Dodaj do ulubionych

Glywicke maszkyty

IP: *.dip.t-dialin.net 28.04.02, 14:34
Pyrsk !

Mozno sam narichtujymy tako eka do keryj pondzie choby do jakyj skuodac
roztomaite glywicke "maszkyty". Egal po jakymu to je szkryflane itd, usw.

Pyrsk !

No tosz na dobry poczontek:

projekt.gutenberg.de/sagen/schlesie/tapfer.htm
Obserwuj wątek
    • Gość: ;-) Re: Glywicke maszkyty IP: *.mcbone.net / *.pppool.de 28.04.02, 15:26
      mogom byc ogolny?

      z.B.:
      Die Sitte, grüne Tannenzweige (Weihnachtsmaien") ins Haus zu stellen, wird
      sogar schon für 1494 im "Narrenschiff" Sebastian Brants bezeugt. Schon von 1535
      ist überliefert, dass in Straßburg kleine Eiben, Stechpalmen und Buchsbäumchen
      verkauft wurden, die noch ohne Kerzen in den Stuben aufgehängt wurden. 1605
      soll es bereits einen mit Äpfeln geschmückten, aber noch kerzenlosen
      Weihnachtsbaum in Straßburg gegeben haben. Es soll 1611 in Schlesien der erste
      kerzengeschmückte Tannenbaum im Schloss der Herzogin Dorothea Sybille von
      Schlesien gestanden haben.


      unter:
      www.gzg.fn.bw.schule.de/lexikon/referate/weihnach.htm

      • Gość: ........ Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 06.06.02, 06:57
        "Pyrsk Pierony !

        Witom wszyskich , kere poradzom sie radowac tak jak i jo , kej kerys jeszcze
        poradzi po naszymu porozprowiac . Niy mog zech se tak blank dokuadnie juz
        spomniec tyj geszichty kero sam szkrykna , no to zech se i konsek we ksionzkach
        o Slonsku posznupou i w koncu cosik z tego sie nauonaczouo .
        To bouo blank , ale to richtik blank downo , co aze mozno zodno oumiczka
        tego juz se niy poradzi dzisiej spomniec . Ale jo smarkaty chop to zech
        wysznupou sam w „Rajchu” do wszyskich Pieronow , no i tak po
        prowdzie to nojwiyncyj do tych , kere som ze Laband.

        No to juz niy fandzola ino godom . Bouo to tak :

