowy, używany tylko przy szczególnie uroczystych okazjach, jak np. ślub lub uroczysty bal. Nie należy mylić go z żakietem (jaskółką). Zwyczajowo fraki noszą dyrygenci, zawodowi tancerze podczas turniejów tańca towarzyskiego oraz kelnerzy w eleganckich restauracjach (dla odróżnienia od gości używają czarnych muszek).

[madohora]

Składa się z charakterystycznej marynarki o długich połach, porównywanych z ogonem jaskółki. Pomimo że ma z przodu równoległe rzędy guzików, frak nie jest z przodu zapinany. Wyłogi fraka są ozdobione błyszczącą satyną. Do fraka nosi się spodnie bez mankietów, z dwoma lampasami ozdabiającymi szew boczny. Dodatkowo posiadają też szelki[1]. Ważnym elementem stroju jest biała kamizelka z pikowej bawełny i biała usztywniona z przodu koszula z zagiętymi rożkami kołnierzyka. Całość uzupełniać powinna biała muszka, również z pikowej bawełny, czarne lakierki i długie, czarne skarpetki. Do fraka nosi się zegarek na łańcuszku. W brustaszy biała poszetka

[madohora]

Około roku 1740 frak stanowił ubiór dzienny, był rozwinięciem ubioru żołnierskiego i angielskiej mieszczańskiej peleryny sukiennej. Od połowy wieku XIX szyje się go niemal wyłącznie z czarnego sukna, od tego czasu frak stał się wyłącznie strojem wieczorowym. Jedynym wyjątkiem kiedy można założyć frak w ciągu dnia jest użycie go jako stroju dworskiego podczas audiencji u króla, królowej, papieża lub na gali orderowej

[madohora]

frak [fr.], wierzchni ubiór męski;
długi, wcięty w talii, z rękawami; o połach z przodu wyciętych, z tyłu ogoniasto wydłużonych, z płasko wykładanym kołnierzem pokrytym jedwabiem; kształt fraka ustalił się w końcu XVIII w.; początkowo strój dworski, obecnie strój wieczorowy (głównie w kolorze czarnym).

[madohora]

[madohora]

Trikorn (trójróg, kapelusz trójskrzydły, trójgraniasty; ang. tricorne) – rodzaj kapelusza, szczególnie popularnego w XVIII wieku, który wyszedł z mody w połowie XIX wieku. Używany był zarówno jako część strojów cywilnych, jak i mundurów wojskowych - częściowo wyparty przez kaszkiet i bikorn.

[madohora]

Trikorn był zazwyczaj czarnego koloru z szerokim rondem podwijanym do góry w taki sposób, że tworzył kształt zbliżony do trójkąta, stąd nazwa. Noszony zwykle z jednym z rogów nad czołem. To nakrycie głowy różniło się często formą - od prostych, z czarnego filcu, do ekstrawaganckich, zdobionych złotym lub srebrnym obszyciem i piórami. Dodatkowo w odmianie morskiej i wojskowej z przodu ozdobione były kokardą lub innym symbolem narodowym.

[madohora]

Trikorny używane są do dziś jako część stroju uroczystego pensjonariuszy Royal Hospital Chelsea (domu dla emerytowanych żołnierzy) oraz hiszpańskiej Guardia Civil. W Stanach Zjednoczonych szczególnie popularne były w czasie rewolucji amerykańskiej.

[madohora]

W Polsce upowszechniły się w czasach saskich i używane były powszechnie jeszcze w epoce stanisławowskiej, choć po zmianie przepisów dotyczących umundurowania armii polskiej na strój narodowy, zostały zastąpione przez kaszkiety, kapelusze i rogatywki.

[madohora]

[madohora]

Kapelusz (łac. capella koza) – nakrycie głowy składające się z ronda i główki wykonywane z szerokiej gamy materiałów – produkuje się kapelusze filcowe, słomkowe czy skórzane. Kapelusze mogą być zarówno damskie (często zdobione dodatkami), jak i męskie (przeważnie z główką i rondem), a ich kształt i fason często ściśle nawiązuje do mody danej epoki.

[madohora]

W Azji uniwersalny dla obu płci jest kapelusz stożkowy – wykonany z ryżowej słomy i noszony zwłaszcza w części południowo-wschodniej (w takich krajach jak Chiny, Kambodża, Indonezja, Japonia, Korea (Północna i Południowa), Filipiny, Indie, i Wietnam).

[madohora]

Jednym z przedstawień kapelusza w sztuce jest obraz Portret mężczyzny w czarnym kapeluszu.

[madohora]

[madohora]

Kask jeździecki – rodzaj kasku noszonego podczas jazdy konnej. Jest specjalnie zaprojektowany z myślą o ochronie głowy jeźdźca podczas upadków z konia oraz przypadkowych uderzeń twardymi elementami lub kopytem.

[madohora]

Podczas wielu oficjalnych konkursów jeździeckich bezwzględnie wymagane jest używanie kasków certyfikowanych, szczególnie podczas skoków i dużych prędkości. Kaski są coraz częściej używane także przez jeźdźców stylu angielskiego i uznawane za konieczne nakrycie głowy dla dzieci. Kaski są wymagane podczas wyścigów konnych, Wszechstronnego Konkursu Konia Wierzchowego i w skokach. Używanie kasków zyskuje popularność nawet wśród pasjonatów wypraw konnych i trekkingu konnego. Zauważalne są różne trendy w rodzajach stosowanych kasków w zależności od kultury lub regionu. Szczególnie niskie są statystyki używania kasków w Stanach Zjednoczonych, gdzie są one używane przez mniej niż jednego na ośmiu jeźdźców. Niektóre stany, jak Floryda czy Nowy Jork zaczynają wymagać używania kasków przez jeźdźców poniżej 14 roku życia

[madohora]

Kask jeździecki posiada twardą i odporną na uderzenia skorupę, produkowaną ze sztucznego tworzywa lub plastiku. Czasem skorupa kasku pokrywana jest tkaniną, która nadaje mu atrakcyjniejszego wyglądu. Pod zewnętrzną powłoką skorupy znajduje się specjalna warstwa, mająca za zadanie absorbować siłę upadku lub uderzenia. Wewnętrzna wkładka zazwyczaj wyłożona jest miękkim materiałem, który zapewnia komfort jeźdźca podczas jazdy. Istotną cechą dobrego kasku jeździeckiego jest dobra wentylacja oraz stabilny, lecz komfortowy pasek, który utrzymuje hełm na głowie przez cały czas.

[madohora]

Kaskom jeździeckim poświęca się obecnie coraz więcej uwagi z racji ich specyfiki. Nie można ich porównać do kasków stosowanych w innych dyscyplinach, takich jak kolarstwo[2] czy sporty motorowe. Kask jeździecki pokrywa większy obszar głowy niż kask rowerowy, zwłaszcza tylną część czaszki. Kask kolarski natomiast, stworzony jest z myślą o ochronie głównie przednich i górnych części głowy. Reasumując powyższe informacje, w jeździectwie najistotniejsza kwestią w kasku jest zapewnienie bezpieczeństwa. Aerodynamika odgrywa w nim znacznie mniejszą rolę niż w kolarstwie lub sportach motorowych. Design kasków jeździeckich oparty jest na angielskich czapkach stosowanych podczas polowań.

[madohora]

Część jeźdźców uważa, że kaski jeździeckie są gorące, niewygodne i cechują się nieatrakcyjnym wyglądem dlatego unikają ich ubierania. Jednakże tak popularne w środowisku jeździeckim czapki (łowieckie, kapelusze kowbojskie), na których wyglądzie opiera się współczesne wzornictwo kasków nie gwarantuje absolutnie żadnego bezpieczeństwa. Używanie kasków przez młodych adeptów jeździectwa staje się obowiązkiem w wielu krajach świata i coraz częściej jest wymagane przez instruktorów jeździectwa

[madohora]

Kaski jeździeckie muszą spełniać określone normy bezpieczeństwa, aby mogły być dopuszczone do stosowania w konkursach.

[madohora]

W stanach Floryda i Nowy Jork wprowadzono przepisy zobowiązujące młodych jeźdźców do noszenia kasków zawsze podczas jazdy, z niewielkimi wyjątkami. W 2009 roku, na Florydzie zadecydowano o obowiązku zakładania kasków przez młodzież do lat 16. W Nowym Jorku natomiast, taki obowiązek dotyczy jeźdźców do lat 14 już od 1999 roku. Związek Jeździecki Stanów Zjednoczonych (USEF) wymaga używania kasków w wielu klasach jeździeckich. Kaski muszą posiadać certyfikat ASTM/SEI. Przepisy USEF narzucają także noszenie certyfikowanych kasków przez wszystkich juniorów (do lat 18) w takich dyscyplinach jak ujeżdżenie czy skoki. Kask jest bezwzględnie wymagany od czasu wejścia na konia do czasu zejścia z niego na wszystkich pokazach. W niektórych sportach jeździeckich kaski wciąż nie są wymagane, jednak przepisy ewoluują w ostatnich latach i w każdej dyscyplinie są dozwolone jako nakrycie głowy. We wszystkich dyscyplinach związanych ze skokami noszenie kasków jest narzucone przez przepisy. Kaski muszą posiadać aktualne certyfikaty.

[madohora]

Międzynarodowa Federacja Jeździecka (FEI) wymaga, aby podczas zawodów międzynarodowych, ochronne nakrycie głowy spełniało wymogi europejskie, brytyjskie, północnoamerykańskie oraz australijskie.

[madohora]

Krój kasków jeździeckich jest dostosowany do konserwatywnego stylu ubierania się przez jeźdźców z czapką jako okryciem głowy. Zewnętrzna warstwa klasycznego kasku jeździeckiego pokryta jest czarnym aksamitem lub podobnym materiałem z niewielkimi, elastycznymi wykończeniami.

[madohora]

Coraz bardziej powszechne staje się noszenie kasków gładkich bez materiałowych wykończeń. Popularne są także kaski z plastikową skorupą, mniej błyszczące z ozdobnymi otworami wentylacyjnymi na środku skorupy. Styl ten bywa różnie nazywany, w zależności od producenta. Potocznie nazywa się go jednak „skunk helmet” co w wolnym tłumaczeniu oznacza „skunksi kask”.

[madohora]

W związku z silnym rozwojem mody jeździeckiej i zanikaniem konserwatywnego stylu ubioru, coraz bardziej zauważalna staje się także ewolucja kasków. Wielu jeźdźców odeszło już od standardowych czarnych kasków, wybierając kaski w innych kolorach, czasem zawierające wzory (gwiazdki lub paski). Kask staje się integralną częścią ubioru jeźdźca i jest dopasowywany kolorystyczne do fraku, bryczesów czy innych elementów garderoby. Producenci kasków oferują nawet wykańczanie nakrycia głowy diamentami czy kryształami. W wielu zawodach jednak nie można jeszcze używać kasków w innych kolorach niż czarny, szary, brązowy lub granatowy. Pierwszą firmą na świecie, która wprowadziła zaawansowaną personalizację kasku jest francuski Samshield. Sklep jeździecki Equishop - polski dystrybutor sprzętu tej firmy oferuje na swojej stronie możliwość personalizacji w kreatorze on-line

[madohora]

Produkowane są już nawet kaski w kształcie kowbojskich kapeluszy. Są one jednak popularne głównie w USA z uwagi na dyscypliny nawiązujące do westernów (tzw. western-style lub rodeo).

[madohora]

W niektórych kaskach można zaobserwować jeszcze czarną lub czerwona wstążkę z tyłu. Mają one symboliczne znaczenie i są związane z polowaniami. Czarne wstążki były używane na czapkach łowieckich podczas polowania na lisy. Czerwone natomiast zakładane były podczas polowania na jelenie.

[madohora]

Kaski jeździeckie muszą spełniać określone normy, aby mogły być dopuszczone do użytku w konkretnej konkurencji. Procedury weryfikacji zgodności kasku z normami są różne w wielu krajach świata. Wszystkie kaski spełniać muszą jednak ogólne zasady tworzone przez organizacje standaryzacyjne, które przy tworzeniu standardów kierują się zagrożeniami wynikającymi ze specyfiki konkretnej dyscypliny sportu.

[madohora]

Normy przyjmowane w Stanach Zjednoczonych i Nowej Zelandii są uznawane za bardziej rygorystyczne niż w pozostałych krajach. Niezależne testy przeprowadzone w 2003 roku przez Brytyjski Związek Handlu Jeździeckiego doprowadziły do wyznaczenia kilku projektów z oferty trzech największych producentów sprzętu jeździeckiego w Wielkiej Brytanii jako najbardziej tradycyjnych kasków, spełniających wszystkie normy bezpieczeństwa. Obecnie wszyscy producenci muszą dostosowywać design swoich kasków do wyznaczonych standardów

[madohora]

Organizacje testujące zgodność sprzętu sportowego z wyznaczonymi standardami (np. kasków kolarskich, hokejowych lub jeździeckich) certyfikują produkty, które pomyślnie przejdą przez serię testów bezpieczeństwa, na które składają się m.in.: upadek na podłoże z wysokości ok. 2 metrów pod różnymi kątami lub uderzenie ostrym i twardym przedmiotem

[madohora]

Obecnie w USA, kaski jeździeckie muszą spełniać standard ASTM F1163-04a z 2004 roku. Został on stworzony przez komitet producentów (w skład którego wchodziły osoby reprezentujące amerykańskich producentów kasków jeździeckich oraz użytkownicy kasków), a następnie opublikowany przez ASTM International (amerykańską organizację zajmującą się testami materiałów). Dotyczy on kryteriów bezpieczeństwa i metod ich testowania, ale nie określa standardów designu kasku. Standard został przyjęty przez Amerykański Instytut Normalizacyjny (ANSI)

[madohora]

W Stanach Zjednoczonych, oceny zgodności kasków jeździeckich dokonuje zazwyczaj Instytut Bezpieczeństwa Sprzętu (SEI). Producenci kasków jeździeckich dostarczają próbki każdego modelu do SEI, który przeprowadza testy odporności na uszkodzenia określone przez ASTM. Jeżeli model testowy pomyślnie przejdzie testy, producent jest upoważniony do oznaczania wybranego modelu znakiem ASTM/SEI certified. SEI stale monitoruje rynek w poszukiwaniu fałszerstw i nieautoryzowanego korzystania z certyfikatu. Instytut publikuje aktualną listę certyfikowanych kasków na swojej stronie internetowej.

[madohora]

Pozostałe standardy w Stanach Zjednoczonych Snell Memorial Foundation[9] jest znana z wyznaczania standardów kasków dla motocyklistów. Opublikowała jednak również standard bezpieczeństwa dla kasków jeździeckich E2001. Jednak żaden związek jeździecki w Stanach nie wprowadził tego standardu do swoich przepisów. Znacznie częściej stosowanym jest standard ASTM

[madohora]

Na terenie Wielkiej Brytanii jednym z obowiązujących standardów dotyczących kasków jest PAS 015 (ang. Product Approved Specification – Specyfikacja Zgodności Produktu). Określa on metody testowania absorpcji uderzenia, odporności na pęknięcie oraz szeroko pojętej trwałości. Innym standardem brytyjskim jest BS EN 1384:2012. Obydwa te standardy różnią się obecnie wyłącznie szczegółami. Ocena zgodności kasku z normami EN 1384 oraz ASTM F1163 jest w Wielkiej Brytanii wykonywana przez Instytut Inżynierii i Technologii (INSPEC)

[madohora]

Europejskie normy EN 1384 (standardowe kaski) oraz EN 14572 (kaski wysokiej jakości) są standardami opublikowanymi przez Europejski Komitet Normalizacyjny w Brukseli. Są one stosowane w ocenie zgodności kasków jeździeckich w Europie. Czasami kody norm standaryzacyjnych EN są poprzedzane innym prefiksem, będącym oznaczeniem kraju, którego organizacja standaryzacyjna zmodyfikowała normę dopasowując ją do krajowych warunków lub przepisów. Na przykład, akronim DIN występujący przed EN oznacza Niemiecki Instytut Normalizacyjny (niem. Deutsches Institut für Normung).

[madohora]

W Australii i Nowej Zelandii obowiązuje standard AS/NZ 3838:2006.

[madohora]

Norma ISO 65:1996 wyznaczona przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną stanowi podstawę do określania certyfikatów wydawanych przez takie organizacje jak SEI czy INSPEC

[madohora]

Standardy PAS 015:1998 oraz BS EN 1384:2012 są niemal identyczne. W przeciwieństwie do tego, ASTM F1163 oraz PAS 015 różnią się od siebie. Szereg badań z 1999 roku wskazuje, że w niektórych przypadkach, normy wyznaczone przez ASTM są nieznacznie lepsze. Obecnie toczone są dyskusje na temat różnic norm ASTM i EN w kwestii szczelin wentylacyjnych w kaskach jeździeckich. Debata skupia się także na tym, czy istnieje rzeczywista potrzeba, aby kask jeździecki był odporny na uszkodzenia ostrymi przedmiotami

[madohora]

SEI jest akredytowany do certyfikowania normy ISO / IEC 65:1996 przez Amerykański Instytut Normalizacyjny (ANSI) oraz Kanadyjskiej Rady ds. Standardów (SCC) Oznacza to, że programy badawcze SEI są zgodne z normami ISO

[madohora]

[madohora]

Cylinder (gr. kylindros, walec) – rodzaj wysokiego, sztywnego kapelusza z główką w kształcie walca i wąskim rondem.

[madohora]

Pierwszy cylinder został wyprodukowany w 1797 roku przez Johna Hetheringtona. Czarny, ozdobiony klejnotami i piórami szybko stał się modny głównie w Hiszpanii zarówno wśród mężczyzn, jak i kobiet. Kapelusze te stały się jednak bardziej popularne w Europie dopiero po 1820 roku.

[madohora]

Stelaże cylindrów najczęściej pokrywane były atłasem lub (szczyt elegancji) skórą bobra i foki, rzadziej jedwabiem, aksamitem i filcem. Najczęściej w kolorze czarnym, jednak w drugiej połowie XIX wieku noszono również kolorowe cylindry. Istniały również cylindry dla dzieci, robione ze słomki.

[madohora]

Cylindry były popularne jeszcze na przełomie XIX i XX wieku. Obecnie używany rzadko do stroju wieczorowego, jak również w jeździectwie w konkurencji ujeżdżenie. Rodzajem cylindra jest szapoklak.

[madohora]

[madohora]

Szapoklak (od fr. chapeau claque) – cylinder o specjalnej konstrukcji, pozwalającej na złożenie go na płasko

[madohora]

Wygodniejszy od zwykłego cylindra, obciągnięty lśniącym jedwabiem, używany był przez mężczyzn na przełomie XIX i XX wieku jako element stroju wizytowego i balowego. We Francji, gdzie nazywano go też „kapeluszem mechanicznym”, stał się popularny w 1823. Składające się i rozkładające po naciśnięciu sprężyny szapoklaki przyjęły się od 1834 także w Polsce.

[madohora]

Wprowadzony do uroczystego stroju kominiarza w XIX wieku, używany był do niedawna jako element uniformu mistrza kominiarskiego

[madohora]

Szapoklak w przeszłości i obecnie bywa często charakterystycznym atrybutem scenicznym – m.in. Krzysztofa „Grabaża” Grabowskiego oraz nakryciem głowy Staruszki Szapoklak, bohaterki serii radzieckich filmów lalkowych o Kiwaczku.

[madohora]

szapoklak [fr.]:
1) dwurożny kapelusz, tzw. piróg, składany na płasko, często obszyty piórami; używany na początku XIX w. przez wyższych oficerów francuskich;
2) męski kapelusz w rodzaju cylindra, składany na płasko; noszony tylko do stroju ceremonialnego; podczas przyjęć trzymany pod pachą; modny w 2. połowie XIX w.

[madohora]

[madohora]

Melonik – rodzaj męskiego nakrycia głowy, kapelusz z niewielkim rondem o podwiniętej do góry krawędzi i wypukłym półkulistym (podobnym do połówki melona) denkiem. Niemiecka nazwa takiego kapelusza (Melone), podobnie jak francuska (chapeau melon) oraz jeszcze w kilku innych językach także nawiązuje do podobieństwa do tego owocu.

[madohora]

Meloniki zaczęto nosić w połowie XIX wieku. W początkach XX wieku kapelusze tego rodzaju często nosili agenci tajnej policji w Imperium Rosyjskim. W przeszłości czarny melonik był niemal nieodzownym elementem stroju urzędników londyńskiego finansowo-handlowego "City". Meloniki noszone są także przez boliwijskie kobiety, zwłaszcza andyjskie Indianki. Rysunkowy profesor Filutek, bohater "przekrojowej" serii przygód autorstwa Zbigniewa Lengrena również nosił czarny melonik.

[madohora]

[madohora]

Kasak - w najczęściej używanym znaczeniu jest to jedwabna kurtka noszona przez dżokejów.

[madohora]

Dawniej określana była tak kurtka męska bez rękawów, noszona na zbroi.

[madohora]

Mianem kasak nazywana jest również długa bluzka damska wkładana przez głowę lub zapinana z tyłu.

[madohora]

[madohora]

palastron (jeździectwo) – w jeździectwie część ubioru stroju konkursowego

[madohora]

[madohora]

Prawidłowe założenie siodła ma ogromne znaczenie, ponieważ błędy mogą skutkować zsunięciem się jeźdźca z końskiego grzbietu podczas jazdy. Umieszczenie siodła we właściwiej pozycji i odpowiednie jego zabezpieczenie ma również ogromne znaczenie z punktu widzenia bezpieczeństwa i wygody samego konia. Niepoprawnie nałożone siodło może wyrządzić koniowi krzywdę, a to z kolei może go skłonić do stawania dęba czy wierzgania.

[madohora]

Podczas siodłania koń powinien mieć na głowie kantar i być przywiązany. Należy najpierw osiodłać konia, a dopiero potem założyć mu ogłowie. Na końcu zdejmuje się kantar.

[madohora]

Najpierw należy położyć czaprak na końskim grzbiecie, kilka centymetrów przed kłębem konia, u nasady szyi. Następnie należy zsunąć czaprak kilka centymetrów do tyłu, aby jego przedni skraj nadal przykrywał kłęb. Nie należy przesuwać czapraka w drugą stronę. Zamocowany po prawej stronie popręg siodła należy przed nałożeniem na konia zahaczyć o rożek, podobnie jak strzemiona. Następnie należy nałożyć siodło na koński grzbiet. Powinno znajdować się w przestrzeni poniżej kłębu. Aby upewnić się, czy siodło leży właściwie, należy sprawdzić, czy popręg po zamocowaniu znajdzie się tuż za stawami łokciowymi konia. Następnie należy spuścić strzemiona i uwolnić popręg. Stojąc po lewej stronie konia należy sięgnąć pod jego brzuch, chwycić popręg, a następnie przeprowadzić pasek przez odpowiedni pierścień. Pas należy przeciągać przez zapięcia, aż uwolni się około 30 centymetrów rzemienia. Następnie należy sprawdzić, czy popręg jest zaciśnięty odpowiednio mocno, tak, by siodło nie zsunęło się w trakcie jazdy.

[madohora]

Należy położyć czaprak na końskim grzbiecie, kilka centymetrów przed kłębem konia, u nasady szyi. Następnie należy zsunąć czaprak kilka centymetrów do tyłu, aby wygładzić pod nim sierść i zapobiec otarciom. Jego przedni skraj nadal powinien zakrywać przynajmniej połowę kłębu. Nie należy przesuwać czapraka w drugą stronę, "pod włos". Siodło powinno podnosić się sięgając lewą ręką pod przednią część siodła, a jego tylną część należy oprzeć na prawym ramieniu. Strzemiona powinny być podciągnięte na puśliskach lub przerzucone przez siedzisko na drugą stronę siodła, żeby nie obiły boków konia w trakcie siodłania. Siodło należy delikatnie położyć na grzbiecie konia tak, aby przednia część terlicy znalazła się zaraz za łopatką. Czaprak powinien wystawać na kilka centymetrów z przodu i z tyłu. Należy skontrolować siodło, sprawdzając, czy popręg będzie zapięty tuż za stawami łokciowymi. Następnie trzeba przeprowadzić popręg na prawą stronę konia i zapiąć go na dwóch zewnętrznych przystułach. Klamry należy zapiąć w połowie długości przystuł. Następnie po lewej stronie konia należy stopniowo zapinać popręg. Powinien być zapięty względnie luźno i dociągany stopniowo w trakcie pierwszych minut jazdy.

[madohora]

SIODŁO

[madohora]

WYNALAZKI SIODŁO

[madohora]

[madohora]

Część rzędu końskiego, stanowiąca siedzenie przeznaczone dla jeźdźca.
Co prawda człowiek udomowił konia już około 4000 lat p.n.e., ale jako wierzchowca zaczęto go wykorzystywać w świecie śródziemnomorskim dopiero około 800 lat p.n.e., za przykładem Iranu.
Być może jeszcze wcześniej jeżdżono konno na stepach Azji płn.- wsch. Z całą pewnością natomiast jeżdżono wierzchem na osłach już około 2 tysiące lat p.n.e.

[madohora]

Początkowo jeżdżono na oklep, co wymagało znacznej sprawności i męczyło jeźdźca, który musiał nieźle balansować ciałem, aby utrzymać się na koniu, później na cienkiej podściółce przymocowanej rzemieniami do grzbietu wierzchowca.
Około roku 700 p.n.e. w Syrii jeżdżono na koniu, który miał przytroczoną do grzbietu poduszkę.

[madohora]

Pierwsze siodła były stosunkowo proste, sporządzane z utwardzonej skóry i watowane; potem pojawił się niedoskonały jeszcze drewniany stelaż (inaczej - terlica). terlicaPrawdziwe siodło z solidną drewnianą ramą, wyściełane i wyposażone w kulę i łęk tylny zostało wynalezione przez nomadów, najprawdopodobniej Scytów, w ostatnich stuleciach p.n.e.
Inne źródła podają, że ojczyzną siodła były Chiny, być może jednak tym razem tylko przypisali sobie wynalazek siodła, w istocie kopiując je od, skądinąd pogardzanych, konnych barbarzyńców.
Wkrótce przy siodle pojawiły się zawieszane na puśliskach strzemiona.

[madohora]

Rzymianie zaczęli używać siodła dopiero w IV wieku, ale ich jeźdźcy (bez strzemion) odgrywali raczej rolę pomocniczą: rozpoznanie, wywiad, ściganie i niszczenie rozbitego w bitwie przeciwnika.

[madohora]

Siodło, jakim posługiwało się plemię Awarów od VI wieku n.e., a następnie Węgrzy, było już całkiem zaawansowane. Jego szkielet tworzyły łęki (przedni i tylny) oparte na drewnianych ławkach ułożonych wzdłuż końskiego grzbietu. Całość pokryta była skórą. Dzięki takiej konstrukcji zwierzę (a także człowiek) o wiele mniej się męczyło i zdolne było do pokonywania olbrzymich odległości. W dodatku siodło chroniło kręgosłup koński przed nadmiernymi przeciążeniami, a dźwigany ciężar rozkładało równomiernie na cały koński grzbiet.

[madohora]

W Europie siodło rozpowszechniło się w średniowieczu. Od XIII wieku było ono wręcz nieodzowne dla rycerzy zakutych w zbroje, którzy potrzebowali stabilnej pozycji i solidnego oparcia w czasie walki czy podczas turnieju, co zapewniały wysokie łęki z tyłu i przodu siodła. Przedni łęk okuty blachą żelazną, mosiężną lub miedzianą pełnił dodatkowo ochronę brzucha jeźdźca. Tylny, wyprofilowany, obejmujący niekiedy lędźwie, tworzył oparcie, umożliwiające zadanie energicznego pchnięcia kopią.

[madohora]

Od XVIII wieku rozwinęły się dwa główne typy siodeł: angielskie (zaprojektowane przez francuskiego instruktora jazdy konnej François Robichon de La Guériniere) małe i lekkie odpowiednie do ujeżdżania konia. Mówi się, że siodło sportowe angielskie to między innymi wynik dostosowania siodła do pogoni za lisem.

[madohora]

Drugi rodzaj siodła, to tzw. siodło westernowe (większe i cięższe), stworzone przez Hiszpanów, a zaakceptowane i zaadoptowane przez kowbojów z amerykańskiego Dzikiego Zachodu, jako doskonałe do długich podróży.

[madohora]

[madohora]

Rząd koński – całość przedmiotów, których przeznaczeniem jest umożliwienie jeźdźcowi wygodnego i mocnego siedzenia na koniu oraz sprawnego nim kierowania. Ekwipaż koński, a obecnie popularny rząd jeździecki i uprząż służąca do nałożenia na konia wierzchowego, zaprzęgowego i jucznego

[madohora]

Rozróżnia się rząd koński wierzchowy i zaprzęgowy oraz juczny:
Wojskowy – wzór z roku 1919, 1929 i 1936.
Paramilitarny;
Rekonstrukcyjny;
Cywilny – rząd koński sportowy (ujeżdżeniowy, skokowy, rajdowy, wyścigowy) oraz rekreacyjny;
Gospodarski;

[madohora]

Rząd koński zaprzęgowy
służy do zaprzęgnięcia konia do powozu zaprzęgowego (taczanka, bryczka, sanie i inne).

[madohora]

Rząd koński juczny
służy do przewożenia ładunków na grzbiecie konia w zależności od rodzaju mocowania ładunku.

[madohora]

Rząd koński składa się z następujących głównych części: 1. Uzda. 2. Siodło. 3. Dodatkowy sprzęt koński.

[madohora]

Składowe części uzdy: 1. Ogłów wędzidłowy, 2. Ogłów munsztukowy, 3. Kiełzno, 4. Wodze wędzidłowe, 5. Wodze munsztukowe.

[madohora]

Składowe części siodła: 1. Terlica, 2. Pokrycie (skórzane), 3. Puśliska, 4. Strzemiona, 5. Popręg, 6. Powęz – służący do uwiązania konia w warunkach terenowych.

[madohora]

Juczki;
Uździenica.;
Troki – rzemienie ze sprzączkami, zasuwkami i przystułkami, służące do troczenia płaszcza czy derki etc

[madohora]

[madohora]

Wypinacze – wodze pomocnicze przydatne przy pracy z koniem na lonży, wyposażone w dodatkowe sprzączki i często w gumowe wstawki uelastyczniające

[madohora]

Wypinacze to dwa wąskie paski (skórzane, czasem parciane) o długości ok. 1,5m. Z jednej strony ma karabińczyk przypinany do kółka w wędzidła. Drugi koniec paska mocuje się do popręgu, lub pasa do lonżowania. Istnieją także wypinacze podwójne, zaopatrzone w pętle, które pozwalają mocować je do pasa, lub siodła. W tym przypadku pasy mają długość ok. 2,5m. Jeśli koń wypina szyję w trakcie szkolenia istnieje możliwość wykorzystania wypinaczy trójkątnych, działających na zasadzie dźwigni

[madohora]

Ich głównym zadaniem jest zapoznanie wierzchowca z lekkim kontaktem na wędzidle i pokazanie mu, że jeśli nie będzie na nie napierał zyska swobodę i poczucie komfortu

[madohora]

Wypinacze zmuszają konia do zganaszowania się. Przy odpowiednim treningu, następuje zaokrąglenie grzbietu i pracują odpowiednie mięśnie konia. Istnieją zarówno zwolennicy, jak i przeciwnicy pracy na wypinaczach, gdyż uniemożliwiają one swobodne ruchy szyi, a wraz z tym – rozluźnienie konia. Bezzasadne i nieumiejętnie używanie wypinaczy może wywołać u koni opór.

[madohora]

[madohora]

Kantar – rodzaj uproszczonej uzdy bez wędzidła (dla konia, osła, muła lub innych zwierząt hodowlanych). Do kantara nie dopina się wędzidła, jego częścią jest natomiast kółko do mocowania uwiązu. Kantar umożliwia czyszczenie, prowadzenie i wykonywanie innych prac przy zwierzęciu.

[madohora]

Kantary najczęściej wykonywane są z nylonu, skóry lub rzemienia. Skórzane kantary stosowane są podczas trzymania konia w stanowisku lub boksie, ponieważ nie powodują odparzeń.

[madohora]

[madohora]

Ogłowie (inaczej: uzda, uździenica, tranzelka) – główna część rzędu jeździeckiego lub uprzęży. Jest to, mówiąc ogólnie, uprząż rzemienna na głowę konia (rzadziej osła lub muła) z wędzidłem wkładanym do pyska zwierzęcia (lub bez – ogłowia bezwędzidłowe, np. hackamore, bosal). Głównym zadaniem ogłowia jest utrzymanie kiełzna (lub paska naciskającego na nos w wypadku ogłowi bezwędzidłowych) we właściwym miejscu w pysku konia

[madohora]

Najpopularniejsze ogłowia posiadające wędzidło składają się z:

[madohora]

wędzidła– metalowego, gumowego, skórzanego lub plastikowego (czasem smakowego np. jabłkowego); występują różne typy wędzideł w zależności od siły działania i budowy – proste, łamane prosto (złożonego z dwóch części) lub łamane podwójnie (z 3 części); tzw. pessoa, munsztuk, pelham, wędzidła z wąsami, pierścieniowe, oliwkowe i wiele innych[

[madohora]

pasków policzkowych – podtrzymujących wędzidło po bokach głowy konia

[madohora]

nagłówka/potylicy – paska za uszami konia

[madohora]

naczółka – paska na czole konia

[madohora]

nachrapnika (nie zawsze) – dawniej na zewnętrznej stronie rycerskich i wojskowych nienachrapanie dodawano metalowe elementy w celu dekoracji

[madohora]

podgardla

[madohora]

wodze

[madohora]

Ogłowia bezwędzidłowe typu hackamore mają podobną budowę jak ogłowia wędzidłowe. Zamiast wędzidła występują metalowe czanki (długie lub krótkie) po bokach pyska z przyczepionymi od góry i dołu paskami. Im dłuższe są, tym mocniejsze jest jego działanie. Ogłowia bezwędzidłowe działają na zasadzie nacisku na nos konia

[madohora]

wytok – pasek włożony do popręgu pomiędzy nogami konia, podtrzymywany przez drugi wokół szyi; od góry posiada kółka, przez które przewleczone są wodze – zapobiega szarpaniu wędzidła przez niedoświadczonego jeźdźca lub nadmiernemu unoszeniu głowy przez konia.

[madohora]

Wypinacze – wodze pomocnicze przydatne przy pracy z koniem na lonży, wyposażone w dodatkowe sprzączki i często w gumowe wstawki uelastyczniające.

[madohora]

[madohora]

Nachrapnik – część ogłowia nakładana na nos konia, wspomagająca działanie kiełzna, ewentualnie służąca do utrzymana go na właściwym miejscu, poprzez ograniczenie koniowi możliwości manewrowania szczęką. Większość ogłowi pozwala na zupełne wypięcie nachrapnika lub na zastąpienie go innym rodzajem. Dawniej na zewnętrznej stronie rycerskich i wojskowych nienachrapanie dodawano metalowe elementy w celu dekoracji

[madohora]

Nachrapnik angielski (polski) zwany zwykłym

[madohora]

Nachrapnik hanowerski

[madohora]

Nachrapnik kombinowany (irlandzki)

[madohora]

Nachrapnik meksykański

[madohora]

[madohora]

Wodze – skórzane, parciane lub gumowe pasy połączone z wędzidłem, przy pomocy których jeździec utrzymuje kontakt z pyskiem konia poprzez kiełzno i w ten sposób przekazuje koniowi sygnały.

[madohora]

Lejce, rzadziej też: lejc, wodze – dłuższe pasy wykorzystywane w podobnym celu w powożeniu.

[madohora]

[madohora]

Wędzidło – rodzaj kiełzna, element ogłowia wkładany koniowi do pyska w celu przekazywania mu sygnałów i kierowania nim. Istnieje wiele rodzajów wędzideł, które dzieli się ze względu na kryteria:

[madohora]

Podział ze względu na materiał, z którego kiełzno zostało wykonane:
metalowe (stopy różnych metali),
gumowe,
syntetyczne,
skórzane.

[madohora]

Podział ze względu na kształt ogniwa (części pyskowej wędzidła)
proste (inne nazwy to pełne lub zwyczajne)
pojedynczo lub podwójnie łamane,
ze skręconym ścięgierzem,
wędzidła łamane wielokrotnie.

[madohora]

Podział ze względu na kształt pierścieni (kółek)
oliwkowe — zapobiega ono zranieniom konia w kącikach warg; wykonywane jako metalowe łamane,
z wąsami,
z pół wąsem lub z luźnymi pierścieniami.

[madohora]

[madohora]

Kiełzno – część ogłowia; krótki, jedno- lub dwudzielny, pałąk wkładany koniowi do pyska. Wykonane są z różnych materiałów jak metal, plastik czy gumami. Służą do utrzymania kontroli jeźdźca nad koniem, do utrzymania kierunku jazdy oraz ustawiania głowy konia. Wyróżnia się kilka rodzajów kiełzn: wędzidła, munsztuki i pelamy, kiełzna wierzchowe i zaprzęgowe

[madohora]

Najczęściej kiełzno składa się z dwóch połączonych ogniw (znajdują się one w pysku konia), na których końcach (poza obrębem pyska) znajdują się kółka (pierścienie). Przyczepia się do nich paski polikowe oraz wodze. Często na wędzidła zakłada się gumki w celu uniemożliwienia przesuwania się kiełzna w pysku oraz kaleczeniu warg. Zwykle zbudowane są ze stali nierdzewnej, ale również z gumy albo kauczuku

[madohora]

Wędzidło znajduje się w pysku konia powyżej języka. Umieszczone jest na bezzębnej części żuchwy konia. Poprzez ruchy wodzami jeździec przekazuje koniowi sygnały do ruchu

[madohora]

Kiełzna można podzielić na: wędzidła, munsztuki i pelamy, kiełzna wierzchowe i zaprzęgowe

[madohora]

W tej grupie można wyróżnić: wędzidło proste, bez dodatkowych elementów, wędzidło z łyżką (istnieje też odmiana łamana), wędzidło skręcone (inaczej karbowane; również jako łamane) i wędzidło gumowe

[madohora]

Są to najprostsze i najczęściej używane wędzidła. Do tej grupy należą: wędzidło zwykłe, wędzidło zawiasowe, wędzidło oliwkowe, wędzidło wyścigowe, wędzidło z wąsami, wędzidło z kluczem (z zabawką), wędzidło SM (stalowo-mosiężne, lub -miedzine), wędzidło z koralikami, wędzidło dziurkowane, wędzidło z łyżką, wędzidło zawiasowe amerykańskie, wędzidło podwójne, wędzidło skręcone (inaczej karbowane; również jako proste) oraz wędzidło cygańskie. Wśród wędzideł łamanych wyróżnić można dodatkowo wędzidła oddziałujące również na potylicę konia: wielokrążek i wędzidło przepustowe

[madohora]

Kolejną grupę kiełzn stanowią te działające na zasadzie dźwigni. Można tu wyróżnić: munsztuki (w tym munsztuk austriacki <<pruski>> i munsztuk Banburry) i pelamy (proste lub łamane; w tym Kimbelwicka)

[madohora]

Bardzo różnorodne kiełzna zrobione z białego lub żółtego metalu. Kształt tych kiełzn zależny jest od przeznaczenia i stylu uprzęży. Można tu wyróżnić: wędzidło z przewleczkami, wiązadło z dodatkową parą pierścieni, pelam zaprzęgowy, munsztuk Liverpool i Buxton

[madohora]

Oparcie proste – zapewnia trwały i wygodny kontakt między pyskiem konia a ręką jeźdźca. Do tej grupy zalicza się zwykłe wędzidła złożone z dwóch metalowych ogniw łączonych przegubowo lub tylko z jednym ogniwem, w zależności od czułości pyska zwierzęcia. Do takich należą wędzidła oliwkowe z wąsami, Chantilly, Verdun, Billot.

[madohora]

Efekt podniesienia – zapewnia efekt podniesienia wskutek działania ręki w kierunku bardziej pionowym ku górze i pobudza mięśnie nasady szyi, zapewniając lepsze podparcie przodu oraz, co za tym idzie, lepszą równowagę. W celu uzyskania tego efektu stosuje się wędzidła podnoszące z łamanymi ogniwami. Do takich należą wędzidło Baucher, działające na zasadzie przeciwwagi, oraz wędzidło Pessoa, działające na tej samej zasadzie, ale o wydłużonych czankach.

[madohora]

Efekt opuszczenia – efekt ten uzyskuje się stosując munsztuk. Działa on na zasadzie dźwigni naciskającej żuchwę, zmuszające zwierzę do opuszczenia nosa i zgięcia karku.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Lonża (fr. longe – "linka", "uździenica", "rzemień"; z łac. longa – "długa") – długa, 5-8-metrowa lina, na której prowadzony jest koń (również osioł) podczas lekcji jazdy. Instruktor kontroluje nią konia, aby uczeń mógł skoncentrować się na ćwiczeniu równowagi, wyrabiania dosiadu itp. Lonża służy również do ubezpieczania zawodników woltyżerki, akrobatów cyrkowych oraz w hipoterapii.

[madohora]

Lonża może służyć też do lonżowania konia bez jeźdźca, zamiast jazdy, w celu zapewnienia ruchu koniowi oraz przy ćwiczeniu koni młodych. Lonżowanie konia powinno odbywać się naprzemiennie w obydwu kierunkach, by ćwiczyć równo partie mięśni po obu stronach jego ciała. Ważną pomocą przy lonżowaniu konia jest głos prowadzącego. Niezbędnym akcesorium jest, oprócz lonży, długi bat do lonżowania.

[madohora]

Lonżować – prowadzić konia po obwodzie koła podczas nauki jazdy konnej, ujeżdżania lub treningu lub asekurować akrobatę cyrkowego (sportowca) podczas niebezpiecznych ćwiczeń na lonży.

[madohora]

[madohora]

Czambon pomaga koniom w kształtowaniu mięśni grzbietu. Ma doprowadzić do obniżenia szyi, wydłużenia mięśni i uwypuklenia krzyża

[madohora]

[url=http://web.archive.org/web/20040823150057/www.konieirumaki.pl/artyk.php?grupa=trener_radzi&nr_kir=22]CZAMBON[/url]

[madohora]

Profesjonalni trenerzy często uważają, że chambon w rękach amatora może być jak brzytwa w łapach małpy. Moim zdaniem jest w tym sporo przesady, ponieważ chambon nawet nieumiejętnie używany, nie zrobi koniowi krzywdy tak, jak to może zrobić źle używana czarna wodza czy inne często stosowane patenty, bez zrozumienia sensu ich działania. Wszelkie wodze pomocnicze, wypinacze, ostre kiełzna, działają przez wywieranie presji na dolną szczękę konia w celu wymuszenia ustępstwa, rozluźnienia tej szczęki oraz wymuszenia postawy głowy. Doświadczony jeździec jest w stanie odpowiednio dawkować presję, dostosować silę oddziaływania do sytuacji, ustępując w odpowiednim momencie. Niedoświadczony zwykle ciągnie, kiedy ciągnąć nie powinien i zamiast uległości napotyka opór zamiast akceptacji kiełzna, budzi u konia niechęć do niego albo uczy konia chowania się, zamiast ufnej akceptacji ręki jeźdźca. Nic podobnego nie może mieć miejsca przy zastosowaniu chambonu ponieważ chambon nie działa na szczękę konia, lecz wywiera nacisk na jego potylicę. Wędzidło w pysku konia może podczas użycia chambonu unosić się w kierunku kątów pyska, jeżeli koń będzie próbował przeciwstawiać się jego działaniu. Chambon pyska koniowi nie popsuje. Prowokuje on konia do poruszania się w pozycji bardzo przydatnej i korzystnej w dalszej pracy konia pod jeźdźcem. Prowokuje on do Koń kłusuje rozluźniony na chmbonie, krocząc tylnymi nogami pod tułów. Po stronie prawej, część chambonu podpięta pod nagłówek uzdy wędzidłowej.przyjęcia pozycji z wydłużonym rozluźnionym grzbietem, wydłużoną rozluźnioną szyją, co przy wkraczających pod tułów tylnych kończynach bardzo dobrze przygotowuje konia do dalszych zadań (skoków lub ćwiczeń ujeżdżeniowych). Antony Paalman twierdzi, że wszystkie młode konie powinny przynajmniej przez 2 miesiące pracować na lonży z chambonem zanim zostaną osiodłane i dosiadane. Przygotuje to konia przez stymulację pracy odpowiednich partii mięśni, do późniejszego dźwigania jeźdźca i zaoszczędzi koniowi przykrych odczuć z tym związanych w pierwszym okresie pracy pod jeźdźcem. Bywają konie, które bez pomocy chambonu będą pracowały na lonży prawidłowo, lecz zdarzają się takie których niezbyt korzystna budowa anatomiczna, czy "trudny charakter", przeszkadzają w prawidłowym wykonaniu zadania, jakie przed nim stawiamy. Takim koniom chambon może pomóc. Zanim jednak zdecydujemy się na użycie chambonu podczas pracy na lonży, powinniśmy nauczyć konia podstaw tej pracy bez niego. Koń powinien umieć poruszać się po kole w stępie i kłusie reagując na polecenia lonżujące-go, ponieważ każde zawahanie się, każde unikanie równego poruszania się, będzie odbijało się na kątach pyska konia przez wędzidło ciągnące ku górze. Może to wrażliwego konia peszyć i utrudniać mu ruch, który jest kluczem do uzyskania efektu. Chambon może pomóc w poprawieniu konia, który przywykł do poruszania się z wysoko ustawioną głową, z zapadniętym grzbietem, odpychając się tylnymi nogami zamiast wkraczania nimi pod tutów. Systematyczna praca z chambonem, ze stopniową regulacją jego długości, z przestrzeganiem fundamentalnej zasady, która nakazuje lonżującemu czuwanie nad energią poruszania się konia, poprzez umiejętne użycie bata do lonżowania, powinna dać efekt pozytywny wyraźnie po około 30-60 dniach pracy po 20-30 minut dziennie. Tym sposobem da się poprawić nie tylko konie o nieco wadliwej budowie, ale i konie popsute przez złą jazdę, zrażone do ręki jeźdźca, jeżdżone "bez łydek", tylko rękami ciągnącymi za pysk. Efekt jednak będzie dopiero pewny, jeżeli po takiej reedukacji dosiadać konia będzie jeździec o większych umiejętnościach, czulszej ręce, lepszym dosiądzie. Elementy chambonu z wymiarami. Poniżej: koń kłusuje rozluźniony na cham-bonie, krocząc tylnymi nogami pod tułów. Po stronie prawej: część chambonu podpięta pod nagłówek uzdy wędzidtowej.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Pelham – w jeździectwie rodzaj wędzidła, którego działanie wspomagane jest przez zastosowanie dźwigni (przy pomocy czanki). Pehlam jest kiełznem podobnym do munsztuka, lecz łagodniejszym w działaniu, a jednocześnie silniejszym od wędzidła zwykłego.Do jego stosowania nie jest potrzebne specjalne ogłowie, ale w odróżnieniu od zwykłego wędzidła, paski przypina się do specjalnych czanek (górnych i dolnych)

[madohora]

Przy stosowaniu pelhamu, ważne jest właściwe dopasowanie łańcuszka. Powinien on być ułożony pod szczęką konia płasko na całej długości i nie wywierać żadnego nacisku, gdy wodze nie są napięte.