        Zaroski kole Glywicow boua tako sztela kaj sie czi cesty trefiouy i kaj
        pieronowo straszouo . Stare oumiczki , jeszcze za Wilusia , to godauy , co tam
        Niymrawa straszy . Kedys ale ludziska wiedzieli , ize to boua tak naprowdy
        duszyczka od jednego bezboznika . To tysz se dejcie tera ino pozor , jakescie
        cosik nagrzeszyli . No ale dalyj .I kej to z tym straszyniym roz tako jedna
        istno baba ze kole Laband usuyszaua , to se zaroski chciaua przekonac sama ,
        eli to je aby prowda . Jako to sie godo „kaj dziobou tam i baba” (
        a mozno to bouo konsek na okopyrtka - pieron wiy) . No to ta (istno) kobiyta
        tam poszua i siedua se na kamiyniu zaroz kole tyj szteli , tam kaj sie czi
        cesty trefiouy , i czeko . Naroz paczy a ku niyj idzie jakis taki choby chop .
        Ona couko we strachu , a tyn chop jyj kiwie , coby poszua za nim . Tak bouo
        pora rozy i za kozdym rozym tyn chop wuaziol do dom , kaj ta kobiyta
        miyszkaua , i za kozdym rozym potym naroz sie traciou . Roz , w jedyn piontek ,
        paczy
        ta kobiyta , a dzwiyza sie same roztwiyrajom , tyn chop wlazuje do izby i
        kiwo jyj coby poszua za nim . Ona , couko we strachu , ale poszua , a on
        wlazi do komory i zarozki kole niego zrobioua sie tako blank czorno krajza , w
        keryj on sie zaczon pieronowo kryncic i tancowac choby klupniynty , az naroz
        ustanou i pedziol : „Jo je tyn kery za zycio przibiou hufnolym siedym
        hostiow do drzewa , kere stoi wele Starych Glywicach ( tam kaj sie idzie do
        Laband na "Zakanau", i kere wyglondo choby w nie pieron jasny szczelou ). Kejch
        ta siodmo hostia przebiou i przibiou do tego drzewa , toch pod bez dychu a
        moja duszo je terozki skozano na mynki we piekle u dziobuow . Ale jak kerys ze
        , abo z kole , Glywic bydzie bez siedym miesionczkow w kozdy piontek
        siedym chlebow biydnym ludziom rozdowou , to bydzie i ta moja duszyczka
        zbawiono
        , a Ponboczek mi wyboczy” . Tak pedziou i naroz sie straciou . Ta
        kobiyta tak sie to wziynua do serca , ze zarozki richtik bez siedym miesioncow w
        kozdy piontek siedym chlebow biydokom rozdowaua , a tyn duch sie w kozdy
        piontek pokozywou , ale juz za kozdym rozym ta czorno krajza , w keryj mynczouo
        go te piykelne tancowanie , boua corozki to myniyj czorno . Ku koncowi
        siodmego miesionca poprosiou tyn chop jeszcze coby w kosciele "Zakanauym" dac na
        mszo za spokoj od niego duszy . Tysz i to ta kobiyta zrobioua . Na tyj mszy
        pokozaua sie ta duszyczka ze siedmiyma hostioma w rynce i legua se tyj kobiycie
        , kero jom wyzbawioua , kole nogow . Wiyncyj potym juz zodyn tyj duszyczki
        niy uwidziou , a tam kaj sie ze Starych Glywic na Laband szuo i kaj sie te czi
        cesty trefiauy wiyncyj juz tysz niy straszouo . Eli to wszysko bouo gynau
        tak jak mi ta oumiczka to opedziaua to jo niywiym . Jo sam jednakoz opedziou
        couko prowda keroch wiedziou , i w zyciu bych niy cyganiou , choby ino skiz
        tego ,co jo mom pieronowy strach , jak ino uwidza jakos Niymrawa . Jak
        kerys szou kedys piechty ze "Zakanau" ( tak dzisiej godajom na Stary Laband) do
        Starych Glywicow , to wiy o kerych sztelach , abo miejscach , je sam godka
        . Roz , za bajtla , szukouech tego kamiynia na kerym ta „istno
        baba” siedziaua . Ino jak mi tako inkszo oumiczka , keroch tam trefiou , a
        keryj zech piyrwyj na oczy niy widziou , pedziaua , dzisio niy poradzi go zodyn
        juz snalysc , skiz tego co , dziobuy jakes sto lot nazot , ze zuosci na ta
        istno baba , o keryj zech sam opedziou , wszyske kamiynie i kizloki
        poprzeciepywali i porozciepywali kajsik indziyj . Kule , alech sie sam
        nagodou , aze mi
        dychu brakuo ! Ja , tak to bouo . Jak mi niy wiezycie to se idzcie na te
        place , sztele i miejsca o kerych sam zescie suchali i sie same przekonejcie .


        Glywicke baby

        Wiycie przeca , co gliwicke
        Baby sie niy bojom nic
        Kedys sie sebrauy wszycke
        Coby wroga srogo bic
        Miasto Weinsberg , tukej godom
        Wele Glywic yntom srogom
        Kery niy zno dugyj wojny
        Trwaua ze czidziysci lot
        Babow pomog roz czyn zbrojny
        Co do Gleiwitz cesta znod
        Baby sie tak pokozauy
        Aze dziobuy uciykauy
        Szwedy stoli pod murami
        Chcieli rajn do Glywic wlysc
        I rombali armatami
        Coby ludziom stracha wklysc
        Jaglano kasza , z nieba hic
        Te baby louy niy na pic
        Tak puynol z nieba gorki zar
        Na wroga z kozdyj strony
        Tyj bryji z kaszy stou sie czar
        I cofli sie jerony
        Pieronske Szwedy poszli wek
        A bou to siedymnosty wiek
        Odwaga babow z Glywic to
        Pobioua armia wroga
        Pamiynto dzisiej jeszcze wto
        Jak Szwedy dali noga

        Jaglanyj kaszy dziejow szpic
        Roz naszkryflou Martin Opitz
        A do Wos Wy Pierony
        Sla jo z dalekyj strony

        Toc czimcie sie Pierony !"

      • Gość: Pieron Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 28.04.02, 21:03
        ale je przepis (po niymiecku) na glywicke ciasto:

        Gleiwitzer Plattenkuchen

        Zutaten für den Teig:
        500 g Mehl, 30 g Hefe, 1 Ei, 1 Teel. Zucker, ¼ l lauwarme Milch, 80 g
        Butter, 40 g Zucker, ½ Teel. Salz, 150 g Rosinen, ½ Teel. Zitronenschale.

        Zutaten für den Belag:
        250 g Mehl, 200 g Zucker, 1 Päck. Vanillezucker, 100 g gemahlene Haselnüsse,
        200 bis 250 g Butter.

        Zubereitung:
        Mehl in eine Schüssel geben, in die Mitte eine Mulde drücken. Hefe
        hineinbröckeln. Mit Zucker, der halben Milchmenge und etwas Mehl vom Rand
        einen Vorteig machen. Mit einem Küchentuch bedeckt an einem warmen Ort ca.
        15 Minduten gehen lassen. Fett auflösen, mit der restlichen Milch, Zucker,
        Ei , Salz und Zitronenschale zum Vorteig geben. Alles schnell zu eienm
        glatten Hefeteig schlagen. Teig nochmals 15 Minuten gehen lassen. Dann 1 cm
        dick auf einem gefetteten Backblech ausrollen.

        Für die Streusel Mehl in eine Schüssel geben. Zucker, Vanillezucker,
        gemahlene Haselnüssse und die weiche Butter dazugeben. Mit zwei Gabeln zu
        Streuseln verarbeiten.

        Hefeplatte dünn mit Wasser bestreichen. Rosinen darauf verteilen und mit den
        Streuseln bedecken. Den Kuchen nochmals 15 Minuten gehen lassen. Bei 200
        Grad 15 bis 20 Minuten backen.

    • Gość: Pieron Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 29.04.02, 17:10








      Martin Streda (Stredonius)