[madohora]

Uździenica – część rzędu lub uprzęży nakładanej na głowę konia, jeden z rodzajów ogłowia. Uździenica jest typem kantara, który umożliwia nie tylko prowadzenie i uwiązanie konia, ale także wpięcie kiełzna i wodzy lub lejc. Stosowana przeważnie w uprzężach roboczych. W uździenicach paski policzkowe z nachrapnikiem i podbródkiem łączą się pierścieniami metalowymi, które noszą nazwę wiązadeł i służą do przypięcia wędzidła. Takie wędzidło ma na pierścieniach przetyczki (werbliki), które przetyka się przez więzadła.

[madohora]

"Szpicruta" pochodzi od niemieckiego słowa Spießrute oznaczającego cienką, zaostrzoną gałąź służącą do walki, poganiania konia lub chłosty[3]. Współcześnie niemieckim odpowiednikiem szpicruty jest słowo Gerte.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Stęp – czterotaktowy, najwolniejszy chód konia (oraz osła i muła). Kolejność stawiania nóg: np. lewa tylna, lewa przednia, prawa tylna, prawa przednia, czy lewa przednia, prawa tylna, prawa przednia, lewa tylna. Prędkość 100 metrów/minutę.

[madohora]

Stęp pośredni
Ślady tylnych kopyt nieco przekreślają ślady przednich. Koń kroczy energicznie, lecz spokojnie, wyraźnie zaznaczonymi krokami.

[madohora]

Krok hiszpański
W tej figurze koń podnosi wysoko nogi. Jak sama nazwa wskazuje, pochodzi on z Hiszpanii. Nauka tego chodu zaczyna się na ziemi, kiedy to jeździec delikatnie „łaskocząc” konia po przednich nogach batem, zachęca zwierzę do wysokiego ich podnoszenia. Jeździec powinien dawać wtedy specjalną komendę, jak np. „noga”, lub „nóżka” i nagradzać konia sowicie za każdym razem, gdy podniesie on wysoko nogę. Jest to ćwiczenie bardzo męczące dla konia i ogólnie nie poprawia jego kondycji fizycznej.

[madohora]

[madohora]

Kłus – dwutaktowy chód konia (również osła, zebry i innych koniowatych). Podczas kłusa dwie przeciwległe kończyny – prawa przednia i lewa tylna (bądź odwrotnie) jednocześnie odbijają się od ziemi.

[madohora]

Istnieją cztery rodzaje kłusa wykonywanego przez konia:

[madohora]

kłus roboczy – naturalny chód konia, w którym koń porusza się rytmicznie i w równowadze, nie wkładając w to większego wysiłku;

[madohora]

kłus pośredni – nieco szybszy od kłusa roboczego i wymagający od konia nieznacznego wydłużenia, stosowany jest najczęściej jako jeden z elementów ujeżdżania konia;

[madohora]

kłus wyciągnięty – przy każdym kroku koń maksymalnie wyciąga kończyny, chód ten wykonuje się jedynie podczas pracy na ujeżdżalni;

[madohora]

kłus zebrany – koń porusza się z podstawionym zadem, wykroki są mniej obszerne, lecz bardziej efektowne i sprężyste niż w kłusie pośrednim

[madohora]

kłus anglezowany, stosowany najczęściej – jeździec rytmicznie podnosi ciało z siodła co drugi takt, czyli w momencie, gdy para nóg („zewnętrzna”) przednia i („wewnętrzna”) tylna przesuwa się do przodu;

[madohora]

kłus ćwiczebny (wysiadywany), stosowany, gdy chcemy zyskać większą kontrolę nad koniem i użyć precyzyjnych pomocy. W kłusie ćwiczebnym jeździec nie unosi się w siodle. Stosowany jest przede wszystkim przy wykonywaniu wolt, półwolt i innych ćwiczeń oraz przy zmianach chodu konia;

[madohora]

kłus w półsiadzie, który polega na lekkim podniesieniu pośladków z siodła i pochyleniu tułowia, przy silniejszym (ale nie nadmiernym) oparciu w strzemionach – stosowany jest rzadziej, głównie jako ćwiczenie i w niektórych sytuacjach jazdy terenowej

[madohora]

W jeździe w stylu western jeździ się przeważnie kłusem ćwiczebnym. Spowodowane jest to budową siodła, które w trakcie anglezowania lub robienia półsiadu nie zapewnia takiej stabilności jak siodło klasyczne, lecz powoduje, że wysiadywanie jest wygodne i przyjemne.

[madohora]

[madohora]

Anglezowanie – rytmiczne unoszenie się jeźdźca z siodła podczas jazdy kłusem na koniu, w takt jego ruchu, w celu zamortyzowania wstrząsów i odciążenia grzbietu końskiego.

[madohora]

[madohora]

Zebranie konia – w jeździectwie stan emocjonalny i fizyczny konia, łączący głębokie podstawienie zadu, lekkość na wodzach, uniesiony przód oraz "samoniesienie" konia. Zebranie można określić również "zaangażowaniem".

[madohora]

Zebranie z zewnątrz objawia się uwypuklonym grzbietem, obniżeniem zadu, długą i zaokrągloną szyją (najwyższym punktem staje się potylica) oraz dużą ekspresją ruchu konia. Nos konia jest ustawiony lekko przed pionem. Podstawową pomocą służącą do zebrania konia jest półparada.

[madohora]

[madohora]

Impuls – określenie ruchu konia, jedno z kryteriów oceny w dyscyplinie ujeżdżenia.

[madohora]

Impuls jest miarą kontrolowanego przekształcenia energii wytwarzanej przez zad konia (...) Oznaką impulsu jest wyraźnie akcentowana i płynna praca tylnych kończyn". Termin impuls odnosi się do chodów, w których występuje faza zawieszenia; długość jej trwania jest ważną częścią impulsu

[madohora]

Zebranie konia w kłusie i w galopie wymaga impulsu. Cechy impulsu to: dążność konia do ruchu naprzód, elastyczność kroków, ekspresja ruchów, rozluźnienie grzbietu, zaangażowanie zadu, lekkość na wodzach.

[madohora]

[madohora]

Półsiad (niem. Leichter Sitz) – pozycja przyjmowana przez jeźdźca na koniu w celu odciążenia grzbietu zwierzęcia, przede wszystkim w galopie. Półsiad stosuje się przy wyjazdach w teren oraz skokach. W półsiadzie jeździec pochyla tułów lekko do przodu, skraca wodze, utrzymuje równowagę poprzez przeniesienie ciężaru ciała bardziej na strzemiona oraz zamknięcie łydek na bokach konia, nierzadko mylnie określane jako 'trzymanie się kolanami'.

[madohora]

Pozycja skokowa (ang. Jumping position), zwana też dosiadem skokowym, stosowana jest przez jeźdźców podczas skoków przez przeszkody. Pozycja ta podobna jest do półsiadu. Podczas odskoku, krocze jeźdźca powinno przylegać bardziej do przedniego łęku siodła, tułów powinien być lekko pochylony, a kontakt z końskim pyskiem powinien być delikatny i w gotowości do zupełnego oddania wodzy. Podążając za ruchem konia, jeździec zachowuje ustawienie dolnej części ciała (uda, kolana, łydki i pięty) jak w dosiadzie pełnym. Wzrok jeźdźca powinien być skierowany do przodu, tułów swobodny i prosty, pochylony do przodu, ramiona swobodne i opuszczone. Wodze i przedramiona powinny znajdować się na linii prostej, od kiełzna do łokcia jeźdźca. Podczas skoku ręce podążają za ruchem konia, nawet do zupełnego ich wyprostowania w łokciach

[madohora]

Do przyjęcia pozycji skokowej jeździec przygotowuje się już w ostatnich foule (krokach) galopu przed przeszkodą poprzez wzmocnienie dosiadu, silniejsze przyleganie kolanami do boków konia i regulowanie kontaktu z pyskiem konia. Podczas odskoku, tułów przesuwa się do przodu, a kontakt z pyskiem konia słabnie, aż do osiągnięcia zupełnej swobody. Po doskoku ("wylądowaniu"), jeździec natychmiast powraca do poprzedniej postawy (pełnego siadu lub półsiadu)

[madohora]

Pozycja skokowa jeźdźca stwarza koniowi warunki zbliżone do naturalnych podczas skoku: swobodę pracy grzbietu i akcji szyi i głowy oraz możliwie najmniejsze obciążenie zadu. Została opracowana przez kapitana Federico Caprilli. Znana jest też jako "siedzenie do przodu" lub "2 punkty", ponieważ zawodnik ma głównie 2 punkty w kontakcie z koniem: nogi i ręce.

[madohora]

Dosiad stiplowy (ang. Steepleseat). Pozycja przyjmowana przez jeźdźców (dżokejów) podczas wyścigów z przeszkodami (ang. Steeplechase). W dosiadzie stiplowym strzemiona muszą być znacznie wyżej, a zawodnik bardziej pochylony.

[madohora]

Hunt seat (ang.) terminologia stosowana w USA i Kanadzie odnosi się do stylu przedniego siedzenia podczas jazdy. W Anglii jest jednym z dwóch form dosiadu klasycznego obok pełnego dosiadu (ang. Saddle seat). Dosiad myśliwski opiera się na tradycji polowań na lisy. Konkurencje z dosiadem myśliwskim w Ameryce Północnej obejmują jazdę w terenie i skoki przez ogrodzenia. Terminologia używana jest także przy jakiejkolwiek formie przedniego siedzenia podczas jazdy konnej.

[madohora]

[madohora]

Pełny siad – (ang. saddle seat) jest formą angielskiego dosiadu klasycznego, obok dosiadu myśliwskiego (ang. Hunt seat). Jeździec siedzi w najgłębszym miejscu siodła na kościach siedzeniowych przy wyprostowanym, swobodnym i elastycznym tułowiu[1]. Kolana powinny bez wysiłku przylegać do siodła w jednym miejscu; stopy rozluźnione i elastyczne w strzemionach dopasowanych indywidualnie

[madohora]

Pełny siad – Aussitzen (niem.). Technika stosowana dla ułatwienia jazdy w szczególności w galopie. Dla zmniejszenia obciążenia jeździec balansuje w siodle ciałem dopasowując się do każdego ruchu konia bez wysiłku. Zawodnik ma trzy punkty podparcia (stopy i siedzenie) i siedzi zawsze dokładnie nad środkiem ciężkości konia. Efekt ruchów oscylujących powoduje sam ruch konia tam i z powrotem. Efekt takiego dosiadu można zwiększyć przez lekki nacisk na nogi.

[madohora]

[madohora]

Dosiad – układ ciała jeźdźca na koniu mający na celu optymalne rozłożenie ciężaru i zachowanie równowagi, umożliwiający kontrolę nad ruchami konia i podążanie za nimi. Wyróżniamy następujące rodzaje dosiadu w jeździectwie klasycznym: ujeżdżeniowy, półsiad i stiplowy.

[madohora]

Zwany też podstawowym lub półwidłowym. Używany w podstawowym treningu jeźdźców oraz dyscyplinie dresażu (ujeżdżenia). Po opanowaniu go, możliwa jest nauka innych form dosiadu. Dosiad ten najbardziej pośród innych form obciąża grzbiet wierzchowca.

[madohora]

Jeździec siedzi tak, żeby można było poprowadzić prostą linię, przez bark, biodro i piętę. Cały czas musi pozostawać rozluźniony i w równowadze. W istocie, dosiad ujeżdżeniowy jest podobny do stania na ziemi w rozkroku i z ugiętymi kolanami. Różni się jedynie ułożeniem stóp;

[madohora]

Głowa jest zwrócona na wprost, nie przekrzywiona w żadną stronę. Wzrok należy kierować ponad uszami konia;

[madohora]

Barki są rozluźnione, skierowane nieco do tyłu, w celu wysunięcia do przodu klatki piersiowej;

[madohora]

Ramiona znajdują się przed pionem, stawy łokciowe lekko przylegają do tułowia;

[madohora]

Ręce są zamknięte w pięść, lecz nie zaciskają się. Wodza przechodzi pomiędzy małym a serdecznym palcem, przez wnętrze dłoni i uchodzi na zewnątrz pomiędzy palcem wskazującym a kciukiem, który tworzy rodzaj "daszka" nad pięścią. Ręce nie mogą wyginać się na zewnątrz, ani do wewnątrz. Wraz z przedramionami, tworzą prostą linię względem wodzy;

[madohora]

Plecy trzymane są prosto, dzięki czemu uwypukla się klatka piersiowa. Nie mogą być zbytnio napięte, gdyż mogłoby to prowadzić do przekazywania koniowi błędnych sygnałów. Utrzymywane są jedynie w takim napięciu, jakie pozwala na zachowanie prostej pozycji w siodle;

[madohora]

Sposób siedzenia – opieramy się na kościach kulszowych, pilnując, by nie przenieść ciężaru ciała na kość ogonową, czy łonową. Pośladki muszą być rozluźnione, tak jak całe ciało jeźdźca. Biodrami podążamy za ruchem konia, siedząc w najgłębszym miejscu siodła. Jest to bardzo ważne i stanowi podstawowe kryterium wygodnej jazdy (inaczej będziemy się obijać o siodło);

[madohora]

Uda – wnętrze ud jest lekko skierowane do wewnątrz, są odchylone jak najbardziej do tyłu, bez odrywania kości kulszowych od siodła;

[madohora]

Kolana – ich położenie jest zależne od ustawienia ud, powinny leżeć nisko i płasko przylegać do siodła;

[madohora]

Łydki – tworzą z udami kąt 90 stopni (a przy zaawansowanym poziomie umiejętności nawet do ok. 170 stopni). Są przyłożone do boków konia i cofnięte, co umożliwia lekki kontakt z ciałem konia. Ich dolna część leży nieco za popręgiem;

[madohora]

Pięty są najniższym punktem ciała jeźdźca siedzącego na koniu. Ich położenie wynika z ustawienia łydek;

[madohora]

Strzemię leży w najszerszym miejscu stopy. Palce stóp są rozluźnione i znajdują się wyżej od pięty. Powinny być skierowane w stronę konia.

[madohora]

Półsiad służy do częściowego odciążania grzbietu konia. Stosowany w jeździe terenowej, skokach przez przeszkody, oraz pracy z młodymi końmi (koński grzbiet kostnieje dopiero w wieku 6 lat i do tego czasu należy go oszczędzać).

[madohora]

Odciąża grzbiet konia w większym stopniu niż półsiad. Stosowany w zawodach WKKW oraz wyścigach. Pozostawia koniowi największą swobodę ruchu.

[madohora]

[madohora]

Inochód (skrocz, ang. lateral ambling gait, lateral amble) – naturalny sposób poruszania się niektórych ssaków kopytnych i psowatych polegający na unoszeniu jednocześnie obu kończyn z jednej strony ciała, np. lewej przedniej i lewej tylnej, a następnie prawej przedniej i prawej tylnej. W chodzie tym, podobnie jak w kłusie, słychać dwa takty.

[madohora]

[madohora]

Inochód zaliczany jest do chodu dwutaktowego konia. Niektóre konie – np. rasa Paso Fino poruszają się w ten sposób naturalnie niezależnie od prędkości. W polskich hodowlach konie chodzące inochodem zdarzają się bardzo rzadko.

[madohora]

Badania przeprowadzone na kucach islandzkich wykazały, że za zdolność do inochodu odpowiada mutacja genu DMRT3, która pojawiła się w hrabstwie York pomiędzy rokiem 850 a 900 (A. Ludwig, 2012 r.)

[madohora]

Ten rodzaj chodu obserwuje się też np. u wielbłądów, żyraf i zwierząt drapieżnych, takich jak wilk grzywiasty, oraz niektórych ras psów, np. Fila Brasileiro i wilczak czechosłowacki

[madohora]

[madohora]

Paso Fino – rasa koni, powstała w XVI w. na terenie Puerto Rico, kiedy konkwistadorzy przywieźli swoje hiszpańskie konie

[madohora]

Pierwsze pojawiły się tu w 1509 za sprawą Martina de Salazara. Kolejne przybywały w latach 1511, 1512, 1517 i 1524. Około roku 1550 rozpoczęła się selektywna hodowla, w wyniku której na terenie Ameryki Łacińskiej wykształciło się wiele odmian koni obdarzonych zdolnością specyficznego poruszania się.

[madohora]

Paso Fino powstał na skutek krzyżowania wymarłej już hiszpańskiej rasy Jennet z końmi andaluzyjskimi, zapewne ma w sobie też domieszkę krwi berberyjskiej. Ponieważ Jennet były inochodźcami, nic dziwnego, że paso fino również ma tę cechę. Rasę rozwijano ze względu na wytrzymałość i komfortowy dla jeźdźca sposób poruszania się. Oprócz stępa i galopu dysponuje ona trzema wyjątkowymi rodzajami chodów: paso fino, paso corto i paso largo. Pierwszy to wysoki, zebrany krok paradny - kopyta bardzo szybko poruszają się w górę i dół, obecnie używa się go głównie podczas pokazów. Drugi - powolny foulee, o prędkości pośredniej między skróconym a wyciągniętym galopem. Paso largo to rodzaj kłusa. Dla rasy Paso Fino typowa jest pełna wigoru akcja przednich kończyn oraz potężny napęd zapewniany przez tylne nogi przy obniżonej linii zadu. Dosiadanie tych koni okazuje się niezwykle wygodne, albowiem wstrząsy związane z ruchem są absorbowane przez grzbiet i zad zwierzęcia.

[madohora]

Są to wierzchowce pełne życia, niezwykle twarde i odporne. Chętne do współpracy, choć znane z indywidualnej osobowości. Mają łagodny, opanowany temperament. Dobrze współpracują z jeźdźcem, mimo tego posiadają typowy, "peruwiański" charakter - trzeba umieć zdobyć ich zaufanie.

[madohora]

Mają małą głowę osadzoną na muskularnej szyi, łopatki niezwykle potężne, oraz głęboką, szeroką klatkę piersiową, która zapewnia dużo miejsca dla serca i płuc. Grzbiet jest zwykle krótki, zad owalny, a nogi są bardzo mocne. Ogon zazwyczaj nisko osadzony. Konie te występują we wszystkich umaszczeniach i mierzą od 140 do 150 cm w kłębie.

[madohora]

[madohora]

Galop – trzytaktowy chód konia (ogólnie – koniowatych); jeden „skok” nazywa się z francuskiego foulée. Po każdym foulée konia następuje faza zawieszenia. W zależności od tego, która para kończyn wysuwa się bardziej do przodu, rozróżniamy galop z prawej lub lewej nogi. Zwykle koń galopuje na nogę odpowiadającą kierunkowi ruchu (wewnętrzna para nóg wysuwa się do przodu). Jeżeli wysuwająca się do przodu para kończyn jest parą zewnętrzną, koń porusza się kontrgalopem.

[madohora]

Galop roboczy:
Jest to galop w naturalnym rytmie konia; równomierny i rytmiczny; stosowany w dyscyplinie ujeżdżenia podczas wykonywania większości figur na czworoboku np. wolty i ciągi.

[madohora]

Galop pośredni:
Zmusza konia do wzmożonej pracy grzbietem oraz zwiększenia stopnia uginania i prostowania tylnych kończyn. Tempo równomierne wynosi 340–350 m/min.

[madohora]

Galop zebrany:
Zwolniony do minimum. Dzięki maksymalnemu podstawieniu zadu środek ciężkości przesuwa się do tyłu. Szyja jest wygięta, wysoko podniesiona, czoło pionowo. Galop zebrany wymaga od konia gibkości i dobrego wytrenowania. Chód ten bardzo obciąża stawy skokowe, nie należy go więc nadużywać. W ujeżdżeniu na czworoboku stosowany jest przy wykonywaniu np. półpiruetów i piruetów.

[madohora]

Galop wyciągnięty:
Koń wydłuża nogi na tyle, na ile pozwala mu budowa jego ciała. Ruchy są bardziej wyciągnięte niż w galopie pośrednim. Tempo wynosi około 33 km/godz.

[madohora]

.

[madohora]

Lotna zmiana nogi – manewr polegający na tym, iż koń podczas galopu, znajdując się w fazie lotu zmienia nogę prowadzącą, na którą galopuje (czyli przednią nogę, którą stawia jako ostatnią przed fazą lotu).

[madohora]

Prawidłowo wykonana zmiana nogi jest niemalże niewyczuwalna dla jeźdźca.

[madohora]

Lotna zmiana nogi jest zwykle wykonywana, aby noga prowadząca zgadzała się z kierunkiem zakrętu. Skręcając w lewo koń powinien galopować "na lewą nogę", a skręcając w prawo – "na prawą". Galop na przeciwną nogę (czyli tzw. kontrgalop) jest bardziej męczący dla konia.

[madohora]

[madohora]

Cwał – najszybsza odmiana chodu końskiego; występują 4 takty uderzeń kopyt. Nogi konia stawiane są w kolejności: lewa tylna – prawa tylna – lewa przednia – prawa przednia lub odwrotnie, poczynając od nogi prawej tylnej. Następnie występuje faza lotu, kiedy wszystkie nogi konia znajdują się w powietrzu

[madohora]

Cwał jest odmianą galopu wyciągniętego – oprócz tego, że ślady kopyt tylnych przekraczają ślady kopyt przednich, koń porusza się tak szybko, że rozbija chód na cztery takty (każdy galop jest trzytaktowy, prócz cwału, który ma cztery takty). Noga prowadząca pracuje w cwale tak samo, jak w galopie

[madohora]

W cwale jeździec unosi się z siodła do półsiadu, odciążając w ten sposób grzbiet konia. Cwał jest chodem wykorzystywanym podczas wyścigów konnych.

[madohora]

Najszybsze konie świata (pełna krew angielska) cwałują z prędkością ponad 70 km/h.

[madohora]

[madohora]

Pomoce jeździeckie – działania (sygnały) jeźdźca, którymi oddziałuje na wierzchowca

[madohora]

Naturalnymi pomocami jeździeckimi nazywamy stosowanie

[madohora]

dosiadu czyli balansu ciała i oddziaływania na grzbiet konia;

[madohora]

rąk działających poprzez wodze i kiełzno na żuchwę konia

[madohora]

głosu jeźdźca używanego rzadko, jako sygnał wspomagający

[madohora]

Sztucznymi pomocami są palcat i ostrogi, które mają wzmocnić działanie jeźdźca wpływając pobudzająco na stan emocjonalny konia. Pomocy tych używa się do wspomożenia pomocy naturalnych, zwłaszcza działania łydek i tylko do chwili, gdy koń zareaguje na dawany mu sygnał

[madohora]

[madohora]

Wolty i koła mogą składać się na figurę jeździecką zwaną ósemką. Ósemka polega na wykonaniu dwóch stycznych do siebie wolt lub kół, ze zmianą kierunku jazdy pomiędzy nimi

[madohora]

Wolty polecane są m.in. do pracy z młodymi i "sztywnymi" końmi, jako że zgięcie boczne wykonywane przy tej figurze nie pozwala koniowi biec zbyt szybko, przez co uspokaja go i pozwala mu się rozluźnić.

[madohora]

[madohora]

Parada – w jeździectwie stan konia uzyskiwany poprzez działanie pomocy jeździeckich, zakończony zatrzymaniem konia. Podczas parady koń jest w pełni skupiony na pomocach, jeździec zaś musi być pewien, że przekazuje koniowi komunikat. Ciężar konia powinien być równomiernie rozłożony na wszystkich kończynach, a potylica powinna być najwyższym punktem jego ciała. Koń powinien pozostawać w zebraniu, uważny i gotów do reakcji na sygnały jeźdźca

[madohora]

[madohora]

Półparada – w jeździectwie stan konia uzyskiwany poprzez zintensyfikowane działanie pomocy jeździeckich, mający na celu pobudzenie jego uwagi, skupienie jej na sygnałach jeźdźca oraz polepszenie równowagi przed wykonaniem nowego zadania, np. zmianą kierunku, przejściem do innego chodu, zatrzymaniem itp. Podczas półparady, koń powinien być elastyczny i pracować aktywnie zadem. Działanie pomocy jeźdźca powinno być jasne i zrozumiałe dla konia. Prawidłowo wykonana półparada powinna być niewidoczna dla obserwatora[

[madohora]

[madohora]

Trawers – ćwiczenie ujeżdżeniowe w jeździectwie. Jest to ruch boczny, w którym głowa konia jest zwrócona w kierunku ruchu, łopatki przesuwają się po torze równoległym do ściany, zad skierowany jest do wewnątrz, a kończyny zewnętrzne krzyżują się "ponad" wewnętrznymi. Zewnętrzna łydka jeźdźca odsuwa zad konia od ściany w momencie uniesienia tylnej "zewnętrznej" kończyny, która przesuwa się w ślad przedniej "wewnętrznej". Wewnętrzna łydka podtrzymuje płynność ruchu do przodu i zapobiega "wpadaniu" zadu; wewnętrzna wodza utrzymuje zgięcie głowy konia i wskazuje kierunek ruchu, podczas gdy zewnętrzna reguluje zgięcie i współpracuje z zewnętrzną łydką w utrzymaniu zebrania konia. Podobnym, choć trudniejszym ćwiczeniem jest ciąg.

[madohora]

Ciąg – chód boczny, w którym koń porusza się jednocześnie do przodu i w bok, przy czym jest wygięty w kierunku do linii po której się porusza. Ciąg może być wykonywany w stępie, kłusie i galopie. Rozróżnia się ciąg w lewo i ciąg w prawo. Jest ruchem wykonywanym na przekątnej czworoboku. W trakcie wykonywania ćwiczenia można go pomylić z ustępowaniem od łydki, jednak w odróżnieniu od niego w przypadku ciągu koń ustawiony jest do kierunku ruchu. Aby poprawnie wykonać ciąg zwierzę musi być przynajmniej częściowo zebrane

[madohora]

[madohora]

Pasaż - zaawansowany element ujeżdżenia, przy którym koń porusza się niezbyt szybkim kłusem, wysoko unosząc kończyny i zawieszając je na moment w powietrzu

[madohora]

[madohora]

Piaff – chód konia stosowany w wyższych konkursach ujeżdżeniowych klasy Grand Prix, a także w jeździectwie klasycznym. Koń wykonujący piaff kłusuje w miejscu w dużym zebraniu, wysoko unosząc przednie kończyny. W piaffie, inaczej niż w pozostałych odmianach kłusa, nie ma momentu "zawieszenia". Pierwsza para nóg (po skosie) dotyka ziemi, zanim druga para zacznie się unosić.

[madohora]

Chód tego typu był pierwotnie wykorzystywany podczas bitwy, aby utrzymać konia w ruchu, skupionego i w pogotowiu przed natarciem bitewnym.
Podczas konkursów ujeżdżeniowych, piaff zwykle wykorzystywany jest po pasażu (sam piaff można określić jako pasaż w miejscu). Aby tak wytrenować konia, potrzeba wiele lat pracy.

[madohora]

[madohora]

Kapriola - figura ujeżdżeniowa, polegająca na wyskoku, a następnie wyrzuceniu w powietrzu tylnych nóg konia.

[madohora]

Może być przejściem z lewady, po dodaniu do niej wykopu z zadu. Obok ballotady, kurpady, kurbetty, lewady i pesady zaliczana do szkoły nad ziemią i uznawana za najtrudniejszy ze skoków. W kaprioli koń najpierw wspina się, bardzo nisko zginając tylne nogi, a następnie wyskakuje w powietrze, a kiedy jego grzbiet jest w poziomie, tylne nogi są wyrzucane do tyłu. Po kopnięciu koń powinien wylądować równocześnie na wszystkie cztery nogi.

[madohora]

Szkoła nad ziemią" zaliczana jest do wyższej szkoły jazdy i obecnie w znacznej mierze należy do przeszłości, choć wciąż można uczyć się jej w garstce wybranych szkół. Np. w słynnej Hiszpańskiej Szkoły Jazdy w Wiedniu, Królewskiej Andaluzyjskiej Szkole Jazdy Konnej w Jerez bądź Cadre Noir we francuskim Samur.

[madohora]

Kapriola może być wykonywana "w ręku" i pod jeźdźcem, który nie posiada strzemion ułatwiających mu utrzymanie się na grzbiecie

[madohora]

[madohora]

Kurbetta – element klasycznego jeździectwa. Koń staje na tylnych nogach tak jak w pesadzie, a następnie wykonuje skok do przodu na tylnych nogach; po lądowaniu przednie nogi wciąż są uniesione w powietrzu. Koń może wykonać jeden taki skok albo kilka z rzędu; w serii skoków przednie nogi powinny cały czas być w powietrzu, a przód uniesiony wysoko. Konie uczone są tego ćwiczenia m.in. w Hiszpańskiej Szkole Jazdy w Wiedniu, kiedy osiągną najwyższy stopień wyszkolenia i rozwiną odpowiednią siłę fizyczną

[madohora]

[madohora]

Pesada – figura ujeżdżeniowa, polegająca na uniesieniu przednich nóg konia i przeniesieniu w ten sposób całego ciężaru na zgięte nogi tylne. Podczas wykonywania pesady ciało konia ustawione jest pod kątem 45 stopni w stosunku do podłoża. Pesada nie jest wymagana w żadnej klasie zawodów ujeżdzeniowych. Zalicza się ją do "szkoły nad ziemią" razem z ballotadą, krupadą, kurbettą, kapriolą i lewadą. Ta "szkoła nad ziemią" wywodzi się ze wspinania się konia na wolności. Poprzez wieloletnie szkolenie koń rozwija swe umięśnienie i staje się tak posłuszny jeźdźcowi, że przy ugiętych stawach biodrowych i kolanowych cały ciężar utrzymuje na zadzie.

[madohora]

Podobna do pesady jest lewada, w której ciało konia ustawione jest pod kątem 30-35 stopni do podłoża.

[madohora]

Wszystkich powyższych figur, łącznie z figurami "szkoły na ziemi" (piaff, pasaż, piruet) można nauczyć konia w Hiszpańskiej Szkole Jazdy w Wiedniu.

[madohora]

Pesada może być wykonywana "w ręku" i pod jeźdźcem.

[madohora]

[madohora]

Lewada – element klasycznego dresażu; figura polegająca na uniesieniu przez konia przednich nóg i przeniesieniu w ten sposób całego ciężaru ciała na wyraźnie ugięte nogi tylne. Podczas wykonywania lewady ciało konia ustawione jest pod kątem 30-35 stopni w stosunku do podłoża. Lewada nie jest wymagana w żadnej klasie sportowych zawodów ujeżdżeniowych. Zalicza się ją do elementów „szkoły nad ziemią” nauczanych w jeździectwie klasycznym i świadczy o najwyższym stopniu zebrania konia, czyli przeniesieniu całego ciężaru ciała na ugięte tylne nogi, a tym samym uzyskaniu maksymalnej lekkości przodu. Wymaga od konia dużej siły, pełnej mobilizacji a zarazem rozluźnienia i posłuszeństwa[1]. W klasycznym jeździectwie jest przygotowaniem konia do wykonania figur nad ziemią (skoku). Zazwyczaj uczona jest najpierw z ziemi, a następnie z jeźdźcem na grzbiecie.

[madohora]

Przed przystąpieniem do uczenia lewady uczono konia pezady – jest to podobna figura, jednak ciało konia jest nieco wyżej (pod kątem ok. 45 stopni do podłoża) co czyni ćwiczenie łatwiejszym. Pezada była wstępnym ćwiczeniem testującym równowagę konia przed stopniowym uczeniem go mocniejszego uginania nóg tylnych, wymagającego dużo większej siły.

[madohora]

[madohora]

Piruet (z franc. Pirouette) – obrót wokół własnej osi, wykonywany przez tancerzy. Piruet może być wykonywany z różnych pozycji - w tańcu zazwyczaj pozycją wyjściową jest pierwsza pozycja klasyczna. Pierwszą wykonawczynią piruetu była Niemka, Anna Hainel, tancerka klasyczna z epoki oświecenia.

[madohora]

Piruety są elementem nie tylko układu baletowego, lecz występują w innych odmianach tańca, jak również w niektórych dyscyplinach sportowych, takich jak: gimnastyka artystyczna i sportowa, czy łyżwiarstwo i wrotkarstwo figurowe.

[madohora]

Tzw. piruety wykonują również na specjalnych pokazach konie.

[madohora]

[madohora]

Mezair – element klasycznego dresażu; podobny do terre à terre (dwutaktowego galopu w wysokim zebraniu). Ćwiczenie to przypomina serię lewad wykonywanych w powolnym ruchu naprzód. Z każdym kolejnym krokiem koń podstawia tylne nogi mocno pod siebie, przednimi tylko lekko dotykając ziemi. Przednia część ciała konia znajduje się wyraźnie wyżej w stosunku do tylnej

[madohora]

[madohora]

Szkoła nad ziemią – jest dziedziną dresażu klasycznego, zaliczają się do niej ballotada, krupada, kurbetta, kapriola, lewada, pesada, mezair. „Szkoła nad ziemią” wywodzi się z naturalnej umiejętności wspinania się konia na wolności. Poprzez wieloletnie szkolenie koń rozwija swe umięśnienie i staje się tak posłuszny jeźdźcowi, że przy ugiętych stawach biodrowych i kolanowych cały ciężar utrzymuje na zadzie.

[madohora]

Dresaż klasyczny to zarówno „szkoła nad ziemią” jak i „szkoła na ziemi” czyli (piaff, pasaż, piruet). Wszystkich powyższych figur dresażu klasycznego można nauczyć się m.in. w Hiszpańskiej Szkole Jazdy w Wiedniu

[madohora]

[madohora]

Jeździectwo klasyczne (dresaż klasyczny) – jest pierwowzorem współczesnego ujeżdżenia sportowego i wywodzi się z technik szkolenia koni do jazdy wierzchem rozwijanych w Europie przez ponad dwa tysiące lat. Podstawowe zasady klasycznego jeździectwa zostały sformułowane przez greckiego dowódcę Ksenofonta (ok. 430 p.n.e. – ok. 355 p.n.e.) w jego dziele pt. "Sztuka jeździecka". Ksenofont opisał metody selekcjonowania i przygotowywania koni do jazdy wierzchem, szczególnie z przeznaczeniem do użycia na polu bitwy. Według niego najważniejsza u konia była giętkość, odwaga, zwrotność i posłuszeństwo. Greccy kawalerzyści nie znali jeszcze strzemion, toteż preferowali konie posiadające szeroki, dobrze umięśniony grzbiet i z łatwością poruszające się w równowadze i zebraniu[1]. Współcześnie tradycje klasycznego jeździectwa (nazywanego także wyższą szkołą jazdy) wciąż kultywowane są w Hiszpańskiej Szkole Jazdy w Wiedniu jak również w Cadre Noir w Saumur (Francja). Do tradycyjnie nauczanych elementów zaliczają się zarówno „figury nad ziemią” (fr. airs relevés), takie jak ballotada, krupada, kurbetta, kapriola, lewada, pesada czy mezair, jak i „praca z ziemi”, czyli szkolenie konia przez osobę stojącą lub idącą obok niego, mające na celu przygotowanie zwierzęcia do późniejszego wykonania tych samych elementów z ciężarem jeźdźca na grzbiecie. Do klasycznej pracy z ziemi wykorzystywany jest kawecan, umożliwiający uzyskanie od konia odpowiedniego wygięcia na łuku; długie wodze, trzymane przez jeźdźca idącego obok konia (na wysokości jego biodra, łopatki, lub tuż za koniem); lonża; dawniej używano także kolumn (do nauki figur w wysokim zebraniu oraz figur nad ziemią), obecnie są one wykorzystywane bardzo rzadko. W tego rodzaju pracy z ziemi koń uwiązany był między dwiema kolumnami i reagował na polecenia wydawane przez człowieka stojącego tuż obok

[madohora]

[madohora]

Praca z ziemi – metody szkolenia koni mające na celu przygotowanie go do pracy pod jeźdźcem, do poszczególnych dyscyplin sportowych, poprawienie jego relacji z człowiekiem podczas wykonywania codziennych czynności, a także w trakcie przygotowywania konia do zmiany sposobu użytkowania (na przykład po zakończonej karierze sportowej). Niektóre elementy pracy z ziemi są także stosowane na wstępnych etapach szkolenia jeźdźca (np. lonżowanie). W klasycznym jeździectwie praca z ziemi jest bardzo ważnym elementem szkolenia i stosuje się je nawet do nauki chodów w wysokim zebraniu czy figur nad ziemią (podczas których koń wyskakuje w górę i wykonuje różne ewolucje w powietrzu, albo porusza się na tylnych nogach).

[madohora]

Wstępną pracę z ziemi zaczyna się już ze źrebięciem; niektórzy zalecają wykonanie pewnych czynności, które w późniejszym czasie ułatwią szkolenie konia, już w pierwszych dniach jego życia - jest to tzw. imprinting (wdrukowanie). Polega to zazwyczaj na delikatnym dotykaniu i głaskaniu źrebaka w miejscach gdzie w przyszłości będzie leżało siodło, wędzidło; lekkim opukiwaniu kopyt i podnoszeniu nóg. Niektórzy wolą jednak zostawić pierwsze etapy życia naturze. Starsze źrebię uczone jest bycia prowadzonym, zakładania kantara, spokojnego poddawania się zabiegom pielęgnacyjnym itd.

[madohora]

Szkolenie konia z ziemi może być stosowane do zmodyfikowania jego zachowań, takich jak agresja wobec ludzi, niepokój podczas czyszczenia, siodłania czy innych zabiegów, nieposłuszeństwo, czy uciekanie od człowieka w trakcie różnych czynności (albo napieranie na człowieka, na przykład w boksie czy w wąskich przejściach). W tym celu często stosuje się pracę z ziemi na wolności (bez użycia lonży, ogłowia, kantara czy innego sprzętu), na ograniczonym lub otwartym terenie. W trakcie pracy z koniem stosowane są wzmocnienia (nagrody, smakołyki, pochwały, głaskanie, masaż, itp.) jak i wygaszenia zachowań (chorągiewka, bat, agresywna mowa ciała, różne dźwięki, itp.). Czasami tego rodzaju praca z ziemi jest elementem warsztatów typu coaching, dla osób niekoniecznie interesujących się jeździectwem, ale chcących poprawić swoją mowę ciała, relacje z innymi, umiejętność komunikacji ze zwierzęciem itp. - w takich przypadkach sesja z koniem prowadzona jest pod okiem osoby doświadczonej, a do terapii wybierane są zwierzęta łagodne i spokojne. Elementy pracy z ziemi mogą być także stosowane w terapii zespołu stresu pourazowego (PTSD), zarówno u ludzi, jak i koni.

[madohora]

Zależnie od tradycji i dyscypliny konkretne etapy mogą się różnić, ale zazwyczaj składają się z:

[madohora]

nauki prowadzenia w ręku

[madohora]

nauki ustępowania od nacisku

[madohora]

nauki reagowania na podstawowe sygnały (ruszanie, zatrzymanie, skręcanie w lewo i w prawo, zmiany tempa)

[madohora]

Oprócz tradycyjnych celów, takich jak jazda konna, udało się przyuczyć konie np. do pracy asystenta osoby niepełnosprawnej (podobnie jak robi to pies asystujący). Alexandra Kurland, zajmująca się szkoleniem koni klikerem (jest to warunkowanie instrumentalne; przy szkoleniu klikerem stosuje się głównie wzmocnienie dodatnie) przystosowała kuca szetlandzkiego do asystowania osobie niedowidzącej

[madohora]

Natomiast Hiszpańska Szkoła Jazdy w Wiedniu, czy Cadre Noir w Saumur, kultywują tradycję szkolenia z ziemi w wysokim zebraniu, włącznie z nauczaniem tzw. figur nad ziemią. W szkołach tych tradycyjnie stosuje się do pracy z ziemi kawecan, który następnie może być używany przez jeźdźca tak jak ogłowie bezwędzidłowe. Pracuje się z koniem na lonży, na długich wodzach (co przypomina trochę przyuczanie konia do powożenia, przed dodaniem obciążenia) i bardzo rzadko z użyciem kolumn (współcześnie stosuje je w swojej szkole jazdy Bent Branderup, kultywujący tradycje klasycznego jeździectwa w prowadzonym przez siebie ośrodku).

[madohora]

[madohora]

Jeździec – człowiek kierujący zwierzęciem (najczęściej koniem, także wielbłądem, osłem, mułem i innymi), na którym jedzie wierzchem.

[madohora]

W niektórych sytuacjach stosuje się inne określenia: np. jeździec – kobieta to amazonka, jeździec na słoniu to kornak, jeździec na wyścigach koni to dżokej, a jeździec cyrkowy to woltyżer.

[madohora]

Grupy społeczne wywodzące się od jeźdźców to ekwici (equites), hippeis.

[madohora]

Żołnierze-jeźdźcy to obok wspomnianych wyżej ekwitów i hippeis także rycerze, husarzy, lisowczycy, dragoni, kirasjerzy, ułani, lansjerzy, szwoleżerowie, strzelcy konni, krakusi.

[madohora]

Jeźdźcami są także dżygici, dawni kowboje, masztalerze, rataje, ujeżdżacze.

[madohora]

Styl angielski (klasyczny): stęp, kłus, galop, chody robocze, chody pośrednie, chody zebrane, chody wyciągnięte, piaff, pasaż, lewada, krupada, balotada, trawers, rewers, ustępowanie od łydki, ciąg, lotna zmiana nogi w galopie.

[madohora]

Styl western: side pas, sliding stop, roll back, back up, jog, lope, spin. W tym stylu także obowiązują lotne zmiany nogi w galopie, wszystkie chody boczne, a także zebranie konia.

[madohora]

[madohora]

W III wieku p.n.e. ta militarna funkcja ekwitów uległa zatarciu, ale pozostali oni wpływową i zamożną grupą właścicieli ziemskich i przedsiębiorców. Stanowili trzon biurokracji rzymskiej. Grupa ta stała w hierarchii społecznej poniżej senatorów, jednak ostro rywalizowała z nimi o wpływy.

[madohora]

W 67 r. p.n.e. senat wydał tzw. ustawę Roscjusza, nadającą ekwitom prawo do zasiadania w teatrze w wydzielonych rzędach, ustawionych tuż za ławami senatorskimi i oddzielonych od pozostałej części miejsc wydzielonych dla plebsu.

[madohora]

[madohora]

Hippeis (gr. ἱππεῖς, l.p. hippeus ἱππεύς od ἵππος, hippos 'koń') – jazda grecka i zarazem druga pod względem zamożności grupa społeczna w starożytnych Atenach, składająca się początkowo z tych, których stać było na konia i ekwipunek jeźdźca.

[madohora]

[madohora]

Dżokej (ang. jockey) – zawodnik w wyścigach konnych. Podczas zawodów dżokej stosuje specyficzny bardzo płytki dosiad, zwany półsiadem lub dosiadem stiplowym, w strzemionach na bardzo krótkich puśliskach.

[madohora]

Dawniej dżokej to służący jadący na koniu przy karecie lub powozie albo towarzyszący jadącemu konno panu.

[madohora]

u. - uczeń (jeździec, który nie wygrał 10 gonitw)

(-4) - uczeń korzystający z 4 kg ulgi wagi

st. u. - starszy uczeń (jeździec, który nie wygrał 25 gonitw)

(-3) - starszy uczeń korzystający z 3 kg ulgi wagi

pr. dż. - praktykant dżokejski (jeździec, który nie wygrał 50 gonitw)

(-2) - praktykant dżokejski korzystający z 2 kg ulgi wagi

k. dż. - kandydat dżokejski (jeździec, który nie wygrał 100 gonitw)

(-1) - kandydat dżokejski korzystający z 1 kg ulgi wagi

dż. - dżokej (jeździec, który wygrał 100 lub więcej gonitw)

[madohora]

Wagę dżokeja podaje się razem z siodłem. Dżokej nie korzysta z ulgi wagi. Uczniowie nie mają prawa dosiadania koni z batem.

[madohora]

[madohora]

dżokej,
jeździec dosiadający koni na torach wyścigowych;
o przyznaniu tytułu dżokeja decyduje liczba wygranych gonitw; w Polsce dżokejem zostaje jeździec, który wygrał co najmniej 100 gonitw; w zależności od liczby zwycięstw, wśród jeźdźców wyróżnia się jeszcze: do 10 wygranych gonitw — uczeń jeździecki, co najmniej 10 — starszy uczeń jeździecki, 25 — praktykant dżokejski, 50 — kandydat dżokejski.

[madohora]

[madohora]

szczotka – narzędzie służące do zamiatania, wygładzania, szorowania lub mycia czegoś; zwykle zbudowana jest z włókien chemicznych lub pochodzenia roślinnego, włosia, drutów, gałęzi etc. w formie małych pęków lub węzełków umocowanych w oprawie lub grzbiecie.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Szczotka ryżowa – rodzaj szczotki z twardym włosiem używanej do szorowania.