      11. 11. 1587 (i 88 ci 89) Hlivice (dnes Gliwice v Polsku) - 26. 8. 1649 Brno

      Slezsko bylo koncem 16. stoleti silne ponemcene, Stredova rodna Hlivice vsak
      zustala prevazne ceska. Po otci pokrteny Martin se narodil jako nejstarsi ze
      tri synu v rodine mestskeho radniho. (Matka pochazela z ceske rodiny Polednu.
      Jeji bratr Jiri byl rektorem prazske jezuitske koleje i univerzity). Kdyz
      Martin Streda vychodil zakladni skolu v Hlivici a v Hlohovci, umel vyborne
      cesky, polsky a obstojne nemecky. Roku 1604 odesel za dalsim vzdelanim na
      prazskou jezuitskou kolej. Po ctyrech letech studii prisel Martin v zari 1608
      poprve do Brna aby zde absolvoval povinny dvoulety noviciat. Jezuitska kolej
      byla v Brne zalozena roku 1572. Puvodne sidlila ve dvou domech na Petrove, v
      roce 1577 bylo stredisko preneseno do byvaleho herberskeho klastera v Siroke
      (dnes Jezuitske) ulici. Streda ukoncil noviciat slozenim slibu chudoby, cistoty
      a poslusnosti v zari roku 1610. Predstaveni ho vyslali na dalsi studia do
      Styrskeho Hradce, kde se mlady jezuita zdokonaloval v nemcine, latine a
      filozofii a rozhodl se pro aktivni pusobeni mezi bliznimi. Zacal jako pedagog.
      V roce 1615 byl povolan do Prahy. Na radovych skolach vyucoval retoriku, sam se
      venoval studiu teologie. Po stavovskem povstani se s dalsimi jezuity uchylil
      opet do Styrskeho Hradce, kde byl roku 1620 vysvecen na kneze. Do Prahy se
      vratil o rok pozdeji a intenzivnim studiem se pripravoval na misijni cinnost.
      Jako prvni byl na sloucenem Karlove a jezuitskem vysokem uceni jmenovan
      doktorem filozofie, roku 1625 pridal jeste doktorat teologie. Rozsah jeho
      nadani a sirka zajmu jsou obdivuhodne: krome bohoslovi a jazyku se vyznal v
      historii, lekarstvi, pravech, hospodarstvi i stavitelstvi. Byl vynikajicim
      recnikem, psal basne. Roku 1624 slozil ctvrty slib Tovarysstva: pripravenost
      konat misie kdekoliv, kam bude poslan z papezova rozhodnuti. A tak v zari 1625
      prisel do Brna podruhe, tentokrat jako rektor brnenske koleje v dobe, kdy se
      mesto tezce vzpamatovavalo z ohrozeni tureckymi utoky, hladu a epidemii. Rektor
      Streda se postaral o dostaveni koleje, obnovu zpustoseneho jezuitskeho majetku,
      poridil pro kolej a okoli vodovod z Reckovic, zalozil tri rybniky. Zridil take
      bezplatny seminar pro nemajetne studenty, venoval se peci o chude, nemocne a
      bezmocne. Sam byl neobycejne skromny, pri sve vykonnosti zil v naproste chudobe
      a prostote. V te dobe jiz vyrostl ve velkou duchovni a mravni autoritu a v
      predni osobnost ceske jezuitske provincie. Byl vybran pro urad rektora u sv.
      Klimenta v Praze, kam nastoupil na podzim 1629. Cekalo ho pet tezkych let,
      spojenych se vpadem Sasu do Cech, hladem a morem. Martin Streda organizuje
      studentsky obranny utvar, utuzuje reholni kazen svych podrizenych. Jakoby
      podstupoval pripravu na pozdejsi udalosti v Brne. Po saskem vpadu Prahu
      opousti, po navratu v roce 1632 usiluje o obnovu a zdokonaleni skolstvi i
      poniceneho majetku. V unoru 1638 nastupuje do nejvyssi radove funkce v ceske
      provincii - stava se provincialem. Za sveho trileteho pusobeni nezmenil svuj
      laskavy, ale i narocny a prisny pristup k podrizenym (bylo jich na 600), jezdil
      na vizitace, pomahal organizovat socialni i zdravotni pomoc, o niz jednal i s
      cisarem Ferdinandem III., snazil se zmirnit hruzy zdanlive nekonecne valky. Sam
      se nabidl jako rukojmi, aby vysvobodil tri jezuity ze svedskeho zajeti, a
      dosahl jejich propusteni. V breznu 1941 predal provinciat a potreti prisel do
      Brna, kde nastoupil urad rektora brnenske koleje. Cekalo ho opet nekolik
      plodnych, ale strastiplnych let. Jiz v zari 1643 oblehli Svedove Brno, ale
      vratili se k Olomouci. Streda prijal do koleje mnoho utecencu. Po vitezstvi
      Svedu u Jankova (6. brezna 1645) pripravoval pater Streda sve podrizene i
      brnenske obcany na obranu mesta. Cast bratri poslal do bezpeci, zbytek poveril
      konkretnimi ukoly. Zorganizoval studentskou legii a duchovne povzbuzoval i
      materialne podporoval obrance Brna. Civilistu bylo dvakrat vic nez vojaku. V
      nejtezsich chvilich hledal u P. Stredy povzbuzeni i velitel obrany general de
      Souches. P. Streda nepodlehal panice ani strachu, neunavne presvedcoval o
      nutnosti vytrvat, vedl modlitby i bohosluzby, udrzoval v obrancich mesta
      odhodlani a bojovou moralku, maximalniho nasazeni dosahl zejmena u svych
      studentu, kteri v poctu asi 70 odrazili svedske pokusy vniknout do mesta
      zazdenou tzv. Drevenou branou mezi kostelem sv. Tomase a jezuitskym. O
      statecnem pocinani P. Stredy kolovaly legendy, ktere je stavely na roven
      zazraku. K tomu prispelo i neobycejne ukonceni boju: posledni koule, vypalena z
      vetsiho dela na mesto, skoncila pry u Stredovych nohou a znehybnela. Stalo se
      udajne 15. srpna 1645, na den Nanebevzeti P. Marie, a skoncilo tak svedske
      oblehani. Po nem P. Streda nejen konal a organizoval dekovne bohosluzby, ale
      zaslouzil se i o odstranovani obrovskych skod v Brne i na radovych statcich v
      okoli. Kratky oddech pro nej znamenalo prevzeti uradu spirituala u sv. Klimenta
      v Praze, kde se mohl venovat duchovni cinnosti a vytvoril zasady duchovniho
      zivota. Na Novy rok 1648 byl vsak opet jmenovan provincialem, coz predstavovalo
      narocne cestovani po cele zemi a organizovani pomoci tentokrat Praze oblezene
      Svedy. Oslabeny organismus reagoval propuknutim tuberkulozy. P. Streda si pral
      zemrit v Brne, kam se dal prevezt z cesty po Slezsku. Byl pochovan v krypte
      jezuitskeho kostela. Expertizy jeho mumikovanych ostatku potvrdily, ze Stredova
      dobova vyobrazeni odpovidaji skutecnosti. P. Martin Streda si ziskal vseobecnou
      uctu a uznani, dosahl titulu ctihodny, jeho bojujici studenti byli odmeneni
      cetnymi vyhodami. Byl vedcem i pedagogem, zanechal mnozstvi pozoruhodnych spisu
      i basnickych textu. Je po nem pojmenovana ulice v centru mesta. Ruznymi akcemi
      si 15. srpen pripominame jako Den Brna.