[madohora]

[madohora]

Kopystką powinno się operować od strony tzw. piętki do palca (przodu) kopyta, aby uniknąć zranienia się lub uszkodzenia podeszwy, strzałki lub piętki kopyta. Należy uważać, by nie uszkodzić wrażliwych okolic strzałki kopytowej

[madohora]

[madohora]

SPRZĘT DO PIELĘGNACJI KONIA

[madohora]

1. Szczotka ryżowa / Twarda szczotka
Konie wracające z padoku, tarzające się w piasku lub błocie są niewątpliwie oznaką zdrowia i wspaniałej kondycji. Do usunięcia pierwszej warstwy piasku z sierści i skóry konia znakomicie nada się szczotka ryżowa. Posiada ona długi i twardy włos, co przyczynia się do sprawnego oczyszczania konia z warstw kurzu i piasku. Jego czyszczenie powinno odbywać się od lewej strony, zaczynając od szyi aż do zadu. Szczotka ryżowa nada się także do rozczesywania ogona i grzywy. Z dokładnością będzie można wyczesać z nich brud i nagromadzone błoto, nie wyrywając przy tym włosów. Warte zapamiętania jest to, że szczotki z których korzystamy, powinny być przeznaczone tylko i wyłącznie dla naszych koni. Dzięki temu, będziemy mogli uniknąć ewentualnego przeniesienia np. choroby skórnej od innego konia, który wcześniej chorował.

[madohora]

[madohora]

2. Zgrzebło
Gdy pozbyliśmy się pierwszej warstwy piasku, możemy zabrać się za dokładniejsze czyszczenie konia. Potrzebne nam będzie specjalne zgrzebło metalowe oraz gumowe, które możemy spotkać w różnego rodzaju sklepach jeździeckich. Zgrzebło gumowe powinniśmy używać do pielęgnacji wrażliwych miejsc u konia - tam gdzie odstają kości. Zgrzebło dostosowuje swój kształt, ułatwiając usuwanie sklejonego błota z potem i brudem, rozczesuje sierść, jednocześnie nie robiąc przy tym żadnej krzywdy zwierzęciu. Gumowego zgrzebła nie wolno stosować do czesania grzywy i ogona, ponieważ wyrywa włosy. Zgrzebła gumowe znakomicie sprawdzają się w okresie wiosennym, gdy koń linieje.
Metalowe zgrzebło, odpowiedzialne jest za oczyszczanie dużych powierzchni konia, omijając miejsca w których odstają kości np. stawy, kłąb i kręgosłup. Z metalowym zgrzebłem należy obchodzić się z wyczuciem. Na niewielkich odcinkach powinniśmy wykonywać okrągłe ruchy, delikatnie dociskając zgrzebło do skóry konia. Ten przyrząd pozwala na usunięcie sklejonych miejsc na sierści oraz na skórze. Dodatkowo delikatnie masuje konia przyczyniając się do poprawy jego krążenia.
Podczas czyszczenia zgrzebłem, można odnaleźć niewielkie rany, opuchlizny oraz inne urazy. Jeśli Twój koń jest bardzo wrażliwy, warto pomyśleć o rezygnacji z twardego, metalowego zgrzebła i zdecydować się na gumowe zgrzebło.
W jaki sposób używać zgrzebła?

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W jaki sposób powinniśmy zaczesywać grzywę?
Oczywiście wybieramy tę stronę, na którą grzywa naszego pupila układa się naturalnie.
Wygląd grzywy konia, uzależniony jest przede wszystkim od urody konia, od jego kształtu głowy, czy też od upodobań samego właściciela. Pamiętaj, że prawidłowa długość grzywy odpowiada szerokości dłoni.

[madohora]

[madohora]

6. Miękka gąbka i ręcznik
Pielęgnacja konia związana jest również z oczyszczaniem nosa i całych chrap konia. Są to bardzo wrażliwe miejsca, dlatego powinniśmy być naprawdę delikatni. Ten proces oczyszczania ułatwi nam miękka, zwilżona wodą gąbka lub chusteczki nawilżające. Ręcznik powinien być nieodłącznym elementem każdego boksu. Wykorzystamy go w przypadku, gdy np. koń wróci mokry z padoku.

[madohora]

[madohora]

Do pielęgnacji konia niezbędne są różnorodne maści, smary, oleje do kopyt, a w okresie letnim – środki odstraszające owady.
Właściwa pielęgnacja konia jest naprawdę ważna. Aby utrzymać konia w pełni sił oraz w dobrym stanie fizycznym, niezbędna jest codzienna kosmetyka. Czyszczenie jest bardzo istotnym procesem, ponieważ poprawia ukrwienie i kondycję ciała, a także pozwala nawiązać bliższe relacje z koniem.

[madohora]

[madohora]

Zgrzebło - narzędzie kamienne wykonywane najczęściej z krzemienia, mające formę wielokątnego odłupka o zaretuszowanej przynajmniej jednej krawędzi dłuższej, biegnącej równolegle lub poprzecznie do osi wyrobu. Retuszowana krawędź może być wklęsła, wypukła bądź prosta. Zgrzebła wykonywano różnymi typami retuszy jedno- i dwustronnych, z wyjątkiem retuszy stromych zatępiających, wnękowych i zębatych. W miarę stępiania się krawędzi pracującej dochodziło do jej naprawy przez wtórne retuszowanie, w związku z czym forma tych narzędzi ulegała zmianie.
Narzędzia te służyły przeważnie jako noże do rozdzielania mięsa.

[madohora]

[madohora]

słoma,
łodygi pozostałe po oddzieleniu ziarna lub nasion;
pasza objętościowa o niskiej strawności i wartości pokarmowej, stosowana gł. w żywieniu przeżuwaczy i koni jako źródło balastu paszy korzystnie wpływającego na trawienie; rozróżnia się m.in. słomy zbożowe, z roślin strączkowych i z rzepaku.

[madohora]

ściółka, podściółka,
miękki, suchy, dobrze nasiąkający materiał organiczny (głównie słoma zbóż, zwłaszcza żytnia, także torf ze słomą, trociny, słoma bobiku i grochu, liście drzew i in.), rozkładany jako posłanie na legowiskach zwierząt gopodarskich;
zużyta ściółka, zmieszana z odchodami zwierząt, stanowi po fermentacji składnik obornika; ściółka, jak również obornik, bywają używane w sadownictwie do okrywania gleby wokół drzew.

[madohora]

[madohora]

Słoma – łodygi i liście dojrzałych roślin uprawnych po omłocie (np. zbóż, rzepaku, lnu, bobiku, maku).

[madohora]

Słomę wykorzystuje się jako paszę i ściółkę dla zwierząt gospodarskich, z której uzyskuje się obornik. Jest także wykorzystywana jako nawóz organiczny. Ze słomy można produkować obornik, który powstaje przez jej kompostowanie z organicznymi dodatkami zwilżającymi: gnojowicą lub gnojówką.

[madohora]

Inne wykorzystanie słomy:

strzecha (słoma żytnia),
biopaliwo,
materiał do izolacji i ocieplania ścian budynków
podłoże do uprawy grzybów
ściółka w ogrodnictwie
artykuły dekoracyjne.

[madohora]

Słomę przechowuje się luzem lub prasowaną i wiązaną po omłocie w bele okrągłe, bądź prostopadłościenne. Może być przechowywana w stodołach, na wolnym powietrzu w postaci stogów lub stert. Takie sterty, bądź stogi mogą być przykryte folią lub agrowłókniną, żeby uchronić słomę przed niszczącym ją działaniem czynników atmosferycznych. Dzięki czemu słoma na dłużej zachowuje swoje właściwości.

[madohora]

W niektórych krajach (np. Niemcy) na polu układa się dekoracje z prasowanej słomy. W Polsce też stosuje się takie praktyki podczas m.in. dożynek lub targów rolniczych.

[madohora]

Mianem słomy określa się też wyschnięte łodygi trzciny. Słoma trzcinowa stosowana była w tradycyjnym budownictwie do krycia dachów (strzecha), a także pokrywana gliną lub tynkiem jako element nośny, izolacja termiczna i akustyczna ścian i stropów (powała). Robiono z niej też maty izolacyjne np. do przykrywania inspektów. Słomę trzcinową pozyskiwano zimą (zimowe żniwa). Trzcina była wtedy sucha, a po zamarznięciu zbiorników wodnych był do niej łatwy dostęp.

[madohora]

[madohora]

Ściółka – suchy i miękki materiał (słoma, torf, trociny itp.) podściełany na legowiskach zwierząt gospodarskich. Z kału, moczu zwierząt i ściółki pozyskuje się obornik; jeśli zwierzęta utrzymuje się na płytkiej ściółce powstaje również gnojówka. W przypadku drobiu z ekskrementów i ściółki powstaje pomiot.

[madohora]

[madohora]

Pasza, karma – produkty pochodzenia roślinnego (rośliny paszowe), zwierzęcego oraz mineralnego, a także substancje otrzymywane w wyniku przemian chemicznych (mocznik) lub biologicznych (drożdże paszowe) bogate w składniki pokarmowe, będące pożywieniem dla zwierząt hodowlanych.

[madohora]

PASZA

[madohora]

[madohora]

siano,
rośliny zielone (trawy, rośliny motylkowate), skoszone w początkowym okresie wegetacji i wysuszone w warunkach naturalnych do 15–18% zawartości wody;
jedna z najważniejszych pasz objętościowych w żywieniu przeżuwaczy i koni; siano dobrej jakości jest miękkie, zielone, obficie ulistnione, bez zanieczyszczeń, zawiera dużo białka (przeważnie 6–12%, czasami nawet do 24%), składników miner. i witamin (karoten, witaminy D2, B i E) oraz ma dużą wartość energ.; niekorzystna pogoda (deszcz i zimno) w czasie zbioru siana może spowodować straty nawet do 50% suchej masy.

[madohora]

[madohora]

Siano – skoszone przed dojrzałością trawy, rośliny motylkowe i inne, następnie wysuszone, zazwyczaj w warunkach naturalnych. Proces koszenia, suszenia i magazynowania to sianokosy. Siano to jedna z najważniejszych pasz objętościowych suchych w żywieniu przeżuwaczy i koni.
Kiszonka uzyskiwana z podsuszonych roślin to sianokiszonka.

[madohora]

[madohora]

Sianokiszonka - pasza, rodzaj kiszonki przygotowywanej z roślin podsuszonych o zawartości 40-60% suchej masy. Podsuszoną zielonkę można zbierać np. prasami belującymi, które sporządzają bele i owijają zielonkę folią w celu izolacji od powietrza. Sianokiszonkę sporządza się również w silosach lub pryzmach. W trakcie zbioru do zielonki można dodawać dodatki kiszonkarskie (środki chemiczne, biologiczne - m.in. bakterie kwasu mlekowego, kombinowane).

[madohora]

[madohora]

trudno kiszące się, w których cukier w czasie kiszenia przefermentuje w 90–100% do kwasu mlekowego, a mimo to będzie go za mało do dobrego zakonserwowania kiszonki; należą tu: bobik, groch, peluszka, łubin, nostrzyk, wyka, koniczyna czerwona i biała, łęty ziemniaczane i in.; z roślin tych można uzyskać dobrą kiszonkę po dodaniu pasz z grupy pierwszej lub melasy, konserwantów albo też po powiędnięciu,

[madohora]

Nadmiar cukru przy kiszeniu pasz bywa również niekorzystny, gdyż wtedy uzyskuje się kiszonkę za kwaśną, zachodzą w niej też duże straty składników pokarmowych wskutek fermentacji alkoholowej (np. burak cukrowy, kukurydza); zbyt kwaśną kiszonkę zwierzęta jedzą niechętnie. Dlatego lepsze są kiszonki kombinowane, sporządzane z różnych roślin.

[madohora]

Ocenę kiszonki przeprowadza się organoleptycznie w gospodarstwie (wygląd, barwa, zapach, zawartość wody, stopień zanieczyszczenia, stopień wyjadania przez zwierzęta czyli smakowitość) oraz w laboratorium (pH, procentowa zawartość kwasów wolnych i związanych, amoniaku).

[madohora]

[madohora]

Obrok - pasza dla zwierząt pociągowych, zazwyczaj koni

[madohora]

Owies (Avena L.) – rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych. Obejmuje 25 gatunków[4]. Rośliny te występują w Europie, Azji i północnej oraz wschodniej Afryce. Kilka gatunków jest uprawianych, głównie owies zwyczajny A. sativa, do najbardziej uciążliwych chwastów należy owies głuchy A. fatua

[madohora]

Rośliną uprawną jest przede wszystkim owies zwyczajny Avena sativa (ok. 90% upraw na świecie), a pozostałymi uprawnymi są: A. strigosa, A. abyssinica, A. bizantina i A. fatua. Wyprodukowane w Polsce ziarno owsa w 80% przeznacza się na paszę, w 15% na materiał siewny, resztę na cele konsumpcyjne. Jednak coraz bardziej poznawane są właściwości chemiczne owsa i znajduje się dla niego coraz bardziej różnorodne zastosowanie: w dietetyce, w lecznictwie, w przemyśle farmaceutycznym, kosmetycznym i chemicznym

[madohora]

Owies należy do stosunkowo młodych roślin uprawnych. Pojawił się kilka tysięcy lat później aniżeli jęczmień i pszenica

[madohora]

Pierwsze znaleziska owsa pochodzą ze Szwajcarii z okresu brązu (1500–700 lat p.n.e.) i dotyczą głównie owsa szorstkiego (Avena strigosa). Na terenach polskich pierwsze ślady owsa tj. ziarniaki owsa głuchego (Avena fatua) pochodzą sprzed ok. 700 lat p.n.e. i odnalezione zostały w Biskupinie k. Żnina, jednak uprawa owsa na większą skalę rozpoczęła się dopiero w VIII wieku

[madohora]

Owies, podobnie jak żyto jest wtórną rośliną uprawną, tzn. początkowo towarzyszył uprawom zbóż jako chwast segetalny. Do Europy przywędrował razem z pszenicą z Azji i w miarę przesuwania się upraw z południa na północ kontynentu, pogarszania się warunków glebowo klimatycznych, zaczął zyskiwać na znaczeniu. Jego dominacja wśród upraw wzrastała i zaczął wypierać gatunki pierwotne. Owies siewny i głuchy są blisko spokrewnione ze sobą. Prawdopodobnie najpierw uprawiano owies głuchy, a z niego na skutek mutacji powstał owies siewny. A. sativa i A. fatua krzyżują się ze sobą, dając wiele form pośrednich. Inne formy owsa pochodzić mają z następujących obszarów: A. bizantina i A. sterilis – wybrzeże Morza Śródziemnego, szczególnie Afryki Północnej; A. abissinica – z byłej Abisynii (Etiopia); A. strigosa, A. brevis, A. nuda-brevis – z północno-zachodniej i zachodniej Europy; A. nuda – z Chin

[madohora]

Źdźbło o wysokości 30–100 cm, rzadziej dorasta do 150 cm

[madohora]

Zasiedla przydroża oraz uprawy zbożowe i okopowe. Rośnie przeważnie na glebach gliniastych i ilastych. We florze Polski uznawany za archeofit, częsty w wielu regionach

[madohora]

Uciążliwy chwast, występuje przeważnie w uprawach zbóż ozimych i jarych oraz w okopowych. Nasiona dojrzewają wcześniej niż uprawianych zbóż i osypują się przed ich zbiorem, przez co mogą jeszcze silniej zachwaszczać następne uprawy. Skutecznie rywalizuje z roślinami uprawnymi o składniki odżywcze. Posiada duże możliwości krzewienia się. W ekologicznych uprawach okopowych i niewielkich uprawach zbożowych skuteczną metodą zwalczania jest ręczne wyrywanie roślin w czerwcu, przed dojrzeniem i wysiewem nasion

[madohora]

Owies głuchy jest blisko spokrewniony z owsem zwyczajnym (Avena sativa), z którym tworzy mieszańce

[madohora]

[madohora]

Owies zwyczajny (Avena sativa L.) – gatunek zbóż należący do rodziny wiechlinowatych. Uprawiany jest powszechnie w strefie umiarkowanej Eurazji oraz Ameryki Północnej. Został udomowiony przez człowieka w czasach prehistorycznych, około 6000 lat temu.

[madohora]

Gatunek ten wykazuje niewielką zmienność genetyczną. Jest heksaploidem (2n=6x=42 chromosomy)

[madohora]

Roślina jednoroczna osiągająca do 110 cm wysokości, o pustym źdźble łodygi. Kłos z rozpierzchłą lub chorągiewkowatą wiechą o długości 10–30 cm. Ziarna oplewione.

[madohora]

Kwiatostanem owsa jest wiecha o długości 10–30 cm. Osią wiechy jest przedłużenie ostatniego międzywęźla, czyli osadka, która jest podzielona węzłami i międzywęźlami. Z węzłów tych wyrastają okółkowo rozgałęzienia boczne tworząc gałązki wiechy zakończone kłoskami – wiecha prosta. Częściej jednak rozgałęzienia boczne są także poprzedzielane węzłami na międzywęźla, z których wyrastają rozgałęzienia I rzędu (wiecha podwójna), a z nich rozgałęzienia II rzędu (wiecha właściwa), zakończone pojedynczymi kłoskami. Ze względu na kształt wiech wyróżnia się dwa typy odmian hodowlanych owsa: o wiesze chorągiewkowatej i rozpierzchłej. W wiesze rozpierzchłej gałązki boczne są ustawione pod różnymi kątami, co warunkuje różny kształt wiechy (rozstrzelona, krzaczasta, zwisła lub sztywna-wzniesiona). W wiesze kłoski mogą być 2-3 kwiatowe, stąd zawierają 2-3 ziarniaki. Stosunek mas ziarniaków ma się jak 3:2:1 stąd pierwszy ziarniak (zewnętrzny) ma masę największą, drugi mniejszą, a trzeci najmniejszą. Cechą odmianową jest skłonność do osadzania dwóch lub trzech ziarniaków.

[madohora]

Najlepszy wzrost występuje na glebie o pH powyżej 5,5.

[madohora]

Wartość odżywcza i energetyczna owsa jest stosunkowo duża, zawiera 2-3 razy więcej tłuszczu w porównaniu do innych zbóż (formy oplewione zawierają ok. 4–7% tłuszczu, ziarniaki nagie nawet do 9% tłuszczu). Tłuszcz owsiany jest bogaty w nienasycone kwasy tłuszczowe (80% kwasów tłuszczowych). Są to głównie kwasy: oleinowy (29–53%), linolowy (24–48%), linolenowy (1–5%) oraz kwasy: arachidonowy, eikozapentaenowy, dokozaheksaenowy[6]. Ziarno pozbawione łuski przewyższa wartością odżywczą wszystkie pozostałe gatunki zbóż, gdyż zawiera oprócz dużej ilości tłuszczu około 15% białka (m.in. awenina i awenolina) i 2% włókna surowego. Ziarno owsa zawiera węglowodany, wśród których najwięcej jest skrobi. Są także rozpuszczalne polisacharydy i celuloza. Ponadto lipoproteiny, aminokwasy, peptydy, sterole, saponiny, witaminy z grupy B (B1, B2, B6), kwas pantotenowy, witaminę E, kwas fitonowy, sole mineralne, w tym rozpuszczalną w wodzie krzemionkę. Wyróżnia się ponadto wysoką zawartością wapnia, magnezu, sodu, miedzi i lecytyny. Polisacharydy nieskrobiowe tworzą tzw. błonnik, niezbędny w codziennej diecie człowieka.

[madohora]

Spożycie produktów zawierających owies w Polsce jest przeciętnie kilkakrotnie niższe niż w innych krajach. Docenili go głównie mieszkańcy krajów zachodnich, szczególnie Skandynawii oraz USA i Kanady. Zdrowe odżywiania w dobie chorób cywilizacyjnych nabrało tam szczególnego znaczenia. Zwierzęta skarmia się słomą owsianą ze względu na mniejszy udział, w porównaniu do innych zbóż, trudno strawnego włókna. Natomiast plewy owsiane przewyższają wartością pokarmową słomę i są wykorzystywane również w żywieniu trzody chlewnej. W przemyśle spożywczym owies jest przerabiany na kaszę, płatki, mąkę i otręby. Ziarno owsa nie zawiera glutenu, nie nadaje się więc do wypieku chleba, chociaż mąka owsiana jest dodawana do ciasta chlebowego.

[madohora]

Ziarno owsa używane jest na paszę i do wyrobu bezglutenowej mąki (mąka owsiana), kasz (kasza owsiana) oraz płatków (płatki owsiane, kakao owsiane, otręby).

[madohora]

Ziarniaki owsa zawierają ok. 60% skrobi, do 18% białka, 13% błonnika, 9% tłuszczu oraz saponiny.

[madohora]

W lecznictwie i dietetyce stosowane są: ziarno owsa (Avena fructus), płatki owsiane, ziele owsa (Avena herba), mąka owsiana (Avena ferina) oraz otręby owsiane.

[madohora]

Zawarte w błonniku β-glukany są szczególnie ważne dla ludzi mających kłopoty z przewodem pokarmowym, ponieważ pod wpływem gotowania zamieniają się one w gęsty śluz mający właściwości żelujące, ochraniający błonę śluzową. Zaleca się też stosować je dla celów profilaktycznych, dla uniknięcia tzw. chorób cywilizacyjnych takich jak: miażdżyca, otyłość, cukrzyca czy rak jelita grubego. Mówi się również, że błonnik przyczynia się do obniżenia poziomu cholesterolu ogólnego we krwi.

[madohora]

Owies skutecznie oddziałuje na układ nerwowy. Napary oraz nalewki z ziela owsa stosuje się go głównie przy bezsenności, osłabieniu nerwowym i wyczerpaniu na skutek depresji oraz sytuacji stresowych. Wyciągi z ziela owsa łagodzą i mogą zapobiegać uszkodzeniom wątroby. Dzięki flawonoidom i saponinom działają również moczopędnie. Związki saponinowe posiadają także właściwości przeciwdrobnoustrojowe i przeciwgrzybiczne.

[madohora]

Odwar z ziela owsa (lub słomy owsianej), bogaty w rozpuszczalną krzemionkę, działa korzystnie w chorobach reumatycznych, artretyzmie, kamicy nerkowej i schorzeniach nerek. Jest również pomocny w chorobach skórnych, jak trądzik, świąd i łojotok. Zewnętrznie ziele owsa zalecane jest do kąpieli wzmacniających w wyżej wymienionych chorobach. W latach 50. ubiegłego stulecia w Niemczech stwierdzono, że w łuskach owsa jest zawarty czynnik, który hamuje próchnicę zębów. Na przykład według Kochanowskiej (2007) na Wileńszczyźnie cierpiący na ból zęba palił wysuszony owies w fajce. Dieta bogata w produkty z ziarna owsa ma właściwości przeciwutleniające.

[madohora]

Owies uważany jest za roślinę fitosanitarną, głównie ze względu na obecność w korzeniach awenacyny (A-1, A-2, B-1, B-2) – triterpenowej saponiny o fungicydalnym działaniu, który to związek jest bezpośrednio odpowiedzialny za odporność owsa na porażenie przez patogeny. Awenacyna A-1 występuje w największych ilościach i jest najbardziej grzybotoksyczna. Przyjmuje się, że w młodych korzeniach owsa jest to związek odpowiedzialny za odporność rośliny na porażenie przez różne gatunki grzybów. Awenacyna A-1 występuje tylko w komórkach epidermy korzeni. W momencie pojawienia się zagrożenia ze strony patogenów, system enzymatyczny rośliny jest w stanie przeprowadzić szybką hydrolizę bardziej złożonych, mało aktywnych związków do monoglikozydów lub aglikonu o większej aktywności.

[madohora]

Większość upraw tego zboża zlokalizowane jest na półkuli północnej, pomiędzy 35 a 50 stopniem szerokości geograficznej. Zasięg uprawy owsa w krajach Europy Zachodniej dochodzi do północnych fiordów norweskich, a na południu do ujścia rzek francuskich, wpadających do Zatoki Baskijskiej. Roślina ta uprawiana jest również w Azji, Ameryce Północnej i Południowej, Australii i Nowej Zelandii. W górskich terenach uprawy sięgają wysokości 1000 m n.p.m., a powyżej 700 m n.p.m. jest jedynym uprawianym zbożem.

[madohora]

Warunki klimatyczne Polski umożliwiają uprawę owsa na terenie całego kraju. Znaczenie jednak tego gatunku zboża jest dość zróżnicowane w poszczególnych rejonach. Duży udział owsa w strukturze zasiewów obserwuje się w rejonach podgórskich i górskich oraz północnej i północno-wschodniej części kraju, ze względu na szczególnie korzystne warunki do jego uprawy.

[madohora]

Korzenie owsa mają bardzo dużą zdolność pobierania składników pokarmowych znajdujących się w glebie w formie trudno dostępnej dla roślin. Pod tym względem owies przewyższa inne zboża, nawet żyto. Owies dobrze znosi nawet dość silne zakwaszenie gleby w granicach pH 4,5-7,2 ponieważ jest mało wrażliwy na niedobory wapnia i ma bardzo dużą tolerancję na nadmiar jonów glinu i manganu. Najlepiej plonuje na glebach o pH powyżej 5,5.

[madohora]

Charakterystyczną cechą owsa, wyróżniającą go spośród innych zbóż jarych, jest jego duże zapotrzebowanie na wodę, zwłaszcza w okresie od strzelania w źdźbło do kłoszenia. Skutki niedoboru wody w tym okresie tylko w niewielkim stopniu mogą być zniwelowane dostatkiem wody w następnych fazach rozwojowych. W rejonach o opadach poniżej 500 mm rocznie, albo o wybitnie suchym lecie, nie powinno się uprawiać owsa. Główną przyczyną dużego zapotrzebowania owsa na wodę jest wysoki współczynnik transpiracji.

[madohora]

Kierunki zmian w produkcji zbóż w Polsce są podobne do tendencji światowych. Charakterystyczną cechą jest zmniejszenie produkcji żyta i owsa przy równoczesnym wzroście wydajności z jednostki powierzchni uprawy. Spadek produkcji owsa w Polsce następuje jednak wolniej i jest wynikiem oddziaływania wielu czynników o charakterze ekonomicznym i agrotechnicznym. Natomiast wzrost jego wydajności jest szybszy niż na świecie. Dzieląc owies na gatunki bierze się pod uwagę liczbę i morfologię chromosomów, kształt wiechy, pokrój rośliny, charakterystykę plew i plewek oraz sposób rozsiewania się (osypywania). Ostatnia cecha dotyczy tylko gatunków dzikich.

[madohora]

W hodowli odpornościowej znając biologię patogena i rośliny gospodarza tak należy dobierać materiał, aby naśladować istniejący w przyrodzie system współzależności. Należy zmierzać w stronę kompromisu, w ten sposób, aby patogen nie tracił podstawy bytu przez wprowadzenie genotypów odpornych, wywierających na niego presje selekcyjną i zmuszających patogena do tworzenia coraz bardziej wirulentnych ras. Rozróżnia się wiele rodzajów odporności w zależności od przyjętego odniesienia. Z genetycznego punktu widzenia rozróżnia się odporność poziomą i pionową. W hodowli odpornościowej konieczne jest wykorzystanie i połączenie genów odpornościowych w stadium siewki i rośliny dorosłej. Metody hodowli odpornościowej nie różnią się od ogólnie przyjętych w hodowli. Szczególnie przydatne są: metoda krzyżowań zbieżno-wypierających i metoda krzyżowań wsteczno-wypierających w połączeniu z selekcją.

[madohora]

Choroby i szkodniki
choroby wirusowe: płona karłowatość owsa
choroby wywołane przez lęgniowce i grzyby: askochytoza owsa, czerń zbóż, fuzaryjna zgorzel podstawy źdźbła i korzeni zbóż, głownia pyląca owsa, helmintosporioza owsa, mączniak prawdziwy zbóż i traw, naczyniowa pasiastość liści zbóż, ostra plamistość oczkowa, septorioza owsa, sporysz zbóż i traw, rdza koronowa owsa, rdza źdźbłowa zbóż i traw, zgorzel siewek

[madohora]

W przypadku zdrowotności owsa najwięcej uwagi w badaniach poświęca się patogenom organów generatywnych Ustilago avenae (Pers.) Roster, Ustilago hordei (Pers.) Lagerth, oraz chorobom liści powodowanym przez Puccinia coronata Cda var. avenae Fraser et Led, Puccinia graminis Pers. f. sp. avenae Erikss et Hen., Pyrenophora chaetomioides (Eidam) Scharif i Blumeria graminis DC f. sp. avenae Marchal.

[madohora]

Niektóre z chorób przenoszone są za pośrednictwem materiału siewnego albo poprzez glebę, inne natomiast porażają uprawy owsa w okresie wegetacji. Do ważnych czynników obniżających wartości dekoracyjne traw, w tym także owsa, należą choroby grzybowe, występujące na różnych organach roślinnych.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Padok (ang. Paddock) – ogrodzony, piaszczysty albo trawiasty plac przeznaczony do wychowu młodych koni oraz do ich rekonwalescencji po przebytych chorobach i urazach. Padoki przy hipodromach i torach wyścigów konnych służą dżokejom do ostatecznego przygotowania się do zawodów przed wyjściem na tor, dosiadania konia i autoprezentacji publiczności, graczom i bukmacherom.

[madohora]

W Anglii mianem padoku przyjęło się określać również boisko do gry w rugby.

[madohora]

[madohora]

Hipodrom (hippodrom; gr. ἱππόδρομος, od ἵππος hippos – koń i δρόμος dromos – droga) – plac przeznaczony do odbywania wyścigów konnych

[madohora]

Współcześnie jest to miejsce odbywania popisów, pokazów, wyścigów lub innych jeździeckich zawodów konnych[6]. W konkursie skoków wymiary hipodromu są dowolne, ale muszą one umożliwić regulaminowe rozmieszczenie przeszkód. Hipodrom jest otoczony szrankami (płotkiem), a przekroczenie tego ograniczenia przed zakończeniem konkurencji wyklucza jeźdźca z zawodów.

[madohora]

W kilku miejscowościach, szczególnie przy ośrodkach hodowlanych i jeździeckich, znajdują się hipodromy o przeznaczeniu ogólnosportowym – na przykład w Jarantowie koło Kalisza, gdzie w 2008 odbyły się V Mistrzostwa Świata w Powożeniu Zaprzęgami Jednokonnymi.

[madohora]

HIPODROM SOPOT

[madohora]

[madohora]

HIPODROM WROCŁAW

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Dawny hipodrom w Krzeszowicach – hipodrom w Krzeszowicach należał do Potockich. Powstał pod koniec XIX w. Był to tor wyścigowy dla kłusaków. Na części hipodromu w 1957 powstała fabryka płyt izolacyjnych (w latach 80 XX w. styropianowych). Koło dawnego hipodromu znajduje się zniszczony długi prostokątny, murowany, parterowy budynek stajni amerykańskich, do pocz. lat 90. XX w. znajdował się tu internat i dom dziecka, a do końca XX w. istniały w nim m.in. warsztaty Technikum Przemysłu Drzewnego oraz sale lekcyjne Liceum Handlowego. Obecnie w części wschodniej i południowej znajdują się mieszkania komunalne.

[madohora]

[madohora]

Stajnia – budynek, w którym trzyma się konie lub ogół koni należących do jednego właściciela. W prawidłowym wyposażeniu stajni powinno się znajdować; sprzęt pożarowy, czyli gaśnice, węże, sprzęt do sprzątania. Powinien obowiązywać rygorystyczny zakaz palenia, ze względu na zagrożenie pożarowe. Stajnia składa się przeważnie z kilku pomieszczeń, z których każde ma określoną funkcję. Najważniejsze to stajnia główna, gdzie znajdują się boksy lub stanowiska, w których stoją konie. Drugim takim pomieszczeniem jest siodlarnia, gdzie trzyma się sprzęt jeździecki. Oba te pomieszczenia powinny mieć zapewnioną doskonałą wentylację, a siodlarnia dodatkowo ogrzewanie, aby można było wysuszyć zawilgocony sprzęt. Kolejnym pomieszczeniem może być paszarnia, gdzie przechowuje się i przygotowuje paszę (jedzenie) dla koni. Często w stajniach znajdują się pomieszczenia pomocnicze, w których trzyma się np. narzędzia do sprzątania lub przybory do podkuwania koni.

[madohora]

Stajnia jest podzielona na indywidualne, zamykane miejsca dla poszczególnych koni, tzw. boksy. Boksy mogą być murowane, wykonane z drewna, czy stalowych prętów. Posiadają otwierane jedno- lub dwuczęściowe (górne i dolne) drzwi. Minimalna wielkość boksu dla konia gorącokrwistego to ok. 3×4 m (kuce mogą mieć boksy mniejsze, konie zimnokrwiste powinny mieć wymiary dostosowane do wielkości konia).
z boksami wewnętrznymi – boksy otwierają się na wewnętrzny korytarz
z boksami zewnętrznymi, tzw. stajnia angielska – boksy otwierają się bezpośrednio na zewnątrz, na padok lub pastwisko

[madohora]

Konie przez cały czas mają możliwość wchodzenia i wychodzenia ze stajni na wybieg. Stajnia, przypominająca często wiatę, chroni przed deszczem, wiatrem i śniegiem. Zazwyczaj niepodzielona na miejsca dla poszczególnych koni, umożliwiająca im poruszanie się w stadzie. Minimalna powierzchnia jaka powinna przypadać na jednego konia gorącokrwistego to ok. 9 m².

[madohora]

W znaczeniu używanym na większości obszaru Polski stajnia jest pomieszczeniem tylko dla koni, inne zwierzęta gospodarskie trzymane są osobno, np. pomieszczenia dla trzody chlewnej (świń) nazywane są chlewnią lub tuczarnią, a dla bydła – oborą.

[madohora]

Na południowym wschodzie Polski słowo stajnia było używane w znaczeniu obora, czyli pomieszczenie dla bydła rogatego. Opis i mapa zasięgu tego znaczenia słowa stajnia na terenie Polski dostępna jest w Polskim Atlasie Etnograficznym

[madohora]

Czasami przy stajni znajduje się budynek zwany krytą ujeżdżalnią. Jest to miejsce, gdzie można jeździć kiedy warunki pogodowe nie umożliwiają jazdy na zewnątrz.

[madohora]

[madohora]

kłusaki,
rasy koni lekkozaprzęgowych odznaczających się bardzo szybkim kłusem;
dawniej używane jako wyjazdowe, obecnie — głównie do wyścigów w zaprzęgu (w 2-kołowych wózkach, tzw. sulkach); rozróżnia się 4 główne rasy kłusaków szlachetnych: kłusaki amerykańskie (występujące też jako inochodźce, inochód) wyhodowane na przełomie XVIII i XIX w. w USA z udziałem koni pełnej krwi angielskiej, są najszybsze na świecie, przebiegają 1 milę angielską w 1 min 54 s, gniade, kare, kasztanowate; kłusaki francuskie, rasa powstała jako odmiana koni anglonormandzkich; kłusaki orłowskie wyhodowane w Rosji przez hrabiego A.G. Orłowa w XVIII w. z udziałem koni czystej krwi arabskiej, siwe, kare, gniade, rzadko — kasztanowate; kłusaki rosyjskie wyhodowane w wyniku krzyżowania kłusaków orłowskich z amerykańskimi; w krajach skandynawskich są hodowane kłusaki zimnokrwiste — odmiana rasy døle.

[madohora]

Wyścigi konne – sport konny, polegający na bezpośrednim współzawodnictwie dwóch lub więcej dosiadających koni jeźdźców na określonym dystansie. Forma wyścigów może znacząco się różnić w obrębie wielu czynników: rasy koni dopuszczonych do gonitwy, rodzaju nawierzchni toru wyścigowego, pokonywanego dystansu czy chodu, w jakim podczas gonitwy powinny poruszać się konie. Ważnym sektorem powiązanym ściśle z wyścigami konnymi i decydującym o ich roli ekonomicznej są zakłady bukmacherskie.

[madohora]

W wyścigach konnych biorą udział konie różnych ras, w szczególności hodowane specjalnie do wyścigów konie pełnej krwi angielskiej (potocznie nazywane folblutami). W Polsce ścigają się również konie czystej krwi arabskiej, kłusaki francuskie.

[madohora]

Zasady przeprowadzania wyścigów konnych reguluje ustawa z dnia 18 stycznia 2001 r. o wyścigach konnych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1354.)

[madohora]

Wyścigi były organizowane już przez starożytnych Rzymian. Pierwsze nowożytne wyścigi konne zostały zorganizowane w 1780 roku przez angielskiego lorda Derby’ego.

[madohora]

W Krakowie w drugiej poł. XIX w. dzierżawiony przez Towarzystwo Międzynarodowe Wyścigów Konnych w Krakowie tor wyścigowy znajdował się obok Parku Jordana, między dzisiejszą ul. Reymonta i ul. Piastowską – wówczas polną drogą. W zarządzie Towarzystwa zasiadali m.in. Hutten-Czapscy, Lubomirscy, Mycielscy, Potoccy, Siemieńscy, Tarnowscy, Tyszkiewiczowie i Wodziccy. Reprezentantem armii austriackiej był hr. Bogumił Clam-Martinic. Wyścigi odbywały się tylko raz w roku i wtedy można było tam zobaczyć cały krakowski high life (panie prezentowały wystawne toalety, a panowie nosili popielate cylindry). W roku 1916 wygasła umowa dzierżawna i teren wyścigów zaczął zamieniać się w porośnięty chwastami nieużytek. Po I wojnie światowej południowo-zachodnia część dawnego toru zamieniona została przez środowisko żydowskie na folwark doświadczalny, w którym przygotowywano kandydatów do pracy na roli w Palestynie. Obecnie rozciąga się tam willowe osiedle Cichy Kącik

[madohora]

[madohora]

W hodowli kłusaków chodzi głównie o szybkość w kłusie, nie o pokrój konia, toteż w typie tym są zarówno osobniki małe, o bardzo lekkiej budowie, w typie konia arabskiego, jak i rosłe i bardziej masywne, w typie konia półkrwi angielskiej. Wysokość w kłębie: 145–170 cm.

[madohora]

W Polsce wyścigi kłusaków są mało popularne, choć stopniowo sytuacja ta ulega zmianie. Obecnie wyścigi kłusaków francuskich odbywają się na torze we Wrocławiu (WTWK Partynice), w Warszawie na Służewcu oraz na hipodromie w Sopocie. W krajach zachodnich i w USA wyścigi kłusaków są tak samo popularne jak wyścigi koni pełnej krwi angielskiej.

[madohora]

[madohora]

Kłusak francuski (franc. Trotteur français) – gorącokrwista rasa konia, pochodząca z Francji. Wykorzystywane są do gonitw w zaprzęgach.

[madohora]

Wyścigi kłusaków to we Francji bardzo popularny sport. Popularność takich gonitw datuje się od początków XIX wieku, a pierwszy tor otwarto w Cherbourgu w 1836 roku. W owych czasach ulubionym typem kłusaka był Norman lub Anglonorman. Mówią, że pierwszą gonitwę kłusaków zorganizowano przede wszystkim po to, by wyselekcjonować najlepsze ogiery rozpłodowe. Widowisko okazało się jednak tak wciągające, że zyskało ogromną popularność i stało się atrakcją samą w sobie. Na początku piękny koń normański został skrzyżowany z angielskim roadsterem z Norfolk. Później, już w XIX wieku, wprowadzono do rasy krew angielską hackneya i rosyjskiego kłusaka Orłowa, tworząc kombinacje najlepszych kłusaków na świecie. Pod koniec wieku wprowadzono również krew amerykańskiego konia standardbred. Jej domieszka wywarła na rasę wyraźny i utrzymujący się wpływ. W 1902 roku założono księgę stadną francuskich kłusaków. Natomiast sama rasa francuskiego kłusaka została oficjalnie uznana dopiero w 1922 roku. Żeby koń został wpisany do księgi stadnej, musi przebiec kłusem kilometr w czasie niedłuższym niż 1 minuta i 42 sekundy. Od 1941 roku księga została zamknięta przed końmi, które pochodzą od rodziców nie wpisanych do rejestru. Jednakże w ostatnich latach dla utrzymania jakości rasy i poprawienia szybkości francuskich kłusaków, skorzystano znowu z ogierów standardbred. Dziś kłusaki francuskie uważa się za rasę równą innym najlepszym kłusakom, w tym także koniom standardberd.

[madohora]

Kłusak francuski to koń doskonałej klasy, z wyglądu, temperamentu i charakteru przypominający dużego i silnego konia pełnej krwi angielskiej. Kłusaki zaprzęgowe są nieco mniejsze niż wierzchowe.

[madohora]

Używane są niemal wyłącznie do gonitw kłusaków w zaprzęgach lub pod siodłem. Te okazy, które nie są w stanie sprostać wymaganiom wyścigów, pozostają doskonałymi końmi wierzchowymi i zdają się mieć wrodzoną zdolność do skoków. Takie kłusaki pod siodło wykorzystywane są w stadninach jako ogiery rozpłodowe. Krew kłusaków francuskich płynie również w żyłach rasy selle francais. Gonitwy kłusaków są również w Polsce, a najlepszym kłusakiem francuskim była Ukamaya Verderie (2015, 2016), następnie Brandy Hornline (2017), a na końcu Barbariska (2018, 2019).

[madohora]

Budowa: Sylwetka jest podobna do prawidłowo zbudowanego konia pełnej krwi angielskiej.

[madohora]

Głowa: Doskonała, podobna do głowy konia typu pełnej krwi angielskiej. Prosty profil, szerokie czoło, długie, szeroko rozstawione uszy, oczy o czujnym spojrzeniu, węszące nozdrza

[madohora]

Maść Kasztanowata, skarogniada lub gniada to najczęściej występujące maści, czasem dereszowate, z czarnymi, rzadziej szarymi plamkami.

[madohora]

Wysokość w kłębie Zwykle około 165cm

[madohora]

[madohora]

Kłusak rosyjski (metis, ang. Russian Trotter lub Métis Trotter) powstał ze skrzyżowania kłusaka orłowskiego z kłusakiem amerykańskim. Jest to koń o mocnej konstytucji, przypominający typem i sylwetką kłusaka orłowskiego, ale lżejszy i szybszy od niego. Kłusak rosyjski dojrzewa dosyć późno jak na konia sportowego. Nawet gdy szybko się rozwija, najwyższą sprawność sportową osiąga w wieku 5-6 lat.

[madohora]

Reitjagden werden häufig von einer Jagdhornbläsergruppe begleitet.[9] Die Jagdhornbläser führen unterschiedlich gestimmte Hörner mit und blasen Jagdsignale beim Stelldichein und an gut zugänglichen Stellen der Jagdstrecke, an denen die Hindernisse einsehbar sind und zu denen die Zuschauer geführt werden. Das Publikum wird zu den interessanten Aussichtspunkten meist in geländegängigen Fahrzeugen oder Traktoren mit Kremser-Anhängern gefahren, mitunter gibt es einen Fahrdienst mit Kutschen. Die Bläsergruppe bläst zum Aufsitzen] zu Beginn der Jagd und nach der Pause. Zum Abschluss der Jagd bläst sie „Fuchs tot“ und „Halali“. Dann versorgen die Reiter ihre Pferde.

[madohora]

Mimo że nie jest tak szybki jak kłusak amerykański, bardzo dobrze sprawdza się w wyścigach. Z sukcesami startuje w międzynarodowych zawodach na torach w Szwecji, Norwegii, Niemczech, a także Rosji i innych krajach.

[madohora]

Typ rasowy - gorącokrwisty (półkrwi)
Pochodzenie - Rosja
Występowanie - Rosja i część byłych republik radzieckich
Maść - gniada, karogniada, kara, siwa lub kasztanowata
Wysokość w kłębie - 1,52 - 1,63 m
Typ użytkowy i przydatność - wyścigi kłusaków

[madohora]

[madohora]

Kłusak orłowski – rasa koni powstała w Rosji w XVIII wieku dzięki księciu Aleksiejowi Grigoriewiczowi Orłowowi, w wyniku krzyżowania ogiera arabskiego Smietanka z klaczami duńskimi, holenderskimi, a także meklemburskimi i arabskimi.

[madohora]

Koń mocnej budowy, eleganckiego pokroju. Głowa o prostym profilu lub lekko garbonosa; szyja długa, wysoko osadzona, często łabędzia. Kłąb długi, grzbiet długi i czasem źle związany (miękki). Kończyny długie (często przesadnie), z niewielkimi szczotkami pęcinowymi (min. obwód pęciny 20 cm) i dużymi kopytami. Zad krótki, z wysoko osadzonym ogonem, skłonności do płytkiej klatki piersiowej. Umaszczenie zwykle kasztanowate, kare lub gniade, często występują odmiany. Konie siwe też nie są rzadkością. Wysokość w kłębie ponad 150 cm, średnio 162 cm.

[madohora]

Kłusaki orłowskie są wszechstronne, ale wyhodowano je jako konie zaprzęgowe. Z założenia przeznaczeniem tej rasy są wyścigi kłusaków; cechuje się ona imponującą akcją w kłusie. Konie te są jednak wolniejsze od nowoczesnych ras wyścigowych.

[madohora]

Hrabia Aleksy Orłow-Czesmienskij ok. roku 1775 był już zbyt tęgi, by jeździć wierzchem; postanowił więc wyhodować rasę dobrych koni powozowych. Za 60 000 rubli kupił orientalnego ogiera Smietanka, który pozostawił po sobie zaledwie piątkę źrebiąt. Za założyciela rasy uważa się jego wnuka, ogiera Bars I (Połkan I po Smietanka – NN).

[madohora]

W późniejszym okresie, w celu zwiększenia prędkości kłusaków orłowskich krzyżowano je z szybszymi standardbredami, prace te były jednak bezplanowe i chaotycznie prowadzone. W ich wyniku udało się wyhodować kłusaka rosyjskiego (krzyżówkę dwóch ras), za to doprowadzono niemal do upadku kłusaków orłowskich. W ostatniej chwili zarząd Rosyjskich Stadnin Państwowych wydał ostre przepisy dotyczące ochrony rasy. Aktualnie konie te są hodowane przede wszystkim we wschodniej Bułgarii, w stadninie państwowej Karadja. Kłusak orłowski był używany do uszlachetniania miejscowych ras koni.

[madohora]

Jednym z najbardziej znanych koni tej rasy był ogier Kwadrat, który wygrywał niemalże wszystkie wyścigi w grupie otwartej (dla wszystkich kłusaków) i zamkniętej (tylko dla kłusaków orłowskich); jego pomnik stoi obecnie w jednej z rosyjskich stadnin. Innym interesującym kłusakiem orłowskim jest wałach Balagur, który najpierw startował w wyścigach kłusaków, następnie był koniem policyjnym, a potem brał udział w zawodach ujeżdżenia pod Alexandrą Korelovą na wysokim poziomie

[madohora]

[madohora]

Kłusak amerykański, standardbred – rasa koni powstała pod koniec XVIII wieku w USA, uważanych za najszybsze kłusaki i inochodźce na świecie

[madohora]

Duży wpływ na nią miał ogier pełnej krwi angielskiej Messenger (Mambrino – NN po Turf), sprowadzony do USA w 1786 r. oraz jego potomek Hambletonian (Messenger xx – Charles Kent po Bellfounder rasy norfolk trotter), ur. w 1849 r., którego uważa się za założyciela rasy. W połączeniu z miejscowymi klaczami, głównie ras morgan, canadian horse i narragansett pacer zapoczątkował rasę. Występuje inochód (konie chodzące inochodem to obecnie ok. 80% przedstawicieli rasy w USA, w Europie natomiast większość stanowią konie chodzące kłusem). Rasa używana w uszlachetnianiu innych ras

[madohora]

Cechy charakterystyczne: głowa o prostym profilu, kończyny z silnym przedramieniem, twarde, nieduże kopyta, głęboka klatka piersiowa, czasem występuje przebudowanie (zad wyższy od kłębu), dość krótki grzbiet, umaszczenie przeważnie gniade, ciemnogniade i kasztan, wysokość w kłębie zwykle nie przekracza 160 cm (niższe niż kłusaki ras europejskich)

[madohora]

[madohora]

Morgan – jedna z najstarszych i najbardziej popularnych ras koni wierzchowych w Ameryce Północnej. Wszystkie Morgany wywodzą się od jednego ogiera imieniem Figure, urodzonego w West Springfield, Massachusetts, którego w roku 1795 nabył nauczyciel Justin Morgan. Znany dalej pod imieniem swego nowego właściciela, Figure mimo niewielkich rozmiarów (140 cm w kłębie) był nie tylko ciężko pracującym koniem roboczym, ale startował również w wyścigach, pod siodłem i w zaprzęgu, a także w konkurencjach pociągowych i wielokrotnie wygrywał.

[madohora]

Koń muskularnej budowy, wysokość w kłębie waha się od 140 do 152 cm. Bardzo bujna, powiewna grzywa i ogon, maść gniada, kara, skarogniada i kasztanowata, maści siwa i srokata są niedopuszczalne. Morgany są końmi bystrymi i dzielnymi, bardzo efektownie się prezentującymi, jednak łatwymi do prowadzenia, a przy tym bardzo wszechstronnymi. Jego klatka piersiowa jest szeroka tak jak krótki i mocny grzbiet. Ponadto ma bardzo potężne łopatki, szyję wygiętą w łuk i atrakcyjną głowę.

[madohora]

Obecnie morgany są popularnymi końmi pokazowymi, użytkowane są jako wierzchowce myśliwskie (huntery), skoczki, konie ujeżdżeniowe, zaprzęgowe, a także do jazdy w stylu western i do rekreacji.

[madohora]

[madohora]

Koń czystej krwi arabskiej – jedna z podstawowych ras koni gorącokrwistych, uważana często za kwintesencję piękna konia. Konie arabskie pojawiły się na Półwyspie Arabskim co najmniej 2500 lat temu.

[madohora]

Konie arabskie są bardzo wytrzymałe, niewymagające w hodowli i szybkie w galopie. Na długich dystansach nie mają sobie równych. Są inteligentne, życzliwe, wrażliwe i przywiązane do człowieka. „Araby” to konie o żywym temperamencie, lecz zawsze posłuszne. Koni tej rasy używano w hodowli wielu innych ras. Jest to najstarsza na świecie rasa hodowanych obecnie koni.

[madohora]

Oznaczenie symboliczne rasy: „oo”. W stajniach napisy na tabliczkach imion są niebieskie.

[madohora]

Koń bardzo szlachetny i elegancki, o lekkiej budowie ciała. Jego sylwetkę można wpisać w kwadrat. Mała, sucha głowa o profilu szczupaczym (wklęsłym) lub prostym. Nogi są suche i doskonałej jakości, choć zdarzają się lekkie wady postawy, a łopatki nie zawsze są idealne. Zad jest krótki i poziomy, ogon wysoko osadzony i noszony z charakterystyczną odsadą. Kopyta są twarde i wytrzymałe. Wysokość tych koni wynosi 145 – 155 cm. Występują wszystkie maści podstawowe. Najczęściej konie te są siwe, gniade i kasztanowate, bardzo rzadko kare. Szlachetności koniowi dodaje długa łabędzia szyja i piękna głowa z szeroko rozwartymi nozdrzami

[madohora]

Chody tych koni są bardzo lekkie. Galop jest szybki i wytrzymały, kłus bardzo szlachetny, jak gdyby koń unosił się w powietrzu. Stęp bywa zbyt krótki.

[madohora]

Wyróżnia się kilka typów konia arabskiego, spośród których trzy najbardziej znane to:

[madohora]

Kuhailan – typ najsilniejszy, kiedyś używany jako koń bojowy lub użytkowy – gniady lub skarogniady, z mocną szyją, stosunkowo duża głową i często bez wklęsłego („szczupaczego”) profilu (który bywa uważany przez laików za cechę wyróżniającą konie arabskie).

[madohora]

Lata temu znajomy hodował Kuhailany

[madohora]

Saklavi – to koń o wyglądzie najbliższym powszechnym wyobrażeniom konia arabskiego. Sylwetka szczupła, budowa lekka, głowa o charakterystycznej wklęsłości i dużych nozdrzach. Maść często siwa, choć zdarzają się inne. Dawniej używany do pokazów, spacerów i jako koń dla dam. Wbrew pozorom jest to koń o wielkiej dzielności i wytrzymałości (jak wszystkie konie arabskie). Jest jednak drobniejszy od kuhailana, niższy i słabszy. Saklavi bywa najczęściej modelem do zdjęć koni arabskich.

[madohora]

Munighi – koń o skośnej łopatce, długich kończynach, dłuższej i węższej głowie o prostym profilu. Maść zwykle kasztanowata. Typ bardzo wytrzymały, szybki na krótkich dystansach (pozostałe konie arabskie najbardziej cenione są na dystansach długich i bardzo długich).

[madohora]

Istnieje też kilka innych typów, znanych lepiej w Arabii, np.: Hadban, Hamdan i O’Bajan

[madohora]

Według pierwszej legendy konie rasy arabskiej pochodzą od pięciu klaczy Mahometa o imionach: Saklavi, Kuhailan, O’Bajan, Hadban i Hamdani, które wrócily w potrzebie podczas gdy inne konie popędziły do wodopoju do którego nie miały dostępu przez cały dzień. Prorok wzywał swoich wyznawców do starannej hodowli koni i dobrego traktowania zwierząt.

[madohora]

Druga legenda mówi, że konia arabskiego Bóg stworzył z garści południowego wiatru. Tchnął w nią swój boski oddech i uformował zwierzę stworzone do lotu, choć bez skrzydeł. W grzywę za uszami wczepił mu szczęście, a z jego pana zrobił przyjaciela.

[madohora]

Rejon hodowli konia arabskiego rozciąga się od Afryki Północnej poprzez Półwysep Arabski aż do Iranu. W Europie konie te hoduje się głównie w Polsce, Francji, Niemczech i Anglii. Hodowla konia arabskiego jest też popularna w USA. Problemami hodowli tej rasy zajmuje się World Arabian Horse Organization (WAHO)

[madohora]

Obecnie w hodowli koni arabskich w Polsce, prym wiodą trzy państwowe stadniny: Stadnina Koni Janów Podlaski, Stadnina Koni Michałów oraz Stado Ogierów Białka. Coraz więcej utytułowanych koni pojawia się u hodowców prywatnych.

[madohora]

Hodowla koni arabskich w Polsce rozpoczęła się na początku XVIII wieku. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku niewiele pozostało ze słynnych stadnin białocerkiewskich i innych kresowych.

[madohora]

Konie czystej krwi arabskiej, których hodowla w Polsce ma ponad 200-letnią tradycję, były już w XIX wieku sprzedawane do różnych krajów europejskich

[madohora]

Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, ówczesne Ministerstwo Rolnictwa wszystkie konie uratowane z działań wojennych, z różnych źródeł i różnych ras, rokujące nadzieje, że mogą być materiałem hodowlanym potrzebnym do odbudowy hodowli koni w Polsce, gromadziło w Janowie Podlaskim. Budynki i inne urządzenia były zniszczone, lecz pozostało bogate zaplecze w postaci łąk i pastwisk. Po odbudowie stajen i reorganizacji hodowli koni w Polsce, w Janowie Podlaskim pozostały konie czystej krwi arabskiej i półkrwi angloarabskiej

[madohora]

W latach 30. XX wieku konie sprzedawano także do USA

[madohora]

II wojna światowa przyniosła stadninie wielkie straty. Podczas ewakuacji stadniny większość koni padła, uciekła lub została rozkradziona. Dzięki tym okazom, które udało się odzyskać, ponowiono próbę odbudowy stadniny. W roku 1944 hodowla została przeniesiona do Niemiec, dzięki czemu mogły przeżyć najcenniejsze konie. W roku 1946 konie powróciły do Polski, do Janowa powróciły w roku 1950. W 1960 stadnina w Janowie wznowiła sprzedaż koni za granicę, głównie do USA. Od roku 1969 na terenie stadniny organizowane są aukcje dla kupców zagranicznych, na których sprzedaje się konie z najważniejszych ośrodków hodowlanych w Polsce

[madohora]

Poza klasycznym pięknem, które reprezentuje koń arabski, jest to również koń użytkowy. W przeszłości używany był jako koń bojowy, umożliwiał wojownikom pokonywanie dużych dystansów. Pomimo lekkiej budowy, bywał wykorzystywany nawet jako koń roboczy. Obecnie przoduje w dyscyplinie rajdów długodystansowych, wyścigów czy w klasach „pleasure” (w rekreacji). Coraz więcej koni arabskich pojawia się w klasach western, w ujeżdżeniu i skokach. Są to bowiem konie bardzo wszechstronne, inteligentne oraz chętne do nauki i pracy.

[madohora]

[madohora]

arabski koń czystej krwi, arab, jedna z najstarszych ras koni gorącokrwistych;
Typ: gorącokrwiste konie (jedna z najstarszych ras tego typu)
Pochodzenie: Arabia Saudyjska (Półwysep Arabski)
Wysokość w kłębie: od 145 cmod 155 cm
wywodzi się z Płw. Arabskiego, gdzie była hodowana w czystości rasy już niemal 2 tys. lat p.n.e. W Europie od VIII w.; hodowla rasy rozwinęła się w XVIII i XIX w. Odznaczają się wyjątkową urodą — harmonijną budową oraz dużą wytrzymałością i szybkością; wysokość w kłębie 145–155 cm, maść siwa, gniada lub kasztanowata; nieduża wyrazista głowa, szyja dość długa, wysoko odsadzony ogon, płynne chody — szczególnie w kłusie; są rasą późno dojrzewającą i długowieczną. W przeszłości bojowe konie koczowniczych plemion beduinów z Bliskiego Wschodu; obecnie używane gł. w wyścigach konnych, rajdach długodystansowych i rekreacji konnej. Odgrywają dużą rolę w doskonaleniu i tworzeniu nowych ras — przy ich udziale powstały m.in. konie pełnej krwi ang., kłusaki orłowskie, konie lipicańskie, małopol. i wielkopol. Najliczniejsze hodowle arabów są w USA, Polsce, Francji, Anglii, Szwecji, Hiszpanii i Niemczech.

[madohora]

[madohora]

gorącokrwiste konie, konie szlachetne, typ koni odznaczających się żywym temperamentem, dużą szybkością i lekką budową;
głównie wierzchowe, np. konie czystej krwi arabskiej, konie pełnej krwi angielskiej, kłusaki.

[madohora]

[madohora]

Koń pełnej krwi angielskiej – jedna z podstawowych ras koni gorącokrwistych pochodząca z Anglii. Potocznie nazywany „folblutem“ (z niem. Vollblüter – pełnej krwi) lub „anglikiem“[potrzebny przypis]. Obecnie są to najszybsze konie na świecie, a rasa rozpowszechniła się na całym globie, wywierając wielki wpływ na niemalże wszystkie rasy obecnie hodowanych koni sportowych. Konie te hodowane są głównie w Anglii, Irlandii, USA, Japonii i Francji[1].
Często stosowane oznaczenie rasy: "xx". Napisy na tabliczkach imienia są czerwone.

[madohora]

Koń pełnej krwi angielskiej jest eleganckim koniem o najwyższej wartości hodowlanej, długich kończynach oraz sierści o delikatnym, krótkim włosie. Głowa jest mała lub średnia, sucha i zwykle o prostym profilu. Jest to koń sportowy o lekkiej budowie ciała. Jego cechą charakterystyczną jest skośnie położona łopatka, która umożliwia większą szybkość w galopie. Pęciny są długie, suche i elastyczne. Wysokość w kłębie wynosi ok. 150-170 cm. Występują wszystkie podstawowe rodzaje umaszczenia, najczęściej gniade i kasztanowate

[madohora]

Ze względu na sposób selekcji w hodowli, nastawiony głównie na dzielność konia i szybkość w galopie i cwale, a nie na cechy fizyczne, u rasy tej występują częste wady postawy. Konie z częstymi kontuzjami kończyn przednich. Ich wyścigowy temperament jest bardzo widoczny na otwartych przestrzeniach.

[madohora]

wyścigi płaskie
wyścigi z przeszkodami
skoki przez przeszkody
ujeżdżenie
WKKW
steeplechase
polo
wzmocnienie / uszlachetnienie rozmaitych ras w hodowli

[madohora]

Ogier założycielski Godolphin (Barb) Arabian należał do koni berberyjskich, a nie arabskich. Przybył do Anglii w 1728 r. z Maroka lub z Paryża. Od roku 1730 był używany jako ogier-próbnik w stadninie lorda Godolphina w Cambridgeshire. Właśnie tutaj ogier Hobglobin miał być wyswatany z klaczą Roxana, lecz gdy ze stanówki nic nie wyszło, w jego zastępstwie do krycia został dopuszczony Godolphin. Tak w roku 1731 narodził się ogier Lath, który zajmował poczesne miejsce w czołówce koni wyścigowych, podobnie jak Flying Childers i Cade. Ten ostatni był ojcem ogiera Matchema, urodzonego w 1748 r., który wywarł znaczący wpływ na rozwój rasy. W ten właśnie sposób za sprawą ogierów Heroda, Eclipse'a i Matchema powstały 3 wielkie linie w obrębie rasy. Czwartą liczącą się linię stworzył Highflyer – syn Heroda. Oczywiście w hodowli brały udział także inne znane ogiery, m.in. Unknown Arabian, Helmsley Turk, Lister Turk i Darcy's Chestnut. Po roku 1770 zrezygnowano już z dalszych domieszek czystej krwi arabskiej. W następnych latach miały miejsce ważne wydarzenia – w 1750 r. został stworzony Jockey Club – ciało kierujące oraz rządzące wyścigami na Wyspach Brytyjskich, a w 1773 r. Jamesa Weatherby mianowano nadzorcą księgi kryć należącej do Jockey Club. Z kolei w 1791 r. opublikowano wstęp do Generalnej Księgi Stadnej ("General Stud Book"). Pierwszy jej tom został wydany w 1808 r., a kolejne są regularnie publikowane do dzisiaj

[madohora]

Niezwykle romantyczne legendy otaczają Godolphina Barba, który podobno, nim odkryto jego wartość jako reproduktora, służył jako koń roboczy.

[madohora]

Ogier założycielski Darley Arabian sprowadzony został do Anglii z Aleppo w 1704 r., na początku panowania królowej Anny Stuart. Jemu właśnie przypisuje się powstanie nowej ery hodowli koni na wyspach brytyjskich. Stał w stadninie w East Yorkshire i dziś uznaje się go za najbardziej znaczącego protoplastę rasy. Skojarzenie go z klaczą Betty Leedes, pochodzącą z linii Leedes Arabian, zaowocowało narodzeniem Devonshire'a Flyinga Childersa – jednego z najszybszych koni w tym czasie. Ta sama klacz urodziła jeszcze Bleedinga lub Barlettsa Childersa, który z kolei był ojcem Squirta. Ten spłodził ogiera Marske – ojca sławnego Eclipse'a – najsławniejszego konia wyścigowego wszech czasów (nigdy nie przegrał na torze)

[madohora]

Ogier założycielski Byerley Turk został zdobyty podczas bitwy z Turkami i używany był jako wierzchowiec przez kapitana Byerleya podczas wojen irlandzkich prowadzonych przez króla Williama. W 1690 r. przeszedł na emeryturę i został umieszczony w stadninie County Durham. Prawdopodobnie koń ten, często uważany za araba, miał pochodzenie turkmeńskie, należał zapewne do rasy achałtekińskiej. Był on ojcem ogiera Jig, za sprawą którego w roku 1758 urodził się ogier Herod. Ten wybitny reproduktor zapoczątkował z kolei linię koni wyścigowych, które wygrały w sumie ponad 1000 gonitw

[madohora]

[madohora]

Godolphin Barb, znany jako Godolphin Arabian, 1724-1754, arabski ogier z Maroka, jeden z trzech od których wywodzą się konie pełnej krwi angielskiej. Podarowany królowi Francji Ludwikowi XV, trafił do stadniny Francisa Godolphin, 2. hrabiego Godolphin. Przodek wielu słynnych koni arabskich.

[madohora]

[madohora]

Irish Hobby – wymarła już rasa kuców, utworzona w Irlandii przed XIII wiekiem. Była podstawą hodowlaną wielu współcześnie istniejących ras, w tym między innymi dla kuców connemara, Irish Draught oraz prawdopodobnie dla Kuców Kerry Bog. Typ koni Palfrey w przedostał się do Irlandii i z czasem ewoluował w tę rasę. Rasa została wymieniona w 1375 roku przez poetę Johna Barbour, który nazwał ją w swoim wierszu hobynis. Wspomniał o nich także w swojej pracy Reliquiae Antiquae, mówiąc o ich prędkości:

[madohora]

And one amang, an Iyrysch man, (I jeden spośród nas, Irlandzki człowiek)
Uppone his hoby swyftly ran... (Na swoim szybkim hobby pobiegł)

[madohora]

Klacze z irlandzkiej hodowli tej rasy prawdopodobnie dały początek rasy koniom pełnej krwi angielskiej. Istnieje wiele dowodów na to, że Irish Hobby zostały przywiezione do Anglii i Szkocji w różnych celach, w tym w celach wyścigowych: "są tak lekkie i szybkie"

[madohora]

Ten szybki i zwinny koń był również popularny podczas bitew i często stanowił część lekkiej kawalerii znanej jako Hobelars. Hobby było z powodzeniem wykorzystywane przez obie strony podczas wojen o niepodległość Szkocji. Angielski król Edward I próbował uzyskać przewagę, zapobiegając eksportowi koni tej rasy do Szkocji. Robert Bruce wykorzystał swoje konie tej rasy do walki partyzanckiej i organizował rajdy na 60-70 mil (97-113 km) pokonywanych w ciągu dnia

[madohora]

[madohora]

Eclipse – kasztanowaty koń pełnej krwi angielskiej.

[madohora]

Eclipse urodził się 1 kwietnia 1764 roku, a ponieważ w tym dniu miało miejsce zaćmienie Słońca, więc nadano mu imię – Eclipse (ang. zaćmienie). Wprawdzie nie wiadomo gdzie dokładnie miały miejsce jego narodziny, jednak najprawdopodobniej było to w Windsor Forest, gdzie swoje stado miał William August, książę Cumberlandu. Po śmierci księcia koń, tak jak i inne, został wystawiony na aukcję, na której kupił go za 75 gwinei William Wildman.

[madohora]

5 maja 1769 roku po pierwszym wygranym wyścigu połowę konia wygrał Irlandczyk Denis O’Kelly, choć niektóre źródła podają, że kupił ją płacąc 650 gwinei, a rok później odkupił drugą połowę za 1100 gwinei. Jak się okazało, był to dobry interes. Od 3 maja 1769 roku Eclipse wygrał wszystkie swoje wyścigi, których było 18. Po takiej serii wygranych, które często kończyły się kilkusetmetrową przewagą na mecie nad przeciwnikami, konkurenci nie chcieli wystawiać swoich koni do walki z Eclipse. W ten sposób dość szybko skończyła się jego kariera, i od tej chwili służył on jedynie jako reproduktor. Jednak i na tym zarobił jego właściciel 25 000 funtów. Eclipse padł na kolkę 26 lutego 1789 roku. Jego szczątki znajdują się w Jockey Club Museum w Newmarket. Royal Veterinary College szacuje, że aktualnie 80% koni wyścigowych jest jego potomkami.

[madohora]

Aktualnie badaniem muzealnych szczątków Eclipse zajmują się naukowcy z Royal Veterinary College i University of Cambridge. Chcą oni poznać DNA tego konia i dowiedzieć się dlaczego tak mocno górował nad innymi końmi

[madohora]

[madohora]

pełnej krwi angielskiej koń, folblut, anglik, rasa koni, wyhodowana na przeł. XVII i XVIII w. w Anglii jako konie wyścigowe;
Typ: gorącokrwiste konie
Pochodzenie: Wielka Brytania
Wysokość w kłębie: od 160 cmod 175 cm
rasa wywodzi się bezpośrednio od 3 orientalnych ogierów: The Berley Turk, The Darley Arabian i Godolphin Arabian Barb oraz 100 szlachetnych klaczy ze stajni król. tzw. Royal Mares; są rasą wcześnie dojrzewającą (1,5-roczne rozpoczynają trening, 2-letnie biorą udział w wyścigach); wysokość w kłębie 160–175 cm, maść gniada, kasztanowata, kara, rzadko siwa; poza wyścigami konie pełnej krwi angielskiej są znakomitymi końmi sport. w skokach i WKKW; mają szczególne znaczenie jako rasa ulepszająca w hodowli koni półkrwi; w Polsce w 10 stadninach państw. znajduje się ok. 600 klaczy tej rasy, świat. populacja liczy ponad 500 tys. klaczy; prócz Wielkiej Brytanii duże osiągnięcia w hodowli koni pełnej krwi angielskiej mają USA, Francja, Irlandia.

[madohora]

[madohora]

Koń angloarabski (Angloarab) – jedna z ras koni gorącokrwistych, pochodząca od konia angielskiego skrzyżowanego z koniem arabskim. Cechuje go gorący temperament i inteligencja. Konie tej rasy odnoszą ogromne sukcesy w sporcie jeździeckim.

[madohora]

Symboliczne oznaczenie rasy: „xxoo” („xx” – pełna krew angielska, „oo” – czysta krew arabska).

[madohora]

[madohora]

Historia koni angloarabskich z dominującej hodowli we Francji związana jest z końmi orientalnymi, które pojawiły się w południowej Francji wraz z przybyciem Maurów do Hiszpanii. Konie orientalne przywozili ze sobą także krzyżowcy powracający z Bliskiego Wschodu. Konie te początkowo próbowano krzyżować na południu Francji. W czasach napoleońskich, konie orientalne zgromadzono na rozkaz Napoleona w stadninie Pompadour. Wzorując się na hodowli koni angloarabskich z Zweibrücken, prowadzonej przez księcia Palatynatu Christiana IV, dyrektor stadniny Eugène Gayot stworzył francuską hodowlę angloarabów na wysokim poziomie. Hodowla tych koni stała się popularna również w Wielkiej Brytanii i w Polsce

[madohora]

Koń angloarabski łączy zalety rasy arabskiej i angielskiej. Głowa jest szlachetna, a szyja dobrze zbudowana. Łopatki długie i ukośne, kłąb wyraźny, grzbiet mocny. Klatka piersiowa głęboka. Mocny, dobrze umięśniony, lekko ścięty zad. Ogon noszony elegancko. Suche kończyny o wyraźnych stawach, kopyta małe i twarde. Postawa kończyn bywa nieprawidłowa. Wysokość w kłębie: 155-165 cm. Umaszczenie najczęściej kasztanowate, gniade i siwe

[madohora]

Konie te bywają trudne do opanowania. Ich temperament jest po części odziedziczony po „ognistych” i bardzo energicznych koniach rasy angielskiej. Angloaraby są szybkie, zwinne i wyczulone na działanie pomocy jeździeckich.

[madohora]

Konie angloarabskie hoduje się głównie we Francji, Wielkiej Brytanii oraz w Polsce. Hodowla angielska tych koni ustępuje hodowli francuskiej, która może być uważana za dominującą w tej dziedzinie. W Wielkiej Brytanii koń ten może być wpisany do księgi stadnej, gdy ma co najmniej 1/8 krwi arabskiej, natomiast we Francji – 1/4.

[madohora]

Największe stajnie hodowlane we Francji to: Pompadour, Tarbes, Pau, Gelos

[madohora]

W Polsce konie te hoduje się głównie w stadninach w Walewicach i Ochabach. W latach międzywojennych hodowano je też w Janowie Podlaskim; obecnie hoduje się tam konie półkrwi angloarabskiej. W roku 1947 sprowadzono do stadnin w Gałowie, Nieświatowie, Mchowie i do Państwowego Zarządu Nieruchomości Ziemskich Okręgu Ziemi Lubuskiej konie angloarabskie z Francji

[madohora]

[madohora]

Angloarab francuski, pochodzi z Francji. Wyhodowane zostały około roku 1843 przez lekarza weterynarii E. Gayota w stadninach w Le Pin i Pompadour. Cechy pokrojowe i charakterologiczne tego konia zostały utrwalone przez trzy ogiery czystej krwi arabskiej – Massouda (1814-1843), tureckiego Aslana i Prismea (1890 -1917) oraz klacze pełnej krwi angielskiej Daer, Selim Mare i Comus Mare.

[madohora]

Angloaraby francuskie mają głowę o szlachetnym wyglądzie, a także muskularną, łagodnie wygietą w łuk szyję ładnie osadzoną na szerokiej i głębokiej klatce piersiowej i długich skośnie opadających łopatkach. Kłąb jest dość wysoki a grzbiet prosty, proporcjonalnej do reszty ciała budowy, zad płaski oraz muskularny, z dobrze osadzonym i noszonym ogonem. Najczęściej spotykanym umaszczeniem jest kasztanowate, chociaż bywają osobniki gniade lub siwe. Wysokość w kłębie waha się od 155 do 167,5 cm.

[madohora]

[madohora]

Angloarab Shagya (nazwa w innych językach odpowiada często terminowi: Arab Shagya) – szlachetny koń o gorącym temperamencie i urodzie typowej dla koni arabskich, lecz większy i silniejszy od nich. Najczęściej maści siwej. Pochodzi z Węgier, gdzie nadal jest hodowany. Inne ośrodki hodowlane rozmieszczone są w krajach dawnej monarchii austro-węgierskiej i w Niemczech

[madohora]

Konie te zostały wyhodowane w czasach monarchii austro-węgierskiej w celu uzyskania koni kawaleryjskich i lekkich zwierząt powozowych, w węgierskiej stadninie państwowej Babolna. Zgromadzono tam ponad 100 klaczy matek pochodzenia głównie arabskiego, jak również węgiersko-mołdawskich, lipicańskich i kladrubskich. Klacze kojarzono z ogierami arabskimi i przeprowadzano selekcję hodowlaną

[madohora]

Po rozpadzie monarchii austro-węgierskiej, pogłowie tych koni rozdzielono między powstałe kraje. Babolna pozostała najważniejszym ośrodkiem hodowli angloarabów Shagya. Od lat 60. XX wieku popularność rasy zaczęła rosnąć, po wcześniejszym okresie zapomnienia w czasach powojennych

[madohora]

Do najważniejszych założycieli rasy należą:
Shagya – siwy ogier z Damaszku, wyhodowany przez Beduinów z plemienia Bani-Saher,
Siglavy, Gazlan, Dahoman i O'Bajan

[madohora]

Dzięki wytrzymałości, lekkości i innym zaletom chodów, konie te dobrze sprawdzają się w sportach jeździeckich. Wykorzystywane są także w jeździe rekreacyjnej oraz do uszlachetniania innych typów koni

[madohora]

[madohora]

angloarabski koń, angloarab, rasa koni gorącokrwistych w typie wierzchowym;
Typ: gorącokrwiste konie
Pochodzenie: Francja (1. połowa XIX w.)
Wysokość w kłębie: od 155 cmod 165 cm
powstała we Francji w 1. poł. XIX w. w wyniku krzyżowania koni pełnej krwi ang. z arabskimi końmi czystej krwi; wysokość w kłębie 150–160 cm; umaszczenie najczęściej gniade, kasztanowate lub siwe. Od poł. XIX w. sprawdzane w wyścigach; dawniej były wykorzystywane gł. przez kawalerię, a także do pracy w transporcie i rolnictwie. Konie tej rasy nadają się do wszystkich konkurencji jeździeckich, zwłaszcza w WKKW. Często są wykorzystywane do uszlachetniania innych ras; w Polsce największy wpływ miały na hodowlę koni małopolskich. Hodowla koni angloarabskich jest najbardziej rozwinięta we Francji, także w Polsce, Anglii, Włoszech, Niemczech i na Węgrzech.

[madohora]

[madohora]

wierzchowy koń, typ lekkiego, eleganckiego konia;
głównie konie pełnej krwi angielskiej, niekiedy także angloaraby i konie półkrwi; wysokość w kłębie 142–153 cm; maści wszystkie jednolite; odznacza się doskonałą prezencją, zrównoważonym temperamentem i prawidłowym ruchem.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Polo – gra rozgrywana konno na trawiastym boisku przez dwie czteroosobowe drużyny, których gracze dążą – używając długich kijów, tzw. malletów – do umieszczenia w bramce przeciwnika drewnianej, białej kuli, wielkości pomarańczy.

[madohora]

Gra powstała w Azji Środkowej (tereny obecnego Iranu i Turkmenistanu. W średniowieczu była popularna już w całej Azji. Do Europy dotarła w XIX wieku przez stacjonujące w Indiach wojska brytyjskie, które nadały jej obecną nazwę. Dotąd gra znana była jako „Sagol Kangjei". Polo było dyscypliną olimpijską podczas igrzysk olimpijskich: 1900, 1908, 1920, 1924 oraz 1936. Organizowane są także mistrzostwa świata w polo.

[madohora]

Celem gry jest wbicie do bramki rywala (szerokość 7,32 m) piłki, za pomocą malleta. W grze uczestniczą dwie drużyny, liczące po 4 zawodników, rozgrywające mecz konno. Boisko o wymiarach 275 × 183 m jest zazwyczaj trawiaste. W polo można grać również na boiskach o wymiarach 100 × 50 m, wówczas jest to „arena polo”, a gra się po 3 zawodników. W meczu rozgrywa się od 4 do 8 części trwających 7,5 minuty tzw. czakerów, 6,5 minut na arena polo. Między nimi są 3-minutowe przerwy, które zwykle wystarczają na zmianę konia. Zawodnik, grający w polo korzysta zwykle z 4 koni podczas meczu. Za każdym razem po wbiciu piłki do bramki, czyli zdobyciu „gola”, zawodnicy zamieniają się połowami

[madohora]

Ponieważ jest to męcząca i urazowa gra, wykorzystuje się do niej najczęściej konie pełnej krwi angielskiej lub konie argentyńskie.

[madohora]

[madohora]

woltyżerka [fr.],
akrobatyczne ćwiczenia na galopującym koniu, uprawiane niegdyś w wojskach konnych w celach ćwiczebnych, obecnie gł. pokazy cyrkowe;
od 1983 w. jest uznawana także przez Międzynar. Federację Jeździectwa za dyscyplinę sport.; oceniana przez sędziów w konkurencji indywidualnej i zespołowej (8 osób), w programie obowiązkowym i dowolnym; od 1985 mistrzostwa Europy, od 1986 mistrzostwa świata.

[madohora]

Współczesna woltyżerka nie jest jednak wyłącznie odrębną dyscypliną; podobnie jak w czasach dawniejszych, stanowi często element przygotowań w uprawianiu innych dyscyplin jeździeckich: jako element nauki jazdy konnej początkujących oraz jako część treningu dla zaawansowanych

[madohora]

Współczesna woltyżerka ma swoje korzenie w Niemczech, gdzie w czasach powojennych zaczęto traktować ją jako przygotowanie młodzieży do uprawiania sportów konnych. Organizacja FEI uznała woltyżerkę za dyscyplinę oficjalną w roku 1983. W tym samym roku rozegrano w Niemczech pierwsze drużynowe zawody woltyżerki, a w roku 1986 – pierwsze indywidualne. Pierwsze Mistrzostwa Europy odbyły się w roku 1984 w Austrii. Woltyżerka pojawiła się także na Igrzyskach Olimpijskich w Los Angeles (1984) i w Atlancie (1996), lecz jedynie jako konkurencja pokazowa

[madohora]

Rząd konia do woltyżerki składa się z: ogłowia wędzidłowego, dwóch wypinaczy, pasa woltyżerskiego z podkładką i przystułami, lonży i bata do lonżowania. Stosuje się także derki ochronne. Dopuszcza się użycie bandaży i ochraniaczy nóg końskich

[madohora]

Dyscyplina woltyżerki pojawiła się w Polsce w latach 80. XX wieku, chociaż podobnie jak w innych krajach, treningi woltyżerskie obecne były wcześniej, na przykład w sekcji sportowej Stada Ogierów w Sierakowie. Pierwszymi uprawiającymi ją jako odrębną dyscyplinę były zawodniczki sekcji akrobatyki sportowej działającej przy Stadninie Koni w Jaroszówce. Trenerka sekcji, Hanna Kaczyńska, we współpracy z trenerem i zawodnikiem ujeżdżenia Andrzejem Sałackim, pomysłodawcą wprowadzenia tej dyscypliny w sekcji, w niespełna pół roku przygotowali zawodniczki do startu w Mistrzostwach Świata w Szwajcarii (1986). Drużyna sekcji woltyżerki z Jaroszówki w kolejnych latach odnosiła sukcesy, m.in: dwa brązowe medala Mistrzostw Świata w Ebreichsdorf (Austria, 1988 r.), w Heilbronn (Niemcy, 1992 r.) i brązowy medal Mistrzostw Europy w Hadze (Holandia, 1993 r.). Sukcesy te spowodowały zainteresowanie dyscypliną w kraju i utworzenie kolejnych sekcji woltyżerki w Ochabach, Łącku i Józefinie. Prowadzona przez Jana Ratajczaka sekcja z Klubu Jeździeckiego Aromer w Józefinie w roku 2003 zdobyła brązowy medal Mistrzostw Europy we Francji (w Saumur) Polska była też gospodarzem Mistrzostw Europy w Woltyżerce w roku 1989 w Drzonkowie i w roku 2001 w Poznaniu

[madohora]

Podpór tyłem – wykonywany bezpośrednio po młynku do siadu tyłem

[madohora]

Zeskok odwrotny do wewnątrz (przełożenie nogi do wewnątrz) – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

Podpór przodem – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

Klęk – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

1/2 młynka do siadu tyłem – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

[madohora]

Ujeżdżenie, dresaż (z fr. dressage, tresura) – olimpijska konkurencja jeździectwa wspierana przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI). W nowoczesnym ujeżdżeniu jeździec i koń wykonują serię określonych wcześniej ruchów, zwanych figurami, na czworokątnej arenie, zwanej czworobokiem. Znajomość podstaw tej dyscypliny jest konieczna przy uprawianiu innych dyscyplin jeździeckich, na przykład skoków. Ujeżdżenie jest też jedną z trzech prób, jakie obejmuje wszechstronny konkurs konia wierzchowego.

[madohora]

Pierwsze zawody zorganizowano w 1873 w Bratysławie w celu utrwalenia schematu klasycznego jeździectwa i przedstawienia najważniejszych celów treningu młodego konia wierzchowego. Od 1963 rozgrywane są Mistrzostwa Europy, a od 1966 Mistrzostwa Świata

[madohora]

Od początku lat 80. XX wieku wprowadzono programy dowolne z muzyką (tzw. Kür). Jeździec wykonuje w nich własny program ułożony z określonego zestawu ruchów i figur (w zależności od klasy trudności programu) z odpowiednio dobranym podkładem muzycznym; program dowolny zawiera jednakże określone elementy obowiązkowe

[madohora]

Koń powinien pozwolić jeźdźcowi wygodnie siedzieć, reagując posłusznie i z zaufaniem na pomoce pozostając całkowicie wyprostowany w ruchu po liniach prostych i odpowiednio wygięty przy jeździe po łukach. Powinien sprawiać wrażenie, że wykonuje stawiane mu zadania z własnej woli.

[madohora]

Do ujeżdżenia wykorzystuje się prawie wszystkie współczesne rasy konia gorącokrwistego, choć najczęściej obserwuje się konie hanowerskie i lipicańskie

[madohora]

Konkursy ujeżdżenia odbywają się w skali międzynarodowej i krajowej. Konkursy krajowe podzielone są na klasy (według stopnia trudności): L, P, N, C, CC i CS. Każda klasa dzieli się na programy opisujące obowiązkowe ruchy, jakie zawodnik i koń powinni wykonać na czworoboku. Zawody organizowane przez FEI w ramach mistrzostw świata, kontynentu, a także igrzysk olimpijskich rozgrywane są w formule konkursów Grand Prix, Grand Prix Special i Grand Prix Kur (dowolny)

[madohora]

Konkursy w ujeżdżeniu rozgrywane są na piaszczystym (czasem trawiastym) czworoboku o wymiarach 20 × 40 m (niższe klasy) lub 20 × 60 m (wyższe klasy). Czworobok jest oznaczony 12 tablicami z literami, które umieszczone są na ogradzających plac szrankach (niskich białych płotkach). Litery wskazują miejsca wykonania figur (koła, wolty, ósemki, wężyki i serpentyny) i innych elementów programu. Po wjeździe na czworobok, zawodnika obowiązuje ukłon

[madohora]

Dyscyplina ujeżdżenia, jako jedyna dyscyplina jeździecka, od roku 1996 stanowi część igrzysk paraolimpijskich. Od roku 2006 dyscyplina ujeżdżenia dla osób niepełnosprawnych jest także regulowana przez FEI, która jest jedyną międzynarodową federacją sportową nadzorującą obie odmiany konkurencji. Organizowane są krajowe i międzynarodowe zawody w parajeździectwie. Podobnie, jak w dyscyplinie powożenia, zasady rozgrywania konkursów pozostają niezmienione, a współzawodnicy są dobierani w grupy w zależności od ich siły i sprawności fizycznej dla sprawiedliwej konkurencji. Zgłoszenia rozpatrywane są przez FEI indywidualnie i na ich podstawie dopuszcza się używanie dodatkowych pomocy

[madohora]

UJEŻDŻENIE

[madohora]

[madohora]

W roku 1714 Hanower stał się częścią Imperium brytyjskiego wskutek ślubu księcia regenta z królową angielską. Dzięki temu w hanowerskiej hodowli koni wcześnie przystąpiono do krzyżowania z końmi pełnej krwi angielskiej. Gdy inne hodowle rozpoczynały dopiero krzyżowanie uszlachetniające pełną krew, pogłowie koni hanowerskich było już w okresie konsolidacji – ustalenia i stabilizacji cech dziedzicznych. Ogiery hanowerskie wprowadzano więc do innych hodowli jako element szlachetny. Stadnina krajowa w Celle wyhodowała do czasów motoryzacji wiele bardzo dobrych koni roboczych i kawaleryjskich. Później szybko i z powodzeniem zmieniła kierunek na produkcję nowoczesnych koni do sportu jeździeckiego.

[madohora]

[madohora]

Koń lipicański – niezbyt duży, raczej masywny koń o zwięzłej budowie i wysoko osadzonej, silnie umięśnionej szyi. Profil głowy bywa lekko wypukły, co wskazuje na domieszkę krwi ras hiszpańskich u lipicanów. Maść najczęściej siwa, grzywa pofalowana. Lipicany rodzą się skarogniade lub kare, dopiero między 6. a 10. rokiem życia ich maść zmienia się na siwą. Tylko nieliczne z nich pozostają na zawsze kare.

[madohora]

Rasa wzięła nazwę od stadniny, w której została wyhodowana – Lipicy w Słowenii, założonej w 1580. Rasa powstała z rodzimych koni Karster krzyżowanych z końmi hiszpańskimi i neapolitańskimi. Do dziś hodowane są tam silne konie, nie zawsze siwe, do zaprzęgu i jazdy wierzchem.

[madohora]

[madohora]

Skoki przez przeszkody – olimpijska konkurencja jeździectwa, jedna z siedmiu wspieranych przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI). W tej konkurencji, koń i jeździec pokonują przeszkody ustawione na torze zwanym parkurem z jak najmniejszą liczbą błędów

[madohora]

Skoki przez przeszkody wywodzą się z XVIII wiecznej tradycji polowań na lisy i współzawodnictwa pomiędzy ich uczestnikami. Pierwsze oficjalne zawody w skokach odbyły się w 1864 roku w Dublinie. Od 1900 roku (olimpiada w Paryżu), czyli już od drugiej olimpiady nowożytnej, jest to dyscyplina olimpijska. Pierwszy konkurs skoków w Polsce rozegrano w 1880 roku w Warszawie. Na początku XX wieku zaczęto stosować rodzaj dosiadu, umożliwiający koniowi skakanie w warunkach zbliżonych do naturalnych. Rewolucyjną w tamtych czasach pozycję skokową wprowadził kapitan Federico Caprilli

[madohora]

Celem zawodów jest sprawdzenie umiejętności, dokładności i wytrenowania konia skaczącego pod jeźdźcem. Konkurencja polega na tym, że na parkurze ustawia się kilka lub kilkanaście przeszkód, które jeździec wraz ze swym koniem musi pokonać w określonej kolejności oraz normie czasu, z jak najmniejszą liczbą zrzutek i przypadków nieposłuszeństwa konia tak zwanego wyłamania lecz w konkursie skoków w zawodach WKKW kończy się to dyskwalifikacją. Za każdy błąd para koń i jeździec otrzymuje punkty karne. Zwycięża ten, kto zgromadził jak najmniejszą liczbę punktów karnych, a w przypadku wyrównanego wyniku, ten kto pokona tor w krótszym czasie. Istnieje wiele rodzajów konkursów: w niektórych zwycięzcy wyłaniani są w dogrywkach; są też konkursy pozwalające na zbieranie punktów bonifikacyjnych oraz takie, w których priorytetowy jest czas przejazdu. Kobiety współzawodniczą z mężczyznami

[madohora]

Najczęściej podstawą w ocenianiu zawodników jest najmniejsza liczba błędów oraz czas pokonywania parkuru. Do błędów zalicza się (w konkursach do wysokości 125 cm czyli do klasy N1 włącznie):

[madohora]

pierwsze nieposłuszeństwo konia: 4 punkty karne

[madohora]

przekroczenie normy czasu: za każde rozpoczęte 4 sekundy – 1 punkt karny, w rozgrywkach za każdą rozpoczętą sekundę – 1 punkt karny (punkty karne mogą mieć wartości ułamkowe)

[madohora]

pomylenie trasy przebiegu: eliminacja

[madohora]

nadużywanie pomocy jeździeckich; bicie konia często kończy się dyskwalifikacją

[madohora]

mini LL – jest to konkurs niższy od LL i nieuznawany na wszystkich zawodach
LL

[madohora]

Co najmniej 50% przeszkód musi mieć wymiar odpowiadający klasie konkursu. Pozostałe przeszkody mogą być o 5 cm wyższe lub niższe

[madohora]

W niektórych konkursach (potęgi skoku, 6 barier) przeszkody mogą mieć nawet ponad 2 metry wysokości.

[madohora]

Czasem, na zawodach towarzyskich (najniższej rangi) są spotykane również klasy Mini LL, które muszą być niższe niż 90 centymetrów. Stadnina organizująca je sama wybiera wysokość przeszkód.

[madohora]

Najważniejszą imprezą sportową w skokach przez przeszkody jest letnia olimpiada (rozgrywana od 1900 roku), mistrzostwa świata (rozgrywane od 1957 roku), Puchar Świata, a także mistrzostwa kontynentów i regionów.

[madohora]

Reprezentacje narodowe każdego roku walczą w seriach konkursów o Puchar Narodów. Zawody te są rozgrywane podczas Międzynarodowych Oficjalnych Zawodów Konnych (CSIO). W konkursie z każdej drużyny narodowej startuje po czterech jeźdźców, a w końcowej klasyfikacji odrzuca się najsłabszy wynik. Drużyny złożone z kilku par koń – jeździec biorą także udział w sztafetach.

[madohora]

Konkursy w skokach przez przeszkody rozgrywane są na różnych zasadach, a podczas jednych zawodów organizuje się często kilka lub kilkanaście konkursów. Różnorodność torów przeszkód i stopnia trudności stanowią o atrakcyjności zawodów z perspektywy widzów oraz o zainteresowaniu zawodników. Techniczne i prawne warunki uczestnictwa w konkursach są jednakowe dla wszystkich uczestników

[madohora]

W zawodach obowiązuje limit startów dla konia, który wynosi 2 starty dziennie (w zawodach trwających 3 dni i więcej, od 3 dnia włącznie – tylko 1 start). Start konia w 2 nawrocie konkursu dwunawrotowego jest wykorzystaniem limitu

[madohora]

Istnieje wiele rodzajów konkursów w skokach przez przeszkody, organizowanych na różnych zasadach. Należą do nich m.in.:

[madohora]

Konkurs zwykły – zawodnicy z jednakową liczbą punktów karnych klasyfikowani są według czasu przejazdu – wygrywa zawodnik który uzyskał najkrótszy czas przejazdu.

[madohora]

Konkurs dokładności ma założoną normę czasu, ale o miejscu w klasyfikacji decyduje nie czas, a liczba punktów karnych zgromadzonych podczas przejazdu. Jeźdźcy, którzy zdobyli tę samą liczbę punktów karnych zajmują miejsca ex aequo. Aby wyłonić zwycięzcę, przeprowadza się rozgrywkę na zasadzie konkursu zwykłego. Lub losowanie miejsc.