    • Gość: Niymrawa Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 07.07.02, 22:12
      A Jozef Ignacy Kraszewski psou tak:

      "Wsrod ciemnosci zimowego, pochmurnego wieczorate rozpalone ze wszech stron
      ogromne ogniska, swiecace dymy, dalekie luny jakby olbrzymich pozarow,
      plomienie dobywajace sie na widnokregu, niby z wnetrznosci ziemi, a z posrodka
      ich sterczace wysokie kominy i mury biale przedstawialy obraz fantastyczny,
      straszny, dziwny, jakby widzenie tej Dantejskiej Dite - grodu piekiel..."


      Pisou to jak mu jedyn przemytnik ze Mysuowic pomog przibou do Gliwic, kaj
      odpoczywou we hotelu "Pod zuotom gynsiom". O osmyj rano wsiod do pociongu na
      Wrocuaw.
    • Gość: Niymrawa Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 07.07.02, 22:50
      Varia historica, czyli różne takie starocie
      SENSACJE XIX WIEKU
      Los zdarzył, że w moim ukochanym mieście Gliwicach natknąłem się na wspaniałą
      postać XIX-wiecznego badacza i fotografa Wilhelma von Blandowskiego. Pochodził
      ze starej zniemczonej rodziny Błędowskich herbu Wieniawa. Urodzony w 1822 roku
      był najmłodszym z jedenaściorga dzieci Feliksa von Blandowskiego - wysokiego
      rangą oficera pruskiej armii - i jego żony Leopoldyny z domu Woyrsch. W latach
      1839-40 Wilhelm von Blandowski uczył się w katolickim gimnazjum przy ul.
      Kozielskiej w Gliwicach, następnie w latach 1841-43 kontynuował naukę w Szkole
      Górniczej w Tarnowskich Górach. Później pracował w kopalni Königsgrube w
      Chorzowie. Do wyjazdu z kraju prawdopodobnie skłoniły go niespokojne czasy
      rewolucji 1848 roku. W Australii spędził lata od 1949 do 1860, kiedy to
      powrócił do Gliwic. Zmarł w grudniu 1878 roku, prawdopodobnie w azylu w
      Bolesławcu.