[madohora]

Konkurs na szybkość to konkurs sędziowany według tabeli punktacji C. Polega ona na tym, że popełnione błędy są przeliczane na karne sekundy i dodawane do czasu przejazdu, a nieposłuszeństwa konia (pierwsze lub drugie) skutkują jedynie odpowiednio dłuższym czasem przejazdu. Konkursem takim jest np. konkurs myśliwski, w którym dodatkowo jeździec sam wybiera trasę przejazdu

[madohora]

Konkurs składa się z dwóch nawrotów, które zawodnik musi pokonać dosiadając tego samego konia. Tory przeszkód mogą być identyczne lub różnić się w poszczególnych nawrotach. W zależności od ustaleń danych zawodów, w drugim nawrocie uczestniczą wszyscy zawodnicy, którzy ukończyli nawrót pierwszy, lub też ich część (nie mniej niż 25% i wszyscy, którzy ukończyli pierwszy nawrót bezbłędnie). Zwycięzców wyłania się zgodnie z punktami karnymi i czasem uzyskanym w rozgrywce

[madohora]

Konkurs ten jest rozgrywany w dwóch fazach, następujących bezpośrednio po sobie. Linia mety pierwszej fazy (7 do 9 przeszkód) jest jednocześnie linią startu drugiej fazy (4 do 6 przeszkód). Po zakończeniu pierwszej fazy, przejazd kontynuują w drugiej fazie jedynie ci zawodnicy, którzy pokonali pierwszą bezbłędnie i w normie czasu. Każda z faz może być organizowana na zasadach różnych konkursów (np. dokładności i zwykłego lub dokładności i prędkości)[

[madohora]

Konkurs potęgi skoków polega na pokonywaniu coraz wyższych przeszkód, sięgających nawet ponad dwa metry (minimum 140 cm). Rekord należy do Chilijczyka Alberta Larraguibela na koniu Huaso w 1949 roku i wynosi 247 cm.

[madohora]

W sztafetach współzawodniczą zespoły złożone z 2 albo 3 zawodników, którzy razem wjeżdżają na parkur. Zawodnicy kolejno rozpoczynają przejazdy, a czas przejazdu wszystkich jest liczony wspólnie. Eliminacja jednego członka powoduje eliminację całego zespołu. Istnieje kilka wersji tego konkursu

[madohora]

Konkursy z Jokerem zawierają przeszkodę dużo trudniejszą, ale wyżej punktowaną. Może to być np. przeszkoda z jednej strony zawieszony wyżej niż z drugiej (dopuszczalna różnica to 10 cm).

[madohora]

Konkurs odbywa się na 6, 8 lub 10 przeszkodach. Za każdą kolejną poprawnie pokonaną przeszkodę otrzymuje się wzrastającą liczbę punktów (za przeszkodę nr 1: 1pkt, nr 2: 2 pkt itd.). Suma powinna wynosić odpowiednio (w zależności od liczby przeszkód): 21, 36 lub 55 punktów. Nie przyznaje się punktów za strąconą przeszkodę. Narastająca trudność przeszkód wynika nie tylko z wysokości i szerokości, lecz także z ich umieszczenia na torze. Ostatnią przeszkodę jeździec może wybrać pomiędzy ostatnią typowo punktowaną przeszkodą lub Jokerem, który jest dwukrotnie wyżej punktowany np. typowo punktowana przeszkoda ma 8 to Joker będzie miał 16 itd. Jednakże w przypadku strącenia jokera, jego wartość jest odejmowana od wyniku. Konkurs ten może być rozgrywany na zasadach konkursu zwykłego, na dokładności z rozgrywką lub zwykłego z rozgrywką dla zawodników o tym samym wyniku punktowym

[madohora]

W konkursie tym, każda przeszkoda jest oznaczona tabliczką, wskazującą ile punktów bonifikacyjnych daje jej pokonanie (od 10 do 120 punktów). Punktacja zależy od trudności przeszkody, a każda z przeszkód musi mieć taką budowę, która umożliwia przeskoczenie jej z obydwu stron. Jeździec pokonuje przeszkody w dowolnej kolejności (każdą może dwukrotnie). Przeszkoda Joker jako jedyna jest nagradzana 200 punktami. Wygrywa ten, kto w określonym czasie uzbiera najwięcej punktów

[madohora]

Zrzutka powoduje, że punkty nie są przyznawane, a przeszkoda nie jest odbudowywana i nie jest możliwe zdobycie punktów za jej ponowne pokonanie. Zrzutka Jokera powoduje utratę 200 punktów. Upadek powoduje zakończenie przebiegu, ale zebrane punkty nie przepadają. Nieposłuszeństwa konia skutkują utratą czasu i zebraniem mniejszej liczby punktów bonifikacyjnych

[madohora]

[madohora]

Wszechstronny konkurs konia wierzchowego (WKKW) – olimpijska konkurencja jeździectwa, jeden z najbardziej widowiskowych sportów konnych wspierany przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI). Jest wszechstronnym sprawdzianem konia i jeźdźca, wymagającym dużego doświadczenia. Zawody odbywają się najczęściej w czasie trzech dni, podczas których przebiegają trzy różne próby sprawności jeźdźca i konia

[madohora]

Współzawodnictwo podobne do współczesnego WKKW wywodzi się z tradycji wojskowej i znane było już przed 1902 rokiem, gdy w Paryżu rozegrano pierwszy taki konkurs. Składał się z kilku etapów: ujeżdżenia, steeplechase, biegu z przeszkodami, terenowego biegu płaskiego i konkursu skoków. Celem tych zawodów było zademonstrowanie zdolności, wytrzymałości i szybkości koni, jak również ich elegancji, a także zgrania konia z jeźdźcem. Po raz pierwszy zawody zostały rozegrane jako konkurencja olimpijska w roku 1912 w Sztokholmie, lecz do roku 1924 mogli w nich brać udział tylko oficerowie wojskowi w czynnej służbie. Zawodnicy cywilni zostali dopuszczeni w roku 1956. Kobiety zaczęły startować w zawodach w roku 1964 i współzawodniczą z mężczyznami

[madohora]

Zawody WKKW są najpełniejszym sprawdzianem umiejętności jeźdźca i konia. Mogą być rozgrywane podczas jednego, dwóch lub trzech dni. Podczas zawodów, należy pokonać wszystkie trzy próby z jak najmniejszą liczbą punktów karnych; bonifikacyjne punkty z próby ujeżdżenia są odpowiednio przeliczane. Wynik każdej próby ma duże znaczenie w wyłanianiu zwycięzcy, jednak najczęściej decydującą jest próba terenowa. Podczas trwania zawodów, konie poddawane są dokładnym badaniom weterynaryjnym, od których wyniku zależy dopuszczenie do kolejnych prób. Badania te są bardzo istotne; ostatnie z badań nazywane jest nawet przez zawodników „czwartą próbą

[madohora]

Próba ujeżdżenia rozgrywana jest zgodnie z zasadami konkursu ujeżdżenia obowiązującego w danej klasie. Polega na wykonaniu odpowiednich figur na tzw. dużym czworoboku. Jeden do trzech sędziów ocenia precyzję i elegancję wykonania figur (w skali od 0-10), posłuszeństwo konia, jego sposób poruszania się w stępie, kłusie i galopie, a także dosiad i działanie pomocy jeźdźca

[madohora]

Dawniej, próba terenowa składała się z kilku części, były to m.in. „drogi i ścieżki”.

[madohora]

Próba ta jest podobna do konkursów w dyscyplinie skoków przez przeszkody, lecz jej celem jest zdobycie punktów mających wpływ na wynik całych zawodów. Rodzaj toru i wysokość przeszkód zależą od klasy zawodów. Zrzutki na przeszkodach karane są punktami karnymi, lecz szybszy czas przebiegu nie jest istotny, pod warunkiem, że nie zostanie przekroczona norma. Konkurs na parkurze jest sprawdzianem kondycji konia po próbie wytrzymałości.

[madohora]

Zawodami najwyższej rangi są Igrzyska olimpijskie. Innymi ważnymi imprezami międzynarodowymi są: Mistrzostwa Świata, Puchar Świata, Igrzyska Kontynentalne, Mistrzostwa Kontynentu i Puchar Kontynentu. W Polsce rozgrywa się: Mistrzostwa Polski, Puchar Polski, Zawody Ogólnopolskie Oficjalne, Zawody Ogólnopolskie, Zawody Regionalne, Mistrzostwa Regionalne, Mistrzostwa Polski Młodych Koni

[madohora]

Brązowy medal zespołowo na Igrzyskach Olimpijskich w Amsterdamie w 1928 roku w składzie: Michał Woysym-Antoniewicz, Józef Trenkwald i Karol Rómmel;

[madohora]

Srebrny medal zepołowo na Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie w 1936 roku w składzie: Henryk Leliwa-Roycewicz, Zdzisław Kawecki i Seweryn Kulesza;

[madohora]

Czwarte miejsce zespołowo na Igrzyskach Olimpijskich w Seulu w 1988 roku;

[madohora]

Mistrzostwo Europy Mariana Babireckiego na koniu Volt w 1965 roku

[madohora]

[madohora]

Wszechstronny Konkurs Konia Wierzchowego (WKKW), konkurencja jeździecka składająca się z 3 prób rozgrywanych w 3 kolejnych dniach na tym samym koniu: próby w ujeżdżeniu konia, terenowej próby wytrzymałości oraz konkursu skoków przez przeszkody;
próba terenowa jest podzielona na 4 odcinki: bieg po drogach i ścieżkach (ok. 10 km z prędkością co najmniej 240 m/min.), steeple-chase (4200 m, tempo 600 m/min.), ponowny bieg po drogach i ścieżkach oraz bieg przełajowy, tzw. cross (do 8100 m, tempo 570 m/min.); od 1912 WKKW jest konkurencją olimpijską; od 1953 mistrzostwa Europy, od 1966 mistrzostwa świata.

[madohora]

[madohora]

steeple-chase [stị:plczeıs; ang.], konny wyścig z licznymi przeszkodami: płotami, rowami (suchymi i napełnionymi wodą), żywopłotami, wałami ziemnymi i kamiennymi;
najważniejsze wyścigi: Grand National rozgrywany od 1837 na torze Aintree pod Liverpoolem (dł. trasy ok. 7,2 km) oraz Wielka Pardubicka rozgrywana od 1874 w Czechach (dł. trasy ok. 7 km); dawniej nazwy s.-ch. używano także do określenia lekkoatletycznych biegów przełajowych z przeszkodami.

[madohora]

zaprzęg, zestaw złożony z żywej siły pociągowej (konie, osły, muły, bydło, psy, renifery, słonie), z uprzęży i pojazdu lub narzędzia roln., kierowany przez powożącego;
zaprzęgi są zróżnicowane ze względu na przeznaczenie, zwyczaje, modę, epokę, rejon; zależnie od przeznaczenia rozróżnia się: zaprzęg towarowy (gospodarski, wojsk., transport.) i zaprzęgi osobowe (jednokonne, w parę — 2 konie obok siebie lub jeden za drugim, w trójkę, czwórkę, w piątkę i szóstkę); powożący kieruje zaprzęgiem przeważnie siedząc, najczęściej na podwyższeniu, tzw. koźle; zaprzęgi sportowe: kłusak w sulce i zaprzęg myśliwski.

[madohora]

[madohora]

powożenie zaprzęgami, konkurencja jeździecka 2- i 4-konnych zaprzęgów, złożona z 3 prób: ujeżdżenia, maratonu, konkursu zręczności powożenia
ujeżdżenie polega na punktowanym przejeździe po czworoboku, bierze się pod uwagę m.in. dokładność wykonywanych zakrętów, płynność zmian chodów, podporządkowanie się koni woli powożącego; maraton jest próbą terenową na trasie do 40 km z naturalnymi i sztucznymi przeszkodami, oceniany przez sędziego towarzyszącego powożącemu; konkurs zręczności powożenia polega na punktowanym przejeździe przez ok. 20 bramek (tylko nieco szerszych od osi pojazdu) ustawionych na hipodromie; o zwycięstwie decyduje suma punktów uzyskanych w poszczególnych próbach; z Polaków największe sukcesy odnosili R. Wodkowski, R. Kusz i Z. Waliszewski).

[madohora]

[madohora]

Powożenie – jedna z najstarszych konkurencji jeździeckich, obecnie jest jedną z 7 dyscyplin wspieranych przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI). W dyscyplinie tej powożący siedzi w pojeździe zaprzęgowym i kieruje koniem, parą lub czwórką koni

[madohora]

Konie zaprzęgnięte w dwukołowe wozy obecne były już w starożytnym Egipcie, o czym świadczą datowane na XI w. p.n.e. płaskorzeźby, przedstawiające sceny z uroczystości, igrzysk oraz bojów. Wyścigi zaprzęgów były także popularne w starożytnej Grecji, począwszy od 680 roku p.n.e. Już podczas XXV olimpiady greckiej rozgrywano wyścigi kwadryg. Wyścigi zaprzęgów stanowiły bardzo atrakcyjną część programu olimpiad. Ich kontynuacją w czasach późniejszych były rzymskie wyścigi rydwanów

[madohora]

W XVIII wieku powożenie zostało uznane za sport w Anglii, dzięki działaniom ówczesnego księcia Walii, późniejszego króla Jerzego IV. W XX wieku ważnym propagatorem tej dyscypliny był Filip, książę Edynburga, który w latach 70.- 80. był zawodnikiem powożenia (zaprzęgi czterokonne) oraz przewodniczącym FEI

[madohora]

Organizacja FEI rozpoczęła rozgrywanie zawodów w powożeniu w roku 1970. Powożenie było w kolejności czwartą dyscypliną uznaną przez tę organizację. W rozwój i uznanie dyscypliny przez FEI ważny wkład mieli członkowie Polskiego Związku Jeździeckiego: Eryk Brabec i Czesław Matławski. Pierwsze przepisy utworzono wcześniej na podstawie przepisów dla dyscypliny wszechstronnego konkursu konia wierzchowego (WKKW)

[madohora]

Początki ważniejszych imprez datują się na lata

[madohora]

1972 – Mistrzostwa Świata w zaprzęgach czterokonnych (kolejne w lata parzyste),

[madohora]

1983 – Mistrzostwa Europy w zaprzęgach parokonnych (jedyne),

[madohora]

1985 – Mistrzostwa Świata w zaprzęgach parokonnych (kolejne rozgrywane w lata nieparzyste),

[madohora]

1998 – Mistrzostwa Świata w zaprzęgach jednokonnych (kolejne planowane w lata parzyste).

[madohora]

[madohora]

Konkurs A – ujeżdżenie

Celem tego konkursu jest ocena regularności, swobody, harmonii, impulsu i prawidłowości ruchu koni. Ważna jest również dokładność, precyzja oraz wygląd zawodnika i jego zaprzęgu (strój, uprząż, prezencja). Konkurs ten rozgrywany jest na placu (czworoboku) o wymiarach 100 × 40 m. Zaprzęg wykonuje określony program składający się z figur w stępie i w kłusie

[madohora]

Konkurs B – maraton

Celem tego konkursu jest ocena stanu wytrenowania, zwinności i wytrzymałości koni, ocena wyczucia tempa, odległości oraz zręczności powożenia zawodnika. Trasa pełnego maratonu składa się z pięciu odcinków i nie przekracza 22 km. W ostatnim etapie oznaczonym literą E, należy w dowolnym tempie pokonać od 5 do 8 przeszkód. O zwycięstwie w konkursie B decyduje szybkość, precyzja i prawidłowość jazdy. Używa się bryczki o specjalnej konstrukcji, typu „maratonowego” (tzw. maratonówki), innej niż w konkursie A i C

[madohora]

Konkurs C – zręczność powożenia

Celem jest ocena kondycji, posłuszeństwa i elastyczności koni po maratonie (konkursie B) oraz precyzji powożącego. Konkurs ten jest rozgrywany na placu, gdzie ustawione są przeszkody o ściśle określonych wymiarach. Obowiązuje ten sam pojazd i ubiór zawodnika i luzaka, jak w konkursie A. Z powodu rozmiaru przeszkód tego konkursu, obowiązują przepisowe wymiary powozu

[madohora]

Dyscyplina sportu dla niepełnosprawnych

Od 2006 roku organizacja FEI zarządza także zawodami w powożeniu dla osób niepełnosprawnych i jest jedyną międzynarodową federacją sportową, która nadzoruje obie odmiany konkurencji. Obywają się parajeździeckie imprezy sportowe o zasięgu krajowym i międzynarodowym. Podobnie jak w dyscyplinie ujeżdżenia, ogólne zasady rozgrywania konkursów pozostają niezmienione, a w określonych sytuacjach dopuszcza się używanie sprzętu pomocniczego. Grupy współzawodników są dobierane w zależności od ich sprawności fizycznej, dzięki czemu możliwe jest ocenianie przebiegu koni bez względu na niepełnosprawność powożących

[madohora]

Pierwsze Mistrzostwa Polski w Powożeniu datują się na lata:
1979 w zaprzęgach czterokonnych,
1985 w zaprzęgach parokonnych,
1998 w zaprzęgach jednokonnych.

[madohora]

W Polsce odbyło się również kilka imprez międzynarodowych w latach:
1975 – Mistrzostwa Europy w Powożeniu Zaprzęgami Czterokonnymi w Sopocie,
1995 – Mistrzostwa Świata w Powożeniu Zaprzęgami Parokonnymi w Poznaniu,
2007 – Mistrzostwa Świata w Powożeniu Zaprzęgami Parokonnymi w Warce,
2008 – Mistrzostwa Świata w Powożeniu Zaprzęgami Jednokonnymi w Jarantowie.

[madohora]

Polskie zaprzęgi w dyscyplinie powożenia przez wiele lat zajmowały silną pozycję na arenie międzynarodowej, na co wskazują wysokie pozycje rankingowe Mistrzostw Świata dla wszystkich trzech rodzajów zaprzęgów. Polską rasą odnoszącą sukcesy w powożeniu są konie śląskie.

[madohora]

POWOŻENIE

[madohora]

[madohora]

Ze względu na różne stopnie niepełnosprawności zawodników, powstał składający się z czterech poziomów sprawnościowych system klasyfikacyjny, opracowany przez Chris Meaden z Wielkiej Brytanii:

[madohora]

poziom 1a: jazda stępem,
poziom 1b: jazda stępem i krótkie odcinki jazdy kłusem,
poziom 2: jazda stępem i kłusem,
poziom 3: jazda stępem, kłusem i galopem,
poziom 4: jazda stępem, kłusem i galopem, chody boczne.

[madohora]

Aby rywalizacja była sprawiedliwa, każdy zawodnik przed rozpoczęciem startów w zawodach poddawany jest procedurze klasyfikacyjnej. Polega ona na godzinnym badaniu lekarskim i ważna jest przez pięć lat od daty badania. W razie trudności w zaklasyfikowaniu, klasyfikator może poprosić zawodnika o zaprezentowanie swojego treningu, jednak są to sporadyczne przypadki. Badanie jeźdźca na koniu służy wyłącznie ocenie jego sprawności, aktualny poziom umiejętności jeździeckich nie jest brany pod uwagę.

[madohora]

Na zawodach ogólnopolskich istnieją dwie grupy, do których przydziela się jeźdźców: grupa A i grupa B. Dla grup tych prowadzona jest osobna klasyfikacja wyników. W grupie A, w której zawodnicy startują zgodnie z poziomem klasyfikacyjnym, „można stosować wyłącznie wyposażenie pomocnicze, które zostało wymienione w karcie klasyfikacyjnej zawodnika”. W grupie B startują zawodnicy pozostali oraz wszyscy, którzy wykonują program z asekuracją; w grupie tej „każdorazowo przed zawodami należy wymienić stosowane wyposażenie pomocnicze”. Według regulaminu rozgrywania krajowych zawodów w paraujeżdżeniu od marca 2013 istnieje również podział zawodników z grupy A na Juniorów i Seniorów. Juniorzy wykonują prostsze programy

[madohora]

[madohora]

Styl western, czy też western riding powstał w Ameryce, podczas pracy z końmi na farmach i ranczach. W Polsce pojawił się przede wszystkim za sprawą ośrodków Furioso należącego do Alexa Jarmuły oraz Western City Jerzego Pokoja Charakteryzują go duże, głębokie siodła, które wymuszają u jeźdźca pełny dosiad. Zapewniają one duży komfort i wygodę dla jeźdźca w trakcie użytkowania konia

[madohora]

Zwierzęta wykorzystywane do tego stylu są zwykle stosunkowo małe, o zwartej budowie oraz wytrzymałe, zdolne do pracy przez cały dzień. Charakterystyczny jest także strój jeźdźca, w którego skład wchodzi tradycyjny kapelusz, dżinsy oraz koszula

[madohora]

Jedyna dyscyplina jeździecka w tym stylu, uznana przez FEI to reining

[madohora]

[madohora]

Western riding – styl jazdy konnej wywodzący się z potrzeby użytkowania koni przez mieszkańców kontynentu amerykańskiego, podczas pracy na farmach i ranczach. W porównaniu do klasycznego (tzw. angielskiego) stylu jazdy, western riding różni się sposobem wyszkolenia konia i jazdy na nim, jak również sprzętem jeździeckim i strojem. Jazda w tym stylu odbywa się na zupełnie luźnych wodzach w subtelnej i delikatnej komunikacji z perfekcyjnie wyszkolonym koniem. Przez cały okres treningu uczy się konia reagować na coraz lżejsze pociągnięcia za wodze i stopniowo zbliża się ręce coraz bliżej do siebie. Prowadzenie konia odbywa się na zasadach neck reining (przykładanie wodzy do szyi konia) dając efekt komunikacji z koniem przy użyciu jednej ręki.

[madohora]

W 1990 roku powstało stowarzyszenie „VAQUEROS-Wielkopolski Klub Miłośników Jazdy Western” organizujący szkolenia i zawody Western riding. Twórcą Klubu jest Marek Breś.

[madohora]

W 1992 roku powstał ośrodek Western Riding Training Center FURIOSO w Starych Żukowicach, powołany przez Annę i Aleksandra Jarmułów.

[madohora]

W 1998 roku zostało założone przez Aleksandra Jarmułę i Wojciecha Adamczyka, z inicjatywy Jerzego Pokoja (twórcy Western City), „Polskie Stowarzyszenie Western Riding” oparte o ośrodek westernowy „Furioso” w Starych Żukowicach koło Tarnowa.

[madohora]

2002 roku powstała „Polska Liga Western i Rodeo”, stowarzyszenie zajmujące się promowaniem westu rekreacyjnego i sportowego.

[madohora]

W jeździe w stylu Western riding, używa się innego sprzętu, niż w stylu klasycznym. Siodło westernowe (a właściwie kulbaka westernowa) jest głębsze od tradycyjnego i ma wysokie łęki, zapewniające wygodny dosiad i oparcie podczas pracy z lassem. Posiada ono z przodu tzw. horn (róg) służący do przytrzymania się w przypadku gwałtownych manewrów oraz do wiązania liny w konkurencjach z cielakami.

[madohora]

Istnieje cała gama siodeł kowbojskich, różniących się masą, głębokością i rozmiarem rożka, dobieranych w zależności od czasu i terenu użytkowania. Wzór siodła zależy od rodzaju jazdy: inne do pracy z lassem, inne do wydzielania krów ze stada, jeszcze inne w różnych dyscyplinach sportowych. Istnieją także siodła typu wszechstronnego oraz do pracy na ranczach.

[madohora]

Siodła kowbojskie często są zdobione. Skórę wytłacza się w roślinne wzory i okuwa mosiądzem lub srebrem. Na południowym zachodzie Stanów Zjednoczonych strzemiona okrywano dodatkowo tzw. tapaderos – rodzajem skórzanego pokrowca chroniącego buty przed kolczastymi krzewami, deszczem i śniegiem.

[madohora]

W jeździe westernowej stosuje się przeważnie kiełzno typu pelham. Przy doborze odpowiedniego kiełzna, należy pamiętać o różnorodności ich budowy i funkcjonalności. Istotnymi cechami są długość i kształt czanek, oraz kształt wędzidła. W stylu western stosuje się również bosal (do szkolenia młodych koni) i hackamore, bezwędzidłową uzdę działającą przy pomocy dźwigni na żuchwę konia. W trakcie zawodów, jeździec jest ubrany w jeansy, koszule z długim rękawem oraz kapelusz. Elementem opcjonalnym są czapsy.

[madohora]

W konkurencjach tzw. westu sportowego najważniejsze jest zaprezentowanie technicznych możliwości konia oraz dokładność wykonania zadań. Najważniejsze konkurencje to:
reining (jedyna westernowa konkurencja uznana przez FEI)
super horse
trail
western horsemanship

[madohora]

Konkurencje szybkościowe rozgrywane są na czas. Szybkość przejazdy konia decyduje o wygraniu danej konkurencji. W ich skład wchodzą:
barrel racing
pole bending

[madohora]

Są to konkurencje rozgrywane z różnego rodzaju bydłem domowym; jego wielkość i wiek zależy od konkretnej konkurencji. Wśród nich znajdują się:
alley
calf roping
cutting
ranch sorting
working cow horse
steer wrestling
steer wrestling – zmodyfikowany
team penning

[madohora]

Extrema Cowboy Race – bieg terenowy połączony z przeszkodami i zadaniami z konkurencji superhorse
Cup Race – trudniejsza wersja barrel race; oprócz szybkości istotnym elementem jest precyzja kierowania w pełnym galopie oraz zgranie konia z zawodnikiem; występuje tutaj strefa i czynnik dyskwalifikacji
Keyholle Race – konkurencja na czas wykorzystująca elementy z reiningu
Shooting Race – konkurencja strzelecko-jeździecka

[madohora]

Western riding jest bardzo ściśle powiązany z zawodami rodeo, w trakcie których wykorzystuje się konie szkolone w tym stylu jazdy. W trakcie zawodów rodeo, istotna jest dodatkowa umiejętność pracy z bydłem, rzucania lassem, czy ujeżdżanie koni i byków.

[madohora]

Western riding jest sportem, mającym swoje korzenie w Ameryce Północnej, co spowodowało przyjęcie modelu związków sportowych typowego dla Stanów Zjednoczonych, czyli istnienia wielu konkurencyjnych organizacji zajmujących się organizowaniem zawodów i rozwoju sportów

[madohora]

polskie:
Polska Liga Western i Rodeo
Stowarzyszenie Sportowe Western Riders
Polish Quarter Horse Association
Wielkopolski Klub Miłośników Jazdy Western – Vaqueros
międzynarodowe:
American Quarter Horse Association
National Reining Horse Association
Extreme Cowboy Association
Cowboy Munted Shooting Association
W związku z tym, że reining jest pokazową dyscypliną olimpijską, przeprowadzaniem jej zajmuje się również Międzynarodowa Federacja Jeździecka.

[madohora]

[madohora]

Stare Żukowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, w gminie Lisia Góra. Jest największą wsią w gminie o powierzchni 19,31 km2

[madohora]

W Starych Żukowicach urodzili się: Adam Pytel (nauczyciel, polityk)[4], Stefan Jaracz (aktor, pisarz, założyciel i dyrektor teatru Ateneum w Warszawie), Dariusz Zagórski (piłkarz).

[madohora]

We wsi funkcjonuje parafia Matki Bożej Częstochowskiej.

[madohora]

Ochotnicza Straż Pożarna w Starych Żukowicach została założona prawdopodobnie w 1908. W 1997 roku jednostka została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego.

[madohora]

[madohora]

Lasso – sznur lub rzemień zawiązany w ten sposób że na jednym końcu znajduje się zaciskającą się pętla, wykorzystywany przez amerykańskich hodowców koni, kowbojów, myśliwych i pasterzy do chwytania zwierząt

[madohora]

Pelham – w jeździectwie rodzaj wędzidła, którego działanie wspomagane jest przez zastosowanie dźwigni (przy pomocy czanki). Pehlam jest kiełznem podobnym do munsztuka, lecz łagodniejszym w działaniu, a jednocześnie silniejszym od wędzidła zwykłego. Do jego stosowania nie jest potrzebne specjalne ogłowie, ale w odróżnieniu od zwykłego wędzidła, paski przypina się do specjalnych czanek (górnych i dolnych)

[madohora]

Pelham składa się z :
czanek, do których przypina się wodze,
ścięgierza (wędzidła) różnych rodzajów,
łańcuszka (lub paska) zapinanego pod szczęką konia

[madohora]

Pehlam stosuje się wraz z jedną lub z dwiem parami wodzy. Przy zastosowaniu dwóch par wodzy, możliwe jest osobne działanie częścią wędzidłową i czankami. Przy zastosowaniu jednej wodzy, działanie łączy i uśrednia oba elementy

[madohora]

Przy stosowaniu pelhamu, ważne jest właściwe dopasowanie łańcuszka. Powinien on być ułożony pod szczęką konia płasko na całej długości i nie wywierać żadnego nacisku, gdy wodze nie są napięte

[madohora]

Nie należy używać go przy szkoleniu młodych koni ani podczas nauki jazdy.

[madohora]

Pelham do jazdy western jest rodzajem stosowanego w niej munsztuka. Wyróżnia się tym, że przy części wkładanej do końskiego pyska występują dodatkowe pierścienie do mocowania dodatkowych wodzy

[madohora]

[madohora]

Łęk – element stelażu siodła. W stelażu siodła terlicowego wyróżnia się łęk przedni – ograniczający siodło od przodu; jest on wygięty w łuk, pod którym znajduje się miejsce na kłąb konia.
Element ten nie powinien w żadnym wypadku dotykać końskich pleców podczas jazdy, ponieważ grozi to odbiciem lub otarciem kłębu konia.
Łęk tylny ogranicza siodło od tyłu i jest również wygięty w łuk – dłuższy i bardziej płaski od łęku przedniego.

[madohora]

[madohora]

Czapsy - rodzaj długich, najczęściej wykonanych ze skóry ochraniaczy na nogi jeźdźca.

[madohora]

Często spotykana część stroju kowbojów w westernach to typ westernowy. Osłaniają łydki, kolana i uda. Sięgają od stopy do pachwiny.

[madohora]

[madohora]

Reining – konkurencja jeździecka w stylu westernowym polegająca na jak najdokładniejszym przejechaniu zadanej trasy (zwanej w reiningu schematem, ang. pattern). Cały przejazd wykonuje się w galopie, prowadząc konia jedną ręką. Reining jest często nazywany ujeżdżeniem w stylu western

[madohora]

W Reinigu jest dostępnych 11 patternów. Wszystkie one składają się z tych samych elementów, wymienionych poniżej, ułożonych w różnej kolejności.

[madohora]

Koła — wykonywanie idealnie okrągłych kół w galopie. Rozróżnia się małe koła jechane powoli, oraz duże koła, przejeżdżane szybko.

[madohora]

Lotna zmiana nogi — wykonanie lotnej zmiany nogi na którą koń galopuje, dokładnie na środku areny.

[madohora]

Roll back — szybkie obrócenie na zadzie po uprzednim zatrzymaniu konia.

[madohora]

Spin — szybkie obroty konia na tylnej wewnętrznej nodze. Dobrze zrobiony koń nie powinien odrywać nogi od podłoża w czasie wykonywania spinu. Koń wykonuje 4 obroty w prawo i 4 w lewo – w niektórych schematach 4 i 1/4 w lewo.

[madohora]

Sliding stop — zatrzymanie konia z galopu, koń powinien pochylić zad, wyciągnąć szyję i prześlizgnąć się na tylnych nogach (im dalej tym lepiej). Właśnie do tej figury reinerzy zakładają swoim wierzchowcom ochraniacze na tylne nogi.

[madohora]

Cofanie — cofnięcie konia o minimum 3 metry.

[madohora]

[madohora]

Rodeo – sport wywodzący się z pracy z bydłem, głównie w USA, a także w Hiszpanii i Australii. Bazuje ono na umiejętnościach wymaganych w pracy kowbojów. Konkurencje, w większości rozgrywane z końskich grzbietów, mają sprawdzać umiejętności i refleks zawodników. Rodeo jest ściśle powiązane z Western riding.

[madohora]

[madohora]

Koń śląski (niem. Schlesisches Warmblut) – rasa koni powstała na bazie koni z terenów Dolnego i Górnego Śląska. Rasa ta odnosi duże sukcesy jako konie zaprzęgowe w dyscyplinie powożenia. Współcześnie rasa ta występuje w dwóch typach: starym i nowym.

[madohora]

Planowa hodowla tych koni rozpoczęła się w XIX wieku w stadach ogierów w Lubiążu i Koźlu. Miejscowe klacze, mające często orientalnych przodków, kojarzono z ogierami oldenburskimi i wschodniofryzyjskimi, będącymi najmasywniejszymi niemieckimi końmi gorącokrwistymi. W latach 1880-1939 ukształtowano hodowlę konia w typie konia oldenburskiego, choć szlachetniejszego i suchszego

[madohora]

Po II wojnie światowej rasę utrzymano poprzez dolew krwi koni oldenburskich. Dzięki zamiłowaniu hodowców oraz możliwości użytkowania roboczego w rolnictwie, rasa przetrwała na Śląsku, a także zyskała popularność w Polsce południowo-wschodniej. Ważnymi ośrodkami hodowlanymi stały się Stada Ogierów w Koźlu oraz Stado Ogierów w Książu

[madohora]

Konie o łagodnym usposobieniu, wydajnych i eleganckich chodach, chętnie pracujące z człowiekiem

[madohora]

Koń ten odznacza się masywną, lecz harmonijną budową ciała. Głowa duża, ciężka i koścista, dopuszcza się profil garbonosy. Ganasze powinny być duże i wyraźne. Długa i mocno umięśniona szyja, mocna niepodkasana kłoda i mocny grzbiet. Zad szeroki, umięśniony, lekko skośny lub prosty. Szeroka i głęboka pierś. Kończyny o szerokich nadpęciach i suchych stawach, kopyta proporcjonalne. Umaszczenie gniade, ciemnogniade, skarogniade i kare, ewentualnie siwe. Wysokość w kłębie u klaczy: 158–168 cm, u ogierów: 160–170 cm

[madohora]

Typ wierzchowy, lżejszy i bardziej szlachetny od konia typu starego. Delikatniejsza głowa, dłuższa i bardziej wyniosła szyja, bardziej skośna łopatka i zad. Wysokość w kłębie u klaczy: 162–168 cm, u ogierów: 164–170 cm

[madohora]

Konie śląskie przyczyniły się do wielu sukcesów polskiego powożenia. Władysław Adamczak, startujący w barwach klubu działającego przy ówczesnym SO Książ, powożąc końmi śląskimi zdobył m.in. brązowy medal zespołowo w 1980 roku na Mistrzostwach Świata w Windsorze w Wielkiej Brytanii oraz brązowy medal indywidualnie i srebrny zespołowo na Mistrzostwach Europy w Zug w 1981 roku. Koni śląskich używał w powożeniu także Czesław Konieczny, zdobywca m.in. brązowego medalu na MŚ w powożeniu parami w 1987 roku w Riesenbeck w Niemczech, a także srebrnego zespołowo i IV miejsca indywidualnie na MŚ w 1995 roku w Poznaniu. W roku 2010, powożąc ogierem śląskim Lokan, srebrny medal w MŚ w Powożeniu Zaprzęgami Jednokonnymi zdobył Bartłomiej Kwiatek z Sudeckiego Ludowego Klubu Sportowego Książ[3]. Konie śląskie znajdują się również w czołówce podczas imprez krajowych

[madohora]

Konie śląskie w nowym, lżejszym typie odgrywają bardzo ważną rolę w promocji tej rasy na arenie międzynarodowej poprzez udział w zawodach powożenia na całym świecie. Rasa ta jest bardzo ceniona przez wielu wybitnych powożących. Jednym z najlepszych koni w zaprzęgu jednego z najznakomitszych powożących wszech czasów Michaela Freunda był koń tej rasy Janosz po Lix

[madohora]

Rasa ta jest też użytkowana w jeździe rekreacyjnej, a dawniej w także w ujeżdżeniu i skokach przez przeszkody

[madohora]

Coroczne zaprzęgowe próby dzielności ogierów śląskich
Próby zaprzęgowe dzielności klaczy,
Krajowy Czempionat Koni Śląskich,
Wystawy w Siedlcu, Porębie i Poznaniu w ramach Krajowej Wystawy Zwierząt Hodowlanych Polagra-Farm[

[madohora]

Od II wojny światowej do dnia dzisiejszego rasa ta poddana została kilku programom hodowlanym. Hodowla powojenna opierała się na hodowli w sektorze państwowym wspomaganym przez rozdrobnioną hodowlę prywatną. Po przemianach politycznych lat 80 XX w. sytuacja uległa znacznym zmianom i większa część koni znajduje się w posiadaniu prywatnym

[madohora]

Konie te hodowane są w czystości rasy głównie na terenie Górnego i Dolnego Śląska, oraz w Polsce południowo-wschodniej. Centrum hodowlanym jest Stado Ogierów Książ i działająca przy nim stadnina koni. Konie hodowane są także w dużych gospodarstawch rolnych

[madohora]

Obecnie występują dwa trendy w hodowli tej rasy:
utrzymanie odpowiedniej ilości materiału genetycznego konia śląskiego w starym typie;
hodowla konia śląskiego w nowym typie konia wierzchowego

[madohora]

Obecnie do ksiąg stadnych tej rasy mogą być wpisywane tylko konie wywodzące się od przodków wpisanych do ksiąg koni ras śląskiej i oldenburskiej (hodowanych w czystości rasy – w starym typie). Za konie tej rasy uważa się również konie pochodzące od przodków wpisanych do ksiąg rasy pełnej krwi angielskiej. Dla koni śląskich w starym typie dopuszcza się udział do 4 przodków pełnej krwi angielskiej w 3 pokoleniu, dla koni w nowym typie – do 6 przodków

[madohora]

Obecnym centrum hodowlanym tej rasy jest obszar Dolnego Śląska (dawny obszar województwa jeleniogórskiego). Do najbardziej cenionych hodowców należą: Ryszard Szorc, Jan Krzecki, Dariusz Smichura, Władysław Salwa, Antoni Barski, Adam Dymitroca, Marcin Szelest, Jan Karmelita, Andrzej Pasternak

[madohora]

Okres ten napiętnowany był wieloma trudnościami spowodowanymi zawirowaniami wojennymi, które wywarły negatywny wpływ na hodowlę. Spowodowane było to przede wszystkim zaginięciem znacznej części dokumentacji hodowlanej, jak również trudnościami w ustaleniu pochodzenia uratowanej populacji. Po uporządkowaniu całej sytuacji i ustaleniu celów hodowlanych przystąpiono do planowej hodowli. Nie ma wielu fotografii tej rasy z tamtego okresu

[madohora]

Zastosowano ogiery wywodzące się z oldenburdzkich linii hodowlanych, wśród których największy wpływ wywarły: Holdek, Diebitsch, Ulan, Rittmeister i Firley. Należy wspomnieć o kilku innych ogierach takich jak: Skat, Marokko i Bruno, który jest ojcem matki wspaniałego Haka, o którym mówiono wśród hodowców, że: „Jak po Haku, to będzie ciągnąć z zawiązanymi oczyma

[madohora]

[madohora]

Koń oldenburski (oldenburg, oldenburger) - rasa konia gorącokrwistego wyhodowana w XVII wieku, głównie dzięki wysiłkom księcia Antona Günthera von Oldenburg

[madohora]

Koń oldenburski to najcięższa spośród niemieckich ras gorącokrwistych. Współcześnie jest to nowoczesny koń sportowy z cechami wskazującymi na uszlachetnianie rasami lżejszymi. Jest on szczególnie przydatny do skoków przez przeszkody.

[madohora]

Rasa powstała w XVII wieku w regionie Oldenburg i Fryzji Wschodniej i opierała się na starych fryzyjskich koniach z regionu między Wezerą a granicą holenderską. Powstanie rasy przypisuje się księciu Antonowi Güntherowi von Oldenburgowi, który importował, uważane wówczas za najlepsze i najcenniejsze w Europie, konie hiszpańskie i neapolitańskie, posiadające krew berberską

[madohora]

Była to rasa koni wozowych, oraz do wykorzystania w rolnictwie. Przez stulecia hodowcy dostosowywali rasę do rynku, wybierając konie z najlepszymi cechami i prowadzili selektywną politykę hodowlaną, by zapewnić jednorodny typ. W XVII wieku Oldenburger miał typowy wysoki chód koni powozowych. Jego ramiona były na wystarczająco strome, by leżało na nich chomąto. W przeciągu kolejnych stu lat stał się eleganckim koniem do jazdy konnej i powożenia. Początek rasie dał w roku 1572 ogier półkrwi "Kranich" pochodzący z najlepszej linii hiszpańskiej i klacze fryzyjskie. Wyglądem przypominał on konia rasy kladrubskiej

[madohora]

Konie tej rasy mają głowę o profilu prostym lub lekko garbonosym osadzoną na dobrze osadzonej i uformowanej szyi. Łopatki konia są długie i skośne. Kłąb jest mocny o średniej długości, czasami nieco miękki grzbiet. Zad u koni występuje lekko ścięty i muskularny. kłoda – szeroka i głęboka

[madohora]

kończyny u konia są suche i silne. Rasa ma dobrą mechanikę ruchu we wszystkich chodach.

[madohora]

Umaszczenie zwykle skarogniade, kare lub gniade, rzadziej kasztanowate czy siwe

[madohora]

Hodowlę ukierunkowano na nowoczesny typ konia sportowego.

[madohora]

[madohora]

Koń andaluzyjski, Pura Raza Española (skrót PRE) – jedna z rasy koni gorącokrwistych, a jednocześnie jedna z najsławniejszych ras z Hiszpanii. Koń andaluzyjski pochodzi z Półwyspu Iberyjskiego i rozpowszechnił się w całej Europie

[madohora]

Jest to koń średniej wielkości z wysoko osadzoną szyją, o prostym profilu głowy i często pofalowanej grzywie i włosach ogona. Szyja jest zwykle dość gruba, ładnie łukowato wygięta, zgrabnie osadzona na dobrych, skośnie opadających łopatkach. Koń ma głowę o prostym lub lekko wypukłym profilu, z szerokim czołem i dużymi oczyma. Klatka piersiowa jest szeroka i głęboka, kłoda owalna, grzbiet zwarty oraz krótki, a zad dobrze umięśniony, z nisko osadzonym grubym ogonem. Koń posiada dobrą prezencję i taką samą akcję, w której zawiera ruch z wysokim unoszeniem kończyn, używany podczas parad, nazywany paso de andatura. Wzrost waha się od 150 do 160 cm

[madohora]

Jest to koń spokojny i cierpliwy, łagodny i inteligentny o wyrównanym temperamencie, bardzo mocno przywiązujący się do człowieka, doskonały do jazdy w siodle. Był używany podczas Korridy.

[madohora]

Najczęściej występuje maść siwa i siwa jabłkowita, ale także gniada, kara, izabelowata. Spotykane są też konie kasztanowate i derszowate.

[madohora]

Oficjalna nazwa andaluzów brzmi Pura Raza Española co oznacza "czysta rasa hiszpańska". W XVI-XVIII wieku konie tej rasy nazywano Dzianetami. Skrót od pełnej nazwy to P.R.E.. Szkolenia skierowane są przede wszystkim na klasyczne ujeżdżenie, do którego konie te są szczególnie przydatne. Dzięki ich imponującemu wyglądowi i dumnej postawie są wykorzystywane od wieków na corridach i podczas parad hiszpańskich świąt narodowych. Są silne.

[madohora]

Rasy jak alter real, lusitano, peninsula, zapatero i andaluzyjska mogą być określane wspólnym mianem koni iberyjskich, gdyż tak naprawdę są one ze sobą blisko skoligacone i prezentują podobne charakterystyki.

[madohora]

W Europie cechy andaluzyjczyka obserwuje się u koni holsztyńskich, fryderyksborskich, kladrubskich, lipicańskich, fryzyjskich, oldenburgów, hackneyów, starych koni normańskich i kłusaków orłowskich, a w Ameryce u Quarter Horse'a oraz Criollo.

[madohora]

Istnieją trzy teorie próbujące wyjaśnić jej korzenie. Pierwsza głosi, że u podstaw rasy leżały konie berberyjskie i arabskie sprowadzone do Hiszpanii przez Maurów w VIII wieku. Zwierzęta te skrzyżowane z miejscowym stadem dały początek andulazyjskiemu. Druga teoria mówi, że rasa pochodzi od 2000 klaczy nubijskich przywiezionych do Hiszpanii przez kartagińskiego wodza Hasdrubala. Ostatnia sugeruje, że protoplastą rasy mógł być Equus Ibericus, który miał również udział w rozwoju konia berberyjskiego. Jedno nie budzi najmniejszych wątpliwości – jest to rasa niezwykle stara.

[madohora]

[madohora]

Criollo - jedna z ras konia domowego.

[madohora]

Jest to brazylijska odmiana Mangalargi. Rasa ta rozwinęła się w Ameryce Południowej z koni sprowadzonych w XVI wieku przez Hiszpanów. Dzisiaj koń Criollo znany jest w Chile jako Caballo Chileno (koń chilijski), Gujira w Kolumbii, Llamero w Wenezueli i Paso w Peru. Głównymi podtypami są Morochuco w Andach, Crioulo, Mangalarga i Campolino (wszystkie w Brazylii) oraz Costeño w Peru.

[madohora]

Konie te użytkuje się głównie pod siodło.

[madohora]

Mogą mieć praktycznie każde umaszczenie, przeważnie z białymi odmianami, choć brazylijski typ Mangalarga jest zwykle ciemnosiwy, dereszowaty lub kasztanowaty.
Średnia wysokość w kłębie to 142 cm do 152 cm.

[madohora]

[madohora]

Hackney – jedna z ras konia domowego. Jest potomkiem brytyjskich kłusaków. Jest to stosunkowo nowa rasa, wyhodowana w ciągu XX wieku, na bazie ras norfolk roadster i yorkshire roadster, a uszlachetnionego domieszką krwi koni arabskich i pełnej krwi angielskiej.

[madohora]

Jest to wdzięczny koń, poruszający się z wielką gracją, o wysokich chodach, nadający się do lekkiego zaprzęgu. Niegdyś nazwa tej rasy miała dość pejoratywne znaczenie, ponieważ konie zaprzęgane były do różnego rodzaju pojazdów, między innymi ciągnęły omnibusy i inne zwykłe pojazdy. Powoli jednak wygląd zewnętrzny hackneya został uszlachetniony i powstała forma współczesna, popularna nie tylko w Wielkiej Brytanii, ale także w Ameryce Północnej. Często używany jest do poprawiania wyglądu i możliwości innych ras, zwłaszcza kłusaków i lekkich koni zaprzęgowych.
Wysokość w kłębie wynosi 1,42 – 1,60 m.

[madohora]

[madohora]

Hackney (Hackney Pony) – kuc dzielący księgę stadną z większym koniem tej samej rasy, W dużym stopniu ma też z nim wspólnych przodków - kłusaki z Norfolk i Yorkshire (z XVIII i XIX wieku). Nie jest to rasa zwykłych małych koni, lecz prawdziwych kuców z typowym dla nich charakterem. Dzięki ciekawemu i bardzo charakterystycznemu sposobowi ruchu rasę tę można obecnie często spotkać na różnego rodzaju pokazach. Wysokość w kłębie 122-140 cm.

[madohora]

Rasa Hackney jest dziełem hodowcy Christophera Wilsona z Kirkby Lonsdale w Kumbrii. Około roku 1880 stworzył on wyróżniający się typ kuca, oparty na miejscowych kucach fell przekrzyżowanych rasą welsh. Czołowym ogierem Wilsona był Sir George, rasy yorkshire trotter, mający w rodowodzie (poprzez słynnego Norfolk Phenomenon) pierwszego liczącego się konia wyścigowego Flying Childers. Żeński przychówek Sir George'a był kojarzony wstecznie z ojcami w celu wytworzenia kuców o atrakcyjnym ruchu w zaprzęgu. Ich wzrost limitowało zimowanie w chowie bezstajennym, co nadało im wytrzymałość i wytrwałość.
Został wykorzystany w tworzeniu kuców szetlandzkich

[madohora]

Hackney, użytkowany zaprzęgowo, charakteryzuje się wrodzonym ruchem z wysokim wyrzutem nóg. Jest odważny i wytrzymały. Wrodzoną elegancję widać przede wszystkim w zarysie głowy, a także delikatnej i jedwabistej sierści. Ma również niezbyt długi grzbiet.

[madohora]

[madohora]

Altér real – jedna z gorącokrwistych ras konia domowego, pochodząca z Portugalii. Są to konie szlachetne w typie iberyjskim, niekiedy traktowane jako odmiana koni luzytańskich. Dzięki odpowiedniej mechanice ruchu, konie te użytkowane są często w ujeżdżeniu i Wyższej Szkole Jazdy, a także w walkach z bykiem. Występują tylko w gniadym umaszczeniu

[madohora]

Rasa powstała w okręgu Alentejo w południowej Portugalii w stadninie rodu Braganza w Villa do Portel w 1748 roku poprzez skojarzenie klaczy andaluzyjskich z ogierami arabskimi. Osiem lat później stadnina została przeniesiona na obecne miejsce do Altér w Portugalii – stąd pochodzi nazwa rasy. We wczesnych latach stadnina przeżyła ciężkie chwile, łącznie z kradzieżą najlepszych koni przez wojska Napoleona w 1814 roku

[madohora]

Pod koniec wieku XIX, po nieudanych próbach odnowienia rasy poprzez krzyżowanie z rasami obcymi, rasę odnowiono dzięki ponownemu krzyżowaniu z końmi andaluzyjskimi. Na początku XX wieku stadnina w Altér została zamknięta, a jej archiwa zniszczono. Uratowano kilka koni, które dzięki inicjatywie portugalskiego hipologa dr Ruy D'Andrade umożliwiły zachowanie hodowli. W roku 1942 przekazał on państwu utrzymaną mała hodowlę koni czystych rasowo. Odnowiona w ten sposób stadnina Altér de Chao (Alter Real) stała się pieczołowicie prowadzonym obiektem prestiżowym

[madohora]

Wysokość waha się od 150 cm do 160 cm. Maść głównie gniada. Głowa sucha i wąska, profil prosty lub garbonosy. Szyja wysoko osadzona i wygieta, kłąb mało wydatny, łopatka często zbyt krótka i stroma. Grzbiet krótki i mocny. Mocny, lekko ścięty zad. Kończyny szczupłe, ale bardzo solidne, o elastyczych pęcinach i mocnych kopytach

[madohora]

[madohora]

Lusitano (koń luzytański) – jedna z gorącokrwistych ras konia domowego, pochodząca z terenów Ribatejo i Alentejo w Portugalii. Lusitano to konie paradne, użytkowane w Wyższej Szkole Jazdy oraz w walkach z bykiem; podobne do koni andaluzyjskich.

[madohora]

Bardzo znanym koniem luzytańskim był Novilheiro, który zdobywał nagrody w zawodach skoków przez przeszkody najwyższej klasy, pod słynnym jeźdźcem Johnem Whitakerem

[madohora]

Konie lutyzańskie pochodzą od kuca Sorraia. Na skutek inwazji Maurów na Hiszpanię, rodzime konie połączyły się z krwią koni berberyjskich dosiadanych przez zbrojnych z Afryki Północnej. Przodkowie obecnych lusitano, jak i koni andaluzyjskich, nazywani byli dzianetami

[madohora]

Konie o profilu garbonosym, co wyraźnie odróżnia je od koni andaluzyjskich. Szyja „łabędzia”, łopatki dobrze zbudowane. Muskularny, ścięty zad umożliwia przeniesienie ciężaru konia na nogi tylne, co jest wymaganiem wyższej szkoły jazdy. Kończyny dosyć długie; suche i mocne. Wysokość w kłębie 150-160 cm. Występują wszystkie maści podstawowe, z przewagą siwej, gniadej i bułanej

[madohora]

Rasa powstała do użytkowania w powozach oraz na potrzeby armii. Współcześnie użytkuje się ją głównie jako konie rekreacyjne oraz ujeżdżeniowe. W Portugalii są też nadal użytkowane jako konie pracujące na ranczach lub w powozach

[madohora]

[madohora]

Koń kladrubski, Starokladrubský kůň – najstarsza czeska rasa koni domowych.

[madohora]

Rasa hodowana była w stadninie Kladruby nad Labem, utworzonej w 1572 roku przez cesarza Maksymiliana II na bazie hodowli koni andaluzyjskich. Po pewnym czasie pulę genów poszerzono o konie neapolitańskie oraz spokrewnione z końmi lipicańskimi. Początkowo hodowano konie różnej maści, w tym palomino, myszate i gniade, ale powoli hodowlę ograniczono do dwóch maści, które obecnie są jedynymi dopuszczalnymi – karej oraz siwej. Najstarsze archiwa stadniny spłonęły. Za oficjalnych protoplastów kladrubów uważa się ogiera Generała, urodzonego w 1787 roku w Kopcanach, oraz ogiera Pepoli urodzonego w 1764 roku – przodka kladrubów karych. Antenatem linii siwej jest najprawdopodobniej, urodzony w 1799, ogier Sacramoso

[madohora]

Kladrub jest jednym z najcięższych koni gorącokrwistych. Jest blisko spokrewniony z lipcanem, z którym ma wspólnych przodków, choć jest od niego masywniejszy. Ma 175–180 cm wysokości w kłębie, obwód klatki piersiowej wynosi ok. 205 cm, obwód napięcia 22–23 cm, a masa ciała ponad 700 kg. Głowa jest ciężka, o typowym garbonosym profilu, oczy duże i wyraziste, szyja długa, wdzięcznie noszona, szeroka i mocna, grzbiet dość długi i miękki, zad mocny, często lekko spadzisty. Kończyny są silne, pęciny krótkie, niekiedy dość skośne, kopyta kształtne.

[madohora]

Uważa się, że kladruby maści siwej są znacznie mocniejsze i lepiej prezentujące się. Potomkowie linii karej prawie w całości wyginęli podczas II wojny światowej. W roku 1945 w stadninie Slatiňany w pobliżu Gór Żelaznych udało się odtworzyć linię koni karych dzięki krzyżowaniu ocalałych klaczy z ogierami lipicańskimi oraz fryzyjskimi

[madohora]

Jedną z charakterystycznych cech tego konia jest jego paradny, wysoki stęp. Ogólną cechą rasy jest wysoka i zebrana akcja kończyn. Jest to mocny, płodny, długowieczny koń, łatwy w ujeżdżaniu. Dość późno osiąga dojrzałość, a żywotność i wytrzymałość zachowuje do późnego wieku. Konie te nie są trudne w ujeżdżaniu i szybko się uczą. Rozwijając tę rasę próbowano uzyskać ciężkie konie karetowe dla dworu cesarskiego. Kladrub nadaje się oprócz zaprzęgów też i do jazdy wierzchem, ale nie sprawdził się jako wierzchowiec kirasjerów. Obecnie rasa traktowana jest jako zabytek narodowy. Cieszy się także międzynarodowym zainteresowaniem jako koń zaprzęgowy i sprawdza się doskonale w konkurencji powożenia

[madohora]

[madohora]

Koń Appaloosa – rasa koni gorącokrwistych.
Ta rasa została wyhodowana w Ameryce Północnej przez Indian Nez Percé zamieszkujących w XVIII wieku północno-wschodnie obszary stanu Oregon, między innymi nad rzeką Palouse, od której wywodzi się nazwa rasy. Konie mają około 145-160 cm wysokości w kłębie. Appaloosa są maści tarantowatej we wszystkich jej wariantach.

[madohora]

W roku 1540 Francisco Vásquez de Coronado wyruszył, na czele sporego oddziału konkwistadorów, z Meksyku na północ dla odnalezienia legendarnych złotych Siedmiu miast Królestwa Cibola. Wyprawa zakończyła się niczym, a pod koniec wycieńczającego marszu przez pustkowia, umierający Coronado nakazał zabicie pozostałych przy życiu koni dla zapewnienia resztkom oddziału pożywienia. Jak podaje legenda, pięć koni uciekło i one stały się podstawą wielkich stad mustangów w Ameryce Północnej. W rzeczywistości Hiszpanom i innym Europejczykom uciekło w Nowym Świecie wiele różnych koni, w tym andaluzyjskich, berberyjskich i arabskich oraz koni jucznych pośledniejszych ras.

[madohora]

W dzikich stadach następowało mieszanie się ras, ale do czasu pojawienia się na prerii plemienia Nez Percé nikt nie zajmował się ich hodowlą. Większość Indian (w dialekcie dakota z siouańskiej rodziny językowej, koń nosił nazwę sunka wakan, czyli „tajemniczy pies”) widziała w koniu kolejne zwierzę mięsodajne, a następnie pociągowe w tym samym sensie, w jakim od stuleci wykorzystywano na preriach psy. Dopiero po odkryciu koni bojowych, w tym właśnie z hodowli Nez Perce, Indianie docenili konia, co stało się podstawą zmiany ich stylu bycia i prowadzenia wojen, a w końcu zagłady.

[madohora]

Wraz z pojawieniem się konia bojowego – czyli używanego pod wierzch – zmienił się sposób polowania na bizony, które do tej pory wymagały żmudnego podchodzenia, a zabicie – w trakcie jednego polowania – więcej niż jednej sztuki było niemal niemożliwe. Teraz ubicie kilku, a nawet kilkunastu zwierząt w jednym oskrzydlającym ataku, stało się nadzwyczaj łatwe, a jednocześnie zajęte do tej pory w znacznej mierze zbieractwem rodziny podzieliły się obowiązkami – na kobiety spadł obowiązek zbieractwa dóbr leśnych oraz obróbki ubitych bizonów (z których skóry, kości, rogów, jelit, a nawet genitaliów wytwarzano niemal wszystko, co było do życia potrzebne). Tymczasem mężczyzna z łowcy i zbieracza przekształcił się w wojownika, bowiem koń pozwalał na coraz dalszą penetrację stepu w pogoni za stadami bizonów, a w konsekwencji doprowadzał do stykania się z innymi szczepami, które ten sam teren uważały za własny. Stąd, od połowy XVIII wieku – kiedy w Ameryce na dobre osiedlili się już Europejczycy – Indianie prerii zaczęli wojować między sobą, co ułatwiło (w XIX wieku) Amerykanom podbój prerii Zachodu.

[madohora]

W 1877 roku po zakończeniu walk z plemieniem Nez Perce zabrano tę część koni, które nie uciekły, ich indiańskim właścicielom. Planowa hodowla datuje się od 1938 roku

[madohora]

Po rozbiciu domen plemienia Nez Perce przez Amerykanów konie rasy Appaloosa rozbiegły się po stepie i jedynie kilkanaście z nich – schwytanych – stało się podstawą dzisiejszej hodowli liczącej obecnie w Stanach Zjednoczonych kilkaset tysięcy sztuk.

[madohora]

Nazwę otrzymały od białych osadników z regionu Palouse, obejmującego wschodnią część stanu Oregon i północnej części stanu Idaho.

[madohora]

Rasa osiąga do 165 cm w kłębie

[madohora]

To silny koń o smukłej sylwetce. Posiada małą szlachetną głowę i silne kończyny tylne. Prócz umaszczenia, konie Appaloosa posiadają inne cechy charakterystyczne, przekazywane z pokolenia na pokolenie. Należą do nich: rzadka i wiotka grzywa oraz ogon, biała, jak u człowieka, twardówka, czyli część oka wokół tęczówki, nakrapiana skóra na pysku oraz paskowany róg kopytowy. Kopyta są twarde i bardziej sprężyste niż u innych ras, co ma ogromne znaczenie dla wytrzymałości tych koni.

[madohora]

Istnieje 5 głównych wzorów umaszczenia koni Appaloosa, ale wszystkie rodzaje umaszczeń są tarantowate

[madohora]

Wzór lamparci – główny wzór umaszczenia; konie z taką maścią posiadają ciemne cętki na jasnym tle

[madohora]

Płatki śniegu – oznacza jasne cętki na ciemnym tle

[madohora]

Derka biała – grzbiet i zad białe, reszta ciemna

[madohora]

Derka nakrapiana – grzbiet i zad białe nakrapiane, reszta ciemna

[madohora]

Marmurek – nakrapiany wzór na ciele w formie nierównomiernych jasnych plam, czasem nachodzących na siebie

[madohora]

W rzeczywistości Coronado zmarł w roku 1554 w mieście Meksyk

[madohora]

Nie należy tej rasy mylić z obecnie hodowanymi końmi rasy Quarter Horse (nazwa pochodzi od quarter – mile race, czyli wyścigów na dystansie ćwierć mili), które są bardziej zbliżone do mustangów

[madohora]

[madohora]

Pinto – rasa koni pochodząca z USA.
Wysokość w kłębie: 130-170 cm. W Niemczech, Austrii i Szwajcarii przeważają konie mniejsze.

[madohora]

Konie Pinto nie są właściwie rasą, lecz populacją o umaszczeniu srokatym. Do księgi stadnej Pinto można wpisać każdego konia srokatego. Zrozumiałe więc, że pod względem eksterieru konie te są bardzo zróżnicowane. Bywają małe w typie kuców i duże, w typie koni gorącokrwistych. Koń Pinto jest na ogół przyjaznym i chętnym do pracy wierzchowcem. Oficjalnie rasa ta uznawana jest za odłam koni rasy american quarter horse.

[madohora]

Głowa jest zazwyczaj o prostym profilu, z dużymi, wyrazistymi oczami. Podobnie jak u wielu amerykańskich koni, kłąb nie jest wydatny. Grzbiet jest mocny, a zad zaokrąglony i spadzisty. Głowa jest raczej niewielka, a szyja dość długa i chuda.

[madohora]

Koń Pinto jest z reguły godnym zaufania wierzchowcem. Używany w westernie, rekreacji i skokach przez przeszkody.

[madohora]

Wszystkie chody są energiczne, ale nie zawsze regularne. Koń ten potrafi szybko galopować.

[madohora]

[madohora]

Quarter Horse – amerykańska rasa konia, która wyróżnia się w sprintach na krótkie odległości. Koń o bardzo dobrym, atletycznym umięśnieniu. Delikatna, o klinowatym kształcie głowy, małe uszy i duże oczy. Szyja prosta, nisko osadzona ze skąpą grzywą. Łopatki długie. Kłąb szeroki średnio zarysowany. Grzbiet mocny, klatka piersiowa głęboka i szeroka. Zad ścięty, długi, obficie umięśniony. Ogon osadzony nisko o skąpym owłosieniu. Kończyny mocne i suche, kopyta małe bez szczotek. Chody płaskie, galop niezwykle szybki na krótkich odcinkach. Duża zwrotność i wytrzymałość. Są to konie pojętne w szkoleniu i pracy. Występują wszystkie maści podstawowe. Osiągają wysokość w kłębie rzędu 145 – 165 cm.

[madohora]

Z 4,6 milionem zarejestrowanych osobników jest najliczniejszą rasą konia na świecie. Są najszybszymi koniami w wyścigu na jedną czwartą mili (około 400 metrów) i temu zawdzięczają swoją nazwę. W "Quarter Mile Races" niezwykle szybko przyspieszają i prześcigają na tym odcinku inne rasy koni - także angielskie. Niektóre z nich osiągały prędkość 88,5 km/h

[madohora]

Quarter Horse powstały z mieszaniny krwi koni hiszpańskich i importowanych z Anglii. Swoją nazwę zawdzięcza popularnym wyścigom na ćwierć mili organizowanym na ulicach osad. Rasa ta zyskała sławę, gdyż odznaczała się zwrotnością, spokojem, inteligencją i "wyczuciem bydła". Dziś opiekę nad rasą Quarter Horse, w celu popularyzacji i zachowania jej wzorca, sprawuje powstała w 1940 roku organizacja zrzeszająca hodowców American Quarter Horse Association z siedzibą w Amarillo w Teksasie oraz oddziały regionalne na całym świecie, również w Polsce (Polish Quarter Horse Association)

[madohora]

Konie rasy Quarter Horse cieszą się dużą popularnością, jako przydatne w równym stopniu do wyścigów, ale przede wszystkim do reiningu, trailu (konkurencje techniczne), alley, cuttingu, ranch sortingu (konkurencje z bydłem), oraz rodeo. Konkurencje te wywodzą się ze sposobu użytkowania koni przez mieszkańców kontynentu amerykańskiego, podczas pracy na farmach i ranczach. W porównaniu do klasycznego (tzw. angielskiego) stylu jazdy, Western riding odbywa się na zupełnie luźnych wodzach w subtelnej i delikatnej komunikacji z perfekcyjnie wyszkolonym koniem. W hodowli były konie, które pozostawiły trwały ślad w typie Quarter Horse, np.: King P234, WIMPY P1, Poco Lena, Doc Bar i Dry Doc

[madohora]

wzrost do 160 w klębie
silne tylne nogi
wyjątkowa wytrzymałość i szybkość
barwa sierści: izabelowata (palomino), kasztanowata, gniada, kara, rzadko siwa
osobniki srokate zaliczane są do Paint Horse (odłam rasy Quarter Horse)
charakter: spokojne konie, świetnie nadają się pod siodło, do pracy z bydłem
pochodzenie: geny koni hiszpańskich, mustangów i appaloosa

[madohora]

Obecnie konie tej rasy nie są zbyt popularne w Polsce, jednak grono ich miłośników stale rośnie, w czym aktywnie pomaga od 2006 Polish Quarter Horse Association, która jest oficjalną filią American Quarter Horse Association

[madohora]

Typowy tor traila wymaga od konia i jeźdźca:
🐴otwierania i przejazdu przez małe bramki bez zsiadania,

[madohora]

🐴przechodzenia przez mostki,

[madohora]

🐴przekraczania układu drążków w stępie, kłusie i galopie

[madohora]

🐴cofania, często że skręcaniem w trakcie

[madohora]

🐴side passów często nad drążkami podniesionymi na wysokość do 30 cm

[madohora]

🐴skręcania na przodzie lub zadzie w ograniczonym obszarze

[madohora]

🐴tolerowania niektórych przedmiotów, mogących przestraszyć konia, takich jak foliowe torebki lub płaszcz przeciwdeszczowy.

[madohora]

Koń jest sprawdzany we wszystkich trzech chodach w trakcie przejazdu toru

[madohora]

Dodatkowe przeszkody lub próby mogą obejmować:

[madohora]

🐴chodzenie po plandece lub przez wodę

[madohora]

🐴pozostawianie konia w miejscu (podczas gdy jeździec odchodzi na bok)

[madohora]

🐴stęp, kłus lub galop w bardzo ciasnych zakrętach, takich jak slalom między pachołkami

[madohora]

🐴małe skoki (zwykle poniżej 50 cm, gdyż jeździec siedzi w westernowym siodle i nie może łatwo przyjąć skokowej pozycji).

[madohora]

Nie są dozwolone przeszkody z elementami: opon, żywych zwierząt, pułapki, rury PCV, zsiadanie z konia, skoki, ruchome mostki, kłody i drągi, które poruszone mogą się potoczyć, lub zapść

[madohora]

Uznane zawody trail mają rygorystyczne, ujednolicone zasady dla typów i rozmiarów dozwolonych przeszkód i odległości między nimi. Projektanci torów trail często dodają elementy ozdobne, takie jak krzaki, kwiaty i rysunki, dla ozdoby i jednocześnie zwiększenia poziomu trudności.

[madohora]

Lokalne zawody, nie organizowane na zasadach narodowej organizacji, mogą mieć prostszy tor przeszkód: nie sprawdzający wszystkich chodów, mający łatwiejsze przeszkody i większe odstępy między nimi. Z drugiej strony, nie uznawane zawody mogą mieć bardziej pomysłowy tor przeszkód, wzmagający współzawodnictwo. Przeszkody nie dopuszczone na większości oficjalnych zawodów, a używane czasami na zawodach lokalnych, mogą sprawdzać przygotowanie do ładowania konia do dziwnych przyczep, reakcję konia na skóry zwierząt (powszechne są krowie, ale futro niedźwiedzia również bywa używane), czy prowadzenie konia pośród nietypowych, żywych zwierząt (od kóz, poprzez muły, aż to lam). Często jedynym ograniczeniem jest wyobraźnia układających tor.

[madohora]

Innym popularnym wydarzeniem, łączącym elementy traila z naturalnymi warunkami, jest tzw. judged trail ride, gdzie jeźdźcy podróżują naturalnymi ścieżkami, długości od 5 do 10 mil, i pokonują przeszkody, sprawdzające wytrzymałość i ujeżdżenie konia.

[madohora]

Polską odmianą traila, przeznaczoną do jazdy klasycznej oraz koni rasy huculskiej, jest ścieżka huculska.

[madohora]

[madohora]

Ścieżka huculska jest odmianą TRECU przystosowaną specjalnie dla koni huculskich

[madohora]

Przeszkody, jakie mają do pokonania pary koń-jeździec na trasie tzw. "ścieżki":

[madohora]

Przeszkody obowiązkowe (12):
kładka nad suchym rowem lub rowem z wodą
stromy zjazd
równoważnia
stromy wyjazd
niskie przejazdy
przejazd przez wodę/bród
bramka z zamknięciem
wąski przejazd, korytarz
skok przez stacjonatę
wiatrołom
kładka na podwyższeniu
labirynt

[madohora]

Przeszkody dodatkowe, spośród których sędzia wybiera 4, które będą znajdowały się na trasie:
bramka saloon
wąska droga na wprost
wąska droga po łuku (w prawo lub w lewo)
skok posłuszeństwa
wskok na próg
zeskok z progu
slalom między tyczkami
bramka z firankami
przejazd przez rów
skok przez pień drzewa
żywopłot cofanie

[madohora]

Wymienione wyżej przeszkody są rozstawione na dystansie od 1500 do 2000 m. Zawodnik na koniu pokonuje trasę w ustalonej normie czasu i tempie 140–220 m/min.

[madohora]

[madohora]

Koń huculski (hucuł, huc) – rasa konia domowego, pochodząca od tarpana. Jest to prymitywna rasa koni górskich

[madohora]

Kształt głowy podłużny.
Szyja krótka i mocna, uwieńczona bujną grzywą.
Słabo zarysowany kłąb.
Łopatki silne, strome oraz krótkie, idealne do zaprzęgów.
Tułów jest krótki i zwarty.
Koń huculski ma bardzo mocny grzbiet oraz dość szerokie lędźwie.
Zad jest zwykle ścięty.
Kończyny ma silne i krótkie, nogi tylne czasem szablaste.
Wysokość w kłębie ok. 132-145 cm.
Często występują wady stawów skokowych.

[madohora]

Konie huculskie są przyjaźnie nastawione do człowieka, odważne, wesołe i ciekawskie. Są spokojne, cierpliwe i inteligentne. Przez tę ostatnią cechę nie nadają się dla osób początkujących, gdyż koń jest w stanie wykorzystać każdy błąd do nieposłuszeństwa

[madohora]

Konie huculskie są wszechstronnie uzdolnione. Nadają się do prac polowych, zaprzęgu, ujeżdżenia i skoków. Konie te coraz częściej pojawiają się na zawodach westernowych i Working Equitation. Konie huculskie za swą cierpliwość, spokój i inteligencję są szeroko doceniane w hipoterapii.

[madohora]

Hucuły ze względu na wzrost należą do klasy pony. Jednak błędem jest myślenie o nich jako o małych, słabych, wyłącznie domowych koniach. Są wyjątkowo silne. W okresach wojennych zasłużyły się, nosząc ekwipunki ważące do 200 kg po ścieżkach górskich. Są łagodnie usposobione i bardzo szybko się uczą. Należą do koni, które niczego się nie boją.

[madohora]

Kolejnym walorem koni huculskich jest ich wszechstronność. Sprawdzają się zarówno pod siodłem, jak i w zaprzęgu. Z roku na rok przybywa amatorów jazdy na tych koniach, startują oni w zawodach powożenia zaprzęgami parokonnymi, ujeżdżenia, skokach przez przeszkody oraz tak zwanej ścieżce huculskiej. Hucuły zostały doceniane również w hipoterapii, gdzie niezastąpione są takie cechy, jak spokój i cierpliwość. Sprawdzają się też w rajdach konnych

[madohora]

Po raz pierwszy koń ten został wspomniany w dziele marszałka Krzysztofa Dorohostajskiego Hippica z roku 1603. Pochodzi z Huculszczyzny, historycznej krainy we wschodniej części Karpat, zamieszkanej przez górali huculskich. Trudnili się oni głównie hodowlą, pasterstwem i pracami leśnymi. Do końca XIX w. głównie tam koncentrowała się hodowla koni huculskich.

[madohora]

Podczas I wojny światowej poważnie zachwiała się czystość tej rasy – sprowadzanych było wiele koni różnych ras, które krzyżowano wówczas w najróżniejszy sposób.

[madohora]

Po zakończeniu wojny rasę tę objęto szczególną opieką. W 1924 r. Michał Holländer zainicjował rejestrację klaczy rodnych oraz powstanie Związku Hodowców Koni Rasy Huculskiej.

[madohora]

Aktualnie rejestr klaczy i ogierów prowadzi się poprzez Księgę Stadną Koni Huculskich, natomiast hodowcy i miłośnicy tej rasy zrzeszeni są w Polskim Związku Hodowców Konia Huculskiego.

[madohora]

Najważniejszymi wydarzeniami w sezonie są zawsze:

Ogólnopolski Czempionat Młodzieży Koni Rasy Huculskiej, rozgrywany w czerwcu każdego roku; podczas tej imprezy wybiera się najlepszego młodego konia huculskiego.

[madohora]

Ogólnopolski Czempionat Użytkowy i Hodowlany, odbywający się w połowie września w stadninie państwowej w Regietowie.

[madohora]

[madohora]

Michał Karol Holländer (ur. 13 sierpnia 1891, zm. ?) – porucznik kawalerii Wojska Polskiego.

[madohora]

Urodził się 13 sierpnia 1891. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości został przyjęty do Wojska Polskiego. Został awansowany do stopnia porucznika kawalerii ze starszeństwem z 1 czerwca 1919. W 1923 był oficerem rezerwowym 7 Pułku Strzelców Konnych w Poznaniu

[madohora]

Awansowany do stopnia rotmistrza. Był zastępcą kierownika Państwowego Stada Ogierów w Sądowej Wiszni.

[madohora]

W 1924 r. zainicjował rejestrację klaczy rodnych oraz powstanie Związku Hodowców Koni Rasy Huculskiej. W celu ratowania tej rasy przed niekontrolowanym krzyżowaniem się z ogierami innych ras postanowił przeprowadzić rejestrację klaczy huculskich na terenach Huculszczyzny.

[madohora]

W tym celu odnalazł na terenach wsi huculskich 323 klacze, które zaliczył do czterech głównych kategorii. Pierwsze trzy kategorie obejmowały klacze w typie wybitnie huculskim. Typ ten charakteryzuje się ładnym i rasowym potomstwem. Czwarta kategoria zawierała klacze krzyżówek konia huculskiego z innymi rasami, z których dopiero po kilku pokoleniach można było dojść przy racjonalnej hodowli to podstawowego typu huculskiego.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Diagram przedstawiający schemat konkurencji Barrel Racing. Jeździec zaczyna od przekroczenia czerwonej linii, następnie okrąża kolejno pierwszą, drugą i trzecią beczkę. Pomiar czasu jest zatrzymywany, gdy ponownie przekroczy czerwoną linię. Ten schemat jest określany jako "liść koniczyny" (Cloverleaf). Schemat może się również zaczynać od lewej beczki.

[madohora]

W czasie zawodów czas przejazdu, liczony od momentu przekroczenia przez konia i jeźdźca linii startu do chwili minięcia jej po ukończeniu przejazdu, jest mierzony przy użyciu fotokomórki (wykrywającej przekraczanie przez konia i jeźdźca linii startu/mety dzięki natychmiastowemu wykrywaniu odcięcia przez jeźdźca lub konia promienia lasera od detektora) lub stopera (na lokalnych i nieprofesjonalnych zawodach).

[madohora]

Czas przejazdu zależy od takich czynników, jak kondycja fizyczna i psychiczna konia, umiejętności jeźdźca oraz typ podłoża (jakość, głębokość i zawartość piasku na arenie).

[madohora]

[madohora]

Pole bending – dyscyplina jeździecka w stylu western zaliczana do konkurencji "szybkościowych". Jest to wyścig pomiędzy 6 tyczkami, rozstawionymi co 6,40 metra. Rekord Polski wynosi 21,52 sekundy.

[madohora]

[madohora]

Alley – konkurencja Western riding, w której jeździec na koniu musi przeprowadzić cielaka przez 3 bramki we właściwej kolejności w ciągu 90 sekund. Czas jest liczony od wypuszczenia cielaka, do momentu powrotu cielaka do zagrody.

[madohora]

Konkurencja alley jest uznawana za najłatwiejszą konkurencję Western riding związaną z bydłem

[madohora]

[madohora]

Calf roping (ang. wiązanie cielaka) jest konkurencją Western riding w której bierze udział cielak i jeździec na koniu. Celem konkurencji jest złapanie cielaka poprzez schwytanie go na lasso za kark lub rogi, zejście z konia, dobiegnięcie do cielaka i związanie mu razem trzech nóg. Konkurencja jest rozgrywana na czas.

[madohora]

W przepisach Polskiej Ligi Western i Rodeo konkurencja kończy się złapaniem cielaka na lasso, tzn. wiązanie go nie jest praktykowane

[madohora]

[madohora]

Cutting (ang. wycinanie) – konkurencja western riding podczas której koń i jeździec są oceniani pod kątem umiejętności oddzielenia pojedynczej sztuki bydła od stada i nie pozwolenia jej na powrót przez krótki czas. Sport wyewoluował z pracy z bydłem na amerykańskich ranchach, gdzie należało konno oddzielić pojedyncze sztuki bydła od stada w celu szczepienia, kastracji lub segregacji. W tym celu wybierano konie ze szczególnymi uzdolnieniami w tym kierunku. Początkowo zawody w "odcinaniu" odbywały się lokalnie wśród ranczerów i kowbojów. W 1898 odbyły się pierwsze zawody z udziałem publiczności. Obecnie zawody pomiędzy najlepszymi cuttingowymi końmi i jeźdźcami odbywają się na arenach. Zostały ustalone zasady konkurencji, a w 1946 została założona organizacja National Cutting Horse Association (NCHA), która obecnie zajmuje się tym sportem

[madohora]

Zazwyczaj w konkurencji używa się koni rasy Quarter Horse, ale użycie innych ras jest możliwe. Cuttingowe konie są atletycznie zbudowane. Trenowane są one do instynktownego blokowania krowy, próbującej wrócić do stada.

[madohora]

W konkurencji, koń i jeździec wybierają i oddzielają sztukę bydła (zwykle jałówkę, tj. młodą krowę, lub wykastrowanego, młodego byczka) od reszty stada. Następnie krowa stara się wrócić do jej stada. Wtedy jeździec powinien oddać wodze koniowi i pozwolić mu samemu blokować krowę. Dobry koń cuttingowy robi to samodzielnie, z przyjemnością i zaangażowaniem, w dobrym stylu. Zawodnik ma 150 sekund do pokazania konia: zwykle trzy krowy są odłączane od stada podczas przejazdu, jednak oceniana jest tylko praca z dwoma. Sędzia przyznaje punkty w skali od 60 do 80, gdzie 70 jest uznawane za średni wynik[

[madohora]

Cutting jest jednym z najszybciej się rozwijających sportów na świecie. W 2006 roku, zawodnicy podczas zawodów Futurity w USA wygrali ponad 3,7 miliona dolarów. Suma nagród w zatwierdzonych przez NCHA zawodach osiąga corocznie 39 milionów dolarów, nie licząc nagród rozdzielanych przez Australian Cutting Horse Association, American Cutting Horse Association, zdobytych na pokazach koni poszczególnych ras, oraz europejskich i kanadyjskich zawodach.

[madohora]

[madohora]

Ranch sorting – konkurencja Western riding, która wyewoluowała z pracy na rancho, wykonywanej podczas dzielenia bydła na zagrody, w celu znakowania, leczenia lub transportu. Ranch sorting jest konkurencją, w której dwuosobowy zespół walczy z czasem. Praca zespołowa jest kluczem, dzięki któremu jeźdźcy oddzielają odpowiednie sztuki bydła i przeprowadzają je do zagrody, jednocześnie zawracając cielaki ze złymi numerami. Istnieje wiele wariantów konkurencji, dla jednego, dwóch lub trzech jeźdźców, ale wszystkie polegają na segregowaniu bydła z jednej zagrody do innych we właściwym porządku.

[madohora]

Ranch sorting jest rozgrywany w dwóch zagrodach, mających około 15 metrów długości z 4-metrowym przejściem między nimi. Rogi zagrody są ścięte pod kątem 45 stopni. Obie zagrody mają ten sam rozmiar i segregowanie przebiega z jednej zagrody do drugiej.

[madohora]

[madohora]

Steer wrestling (inaczej bulldogging) – jest konkurencją western riding, rozgrywaną na czas, w której jeździec na koniu goni wołka (ang. steer – wykastrowany byk w wieku około roku), zeskakuje z konia na byczka i mocuje się z nim w celu powalenia go na ziemie poprzez wykręcenie rogów. Konkurencja jest bardzo widowiskowa, ale dosyć niebezpieczna, gdyż spore jest ryzyko zranienia zawodnika.

[madohora]

Historycznie rzecz biorąc, steer wrestling nie był częścią życia na rancho. Pojawiał się na początku XX wieku, podczas organizowanych przedstawień, mających w atrakcyjny sposób pokazywać pracę kowboja.

[madohora]

Obecnie w konkurencji bierze udział byczek oraz dwóch kowboi na koniach. Wołek jest wypuszczany przez specjalny boks z automatyczną bramką. Zawodnicy startują z obu jego stron: z jednej strony (zazwyczaj z prawej) znajduje się zawodnik zwany hazer, który jedzie równolegle do byczka od momentu startu. Jego zadaniem jest spowodowanie aby byczek biegł po linii prostej. Z drugiej strony (zazwyczaj z lewej) startuje z pewnym opóźnieniem zawodnik zwany steer wrestler (ang. zapaśnik siłujący się z wołkiem) lub bulldogger (ang. buldożer)

[madohora]

Po tym jak steer wrestler jest gotowy, daje on znak i osoba odpowiedzialna za obsługę bramki otwiera ją. Oswobodzony byczek natychmiast ucieka, podczas gdy hazer podąża obok niego. Gdy byczek przebiegnie trzy metry, rusza steer wrestler, który próbuje dogonić biegnące zwierzę i zeskoczyć na nie, chwytając je za rogi. Gdy mu się to uda, wykręca rogi byczka, ciągnąć w dół jego nos w celu zaburzenia równowagi byczka, po czym nagle rzuca go na ziemie. Kiedy wszystkie cztery nogi przestaną dotykać ziemi, zatrzymywany jest czas. Byczek jest uwalniany i może odbiec.

[madohora]

Sugerowana metodą siłowania się z byczkiem jest odchylenie się z galopującego konia w pobliżu byka, przeniesienie ciężaru górnej części ciała na kark byczka z jedną ręką blisko jego rogu i mocne chwycenie go. W momencie gdy koń minie siłującego się zawodnika, jego stopy powinny same wypaść ze strzemion. Steer wrestler ślizgając się odrobinę w lewo, będzie wykręcał głowę cielaka poprzez naciskanie w dół bliższego rogu oraz przyciąganie do siebie dalszego. Ostatecznie 'steer wrestler położy nos byczka w lewo i przerzuci ciężar w tył destabilizując zwierzę i w konsekwencji przewracając je na ziemię.

[madohora]

Zasady steer wrestlingu mówią, że koń steer wrestlera musi cierpliwie czekać z pogonią, aż byczek odbiegnie na wystarczającą odległość. Złamanie tego zakazu i natychmiastowe ruszenie za uciekającym zwierzakiem jest karane dodaniem 10 sekund do czasu zawodnika. Jeśli byczek potknie się lub przewróci zanim steer wrestler go zatrzyma, należy zaczekać z ponowną próbą rzucenia go na ziemię, aż byczek się podniesie. Jeśli steer wrestler całkowicie puści byczka w trakcie zatrzymywania, konkurencja nie jest zaliczona.

[madohora]

Typowy czas profesjonalistów waha się między 3.5 a 10 sekundami. Typowe byczki używane w konkurencji ważą od 200 do 300 kg, a zawodnicy od 90 do 125 kg. Podczas steer wrestlingu ryzyko urazu jest spore, ale mniejsze niż podczas ujeżdżania byka lub dzikiego konia.

[madohora]

W Polsce i w całej Europie stosuje się mniejsze zwierzęta, a konkurencja kończy się zatrzymaniem cielaka (nie jest on powalany). Spowodowane jest to brakiem praktycznych umiejętności, w związku z czym konkurencja rozgrywana na oryginalnych zasadach byłaby za trudna i zbyt niebezpieczna oraz mogłaby budzić niepotrzebne kontrowersje

[madohora]

[madohora]

Team penning jest konkurencją Western riding, która wyewoluowała z pracy na rancho polegającej na rozdzielaniu bydła do zagród w celu znakowania, leczenia lub transportu. Obecnie jest to konkurencja rozgrywana na czas, w której bierze udział drużyna złożona z trzech jeźdźców, mających od 60 do 90 sekund (zależnie od klasy zawodów) na oddzielnie trzech konkretnych sztuk bydła ze stada liczącego 30 sztuk. Oddzielone bydło należy zagonić do zagrody, znajdującej się na końcu areny, mierzącej 5 na 7 metrów, i posiadającej trzymetrową bramę.

[madohora]

W konkurencji używane jest 30 sztuk bydła, zazwyczaj w wieku około jednego roku (dorosłe krowy i buhaje nie są dopuszczone) z numerami na grzbietach (po 3 sztuki numerów z zakresu od 0 do 9) lub przyczepionymi kokardami. Gdy sędzia da sygnał opuszczając chorągiewkę, konkurencja rozpoczyna się i zawodnicy przekraczają linię środkową. W tym momencie, spiker wyznacza bydło do oddzielenia poprzez podanie losowego numeru lub koloru szarfy. Następnie jeźdźcy muszą oddzielić właściwe sztuki bydła, zabrać je na drugi koniec areny i umieścić w zagrodzie przed upływem czasu

[madohora]

Praca grupowa jest kluczowa dla poprawnego wybrania odpowiednich krów, przetransportowania ich do zagrody i utrzymania reszty stada, nazywanego czasem dirty cattle (ang. brudne bydło) w odpowiedniej odległości.

[madohora]

Historia konkurencji sięga wstecz do roku 1942, gdy bracia Ray i Joe Yanez z kanadyjskim kowbojem Billem Schwindtem oddzielali byczki ze stada należącego do rancha z hrabstwa Ventura w Kalifornii. Podobno trójka ta wpadła na pomysł zorganizowania zawodów dla kowbojów podczas przerwy na lunch. Pierwsze zorganizowane zawody odbyły się na jarmarku w hrabstwie Ventura w sierpniu 1949.

[madohora]

Obecnie konkurencja bardzo szybko rozwija się w USA, Kanadzie, Australii i Europie. W Ameryce Północnej podstawową organizacją zajmującą się organizowaniem zawodów jest United States Team Penning Association (USTPA), z siedzibą w Fort Worth w Teksasie. Skupia ona w Ameryce Północnej około 93 tysiące aktywnych zawodników, zajmujących się team penningiem.

[madohora]

[madohora]

Extrema Cowboy Race – bieg terenowy połączony z przeszkodami i zadaniami z konkurencji superhorse

[madohora]

Cup Race – trudniejsza wersja barrel race; oprócz szybkości istotnym elementem jest precyzja kierowania w pełnym galopie oraz zgranie konia z zawodnikiem; występuje tutaj strefa i czynnik dyskwalifikacji

[madohora]

Keyholle Race – konkurencja na czas wykorzystująca elementy z reiningu

[madohora]

Shooting Race – konkurencja strzelecko-jeździecka

[madohora]

[madohora]

Sportowe rajdy konne – jedna z jeździeckich dyscyplin sportowych, uznana za oficjalną przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI) w 1982 roku. W tej konkurencji jeździec i koń muszą pokonać określony dystans kilkudziesięciu kilometrów w jak najkrótszym czasie. Zwycięzcą rajdu jest para, która pierwsza przekracza linię mety, spełniając równocześnie na trasie normy weterynaryjne. Po każdym odcinku (tzw. "pętli"), jak też przed startem i po zakończeniu rajdu, koń jest poddawany kontroli weterynaryjnej. Tylko pozytywna opinia lekarza weterynarii na każdej bramce umożliwia zawodnikowi kontynuowanie następnego odcinka.

[madohora]

Jest to stosunkowo młoda dyscyplina jeździecka powstała w Europie w latach 50. XX wieku. Pierwsze zawody odbyły się w Hiszpanii w 1953 roku. W Polsce obecna jest od roku 1986. W roku 1998 w Zjednoczonych Emiratach Arabskich odbyły się Mistrzostwa Świata

[madohora]

Od czasu uznania przez FEI, dyscyplina rozwija się z powodzeniem, ciesząc się rosnącą popularnością, jako że jest to połączenie treku, bardzo popularnej dyscypliny na Zachodzie Europy i w Stanach Zjednoczonych oraz wyścigu konnego.

[madohora]

Rajdy długodystansowe, zwane też enduransami (od ang. nazwy dyscypliny: "Endurance riding"), organizowane są na całym świecie. Istnieją dwa główne rodzaje rajdów:

[madohora]

🐎Rajd długodystansowy, o którym mowa w tym artykule,

[madohora]

🐎Competitive Trail Riding (CTR) – praktycznie nieistniejący w Polsce.

[madohora]

Obecnie nie ma ograniczeń rasy i typu konia biorącego udział w rajdach długodystansowych. Jednakże szczególnie polecane są konie rasy arabskiej i angloarabskiej, ze względu na ich wrodzone predyspozycje do dyscyplin wytrzymałościowych.

[madohora]

Chociaż potrzeba odbywania długich odcinków na grzbiecie konia istnieje od czasów jego udomowienia, rajdy jako konkurencja sportowa, zostały opracowane w Stanach Zjednoczonych w II połowie XX wieku na podstawie działań kawalerii europejskich (głównie rosyjskich i polskich).

[madohora]

W Europie pierwszą głośna imprezą tego typu był rajd równoległy pomiędzy Berlinem a Wiedniem i z powrotem, zorganizowany w 1892 roku przez cesarza Wilhelma II. Długość do przebycia wynosiła około 570 km. Trasa była dowolna i nie istniały ograniczenia związane z odpoczynkiem czy etapami trasy. Rajd zamienił się w wyczerpujący wyścig, w którym życie straciło 20 koni (startowało 199 oficerów). W roku 1900 pruski rotmistrz Spielberg pokonał konno w ciągu 12 dni Alpy na trasie Saarbrücken – Rzym, przemierzając dziennie ok. 133 km. Obecnie rajdy cechują się ciągle doskonalonymi regulaminami, które umożliwiają rywalizację sportową w zgodzie z dbałością o zdrowie koni

[madohora]

Wpływ na rozwój tej dyscypliny miały także badania hodowlane, mające na celu wyhodowanie konia o określonych możliwościach, takich jak przenoszenie ciężaru (ładunku, w przypadku konia jucznego, lub jeźdźca dla konia wierzchowego) do 140 kg na odcinku 160 km w jeden dzień. Początki tej dyscypliny, w ramach wspomnianego programu hodowlanego, rozpoczęto w latach 50. od momentu, gdy Wendell Robie przejechał konno z Nevady do Kalifornii drogą kurierów w 24 godziny. Kilka lat później, dyscyplina rajdów długodystansowych zaczęła zyskiwać popularność także i w Europie.