      Droga Wilhelma von Blandowskiego do fotografii pełna jest tajemnic i na pewno
      będzie jeszcze długo przedmiotem badań i dociekań. Aby zrozumieć jego wysiłek i
      osiągnięcia, musimy przypomnieć sobie, jak wyglądała ówczesna technika
      fotograficzna. Życie mojego bohatera przypadło w czasie wynalezienia fotografii
      (1839). Przypuszczam, że już szykując się do wyjazdu do Australii - a było to w
      roku 1849 - musiał znać ów wynalazek. Prawdopodobnie żywiołowy rozwój
      fotografii w XIX wieku można porównać do rozwoju telewizji w latach 60. XX
      wieku. Znane są liczne wspomnienia mówiące o tym, że zakłady fotograficzne
      powstawały "jak grzyby po deszczu", często przynosząc fortuny właścicielom.
      Pierwszymi wytworami fotografii były tzw. dagerotypy. Skomplikowany proces
      technologiczny dawał w rezultacie posrebrzaną płytkę połyskującą wizerunkiem
      osoby portretowanej. (Ciekawe, czy był jakiś dagerotypista w Gliwicach?)
      Następną techniką była tzw. talbotypia pochodząca od nazwiska wynalazcy -
      Anglika Foxa Talbota. W metodzie tej uzyskiwany był już papierowy negatyw,
      który w pozytywie dawał lekko rozmazane kontury postaci, co wynikało ze
      struktury papierowego negatywu. (Nie znam w Gliwicach zdjęć wykonanych tą
      metodą). Bezpośrednio po Talbocie w 1851 r. Anglik F.S. Archer wynalazł tzw.
      metodę kolodionową, dającą negatyw szklany, ale dość trudny w realizacji ze
      względu na konieczność użycia wilgotnej kliszy w aparacie. Fotograf musiał
      wozić ze sobą całe ciężkie laboratorium pozwalające na oblewanie emulsją
      kolodionową szklanej płyty w ciemności. Fotografie W. Blandowskiego z Australii
      to prawdopodobnie kolodiony lub też inna metoda suchego negatywu, być może
      sporządzana na miejscu. Zostały one zebrane w album "Australia w 142
      fotograficznych odbitkach", który nota bene został wydany w 1862 roku w
      gliwickiej drukarni Gustawa Neumana, a obecnie znajduje się w Staatsbibliotek w
      Berlinie. Pokazuje on, jak szerokie były zainteresowania W. Blandowskiego.
      Album składa się przeważnie ze zdjęć o formacie ok. 6,5 x 7 cm, po kilka na
      jednej stronie. I tak, pierwsze zdjęcie, a raczej rysunek, stanowi winietka z
      napisem William Blandowski oraz spis tematów fotografowanych przez autora:
      geologia, geografia, paleontologia, aborygeni, zwierzęta i rośliny. Następne
      fotografie przedstawiają widoki i krajobrazy badanych obszarów, lasy
      tropikalne, kamienie i skały, wodospady, drzewa i brzeg morski. Na jednym ze
      zdjęć widzimy obóz badaczy z końmi i ludźmi, na innych - sceny z życia
      aborygenów zadziwiająco ostre i nieporuszone, co sugeruje użycie dość czułej
      emulsji. Na twarzach widać doskonale tatuaże i szczegóły. Wszystkie plansze
      mają dopisek w języku angielskim: engraving from photograph lub engraving from
      sketch, co można przetłumaczyć jako "grawerowane wg fotografii lub rysunku". W
      drukarstwie znana jest metoda nanoszenia emulsji fotograficznej na drewniany
      klocek, a następnie wycinania wg fotografii zarysów przedmiotu. Być może autor
      posługiwał się tą metodą lub fotografowi towarzyszył rysownik? Wilhelm von
      Blandowski był z pewnością pionierem w wielu dziedzinach i jako pierwszy używał
      fotografii do celów naukowych. Zagadką jest, gdzie i kiedy się jej uczył? Może
      jeszcze w Europie, ale być może dopiero na miejscu, w Australii. Trudno jest
      umieścić jego osiągnięcia w chronologii historii fotografii światowej. Pierwsze
      zdjęcia reportażowe autorstwa Rogera Fentona pokazują wojnę krymską w latach
      1853-56. Zdjęcia obozowe z Australii nie są gorsze!