[madohora]

Pierwsze Mistrzostwa Polski zostały rozegrane w 1990 roku w Białymstoku w rajdzie dwudniowym, każdego dnia na dystansie 100 km. Zwyciężczynią była Aleksandra Szulen dosiadająca konia o imieniu Horror. Największym sukcesem Polaków jest 8 miejsce Jerzego Urbańskiego na ogierze Alahar na Mistrzostwach Europy w Montélimar we Francji w 1991 roku

[madohora]

Przed rozpoczęciem rajdu, konie poddawane są szczegółowej kontroli weterynaryjnej, określającej zdolność konia do uczestnictwa w wyścigu. Mierzy się jego tętno, liczbę oddechów na minutę, sprawdza odwodnienie, a także ocenia czystość chodu. Wszelkie oznaki okulawienia automatycznie eliminują konia z dalszego uczestnictwa w rajdzie. Tętno konia, w zależności od norm określanych indywidualnie dla każdego odcinka (z racji różnego stopnia trudności) musi spać poniżej limitu, zazwyczaj jest to 64 uderzeń serca na minutę w ciągu 20 minut. Takiej kontroli koń musi zostać poddany w ciągu 30 minut od ukończenia pętli (odcinka rajdu), a czas przygotowań do tego badania (wycieranie, masaż, oprowadzanie w celu uspokojenia tętna i częstości oddechu) jest wliczany do czasu etapu. Wszelkie odstępstwa od normy, jednakże nie zagrażające zdrowiu konia, karane są ujemnymi punktami w klasyfikacji. Po kontroli weterynaryjnej konie są, w żargonie jeździeckim - serwisowane, a więc rozsiodływane, czyszczone, pojone i karmione, a przerwa, zwykle 30 minutowa, nie jest wliczana do czasu przejazdu. Pod tym względem rajdy długodystansowe różnią się od tradycyjnych wyścigów konnych, ponieważ mają na względzie głównie ochronę zdrowia konia i bezpieczeństwo jeźdźca. Niedopuszczalne jest doprowadzenie do przemęczenia zwierzęcia. Ponieważ konie średnio pokonują odcinki w tempie 18–20 km/h, przygotowania do rajdu wymagają długiego czasu i licznych treningów. Wysiłek włożony w jeden tylko rajd na odcinku 80 km, porównywalny jest do wysiłku maratończyków.

[madohora]

Zawodnicy przed startem otrzymują szczegółową mapę trasy, z zaznaczonymi na niej obowiązkowymi przystankami (bramkami) oraz naturalnymi przeszkodami na trasie, takimi jak rowy, łachy piaskowe, strome wzgórza i przeprawy wodne, np. przez rzeki. Tempo pokonywania odcinków jest dowolne, w całości zależy od jeźdźca i jego oceny trudności terenu oraz kondycji wierzchowca. Z tego powodu ważne są wielomiesięczne, a nieraz i wieloletnie treningi, które na trasie pozwalają jeźdźcom wyczuć pierwsze oznaki zmęczenia konia i ocenić przeszkody pod kątem umiejętności i wytrzymałości zwierzęcia. W przypadkach, gdy jeździec chce "odciążyć" konia, ma prawo zejść z siodła i pokonywać z nim część trasy pieszo. Nie jest to karane, jednak linie odcinków oraz mety muszą być pokonywane wierzchem.

[madohora]

Teren, na którym rozgrywany jest rajd (trasa) jest bardzo zróżnicowany, o różnorodnym stopniu trudności na poszczególnych odcinkach. Wszystkie naturalne przeszkody są wyraźnie oznaczone na mapie oraz w terenie, najczęściej za pomocą flag. czerwone flagi po prawej i białe po lewej wytyczają trasę, a jeździec nie może z niej zbaczać ani wykonywać objazdów. W niektórych obszarach, takich jak pustkowia lub obszary leśne, ciężko jest jednoznacznie oznaczyć trasę wyścigu. W takich przypadkach, za trasy rajdu uznaje się drogi utwardzone, jednak nie mogą one przekroczyć odcinka dłuższego niż 10% całej trasy.

[madohora]

Zwycięzcą całego rajdu jest para, która pierwsza przekracza linię mety, a koń zostaje uznany przez weterynarza za zdolnego do kontynuowania. W rywalizacji istotna jest współpraca jeźdźca z grupą tzw. luzaków, którzy w czasie serwisowania pomagają zadbać o konia i sprzęt

[madohora]

Rajdy mogą być jednodniowe lub wielodniowe. Obowiązują ograniczenia wiekowe dla jeźdźców i koni w kolejnych klasach. Klasa zależy od minimalnej średniej odległości pokonywanej każdego dnia. W ramach klasy definiuje się też ilość bramek weterynaryjnych, minimalną prędkość i inne parametry. Wyróżnia się następujące podstawowe kategorie w zależności od długości dystansu

[madohora]

klasa LL – dystanse między 10 a 19 km[5],
klasa L – dystanse między 30 a 39 km,
klasa P – dystanse między 40 a 70 km,
klasa N – dystanse między 80 a 90 km.

[madohora]

W konkursie jednodniowym:
CEI * : 80–119 km,
CEI **: 120–139 km,
CEI ***: 140–160 km i więcej.

[madohora]

W konkursie dwudniowym:
CEI **: 70–89 km,
CEI ***: 90–100 km, zdarzają się konkursy trzydniowe o dystansie dziennym między 70 a 80 km

[madohora]

Skrót CEI oznacza, że ta konkurencja jest zatwierdzona przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI) jako dyscyplina międzynarodowa.

[madohora]

W Polsce rozgrywa się wszystkie powyższe konkursy, jednakże dla wyrównania szans odbywają się one w dwóch kategoriach wiekowych:

[madohora]

młodzieżowa, dla jeźdźców poniżej 21 roku życia

[madohora]

seniorów, dla zawodników powyżej 21 roku życia.

[madohora]

Kategorie juniorów i seniorów różnią się przede wszystkim brakiem obowiązku regulowania wagi w przypadku juniorów. Oznacza to, że ich rząd oraz wyposażenie nie mają ograniczeń wagowych, które obowiązują w konkursie seniorów, dla przykładu masa jeźdźca wraz z siodłem w klasie CEI *** nie może być mniejsza niż 75 kg. W przypadku jeźdźca lekkiego, dokłada się bagaż

[madohora]

Rajdy długodystansowe są konkurencją mniej formalistyczną od innych, strój jest w większości dowolny, jednak i tutaj obowiązują pewne normy: obowiązkowy jest kask jeździecki z odpowiednim mocowaniem, spełniający normy bezpieczeństwa AERC I FEI; bryczesy (w kolorze i kroju dowolnym); odpowiednie buty z płaską podeszwą i utwardzanymi czubkami.

[madohora]

"Zawodnicy biorący udział w ceremonii otwarcia zawodów, w czasie trwania konkursu Best Condition oraz w czasie ceremonii rozdania nagród zobowiązani są do noszenia stroju jeździeckiego. Zakazane są dżinsy, sandały, szorty oraz tenisówki. Również luzacy w czasie trwania wyżej wymienionych momentów zobowiązani są do schludnego stroju, bez szortów, dżinsów, sandałów itp. W czasie trwania konkursów zawodnicy powinni być ubrani w stosowny ubiór jeździecki, obowiązkowa jest koszula lub koszulka polo z kołnierzykiem. Luzacy również powinni być obrani schludnie, szorty i sandały nie są dozwolone na terenie bramki weterynaryjnej"

[madohora]

Do jazdy najlepsza jest kulbaka lub siodło typu angielskiego, przede wszystkim wygodne zarówno dla jeźdźca jak i konia. Wielu zawodników do rajdu używa kiełzna typu hackamore oraz ogłowi tzw. kantarowych, z których na bramkach przy serwisowaniu łatwo można wypiąć wędzidło. Na rajd nie należy zabierać sprzętu zupełnie nowego, nie wypróbowanego w terenie, ani też sprzętu starego, zużytego, grożącego zerwaniem. Niedozwolone jest używanie bata ani ostróg

[madohora]

Koń rajdowy musi mieć psychikę zawodnika i chęć do rywalizacji. Przy tym nie powinno być to zwierzę nadpobudliwe. Budowa konia powinna być proporcjonalna, z mocną kłodą. Dla początkujących polecane są wałachy. Najczęściej w tym sporcie wykorzystuje się konie czystej krwi arabskiej

[madohora]

W Polsce rajdy długodystansowe odbywają się między innymi w Dolinie Gawora. W 2015 roku Marek Tul zorganizował w niej Mistrzostwa Młodych Koni oraz Zawody Ogólopolskie i Zawody Towarzyskie. Od 2016 roku na tym terenie odbywają się Mistrzostwa Polski Seniorów, Mistrzostwa Polski Juniorów i Młodych Jeźdźców, a także Zawody Międzynarodowe, Ogólnopolskie i Zawody Towarzyskie. Twórca zawodów stworzył je po propozycji swoich bliskich, gdy między innymi KJ Lewada w Zakrzowie zrezygnował z organizowania ich, z powodu złego ukształtowania okolicznego terenu

[madohora]

[madohora]

kiedy to odbył się pierwszy konkurs w skokach przez przeszkody, zorganizowany podczas wystawy rolniczej w Ujazdowie k. Warszawy; w latach 20. i 30. jeździectwo rozwijało się dzięki dużej liczbie wojskowych jednostek broni jezdnej; 1920 powstało w Grudziądzu Centrum Wyszkolenia Kawalerii, które stanowiło (do 1939) również ośr. przygotowań olimpijskich; Polacy w igrzyskach olimpijskich startują od 1924 (z przerwą 1948–56); 1927 odbyły się w Warszawie (w Parku Łazienkowskim) pierwsze Międzynarodowe Oficjalne Zawody Konne rozgrywane co roku aż do 1939; od 1964 tradycję organizowania tych konkursów przejął Olsztyn, a od 1983 — Sopot; po II wojnie światowej pierwsze mistrzostwa Polski w skokach odbyły się 1953, a w WKKW — 1956; do 2004 polscy jeźdźcy zdobyli 6 medali olimpijskich: 1924 brązowy w skokach — A. Królikiewicz (na Picadorze), 1928 srebrny w skokach i w WKKW — drużyna, 1936 srebrny w WKKW — drużyna, 1980 złoty w skokach — J. Kowalczyk (na Artemorze) i srebrny — drużyna; jedyny złoty medal w mistrzostwach świata wywalczył 1965 w WKKW M. Babirecki (na Volcie); wiele medali zdobyli też zawodnicy powożący zaprzęgami 4- i parokonnymi; przed II wojną światową polscy oficerowie kawalerii i artylerii wygrali też 17 Pucharów Narodów i 8 indywidualnych Grand Prix. W okresie międzywojennym był wyd. mies. „Jeździec i Hodowca”, a od 1966 ukazuje się mies. „Koń Polski”.

[madohora]

Hubertus, hubertowiny – święto myśliwych, leśników i jeźdźców, organizowane przez jeźdźców na zakończenie sezonu, a przez myśliwych na początku sezonu polowania jesienno-zimowego, zwykle w okolicach 3 listopada. Nazwa pochodzi od świętego Huberta (patrona myśliwych i jeźdźców), którego wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest właśnie 3 listopada.

[madohora]

Święto po raz pierwszy obchodzono około 1444 roku. Początkowo były to wielkie polowania.

[madohora]

W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim

[madohora]

Z kolei w czasach II Rzeczypospolitej, pierwszym organizatorem polowań hubertowskich w Spale był prezydent Ignacy Mościcki. Odbyło się ono w 1930 roku 3 listopada

[madohora]

Bardzo podobne do pierwotnych Hubertusów polowania można jeszcze oglądać np. w Wielkiej Brytanii

[madohora]

[madohora]

Do dziś w polskiej tradycji łowieckiej dzień św. Huberta jest okazją do tzw. hubertowin, czyli polowania zbiorowego o charakterze szczególnie uroczystym, z zachowaniem historycznych wzorców i ceremoniałów (m.in. sygnałów łowieckich).

[madohora]

Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji myśliwych. „Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi.”

[madohora]

[madohora]

Polowanie hubertowskie kończy biesiada myśliwych przy ognisku, bigosie i grzanym winie

[madohora]

Wśród jeźdźców (Hubertus konny) urządzana jest natomiast gonitwa, podczas której konno ściga się tzw. lisa, jeźdźca z ogonem przypiętym do lewego ramienia. Ten, kto go zerwie, wygrywa, ma prawo wykonać rundę honorową wokół miejsca pogoni, i za rok sam ucieka jako lis.

[madohora]

Obchody święta mają zapewnić dobre wyniki w nadchodzącym sezonie.

[madohora]

[madohora]

Mieszkańcy Spały i jej sympatycy w swoich przedsięwzięciach nawiązują do czasów jej świetności sprzed II wojny światowej i imprez z lat rezydencji prezydenckiej. W 2000 roku Spała ponownie po długim okresie przerwy przyjęła gościnnie uczestników dożynek prezydenckich. W tym samym roku z inicjatywy proboszcza parafii spalskiej ks. mgr Dariusza Łosiaka i aprobacie nadleśniczego spalskiego mgr inż. Zbigniewa Godlewskiego wskrzeszono „Spalskiego Hubertusa”

[madohora]

Pierwszym organizatorem polowań hubertowskich w Spale był Prezydent Ignacy Mościcki. Z jego inicjatywy w 1930 roku z okazji 3 listopada – dnia św. Huberta, patrona myśliwych, odbyło się pierwsze święto i uroczyste polowanie hubertowskie.

[madohora]

Organizatorzy zaplanowali na ten dzień mnóstwo atrakcji dla wszystkich zmysłów. Zainteresowaniem smakoszy cieszyły się: pierwszy Spalski Festiwal Kulinarny „Oswajamy Dziczyznę” – wielkie gotowanie z Grzegorzem Russakiem, konkurs nalewek oraz konkurs kulinarny dla amatorów. Oko cieszyła wystawa „Spalskich łowów czar” a ucho zachwycił koncert muzyki myśliwskiej w wykonaniu Reprezentacyjnego Zespołu Polskiego Związku Łowieckiego pod dyrekcją Mieczysława Leśniczaka oraz koncert zespołu Wacława Masłyka „Żubrosie”.
Nad rzeką Pilicą w słoneczne popołudnie wszyscy zainteresowani mogli zobaczyć pokot, malowniczą tradycję wykładania upolowanej zwierzyny, poznać sygnały myśliwskie, rytuały i tradycyjne.

[madohora]

Niedzielny poranek rozpoczął Hubertus konny, który od kilku lat odbywa się na łąkach pomiędzy Spałą i Brzustowem. Imprezie towarzyszyły pokazy jeźdźców, sokolników, łuczników, myśliwych i hodowców psów. Miłośnicy przejażdżek powozami konnymi, mogli skorzystać z usług. Jak co roku widzowie z wielkim zainteresowaniem obserwowali pogoń za lisem.

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W SPALE

[madohora]

Nie rób takich dziwnych minek
Pan profesor czyli Kminek
Niósł cię lekko przez polany
Byłeś w lesie zakochany
Lecz nie lubił gdy pachniałeś winem

[madohora]

No cóż mam rzec, że Krokus
To był taki koński łobuz
Co otworzył każdą bramkę
I wychodził na polankę
Pozbył się go Łobez

[madohora]

A znowu nasza Frezja
To była sama finezja
Gdy na padoku była sama
Poruszała się jak dama
I tak każdego dnia

[madohora]

Był taki koń Pad
Który w końcu padł
Przyszła na niego pora
Za sprawą sławnego aktora
I niech się o tym dowie świat

[madohora]

Na to nie byłeś gotowy
To nie był załącznik do umowy
Atest to spokojny konik
Co po błoniach czasem gonił
Był taki dla twojej wygody

[madohora]

Kasia zawsze szła stępem
Spokojnie za całym zastępem
Nie dla niej była gonitwa przez pola
Cisza i spokój taka jej wola
A było to w roku przestępnym.

[madohora]

Basia na przeszkody szła jak burza
Nikt nawet nie musiał jej wkurzać
Chociaż konik to był malutki
Zaliczała wszystko bez zrzutki
I nie straszna jej żadna kałuża

[madohora]

Na Optyku proszę pana
Dumna byłam zaraz z rana
Czułam się jak na scenie
Koń był piękny jak marzenie
Chciałam śpiewać oj da dana

[madohora]

Widzisz ten nasz Komi
Jakoś wcale nie goni
Stanie na środku pola
Bo taka jego wolą
I może tak stać sto dni...

[madohora]

Kuba rży na cały głos
Koń sam wybrał taki los
Nie jesteśmy w świecie sami
On odejdzie razem z nami
Bo metryce dziś dał w nos

[madohora]

Temu przyznać dziś to muszę
Mały, sprytny jest ten kucyk
Kuba szczypie cię zębami
Jakby mówił jestem z wami
Można się od niego uczyć

[madohora]

Dziś jeździłam na Defekcie
No i cóż chcę jeszcze, jeszcze
Choć to wielkie bydlę było
Nieźle mi się prowadziło
Cóż widziałam jeszcze większe

[madohora]

Piękna, smukła ta kobyła
I w terenie gibka była
A do tego też ostrożna
Na niej ciągle jeździć można
Malwa by cię z sobą wzięła

[madohora]

Dziś widziałam jak Tabor
Ciągnął cygański tabor
Myślę sobie co się stało
Słów mi nagle brakowało
Bo tam siedział pan Tabor

[madohora]

Myślę że ta Mimba
Nie ma spokojnego dnia
Tyle pracy ma o jeny
Jak nie padok to tereny
Ja bym była bardzo zła

[madohora]

Czy dziwadła są wśród koni
Dziwak jakoś śmiesznie goni
Patrzeć na to nie mogę
Biegnie jakby innochodem
I od pracy jakoś stroni

[madohora]

Znów Mulaba krótko żyła
Cztery kolki zaliczyła
Chociaż było to przed wiekiem
Nie pomogły żadne leki
Nie dał rady weterynarz

[madohora]

[madohora]

Jesień jest czasem myśliwych, w tym okresie wspominany jest ich patron Św. Hubert i obchodzony jest tzw. Hubertus. Niestety tegoroczna impreza zaplanowana w Łopusznej na najbliższą niedzielę została odwołana z przyczyn technicznych - informują organizatorzy.

[madohora]

Uroczyste polowania, msze święte odprawiane wokół przydrożnych kapliczek, gonitwa za "lisem" - w ten oto sposób myśliwi i jeźdźcy obchodzą przypadający 3 listopada dzień swojego patrona - św. Huberta, najpopularniejszego spośród patronów myśliwych. Na Podhalu Hubertus obchodzony jest na jesieni.
Hubert, który podczas polowania podobno ujrzał jelenia z krzyżem między rogami, jest postacią historyczną, potomkiem królewskiego rodu Merowingów.
Urodził się około 655 roku na terenie dzisiejszej Belgii. Istnieje wiele różnych podań dotyczących jego osoby, ale wszystkie zgadzają się co do tego, że myślistwo było niezwykłą pasją Huberta, a jego przemiana duchowa wynikała ze spotkania jelenia ze świetlistym krzyżem pośrodku poroża.

[madohora]

Według niektórych z wersji Hubert, będący poganinem, polował w Wielki Piątek (lub Boże Narodzenie). Wtedy natknął się na białego jelenia z krzyżem jaśniejącym pomiędzy tykami. Zwierzę przemówiło do niego ludzkim głosem, zachęcając do nawrócenia i oddania się w służbę Bogu" - opowiada Paweł Bombik z Polskiego Związku Łowieckiego. Arystokrata uznał tę przygodę za przestrogę, nawrócił się i został katolickim kapłanem, a potem biskupem w Liege.

[madohora]

Święty przedstawiany jest w myśliwskim stroju, czasem w towarzystwie psów myśliwskich. Trzyma w jednej dłoni oszczep, a w drugiej róg myśliwski. Paweł Bombik przypomina, że głównym atrybutem Huberta jest jeleń ze świetlistym krucyfiksem w porożu.

[madohora]

Jeleń, który ukazał się Hubertowi, był "dziesiątakiem". Z czasem jego poroże otrzymało dwie dodatkowe odnogi. Obecnie hubertowski jeleń przedstawiany jest jako "dwunastak", co oznacza, że w przynajmniej jednej z tyk jelenia znajduje się pięć (dziesiątak) lub sześć odnóg (dwunastak).

[madohora]

Wizerunek św. Huberta stał się znakiem wielu organizacji łowieckich, w tym Polskiego Związku Łowieckiego.

[madohora]

W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim.

[madohora]

Organizowane tego dnia polowania poprzedzają często msze święte w intencji przyrody i myśliwych. "Odbywają się one nie tylko w kościołach, ale także przy leśnych kapliczkach poświęconych temu patronowi. Co ciekawe, w mszy uczestniczą zwierzęta używane podczas polowań, m.in. psy, sokoły czy konie"

[madohora]

Polowania organizowane 3 listopada lub w okolicznych dniach, otwierają jesienno-zimowy sezon polowań. "Zgodnie z tradycją, myśliwy nie może uchylać się od uczestnictwa w obchodach tego święta. Zaprasza się także sympatyków łowiectwa, rodziny myśliwych i innych gości"

[madohora]

Hubert jest patronem nie tylko myśliwych, ale i jeźdźców. Tego dnia ścigają się oni w uroczystym biegu (też zwanym hubertusem), podczas którego muszą złapać „lisa”, kitę przyczepioną do ramienia jednego z jeźdźców. Bieg prowadzony jest przez mastera, któremu pomagają vicemasterzy, czuwający nad bezpieczeństwem gonitwy. Rolę lisa pełni wytrawny jeździec, który do lewego ramienia ma przymocowaną autentyczną lisią kitę.

[madohora]

Dawniej były to prawdziwe polowania, typu par force - na lisa lub jelenia, a konnym myśliwym towarzyszyły psy" - mówi Paweł Bombik. Oznaczało to, że myśliwi ścigali zwierzynę do momentu, gdy padła. Oczywiście obecnie już się ich nie praktykuje.

[madohora]

Uczestników gonitwy obowiązuje uroczysty strój: czerwony żakiet, biała koszula, biały żabot lub krawat, białe bryczesy, czarne buty i rękawiczki lub, jak zaznacza Bombik, marynarka w pepitkę, bryczesy, czarne buty, biała koszula i ciemny krawat.

[madohora]

HUBERTUS

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Co rok w listopadzie myśliwi wraz z rodzinami, sympatykami myślistwa spotykają się na święcie myśliwych – Hubertusie. Święto to wspólna poranna msza, zbiorowe polowanie oraz później wspólna zabawa przy ognisku. W czasie tego dnia myśliwi proszą świętego Huberta o to, by polowania były udane. Przyznawane są odznaczenia, na przykład od koła łowieckiego – tytuł króla strzelca, króla pudlarzy, czy od PZŁ medale. Myśliwi witają się zawołaniem darz bór, zakładają najlepszą odzież myśliwską oraz świętują pod sztandarem danego

[madohora]

HUBERTUS

[madohora]

[madohora]

Hubertus

Myśliwi wspominają swojego patrona w całym kraju 3 listopada. Uważany jest za twórcę sprawiedliwości łowieckiej, która do dziś stanowi ważną część łowiectwa. Myśliwi są prawnie zobowiązani do ochrony zwierząt, gatunków i przyrody.

[madohora]

[madohora]

Szczególnie dziwaczna i lekceważąca wydaje nam się wypowiedź pastoraWilliego Scheitzaz katolickiej parafii Leuchheim, zgodnie z którą "myśliwi [uderzyli] zwierzęta bardziej oczami niż strzałem". Przeciwnicy polowań uhonorował także wstawiennictwem. W tym miejscu pojawia się pytanie, czy proboszcz nie potrzebowałby wstawiennictwa bardziej niż krytycy polowań.

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS

[madohora]

Certaines associations de bien-être animal promeuvent ce type de chasses, par exemple l'Irish Council Against Blood Sports.

[madohora]

[madohora]

Polowanie na zapach:
Polowanie na przynęty olfactile zastępujepolowanie na psy, w którym psy ścigająprzynętęo bardzo silnym zapachu.
Jasper Hall Livingstonzorganizował pierwsze polowanie na wabiki wPau26 listopada 1847 roku w kierunkuGardères, odległość 21 km (13 mil) w ciągu godziny.

[madohora]

Ten rodzaj polowania jest doceniany przez osoby, które nie chcą zabijać, ale nadal chcą cieszyć się talentami swoich psów.

[madohora]

Jest również praktykowany, gdy polowanie jest zabronione.

[madohora]

Niektóre stowarzyszeniazajmujące się dobrostanem zwierzątpromują ten rodzaj polowań, na przykład Irish Council Against Blood Sports.

[madohora]

Drag hunting is conducted in a similar manner to fox hunting, with a field of mounted riders following a pack of foxhounds hunting the trail of an artificial scent. The primary difference between fox hunting and drag hunting is the hounds are trained to hunt a prepared scent trail laid by a person dragging a material soaked in aniseed or another strong smelling substance.

[madohora]

Like fox hunting, in the United Kingdom and Ireland the drag hunting season usually starts in mid-October and continues through autumn and winter, finishing in the spring.

[madohora]

Drag hunting first became popular in the 19th century when Oxford and Cambridge universities both established packs of drag hounds.

[madohora]

Drag hunting soon became popular with the British Army, with the Household Cavalry establishing a pack in 1863 and the Royal Military Academy Sandhurst and the Royal Military Academy Woolwich both establishing packs in 1870. The motivation of the British Army's interest in the sport was it was seen to provide excellent preparation for beginners and those who were about to enter the cavalry divisions.

[madohora]

As it does not involve the hunting of live animals, drag hunting remained legal in England and Wales after the passing of the Hunting Act of 2004.

[madohora]

[madohora]

Drag huntinglubdraghuntingto formasportu jeździeckiego, w którym jeźdźcy konni polują na szlak sztucznie ułożonego zapachu z psami.

[madohora]

Podobnie jak polowania na lisy, w Wielkiej Brytanii i Irlandii sezon polowań na drag rozpoczyna się zwykle w połowie października i trwa przez jesień i zimę, kończąc się wiosną.

[madohora]

Polowanie na drag po raz pierwszy stało się popularne w 19 wieku, kiedy uniwersytetyw OksfordzieiCambridgezałożyły stada psów gończych.

[madohora]

Polowanie na dragi szybko stało się popularne wśródarmii brytyjskiej, aDomestic Cavalryutworzyła paczkę w 1863 roku, a Royal Military AcademySandhurstiRoyal Military Academy Woolwichutworzyły paczki w 1870 roku. Motywacją zainteresowania armii brytyjskiej tym sportem było to, że zapewniało to doskonałe przygotowanie dla początkujących i tych, którzy mieli zamiar wstąpić do dywizji kawalerii.

[madohora]

Kontrowersyjna[6] alternatywa dla polowania na zwierzęta z psami gończymi w Wielkiej Brytanii. Ślad moczu zwierząt (najczęściejlisa) jest układany przed "polowaniem", a następnie śledzony przez stado psów gończych i grupę zwolenników; pieszo, konno lub obu.

[madohora]

Podobny do polowania na dragi, ale w formie wyścigu; Zwykle o długości około 10 mil (16 km). W przeciwieństwie do innych form polowań, psy gończe nie są śledzone przez ludzi.

[madohora]

[madohora]

Die Jagdstrecke wird mit den Landbesitzern abgesprochen, so dass die Stoppelfelder noch nicht gepflügt sind und Wiesen vor der Jagd gemäht werden. Aus diesem Grund finden die meisten Jagden im Herbst nach der Ernte statt. Ein Reitverein, der unter dem Jahr die Belange der Landwirtschaft und der Waldwirtschaft beachtet, erhält eher die Erlaubnis für die Jagdstrecke. Es wird allgemein schwieriger, Reitjagden zu veranstalten, da die fortschreitende Zersiedelung der Landschaft es erschwert, eine geeignete zusammenhängende Jagdstrecke zu finden. Für Schleppjagden ist es wichtig, dass die Hunde ihre Arbeit ungestört verrichten können. Große Flächen finden sich oftmals noch bei Gütern, Schlössern oder ehemaligen Truppenübungsplätzen. Hier sind besonders lange Galoppstrecken möglich. Der Organisationsaufwand für den veranstaltenden Reitverein ist vergleichbar mit dem Aufwand für ein Turnier. Bei großen Jagden sind, wie bei einem Turnier, Sanitäter anwesend und das Publikum wird zu den interessantesten Stellen der Jagdstrecke geführt. Für den Bau der Hindernisse und die Bewirtung sind meist zahlreiche ehrenamtliche Helfer im Einsatz.
Die lokale Presse berichtet während der Saison häufig über größere Reitjagden.[5] Auch Pferdezeitschriften berichten im Herbst über Reitjagden und veröffentlichen Jagdtermine.

[madohora]

Bei Reitjagden wird meistens normale Turnierkleidung getragen: dunkle Jacke, helle Hosen, Stiefel und eine splittersichere Jagdkappe. Es gibt auch rote Röcke und Stulpenstiefel. Die Equipage ist die Begleitung der Hundemeute bei einer Schleppjagd, trägt dagegen meistens Jagdröcke aus Wolle mit langen Schößen in den Vereinsfarben der Meute und ein Plastron aus Wolle.

[madohora]

Im springenden Feld wird ein geeigneter Sattel benötigt, also kein Westernsattel mit Horn. Häufig werden die Pferdebeine mit Gamaschen geschützt. Bei Bedarf dienen Vorderzeug und Schweifriemen dazu, den Sattel beim Springen zu fixieren. Bei weichem Boden können Hufeisen mit Stollen das Ausrutschen verhindern, dazu kann wenn nötig ein Stollenschutzgurt den Pferdebauch vor den Stollen schützen.

[madohora]

Vor dem Stelldichein wird das Jagdgeld („cap fee“) entrichtet, manchmal gibt es ein Jagdbuch, in das man sich eintragen kann, um im nächsten Jahr wieder eine Einladung zu erhalten. Zum Stelldichein trifft sich das Jagdfeld auf einer Wiese oder dem Reitplatz. Der Jagdherr begrüßt die Reiter, die sich für die Einladung bedanken. Bei einer Vereinsjagd ist der Jagdherr oder die Jagdherrin meistens das Mitglied, das die Organisation in die Hand genommen hat. Die Jagdregeln und Besonderheiten der Jagdstrecke werden erklärt. Vor dem Aufbruch zur Jagd ruft der Jagdherr dreimal Horrido und die Jagdteilnehmer antworten jeweils mit „Jo-Ho“.

[madohora]

Jedes Jagdfeld wird von einem eigenen Feldmaster geführt. Ein Feld besteht meist aus 20–25 Reitern. Im ersten Feld wird gesprungen, das zweite ist meistens ein Nichtspringer-Feld. Mitunter gibt es Felder mit einer einfacheren Streckenführung, in denen langsamer geritten wird, aus Rücksicht auf Ponys, ältere Pferde oder unerfahrene Reiter. Am Ende des letzten Jagdfeldes reitet ein Schlusspikör, der die Aufgabe hat, Zurückbleibenden zu helfen. Nach der Hälfte der Jagdstrecke gibt es eine große Pause.

[madohora]

Der gesellige Teil, das Schüsseltreiben oder Jagdgericht, direkt im Anschluss an die Jagd, beschließt die Jagd. Beim Jagdgericht büßen die Reiter Verstöße gegen die Jagdregeln (z. B. Weg abgeschnitten), indem sie eine Runde spendieren. Manchmal wird direkt im Anschluss an die Reitjagd ein Jagdball veranstaltet.

[madohora]

Aufgrund der besonderen Gefährdung von Pferd und Reiter beim Jagdreiten durch das unebene Gelände und das Springen über zT feststehende Hindernisse ist in vielen Meuten inzwischen die Begleitung der Jagd durch ein medizinisches Rettungsteam Standard. Es besteht aus Rettungswagen mit Besatzung und einem speziell ausgebildeten Notarzt. Als erste Meute führte diese Maßnahme der Hamburger Schleppjagdverein ein. Damit folgt das Jagdreiten einer Empfehlung der Deutschen Reiterlichen Vereinigung (FN) in der Leistungs-Prüfungs-Ordnung (LPO) §40, in der die Anwesenheit von Sicherheitspersonal und -Ausstattung bei Reitturnieren im Gelände vorgeschrieben wird. Die Versorgung mit einem Rettungsteam erfordert eine zuverlässige Planung und Abstimmung vor der Veranstaltung mit Streckenkontrolle unter Sicherheitsaspekten und Festlegung von Rettungszonen, sowie ggf. einer Landezone für Rettungshubschrauber unter Einbindung des Notarztes. Zusätzlich zur Grundausstattung des Rettungsteams sind bei Jagden spezielle Ausrüstungegenstände notwendig, die eine gezielte Diagnostik und Therapie spezieller Reitverletzungen ermöglichen. Dazu gehört ein Beckengurt zur notfallmäßigen Stabilisierung instabiler Beckenfraktur sowie eine Schaufeltrage und eine Vakuummatratze zur Stabilisierung bei Wirbelsäulenverletzungen. Weil sich Unfälle beim Jagdreiten oft in Wald oder offenem Gelände ohne Fahrzeugzugang abspielen, muss ein Rettungsrucksack zum Einsatz kommen, um die notwendigen Materialien zum Patienten zu bringen. Zusätzlich sind Sprechfunk-Handgeräte mitzuführen, um für Rettungsteam und Notarzt sowie Jagdorganisation einen Meldeweg zu installieren. Weil Jagden oft weitab von Ballungszentren stattfinden, ist mit einer zuverlässigen Kommunikation über Mobilfunknetze in Deutschland nicht zu rechnen.

[madohora]

Der Fuchsschwanz kann an die Schulter des, den Fuchs darstellenden Reiters geheftet werden. Nach dem Hornsignal „Jagd frei“ überholen die Reiter den Master und versuchen, die Lunte zu greifen. Der Fuchs kann durch Tempowechsel und Wenden ausweichen. Der Jäger oder die Jägerin reißt dem „Fuchs“, von der linken Seite kommend, den Fuchsschwanz mit der rechten Hand von der Schulter ab. Der „Fuchs“ gilt als erlegt und die Jagdteilnehmer rufen zweimal „Halali“. Wenn es zu lange dauert, kann der Fuchs den Fuchsschwanz auf den Boden werfen. Wer die Lunte zuerst aufhebt, hat sie gewonnen.

[madohora]

Der Fuchsschwanz kann am Ende der letzten Galoppstrecke an einen Busch gebunden werden – dann erwischt ihn der Reiter, der ihn rechtzeitig sieht und als erster vom Pferd aus geschickt zugreifen kann. Diese Variante ist besonders fair: Da die Reiter im schnellen Jagdgalopp plötzlich vom Fuchsschwanz überrascht werden, gibt es weder Gedränge noch einen Schlussspurt. Der erste Reiter hat keineswegs die besten Chancen, die Trophäe zu bekommen

[madohora]

Als weitere Variante kann der Fuchsschwanz an einer quer gespannten Leine auf einem Stoppelacker aufgehängt werden. Am Ende der Jagd versammeln sich alle Teilnehmer und werden in mehrere ungefähr gleich große und gleich schnelle Gruppen eingeteilt (Ponys, Warmblüter, Vollblüter). Die Gruppen stellen sich nacheinander an den Start, galoppieren auf ein Zeichen hin los und versuchen den Fuchsschwanz zu greifen. Bei dieser Variante werden mehrere Fuchsschwänze verteilt.

[madohora]

Unter einer Hubertusjagd wird in Deutschland eine Jagd verstanden, die am Hubertustag, dem 3. November, abgehalten wird. An diesem Tag werden besonders viele Fuchs- und Schleppjagden durchgeführt. Den Brauch, am Hubertustag eine Reitjagd oder Reiterspiele abzuhalten, stammt wahrscheinlich aus Deutschland oder Belgien, und hat sich in einige andere nordeuropäische Länder verbreitet. Beispielsweise hat auf Dänisch und Schwedisch „Hubertusjagt“ beziehungsweise „Hubertusjakt“ die Bedeutung der Reitjagd ohne Hunde, wohingegen „Fuchsjagd“ in der jeweiligen Landessprache die Parforcejagd meint. Nicht in allen Ländern ist die Schleppjagd bekannt, so dass in diesen Ländern häufig von einer Parforcejagd ausgegangen wird, sobald Hunde im Spiel sind.

[madohora]

Schleppjagden sind viel seltener als Fuchsjagden, da die Haltung der Hundemeuten sehr aufwändig ist. Eine Meute geht im Durchschnitt ungefähr ein Dutzend Schleppjagden in der Saison.

[madohora]

Jede Meute ist trainiert auf eine bestimmte Art von Schleppe, Scent genannt. Das können die Trittsiegel des Schleppenleger-Pferdes sein, oder eine Duftstofflösung, welche der Schleppenleger aus einem Kanister an seinem Sattel tropfen lässt (siehe Bild mit Schleppenlegerin). Als Schlepplösung wird Wasser mit einigen Tropfen Duftstoff, beispielsweise Heringslake, Terpentin, Pansenlauge oder Anis verwendet. Der Vorteil des künstlichen Scent ist, dass es kein üblicherweise vorkommender Geruch ist, die Hunde also nicht so leicht von ähnlichen Düften abgelenkt werden. Für eine auf Trittsiegel trainierte Meute muss dafür kein Kanister mitgenommen werden. Traditionell wurde Fuchslosung verwendet, die zur Erzeugung des Scent in Wasser aufgelöst wurde. Dazu wurde am Kennel zusätzlich zu den Hunden separat ein Fuchspaar gehalten.

[madohora]

Es wird im Schritt losgeritten, bis die Pferde warm sind. Auf geeignetem Gelände wird die erste Schleppe für die Hunde gelegt. Die Hunde werden noch von den Pikören im Kreis zusammengehalten, indem sie ihre Hetzpeitschen hin und her bewegen und damit einen imaginären Zaun um die Meute bilden. Wenn der Schleppenleger genügend Vorsprung hat, werden die Hunde frei gelassen und folgen mit Geläut (Bellen) der Schleppe. Wenn die Hunde sicher auf der Schleppe sind, wünschen sich die Reiter gegenseitig gute Jagd, und das Feld folgt den Hunden. Da Meutehunde sehr schnell sind, wenn sie einer Spur folgen, wird eine Schleppe im zügigen Jagdgalopp geritten, solange das Gelände es zulässt. Auf der Schleppe befinden sich die Hindernisse. Am Ende der Schleppe sammeln die Piköre die Hunde wieder in einem Kreis. Die Hunde bekommen Wasser (Stopp).

[madohora]

Am Ende der Jagd auf dem Halali-Platz ziehen die Reiter den rechten Handschuh ab, schütteln sich gegenseitig die Hand und sagen dazu „Halàli Halàli“. Ursprünglich wurde nur mit dem Handschuh gewinkt, was den Vorteil hatte, Unfälle durch z. B. schlagende Pferde zu vermeiden. Die Reiter stellen sich im Kreis um die Hunde und den Jagdherrn, der noch einige Worte zum Jagdtag spricht. Danach steigen die Reiter zum Dank an die Hunde ab, die männlichen Reiter ziehen die Kappe und die Hunde erhalten ihr Curée, meistens einige Rinderpansen. Jeder Reiter bekommt vom Jagdherren oder der Jagdherrin einen Bruch mit den Worten „Waidmannsheil“ gereicht und nimmt ihn mit „Waidmannsdank“ entgegen. Vor dem Hubertustag werden meist Eichenbrüche, nach dem Hubertustag dagegen Fichtenbrüche verteilt. Die Jagdhornbläser blasen zusätzlich zum „Fuchs tot“ und „Halali“ auch noch das „Curée“. Danach können die Reiter wieder aufsitzen und nach Hause reiten und ihre Pferde und Hunde versorgen.

[madohora]

Auch in England, Schottland, Wales, Irland, Frankreich, Polen, Amerika, Ungarn, Italien, Österreich[6] und den Niederlanden werden Schleppjagden betrieben. In der Schweiz gibt es dagegen keine Schleppjagdmeute und es werden keine Schleppjagden veranstaltet.

[madohora]

In Großbritannien werden für Schleppjagden vorwiegend Foxhounds und Bloodhounds verwendet. Der Schleppenleger startet ungefähr 20 Minuten vor dem Feld und legt die Schleppe mit einem mit Duftstoff getränkten Kaninchenfell, das hinterher geschleppt wird.Die Bloodhounds folgen den Trittsiegeln des Schleppenlegers. Foxhounds sind schneller, Bloodhounds hingegen spurtreuer und fallen außerdem durch ihre imposante Erscheinung auf. Die Meute wird vom Huntsman und den Pikören geführt. Es werden meist acht bis 15 Koppeln (Hundepaare) verwendet, während bei der traditionellen Fuchsjagd typischerweise 17 Koppeln verwendet werden.

[madohora]

Die Jagdregeln sind gleich wie in Deutschland, zusätzlich werden junge Pferde, deren Verhalten im Jagdfeld noch nicht abschätzbar ist, mit einer grünen Schleife im Schweif gekennzeichnet.[27] Auch ist der Dresscode je nach Meute komplizierter als in Deutschland, da nicht nur die Farbe des Rockes, sondern zusätzlich noch Farbe der Knöpfe und des Kragens vorgegeben sind. Tweed-Jacketts sind für die meisten Gelegenheiten passend.

[madohora]

Die neugegründeten deutschen und österreichischen Meuten in der zweiten Hälfte des 19. Jahrhunderts waren vorwiegend klein, sportlich und zweckorientiert. Sie waren in der Hand des Landadels, des Militärs und zunehmend des erstarkenden Bürgertums. Die Parforcejagd in der freien Landschaft war im dichtbesiedelten Deutschland des 19. Jahrhunderts kaum mehr möglich. Daher wurden meist mehrere Schleppen auf geplanten Routen gelegt, bevor zum Abschluss Kastenwild ausgesetzt wurde, das die Hunde in einem letzten Run stellten. Kastenwild war Wild, das in einem Kasten transportiert wurde. Es wurde entweder in einem Wildpark aufgezogen, oder im Voraus eingefangen. 1867 veranstaltete das Militärreitinstitut Hannover mit seiner Fox Hound Meute Schleppjagden. 1886 gründeten Offiziere den Hamburg-Wandsbeker Schleppjagdverein.[33] In Hannover wurden vor dem Ersten Weltkrieg Schleppen zur Ausbildung von Offizieren gelegt.[3] Die Kavallerie betrachtete die Jagd als sportliches Training für den Krieg. Diesem Bedürfnis kam die Schleppjagd entgegen: die Strecke war auf engem Raum planbar und konnte durch entsprechende Hindernisse beliebig schwer gestaltet werden.[

[madohora]

Während des Ersten Weltkriegs erlosch die Jagdreiterei und nur wenige Hunde überstanden den Krieg. Zwischen den Kriegen wurden zwar viele Meuten gegründet, die Kastenjagden setzen sich aber wegen der hohen Kosten nicht mehr durch. Stattdessen wurden in der Weimarer Republik vorwiegend Schleppjagden geritten.

[madohora]

In der DDR gründeten sich bis zur Wiedervereinigung keine Meuten, da die dortigen Machthaber dies mit Anordnungen und gesetzlichen Regelungen verhinderten. Ab 1990 jagten die Black Forest Beagles als „Brandenburger Meute“ in Brandenburg. Sie waren durch Teilung der Odenwald-Beagle-Meute entstanden. 1999 gründete sich die Geiseltal-Beagle-Meute mit den Hunden der Odenwald-Beagle-Meute[38] und 2003 gründete sich die Mecklenburger Meute (Foxhounds).[39] Seit 2006 findet hinter der Mecklenburger Meute alljährlich die Prominentenjagd „Rügen Cross Country“ statt. Jagdherr ist der Schauspieler Till Demtrøder. Zum Gedenken an den Mauerfall vor 25 Jahren fand am 30. September 2015 am Schloss Tegel mit Jagdherr Andreas Frädrich erstmals eine grenzüberschreitende Schleppjagd mit der Niedersachsenmeute statt, bei der mehrere Kilometer des ehemaligen Todesstreifens zwischen dem Tegeler Forst auf Berliner Seite und der Stolper Heide auf Brandenburger Seite überwunden wurden.

[madohora]

Seit 2000 kann das Jagdreitabzeichen Stufe I und Stufe II erworben werden. Stufe I ist die Grundstufe. Stufe II befähigt zum Einsatz als Pikör im springenden Feld

[madohora]

2020 gab es in Deutschland 21 Meuten, die sich in der Deutschen Schleppjagdvereinigung zusammengeschlossen haben und die Tradition der Schleppjagd pflegen.

[madohora]

Die Beizjagd zu Pferde hat eine lange Tradition, sie wurde vom Mittelalter und bis in heutige Zeit ausgeübt. Der Falke wird üblicherweise auf der linken Hand getragen, es muss also einhändig geritten werden, was eine gute Ausbildung von Reiter und Pferd voraussetzt.

[madohora]

Eine andere Art des Jagdreitens ist das Bogenreiten, beziehungsweise das berittene Bogenschießen. Dabei wird mit Pfeil und Bogen vom Pferd aus, auch aus dem Galopp, geschossen. In der Vergangenheit waren Reitervölker mit Kompositbögen, wie die Skythen, Hunnen, Göktürken und Mongolen erfolgreich gegenüber gepanzerten europäischen Rittern. Auch die Jagd wurde vom Pferd aus mit Bögen ausgeübt. Außer dem japanischen Yabusame geriet das berittene Bogenschießen zu Beginn des 20. Jahrhunderts in Vergessenheit. In den 1980er Jahren wurde das berittene Bogenschießen in Europa als sportlicher Wettkampf wiederentdeckt.

[madohora]

Trasa polowań jest uzgadniana z właścicielami gruntów, tak abyścierniskanie były jeszcze zaorane, ałąkikoszone przed polowaniem. Z tego powodu większość polowań odbywa się jesienią po zbiorach. Klub jeździecki, który bierze pod uwagę interesy rolnictwa i leśnictwa w ciągu roku, ma większe szanse na otrzymanie pozwolenia na trasę łowiecką. Ogólnie rzecz biorąc, organizowanie polowań konnych staje się coraz trudniejsze, ponieważ postępującemiejskie rozrastaniesię krajobrazu utrudnia znalezienie odpowiedniego ciągłego szlaku łowieckiego. W przypadku polowań na drag ważne jest, aby psy mogły wykonywać swoją pracę bez przeszkód. Duże obszary często nadal można znaleźć w posiadłościach, zamkach lub byłychpoligonach wojskowych. Możliwe są tu szczególnie długie galopy. Wysiłek organizacyjny organizującego klub jeździecki jest porównywalny z wysiłkiem związanym z turniejem. [4] Podczas dużych polowań, jak w turnieju, obecni są medycy, a publiczność prowadzona jest do najciekawszych miejsc szlaku łowieckiego. Wielu wolontariuszy jest zwykle zaangażowanych w budowę przeszkód i catering

[madohora]

Lokalna prasa często donosi o większych polowaniach na konie w sezonie. [5] Czasopisma o koniach informują również o polowaniach na konie jesienią i publikują daty polowań.

[madohora]

Podczas polowań jeździeckich zwykle nosi się normalną odzież turniejową: ciemną kurtkę, jasnespodnie, butyi odłamkowączapkę myśliwską. Są też czerwone spódnice ibuty rękawicowe. Ekwipunekjest akompaniamentem stada psów podczaspolowania na drag, ale zwykle nosispódnice myśliwskiewykonane z wełny z długimi klapami w kolorach klubowych paczki iplastronwykonanym z wełny.

[madohora]

W polu skoków potrzebne jest odpowiednie siodło, więc nie ma zachodniegosiodłaz rogiem. Często nogi konia są chronionegetrami. W razie potrzebyprzednie koło zębateipaski tylnesłużą do mocowania siodła podczas skoku. Na miękkim podłożu podkowymogą zapobiec poślizgnięciu się z ćwiekami, a w razie potrzeby pas ochronny może chronić brzuch konia przed ćwiekami.

[madohora]

Przygotowanie do polowania obejmuje trening konia i jeźdźca w zależności od długości i trudności polowania. Jazda w tłumie obejmuje cichygalopobok siebie (nie jeden za drugim), galopowanie obok innych koni w odpowiedniej odległości, przepuszczanie innych koni bez przyspieszania jednego z koni i jazdę na ciasnych zakrętach w tłumie, jak skręcanie na leśną ścieżkę. Trening kondycyjnyjest dostosowany do długości kursu, przy czym wilgotna, ciężka nawierzchnia, taka jak jesienneściernisko, wymaga więcej wytrzymałości niż sucha, sprężysta ścieżka łąkowa. W zależności od terenu i trudności polowania, galopy pod górę i w dół są częścią przygotowań. W przypadku skoków skoki skokiz dużą prędkością wymagają specjalnego przygotowania. Podczas polowania konie nie są zbierane przed skokiem, ale skaczą z pełną prędkością, dzięki czemu przed skokami nie powstaje niebezpieczny korek. W treningu terenowym trenuje się przeszkody, takie jak jazda przez rowy i wodę, jazda po wałach, skoki pod górę, głębokie skoki i zagrożenia wodne.

[madohora]

Przed spotkaniem uiszczana jest opłata myśliwska ("cap fee"), czasami jest książka myśliwska, w której można się zarejestrować, aby otrzymać kolejne zaproszenie w przyszłym roku. Na spotkanie pole łowieckie spotyka się na łące lubarenie jeździeckiej. Myśliwy wita jeźdźców, którzy dziękują im za zaproszenie. W polowaniu klubowym mistrz polowania lub dama myśliwska jest zwykle członkiem, który wziął organizację w swoje ręce. Wyjaśniono zasady polowania i specyfikę trasy łowieckiej. Przed wyruszeniem na polowanie mistrz polowania trzykrotnie wołaHorrido, a uczestnicy polowania za każdym razem odpowiadają "Jo-Ho". [

[madohora]

Podczas jazdy należy przestrzegać pewnych zasad, aby uniknąć ryzyka. Zasady polowania obejmują, że mistrz prowadzący pole nie jest wyprzedzany, aby psy nie były zagrożone, a mistrz może sterować polem. Musi to być skok jazdy, to znaczy pole łowieckie nie może zostać przekroczone. Jeździec jadący przez pole naraża siebie i innych. Jeśli końodmówi, skok musi zostać natychmiast zwolniony, tj. przejechany na bok, aby nie powstał korek i kolejne konie mogły skakać. Koń skłonny dowymachiwaniamusi być oznaczony czerwoną wstążką wogonie.

[madohora]

Każde pole łowieckie jest zarządzane przez własnego mistrza pola. Pole zwykle składa się z 20-25 jeźdźców. W pierwszym polu jest skakany, drugi jest zwykle polem nie-skoczka. Czasami są pola o prostszej trasie, po których jeździsz wolniej, z myślą okucykach, starszych koniach lub niedoświadczonych jeźdźcach. Na końcu ostatniego pola łowieckiego odbywa sięostatnia przejażdżka piqueur, która ma za zadanie pomóc tym, którzy pozostali. Po połowie pościgu następuje duża przerwa.

[madohora]

Polowaniom konnym często towarzyszygrupa rogów myśliwskich. Dmuchawy rogówmyśliwskich noszą rogi inaczej nastrojone i w sygnały myśliwskie na spotkaniu i w łatwo dostępnych miejscach na trasiepolowania, gdzie przeszkody są widoczne i do których prowadzą widzowie. Publiczność jest zwykle wożona do ciekawych punktów widokowych w pojazdach terenowych lub ciągnikach z przyczepamiKremser, czasami jest usługa jazdyz powozami. Sekcja dęta, abyusiąść[10] na początku polowania i po przerwie. Pod koniec polowania "Fox dead" i "Halali". Następnie jeźdźcy dbają o swoje konie.

[madohora]

Część społeczna,kręgielnialubsąd myśliwski, bezpośrednio po polowaniu, kończy polowanie. Na boisku myśliwskim jeźdźcy płacą za naruszenie zasad polowania (np. odcięcie ścieżki) przekazując rundę. Czasami piłka myśliwska odbywa się bezpośrednio po polowaniu konnym.

[madohora]

Ze względu na szczególne niebezpieczeństwo dla konia i jeźdźca podczas polowania ze względu na nierówny teren i przeskakiwanie przez częściowo stałe przeszkody, towarzyszenie polowania przez zespół ratownictwa medycznego jest obecnie standardem w wielu stadach. Składa się zkaretek pogotowiaz załogą i specjalnie przeszkolonymlekarzem ratunkowym. Pierwszym pakietem, który wprowadził ten środek, byłhamburski Schleppjagdverein. Tak więc jazda myśliwska jest zgodna z zaleceniemNiemieckiej Federacji Jeździeckiej (FN) w przepisach dotyczących badania wydajności (LPO) § 40, w których wymagana jest obecność personelu ochrony i sprzętu podczaszawodów jeździeckichwterenie. Zaopatrzenieekipyratowniczej wymaga rzetelnego planowania i koordynacji przed zdarzeniem z kontrolą trasy w aspektach bezpieczeństwa i określeniem stref ratowniczych, a także, w razie potrzeby, strefy lądowania dlaśmigłowców ratowniczychz udziałem lekarza ratunkowego. Oprócz podstawowego wyposażenia ekipy ratowniczej, podczas polowań niezbędny jest specjalny sprzęt, który umożliwia ukierunkowane diagnozowanie i leczenie szczególnych urazów jazdy. Należą do nich pas biodrowy do awaryjnej stabilizacji niestabilnegozłamania miednicy, a takżenosze łopatyimaterac próżniowydo stabilizacji w przypadku urazów kręgosłupa. Ponieważ wypadki podczas polowań często mają miejsce w lasach lub na otwartym terenie bez dostępu do pojazdu, należy użyć plecaka ratunkowego, aby przynieść niezbędne materiały pacjentowi. Ponadto należy nosić ręczne radiotelefony w celu zainstalowania kanału raportowania dla zespołu ratowniczego i lekarza ratunkowego, a także organizacji łowieckiej. Ponieważ polowania często odbywają się z dala od aglomeracji, nie należy oczekiwać niezawodnej komunikacji za pośrednictwemsieci komórkowychw Niemczech.

[madohora]

Większość niemieckich klubów jeździeckich, zwłaszcza wiejskich klubów jeździeckich, organizuje polowania na lisy jesienią, po sezonie turniejowym. Polowania na lisy organizowane są również w Austrii, Szwajcarii, Polsce, Szwecji i Danii. Często w niektórych krajach nazywane sąHubertusjagd. Znowu "lis" jedzie przed siebie. Rolę lisa przejmuje na przykład odnoszący sukcesy myśliwy z poprzedniego roku lub zapraszający myśliwy. Jeźdźcy podążają za mistrzem na różnych polach i przekraczają przeszkody. Pod koniec polowania następuje chwytanie ogona. Chwytanie Foxtail można wykonać na różne sposoby. Ostatnio na przykład odbywa się wyszukiwanie piesze, które odbywa się po przejażdżce.

[madohora]

Ogon można przywiązać do krzaka pod koniec ostatniego galopu – wtedy łapie go jeździec, który widzi go w porę i może jako pierwszy umiejętnie chwycić go od konia. Ten wariant jest szczególnie sprawiedliwy: ponieważ jeźdźcy są nagle zaskoczeni przez lisi ogon w szybkim galopie myśliwskim, nie ma ani tłumu, ani ostatecznego zrywu. Pierwszy zawodnik nie ma największych szans na zdobycie trofeum.

[madohora]

Jako kolejny wariant, ogon można zawiesić na poprzecznie rozciągniętej smyczy na lakierze ścierniskowym. Pod koniec polowania wszyscy uczestnicy zbierają się i są podzieleni na kilka grup o mniej więcej równej wielkości i szybkości (kucyki, ciepłokrwiste, rasowe). Grupy ustawiają się jedna po drugiej, galopują na znak i próbują złapać ogon. W tym wariancie rozprowadzanych jest kilka ogonów.

[madohora]

W Niemczech polowanie na Hubertusa to polowanie, które odbywa się wDzień Hubertu, 3 listopada. Tego dnia przeprowadzana jest szczególnie duża liczba polowań na lisy i dragi. Zwyczaj organizowania polowań konnych lub gier jeździeckich w Dzień Świętego Huberta prawdopodobnie pochodzi z Niemiec lub Belgii i rozprzestrzenił się na inne kraje Europy Północnej. Na przykład w języku duńskim i szwedzkim "Hubertusjagt" lub "Hubertusjakt" ma znaczenie jazdy bez psów, podczas gdy "polowanie na lisy" w odpowiednim języku narodowym oznacza polowanie par force. Nie we wszystkich krajach polowanie na drag jest znane, więc w tych krajach często zakłada się, że polowanie par force zakłada się, gdy tylko zaangażowane są psy.

[madohora]

WDanii, w tradycyjnym polowaniu na Hubertusa, lis jest zastępowany przez dwóch jeźdźców, którzy mają ogon przymocowany do ramienia. Zarówno mężczyźni, jak i kobiety jeżdżą w czerwonych spódnicach. Istnieją własne kluby, które podtrzymują zwyczaj duńskiego polowania na Hubertusa. [14] Również wSzwecjiodbywają się duże imprezy na Hubertustagu z czasami ponad 100 jeźdźcami. Jeśli chodzi o przeszkody, oferowane są prostsze alternatywy. [15] WPolsce kult św. Huberta utrwalił się w 18 wieku, ale pierwsze polowania na Hubertusa przeprowadzono dopiero poI wojnie światowej. Mają one charakter gier jeździeckich i zazwyczaj odbywają się na dużej łące, aby widzowie mieli dobry widok. Mistrz prowadzi pole łowieckie, kiedy zwalnia polowanie z wezwaniem "lis", zaczyna się chwytanie lisiego ogona. Rolę lisa odgrywa zwycięzca poprzedniego roku z ogonem na lewym ramieniu.

[madohora]

Polowania na drag są znacznie rzadsze niż polowania na lisy, ponieważ trzymanie stad psów jest bardzo złożone. Paczka idzie średnio około tuzina polowań na dragi w sezonie.

[madohora]

[balzack]

To je dzisioj, bo dzisiej jest Huberta. Dokładnie to może wyklarować Mado, ale terozki już sie o co innego rozchodzi. Mado na pewno mo na myśli konie. Z tego co wiym to lotajom jakeś gupieloki na koniach za jednym co mo przywiązano niby kita od lisa i idzie o to co by jom urwać.

[madohora]

A było to dawniej. Kłusownika skazana za nastawianie sideł na dwanaście batów. Gdy już odebrał dziesięć począł tak gorąco błagać i obiecywać poprawę, że rozczulony sędzia darował mu resztę. Kłusownik pełen wdzięczności rzekł:
- Bodaj panu sędziemu Pan Bóg to stokrotnie wynagrodził (co wówczas oznaczało, że sędzia miał dostać tysiąc batów)

[madohora]

Auch in England, Schottland, Wales, Irland, Frankreich, Polen, Amerika, Ungarn, Italien, Österreich und den Niederlanden werden Schleppjagden betrieben. In der Schweiz gibt es dagegen keine Schleppjagdmeute und es werden keine Schleppjagden veranstaltet.

[madohora]

W tradycji ludowej św. Hubert czczony jest także jako patron lunatyków i chorych na epilepsję. Przypisuje mu się też szczególne orędownictwo w wypadkach wścieklizny psów. Kult św. Huberta szybko rozprzestrzenił się w sąsiednich krajach, by niebawem objąć całą Europę z Hiszpanią i Anglią. W XI wieku wchłonął w siebie legendę o Św. Eustachym, drugim patronie myśliwych

[madohora]

[madohora]

GONITWA ZA LISEM - www.sucha24/pl - 2022

[madohora]

HUBERTUS W OBLĘGORKU - Echo Dnia - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

ŚWIĘTO MYŚLIWYCH - www.chojnice24.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W ŁOWICZU - Gość - 2022

[madohora]

[madohora]

HUBERTUS W RYBNIE - Super Ekspres - 2022

[madohora]

[madohora]

POGOŃ ZA LISEM 2022 - www.tuwodzislaw.pl - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

MAŁY HUBERTUS - Życie Częstochowy - 2022

[madohora]

BAJKOWY HUBERTUS - www.q4 - 2022

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Przysłowie związane z tym imieniem: „Kiedy swego czasu goły las nastaje, święty Hubert z lasu cały obiad daje”.

[madohora]

Hubert urodził się w 655 roku w Gaskonii, był potomkiem królewskiego rodu Merowingów. Zamiłowanie do polowania odziedziczył po swoim ojcu. Towarzyszył mu często na łowach. Ponoć w wieku 14 lat uratował mu życie podczas polowania na niedźwiedzia w Pirenejach.

[madohora]

[madohora]

Świątynia posiada wystrój myśliwski (proste, drewniane ławy, ołtarz wsparty na rosochatym pniu, liczne poroża i trofea myśliwskie). W kościele organizowane są wystawy czasowe.

[madohora]

Kaplica świętego Huberta w Rzeszowie – barokowa kaplica myśliwska. Kaplica znajduje się terenie przykościelnym nowo powstałej parafii pod tym samym wezwanie w pobliżu osiedla Baranówka IV i Miłocin, z bezpośrednim zjazdem z ulicy Warszawskiej (drogi krajowej nr 9) w ulicę Borową.

[madohora]

W ramach rekreacji, rozumianej tu jako odrębne pojęcie, brak jest elementu rywalizacji. Różne realizowane w jej ramach czynności, poza pracą czy nauką, są wykonywane w miejscu zamieszkania czy pobytu, co różni ją z kolei od turystyki – podróży w celu poznawania świata i ludzi.

[madohora]

wyraża się przez ćwiczenia i gry uprawiane wg określonych zasad; sprzyja zachowaniu zdrowia oraz rozwija cechy osobowości, m.in.: wytrwałość, silną wolę, zdyscyplinowanie, poczucie solidarności i koleżeństwa. W sporcie kwalifikowanym celem nadrzędnym jest osiąganie możliwie jak najlepszych wyników na zawodach różnego szczebla o zasięgu regionalnym, krajowym, światowym czy olimpijskim; wymaga to odpowiedniego przygotowania ogólnego i specjalnego, długotrwałego i intensywnego treningu prowadzonego m.in. pod opieką trenera, lekarza sportowego oraz specjalisty od odnowy biologicznej. W wielu dyscyplinach sportowych chęć osiągnięcia wyników bliskich granicy możliwości ludzkiego organizmu przynosi niekiedy negatywne skutki, jak przetrenowanie, urazy czy niedozwolony doping. Istniejący do 1972 (do końca kadencji A. Brundage’a na stanowisku przewodniczącego Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego), ostry podział na sport amatorski i sport zawodowy coraz bardziej się zaciera; nowy status sportowca, opracowany przez MKOl, umożliwił m.in. start na igrzyskach olimpijskich w Barcelonie 1992 zawodowym koszykarzom i tenisistom. Sport rekreacyjny (masowy) jest formą czynnego wypoczynku służącą odprężeniu po pracy, regeneracji sił, utrzymaniu sprawności fizycznej i dobrego stanu zdrowia, jednocześnie zachowuje element współzawodnictwa, który jest ważnym czynnikiem motywującym. Sport niepełnosprawnych (inwalidów) jest formą aktywności ruchowej podnoszącą sprawność fizyczną osób niepełnosprawnych; stanowi ważny element rehabilitacji; od 1960 pod patronatem Międzynarodowej Organizacji Sportu Inwalidów (ISOD) są organizowane igrzyska olimpijskie inwalidów (tzw. igrzyska paraolimpijskie); w Polsce sportem niepełnosprawnych głównie zajmuje się zrzeszenie Start.

[madohora]

Poczynając od ok. X w. i kształtowania się polskiej państwowości, łowy objęte zostały prawodawstwem, stając się przywilejem ludzi dobrze urodzonych – władców, dostojników państwowych i duchowieństwa. Były również źródłem zaopatrzenia wojsk podczas wypraw wojennych. Prawo do łowów objęte monopolem panującego (tzw. łowieckim regale) i wynikającymi z niego licznymi ograniczeniami miało na celu zabezpieczenie możliwości polowania uprzywilejowanym jednostkom i grupom społecznym. Na mocy regale władcy posiadali nieograniczone prawo do łowów. Głównym przywilejem władców były „łowy wielkie” (venatio magna) czyli polowania na „grubego zwierza” (tura, żubra, niedźwiedzia, jelenia i dzika), oraz bobry, natomiast „łowy małe” (venatio parva), czyli polowania na „drobnego zwierza” (ptactwo, lisy, sarny, zające) mogli uprawiać także poddani.

[madohora]

Współcześnie działalność łowiecką reguluje ustawa Prawo łowieckie z 13 października 1995 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 1173), z aktami wykonawczymi, a także statut Polskiego Związku Łowieckiego uchwalany przez Krajowy Zjazd Delegatów PZŁ oraz uchwały i zarządzenia wewnątrzorganizacyjne. Prawodawstwo łowieckie określa gatunki zwierząt łownych, terminy i metody polowań. W myśl ustawy, łowiectwo, jako element ochrony środowiska przyrodniczego oznacza ochronę zwierząt łownych (zwierzyny) i gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej. Zwierzyna w stanie wolnym stanowi własność państwa, a jego podstawę gospodarki łowieckiej stanowią wieloletnie i roczne plany hodowlane.

[madohora]

siodło,
część rzędu końskiego służąca do jazdy wierzchem — siodło wierzchowe, lub umocowania transportowych juków — siodło juczne.
Zasadnicze części siodła wierzchowego: terlica drewniana lub z tworzywa sztucznego, szkielet (wzmocniony okuciami) pokryty siedziskiem ze skóry lub tkaniny, tybinki, tj. skórzane klapy przykrywające sprzączki popręgowe, popręgi do mocowania siodła (skórzane oraz taśmowe lub sznurkowe), skórzane puśliska z zawieszonymi na nich metalowymi strzemionami, czaprak z podkładem filcowym lub futrzanym, ewentualnie potnik płócienny pod czaprakiem; rozróżnia się m.in.: siodła sportowe angielskie do ujeżdżenia (z tybinkami prostymi), włoskie do skoków (z tybinkami wysuniętymi do przodu), siodła wszechstronne, siodła wyścigowe (małe i lekkie); dawniej używane siodło damskie miało 1 strzemiono i łuki umożliwiające trzymanie obydwu nóg na lewym boku konia.

[madohora]

strzemiona – metalowe (lub skórzane w wypadku siodła westernowego), półokrągłe "uchwyty" na stopy jeźdźca,

[madohora]

Od XII wieku, przed upowszechnieniem czapraka, jako podobne okrycia często wykorzystywano kosztowne, wyszywane złotem, srebrem i jedwabiem okrycia, zwane kropierzem, czołdarem lub dyftykiem (dywdykiem). Mając na celu ochronę konia podczas bitwy i pełniąc też funkcje ozdobne, rozpowszechniły się one w okresie wypraw krzyżowych.

[madohora]

Należy jednak używać go z wyczuciem, ponieważ nachrapnik jest umieszczony dokładnie na stosunkowo delikatnej kości nosowej.

[madohora]

Słowo "palcat" pochodzi z języka węgierskiego, gdzie oznacza kij. Do języka polskiego palcat przeszedł jako pręt, laska. Z czasów współczesnych pochodzi użycie słowa "palcat" w znaczeniu pomocy jeździeckiej.

[madohora]

[madohora]

Od owsa zwyczajnego odróżnia się brunatną barwą ziarniaków, zakończonych długimi ościami

[madohora]

jeździectwo,
wszystkie formy sportu konnego, z wyjątkiem wyścigów konnych i polo;
jeździectwo obejmuje: ujeżdżenie, skoki przez przeszkody, wszechstronny konkurs konia wierzchowego (WKKW), powożenie zaprzęgami, rajdy długodystansowe, woltyżerkę; konie uczestniczące w tych konkurencjach muszą być przez kilka lat przygotowywane (ujeżdżane); istnieją 2 podstawowe szkoły jeździeckie: maneżowa i naturalna; obie ukształtowały się na podstawie taktyki walki kawalerii; szkoła maneżowa (zw. także klasyczną lub wyższą) powstała w XVI w., jej zasadą było poddanie konia bezwzględnej woli jeźdźca i zmuszanie do wykonywania nawet nienaturalnych dla niego ruchów; reliktami tej szkoły są: Spanische Hofreitschule w Wiedniu i francuska szkoła kawalerii w Saumur; szkoła naturalna, która znalazła duże zastosowanie w jeździectwie, została opracowana na przeł. XIX i XX w. przez Włocha F. Caprillego; polega na wykorzystywaniu naturalnych ruchów konia, daje mu dużą swobodę; odmianą szkoły naturalnej jest tzw. polska szkoła jeździecka, opracowana gł. przez K. Rómmla i L. Kona; ogranicza ona nieco swobodę konia, kładąc nacisk na nieprzerwany kontakt jeźdźca z koniem za pośrednictwem wodzy; obecnie wg zasad szkoły naturalnej przygotowuje się konie do konkursów skoków i WKKW, a wg zasad szkoły maneżowej (w ograniczonym stopniu) do konkursów ujeżdżenia. Użytkowanie konia pod wierzch rozpoczęli Tesalczycy w XX w. p.n.e., a w XVI w. p.n.e. (jak wykazały wykopaliska) były już opracowane zasady treningu koni pociągowych; w starożytności Grecy i Rzymianie organizowali wyścigi konne, które oprócz wyścigów rydwanów znajdowały się w programie ówczesnych olimpiad; dzisiejsze konkurencje jeździeckie wywodzą się ze sposobu użytkowania koni w XVII i XIX w. gł. w Wielkiej Brytanii, Francji, Włoszech, Hiszpanii w jednostkach wojskowych, a także w popularnych wówczas polowaniach konnych z psami; za początek współcz. jeździectwa są uważane konkursy skoków na wysokość i odległość; pierwszy odbył się 1864 w Dublinie; ujeżdżenie jako konkurencja jeździecka zostało zapoczątkowane 1873 na zawodach w Preszburgu (ob. Bratysława); pierwsze rajdy długodystansowe rozegrano 1892 na trasach: Wiedeń–Berlin i Berlin–Wiedeń; pierwowzorem WKKW był zorganizowany 1900 w Paryżu championat konia wojskowego zw. potem military; 1909 w Londynie odbyły się pierwsze zawody w powożeniu zaprzęgami, o charakterze maratonu; woltyżerkę jako konkurencję jeździecką wprowadzono dopiero w latach 70. XX w. W 1921 powołano w Paryżu Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI), której współzałożycielem było polskie Ministerstwo Spraw Wojskowych. Jeździectwo w Polsce datuje się od 1880, kiedy to odbył się pierwszy konkurs w skokach przez przeszkody, zorganizowany podczas wystawy rolniczej w Ujazdowie k. Warszawy; w latach 20. i 30. jeździectwo rozwijało się dzięki dużej liczbie wojskowych jednostek broni jezdnej; 1920 powstało w Grudziądzu Centrum Wyszkolenia Kawalerii, które stanowiło (do 1939) również ośr. przygotowań olimpijskich; Polacy w igrzyskach olimpijskich startują od 1924 (z przerwą 1948–56); 1927 odbyły się w Warszawie (w Parku Łazienkowskim) pierwsze Międzynarodowe Oficjalne Zawody Konne rozgrywane co roku aż do 1939; od 1964 tradycję organizowania tych konkursów przejął Olsztyn, a od 1983 — Sopot; po II wojnie światowej pierwsze mistrzostwa Polski w skokach odbyły się 1953, a w WKKW — 1956; do 2004 polscy jeźdźcy zdobyli 6 medali olimpijskich: 1924 brązowy w skokach — A. Królikiewicz (na Picadorze), 1928 srebrny w skokach i w WKKW — drużyna, 1936 srebrny w WKKW — drużyna, 1980 złoty w skokach — J. Kowalczyk (na Artemorze) i srebrny — drużyna; jedyny złoty medal w mistrzostwach świata wywalczył 1965 w WKKW M. Babirecki (na Volcie); wiele medali zdobyli też zawodnicy powożący zaprzęgami 4- i parokonnymi; przed II wojną światową polscy oficerowie kawalerii i artylerii wygrali też 17 Pucharów Narodów i 8 indywidualnych Grand Prix. W okresie międzywojennym był wyd. mies. „Jeździec i Hodowca”, a od 1966 ukazuje się mies. „Koń Polski

[madohora]

Początki popisów akrobatycznych i tanecznych wykonywanych na przemieszczającym się koniu sięgają starożytności. Przez wieki uprawiane były także dla zapewnienia sprawności poruszania się na koniu podczas walki. Obecna nazwa wywodzi się z czasów renesansu i pochodzi od francuskiego słowa "la Voltige" ("voltiger") (akrobacja; podlatywać). W epoce renesansu woltyżerka stanowiła część musztry jeździeckiej oraz była ćwiczeniem zwinności uprawianym przez szlachtę i rycerstwo

[madohora]

W latach 20. XX wieku do uprawiania woltyżerki, będącej domeną szkoleniowców wojskowych, dopuszczono dzieci i młodzież, dzięki czemu stała się ona sportem umożliwiającym kontakt z koniem od najmłodszych lat. W roku 1920 dyscyplina woltyżerki pojawiła się jednorazowo na Igrzyskach Olimpijskich w Antwerpii

[madohora]

Siad podstawowy – ćwiczenie obowiązujące do Brązowej Odznaki Woltyżerskiej

[madohora]

ujeżdżenie,
konkurencja jeździecka polegająca na ocenianym przez sędziów przejeździe po czworoboku (20×60 m);
zawiera m.in. pokaz różnych chodów koni, zwrotów, zatrzymań i zmian kierunków jazdy; wchodzi w skład wszechstronnego konkursu konia wierzchowego (WKKW).

[madohora]

Oczywiście miałam na myśli imprezę, która odbywa się na zakończenie sezonu jeździeckiego. Tak nawiasem mówiąc pogoda wczoraj była okropna. A co do samej imprezy, to dzisiejsze jeździeckie "polowanie na lisa" wygląda tak, że ta osoba która wygrała zeszłoroczny bieg jest lisem. Ma przywiązaną do ramienia imitację lisiej kity i wszyscy uczestnicy biegu gonią za nią dopóki któryś jej nie złapie i nie urwie tej kity. Oczywiście istnieją tutaj różne zasady ustalane w trakcie organizacji biegu ale to już byłby cały wykład. Poza tym obecnemu polowaniu na lisa nieraz towarzyszą różne imprezy towarzyszące takie jak np. polowanie na lisa dla dzieci, pokazowe zawody jeździecki, inne pokazy związane ze sportem jeździeckim, przejażdżki konne czy przejażdżki bryczką. A po całej imprezie oczywiście bigos i pyszne grzane wino...Nie ma to nic wspólnego z krwawymi polowaniami.

[madohora2]

[madohora]

Jak polują na strusie?

Myśliwy z ogoloną lub łysą głową zagrzebuje się na pustyni w piasek tak głęboko, że tylko czubek głowy wystaje na powierzchni. Struś sądząc, że to jaje siada nań swobodnie a wtedy czujny myśliwy chwyta ptaka za nogi.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Głównym miejscem oddziaływania czambonu jest pysk i policzki konia

[madohora]

W sporcie motorowym mianem padoku określa się zaplecze toru wyścigowego, znajdujące się najczęściej na tyłach garaży (pit-stopów). Padok odgrywa ważną rolę zwłaszcza w najważniejszej serii wyścigowej świata – Formule 1. Pełni on funkcję logistyczną – zespoły wypakowują tam cały swój sprzęt, budują zaplecze na zawody Grand Prix, a charakterystycznym obrazkiem z padoku jest rząd kolorowych ciężarówek i ogromne motorhome'y.

[madohora]

Woltyżerka – dyscyplina jeździecka, obecnie jako jedna z 7 dyscyplin wspierana jest przez Międzynarodową Federację Jeździecką (FEI). W dyscyplinie tej zawodnik lub grupa zawodników wykonuje zróżnicowane ćwiczenia gimnastyczne i akrobatyczne na galopującym, kłusującym lub stępującym koniu, prowadzonym na lonży.

[madohora]

Cień mi się na twarzy kładzie
To dopiero w listopadzie

[madohora]

Drogi panie w listopadzie
Lisa się pokotem kładzie
Lecz nie bójcie się "zieloni"
Ja o sztucznej kicie a nie o nim

[madohora]

Niby wszystko takie gładkie
I mnie można wytknąć wpadkę

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Polowanie hubertowskie kończy biesiada myśliwych przy ognisku, bigosie i grzańcu

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W dobrach Szczęśliwice pod Warszawą odbyło się polowanie. Zabito krowę, zająca, 2 przepiórki, 7 wróbli, 3 wrony, srokę, kreta oraz 5 indykow, omyłkowo wziętych za bażantów. Podczas łowów jeden z uczestników postrzelił sąsiada. O ile się zdaje ranny nie stracił wzroku, gdyż pełny nabój trafił poniżej...krzyżów.

[madohora]

Mysliwy: Zaręczam wam panowie, że wczoraj ubiłem na tem samem miejscu trzy zające za jednym strzałem
- Ale jakżesz to możliwe?
- Jednego trafił nabój, drugi zdechł ze strachu a trzeci utopł się z żalu po stracie towarzyszy

[madohora]

[madohora]

Gość zaproszony na polowanie zobaczywszy staruszkę idącą w pobliżu stanowiska:
- Po co kręci się tu to stare pudło?
- Widocznie by panu baronowi łatwiej było znaleźć wymówkę

[madohora]

Ogłoszenie

Pozawczoraj wybiegł z domu wyżeł pokojowy i nie powrócił. Kto go przyprowadzi otrzyma sowitą nagrodę. Znaki szczególne - jak zawołać Foks to nie zwraca na to uwagi

[madohora]

Pewnego sierpniowego południa wybrał się pan Jan z przewoźnikiem na staw na podloty. A że kaczki z powodu gorąca zaszyły się głęboko w oczerety i podrywać nie chciały poleciła pna Jan Jnatowi przybić do brzegu, sam zaś wysiadłszy udał się z psem na pobliski łan kartofli by tymczasem zapolować na kuropatwy. Napotkawszy wkrótce stadko rozbił je i szukał pojedynczych. Gddy strzelił do młódki lecącej dość nisko ku krzakom ciągnącym się miedża od stawu usłyszał z przerażeniem równocześnie kryzyki Jnata, wynurzającego się z krzaków z okrwawioną twarzą. Ten bowiem sprzykrzywszy sobie czekanie w skwarze na czółnie wszedł niespodziewanie w zarośla skąd ukradkiem obserwował ruchy myśliwego, który jego obecności tam bynajmniej się nie spodziewał. Przestraszony pan Jan obmył Hnatowi twarz wodą i sam wiosłując zawiózł go do domu, gdzie opatrzywszy należycie i zalawszy obficie wódką rany i gardło dał mi sto złotych “za ból” i odprawił do domu. Długo w noc Jan nie mógł zasnąć z powodu przykrego wypadki a zdrzemnąwszy się grubo po północy trapion był tak silnie zmorami, że sen był raczej męczarnią niż pokrzepieniem po doznanych wzruszeniach. Usłyszawszy przeto nad ranem, gdy ledwi szarzeć zaczynało lekko pukanie do okna zerwał się na równe nogi i przecierając oczy ujrzał z niemiłem zdziwieniem stojącego Hnata. Pan Jan był pewien, że Hnat przyszedł z wieścią o pogorszeniu się zdrowia i prośną o konie po lekarza. O wniesienie skargi do sądu z żądaniem komisju sądowo - lekarskiej i wypłaty dożywotniej renty. Na nieśmiałe jednak pytanie swoje:
- A co tam Hnacie? Usłyszał:
- Wstawajcie panoczku! Idziemy nad staw na kaczki!

[madohora]

W dobrach Szczęśliwice pod Warszawą odbyło się polowanie. Zabito krowę, zająca, 2 przepiórki, 7 wróbli, 3 wrony, srokę, kreta oraz 5 indykow, omyłkowo wziętych za bażantów. Podczas łowów jeden z uczestników postrzelił sąsiada. O ile się zdaje ranny nie stracił wzroku, gdyż pełny nabój trafił poniżej...krzyżów

[madohora]

- Wiesz pan co, panie prezesie, wczoraj zabiłem na polowaniu dziką świnię
- Ja się dziwię, że pan na takie pospolite, ordynarne zwierzęta poluej! Świnia swojska czy dzika zawsz jest świnią!

[madohora]

- Czego chciecie ode mnie?
- Jestem właśnie tym, którego pan dobrodziej podczas ostatniego polowania postrzelił
- No tak, ale za to dostaliście już odszkodowanie
- Naturalne, ale na drugi tydzień będzie znowu polowanie, więc chciałem prosić pana dobrodzieja o małą zaliczkę

[madohora]

W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim

[madohora]

Hubert z Liège – święty Kościoła katolickiego, patron myśliwych
Hubert Antoszewski – polski aktor teatralny i dubbingowy, animator
Hubert Banisz – piłkarz, reprezentant Polski w latach 1952–1953, olimpijczyk
Hubert Beckhaus – doktor, niemiecki hellenista, latynista, pedagog
Hubert Drapella – polski reżyser i scenarzysta
Umberto Eco – włoski semiolog, filozof, bibliofil i mediewista, powieściopisarz, autor felietonów i esejów
Hubert van Eyck – niderlandzki malarz, starszy brat Jana van Eycka
Hubert Gad – piłkarz, reprezentant Polski w latach 1936–1937
Hubert von Grashey – niemiecki lekarz psychiatra
Hubert Humphrey – amerykański polityk, działacz Partii Demokratycznej, 38. Wiceprezydent Stanów Zjednoczonych w gabinecie Lyndona B. Johnsona (1965–1969)
Hubert Kostka – piłkarz, reprezentant Polski, trener, magister inżynier górnictwa, magister wychowania fizycznego.
Hubert Lampo – pisarz flamandzki
Hubert Michon – francuski duchowny katolicki, arcybiskup Rabatu (Maroko)
Hubert Neuper – austriacki skoczek narciarski, pierwszy zdobywca Pucharu Świata w skokach narciarskich, dwukrotny zwycięzca Turnieju Czterech Skoczni oraz zdobywca Pucharu KOP
Hubert Pala – piłkarz, reprezentant Polski w 1960 roku
Hubert Robert – francuski malarz rokokowy
Hubert Selby – amerykański powieściopisarz, poeta i scenarzysta.
Hubert Skrzypczak – polski bokser, medalista olimpijski, mistrz i wicemistrz Europy.
Hubert Urbański – polski aktor, dziennikarz, prezenter telewizyjny i radiowy
Hubert Wagner – polski siatkarz i trener siatkarski, ojciec Grzegorza Wagnera
Hubert Zduniak – polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny.
Charles Hubert Hastings Parry – angielski kompozytor
Karol Hubert Rostworowski – polski dramaturg i poeta, muzyk, publicysta, stronnik Obozu Wielkiej Polski.
Berti Vogts, Hans Hubert Vogts – niemiecki piłkarz i trener piłkarski

[madohora]

Po emocjonujących zmaganiach przychodzi pora na integrację przy ognisku, wieczorny „bal koniarzy”. Jest to świetna okazja do opowiadań pełnych emocji, integracji oraz świetnej zabawy do białego rana.

[madohora]

W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim

[madohora]

Nawet Hubertusa to dotknęło

[madohora]

W Polsce kult św. Huberta, nazywany hubertowinami lub hubertusem, sięga XVIII wieku. Z jego wprowadzeniem związane są dzieje dynastii władców saskich, którzy zasiadali na tronie polskim.

[madohora]

Biskup Hubert umarł 30 maja 727 roku w swej posiadłości w Teruneren, a jego ciało spoczęło w kościele pw. świętych Piotra i Pawła w Liege. Wkrótce też został wyniesiony na ołtarze i ogłoszony świętym. Szesnaście lat później, 3 listopada 743 roku, ciało świętego Huberta zostało przeniesione do ołtarza głównego, a dzień ten stał się też dniem liturgicznego wspomnienia świętego Huberta w Kościele. Część relikwii świętego przeniesiono w 825 roku do leżącego opodal
Andange, które przyjęło nazwę St. Hubert, a kościół uzyskał miano Bazyliki Świętego Huberta.

[madohora]

Jest patronem strażaków (obok św. Floriana), myśliwych i leśników (obok św. Huberta), traperów, osób torturowanych i Madrytu. Wzywany jest do obrony przed ogniem i jako orędownik w rozwiązywaniu trudnych sytuacji.

[madohora]

HUBERTUS - www.nck.pl

[madohora]

Przez ten covid kruca
Nie zaliczyłam Hubertusa

[madohora]

HUBERTUS JEŹDZIECKI I POPISY KASKADERSKIE - Nasze Miasto

[madohora]

[madohora]

Dzisiejszy Hubert jest mężczyzną żądnym wiedzy, kształci się przez całe życie. Jest odważny, nie zrażają go przeciwności losu. Dzięki uporowi osiąga wysokie stanowiska, gdyż wie czego chce. U podwładnych ceni profesjonalizm i skuteczność, drażni go nieudolność i niekompetencja. Na tym punkcie może być drażliwy i wybuchowy. W swoim postępowaniu kieruje się zasadami logiki, nie ulega naciskom emocji, nie podejmuje również kluczowych decyzji kierując się sympatią do danej osoby. Lubi wygodę, nie znosi niespodzianek i wydarzeń, które wprowadzają niepokój i chaos. W jego życiu wszystko ma swoje miejsce i wszystko jest poukładane. Jako mąż i ojciec dba o swoją rodzinę. Nie pozwala sobie na oglądanie się za innymi kobietami, nie flirtuje, żona może być pewna, że Hubert nie wda się w żaden romans. Dba o edukację swoich dzieci. Rozpieszcza całą swoją rodzinę kupując wszystkim drogie prezenty. Imieniu temu przypisana jest w numerologii liczba sześć. Liczba spokoju, łagodności, magicznej wrażliwości. Imię to pasuje przede wszystkim do mężczyzn urodzonych w znaku Raka, Ryb i Byka.

[madohora]

Orderem św. Huberta odznaczono 55. Polaków z rodów arystokratycznych: 26. Radziwiłłów, 9. Lubomirskich, 6. Jabłonowskich, 4. Sułkowskich, 4. Korybutów-Woronieckich, 3. Sapiehów, 2. Sanguszków, a także Agenora Gołuchowskiego młodszego.

[madohora]

Rodzaje sportu:
sport amatorski – aktywność fizyczna podejmowana dla wypoczynku, rozrywki i rekreacji – odnowy sił psychofizycznych,
sport wyczynowy – forma działalności człowieka, podejmowana dobrowolnie w drodze rywalizacji dla uzyskania maksymalnych wyników sportowych,
sport profesjonalny – rodzaj sportu wyczynowego uprawianego w celach zarobkowych.

[madohora]

Za sam początek jeździectwa możemy wyznaczyć czasy, w których ludzie udomowili konie, co wydarzyło się około 3,5 tysiąca lat przed naszą erą. Już w starożytnym Rzymie istniał zawód nauczyciela jazdy konnej, nazywany equisones. Tam też rozwijało się powożenie: popularne były wyścigi powozów, organizowane na hipodromach

[madohora]

Damskie siodło – siodło służące kobietom do jazdy konnej z obiema nogami z lewej strony. Siodła damskie dzielą się na skokowe i do jazdy po terenie płaskim. Te które służą do skoków mają tybinkę wysuniętą do przodu, by można jeździć wygodnie w krótkim strzemieniu, oraz wycięty przedni łęk, co ułatwia jazdę w półsiadzie. Siodła do jazdy po terenie płaskim mają słabiej wycięty łęk przedni oraz tybinkę niezbyt silnie wysuniętą do przodu. Niegdyś uważano, że kobieta, a szczególnie "dama", nie powinna jeździć konno siedząc okrakiem. Specyfika jazdy po damsku znacznie różni się od typowej jazdy po męsku. We współczesnym damskim siodle amazonka (kobieta jeżdżąca konno) siedzi wyprostowana w kierunku jazdy (nie bokiem), lewą nogę trzyma w strzemieniu, a prawą ma przełożoną na lewą stronę siodła przez przedni łęk. Siodło takie jest wyposażone w płaskie siedzisko i dwie kule, czyli "widełki" do podpierania się nogami. Jedna kula (wyższa) jest podpórką do prawej nogi (pod kolanem), druga kula mieści się nad kolanem lewej nogi. Współczesna budowa siodła damskiego umożliwia jazdę w kłusie i galopie, a nawet skoki przez przeszkody. Amazonka używa palcatu, którym oddziałuje na prawy bok konia (zamiast nogi) głównie przez nacisk. Współczesne amazonki jeżdżą po damsku w bryczesach, oficerkach lub sztylpach i sztybletach, lecz na wierzch wkładają eleganckie suknie.

[madohora]

Uznawane są za delikatniejsze w działaniu od ogłowi wędzidłowych – w końskiej żuchwie znajduje się o wiele więcej zakończeń nerwowych, niż na końskim nosie

[madohora]

Szpicruta (także: palcat, pejcz) – rodzaj pręta pokrytego skórą lub rzemiennej plecionki, stosowanego jako pomoc jeździecka służąca do poganiania konia. Przykłada się nią na łopatce lub na zad. Nie powinno się używać jej tuż za łydką jeźdźca - na słabiźnie. Szpicrutę powinni stosować jeźdźcy, potrafiący już panować nad koniem za pomocą łydek i dosiadu.

[madohora]

Ekwici stanowili swego rodzaju stan rycerski (łac. ordo equestris) i brali udział w corocznej, odbywającej się 15 lipca paradzie jeźdźców.

[madohora]

U kłusaków amerykańskich często występuje chód zwany inochodem – koń przestawia kończyny parami: dwie nogi lewe, dwie nogi prawe (jak wielbłąd), podczas gdy w zwyczajnym kłusie nogi konia poruszają się parami po skosie (lewa tylna i prawa przednia i odwrotnie).

[madohora]

Z okazji przypadającej w przyszłym roku 65 rocznicy powstania Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Łodzi oraz jubileuszowego X wskrzeszonego „ Hubertusa Spalskiego” z inicjatywy Księdza dr hab. Piotra Zwolińskiego - Profesora Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, przygotowywana została publikacja zatytułowana „Puszcza Pilicka – Lasy Spalskie terenem polowań reprezentacyjnych, konspiracji i walki”. Książkę wraz z dedykacją Ks. Piotra Zwolińskiego można było otrzymać podczas trwania jarmarku.

[madohora]

W dzisiejszy Dzień Świętego Huberta myśliwi świętują swój rzekomy wkład w ochronę przyrody. Są one niezrozumiale wspierane przez kościoły, ponieważ św. Hubert wyrzekł się polowań za życia, aby pracować na rzecz ochrony zwierząt. Nie ma więc powodu, by biednego Huberta ogłaszać patronem myśliwych

[madohora]

Ce type de chasses est apprécié par les personnes qui ne veulent pas de mise à mort mais qui souhaitent tout de même profiter des talents de leurs chiens.

[madohora]

An Jagden können Reiter verschiedener Altersgruppen gemeinsam teilnehmen. Da die Jagdsaison durch die Brut- und Setzzeit limitiert ist, betreiben Reiter den Jagdsport, die aus verschiedenen Reitdisziplinen kommen. Es gibt reine Freizeitreiter, die an einer Veranstaltung teilnehmen möchten, und Sportreiter aus Springsport, Dressur und Eventing, die nach der Turniersaison in der Natur reiten und an dem gesellschaftlichen Leben beim Jagdreiten teilnehmen wollen.

[madohora]

An Schleppjagden hatten die Briten und Franzosen kaum Interesse, und nicht wenige ehemalige Besatzer-Hunde gingen in die sich langsam wieder neu gründenden deutschen Meuten ein: 1948 Hamburger Schleppjagdverein (Foxhounds), 1951 Niedersachsenmeute (Foxhounds), 1952 Rheinisch-Westfälischer Schleppjagdverein (Foxhounds), 1957 Beagle-Meute Lübeck, 1960 Cappenberger Meute (Foxhounds). Die Bloodhound-Meute in der Senne ging in deutschen Privatbesitz über. Nach dem Krieg kamen die einfachen Fuchsschwanzjagden ohne Meute auf. 1979 gab es in Westdeutschland wieder 14 Meuten und rund 60 000 Teilnehmer an Fuchs- und Schleppjagden.

[madohora]

Jeźdźcy w różnym wieku mogą wspólnie uczestniczyć w polowaniach. Ponieważ sezon łowiecki jest ograniczony sezonemlęgowym i osiedleńczym, jeźdźcy pochodzący z różnych dyscyplin jeździeckich uprawiają polowania. Są jeźdźcy czysto rekreacyjni, którzy chcą wziąć udział w imprezie, oraz sportowcy zeskoków, ujeżdżeniaiWKKW, którzy chcą jeździć na łonie natury po sezonie turniejowym i uczestniczyć w życiu społecznym polowania.

[madohora]

[madohora]