      Wilhelm von Blandowski przebywał w Australii w latach 1849-60. Do Gliwic
      powrócił z dużym bagażem doświadczeń fotograficznych. Gwałtowny rozwój tej
      dziedziny zdawał się zapowiadać możliwości zarobków. Tu rozpoczyna się moja
      fascynacja gliwicką fotografią Blandowskiego. Dzięki uprzejmości Dyrekcji
      Muzeum w Gliwicach mogłem starannie przejrzeć dwa cudem zachowane albumy jego
      zdjęć i zaraz napisać o tym odkryciu do fachowej prasy.

      Po przyjeździe do miasta fotograf przypuszczalnie nabył dom lub atelier przy
      ulicy Bankowej 7 i tam rozpoczął pracę. Pasjonujące jest wgłębienie się w
      warstwę obrazową fotografii Blandowskiego, czyli twarze osób, spojrzenia,
      wygląd postaci i akcesoria. Wśród jego zdjęć można podziwiać unikalny zbiór
      gliwickiego mieszczaństwa, robotników, rzemieślników, ale i biedotę miejską.
      Wzruszająca jest fotografia z targu, z tak popularnymi ongiś wózkami i taczkami
      do przewożenia towarów. Chłopcy w niemieckich kaszkietach, a dziewczyny
      w "jaklach" i szerokich spódnicach z fartuchami.

      W albumach zdjęć Wilhelma Blandowskiego znajdują się też jedne z pierwszych
      fotografii reklamowych. Zdjęcia przedstawiają gliwickie rolnictwo i hodowlę, a
      konkretnie bydło z majątku w Szałszy. Na ścianie rozpięto duże, około
      trzymetrowe płótno, na tle którego fotografował Blandowski okazy zwierząt.
      Kilka zdjęć przedstawia przemysł w połowie XIX wieku, gliwicką odlewnię,
      fabrykę drutu, olejarnię i inne nieznane obiekty. Jest też kilka zdjęć z
      cmentarzy chrześcijańskich i żydowskich. Osobliwością jest zestaw paru zdjęć
      znanej zapewne ówcześnie rodziny Konntnych. Na zdjęciach panie w krynolinach na
      tle romantycznych drzew. Muszę tu powtórzyć zbanalizowane powiedzenie: "Tego
      się nie da opisać, to trzeba zobaczyć"! Wśród portretowanych przez
      Blandowskiego osób obok zamożnych mieszczan znaleźć można fotografie gliwickich
      szewców, muzyków, kominiarzy, żołnierzy, kelnerów, roznosicieli mleka czy też
      żebraków. Piękne jest zdjęcie Ślązaczki w czepku i chuście na ramionach z
      książeczką i różańcem w rękach oraz parasolem! Całość postaci na tle dawnej
      sylwetki kościoła Wszystkich Świętych. Pod częścią zdjęć znajdują się podpisy
      podające imię i nazwisko osoby fotografowanej, czasami też zawód i miejsce
      zamieszkania. Zdumiewające, z jak różnych zakątków przybywali do atelier W.
      Balndowskiego ludzie! Odessa, Węgry, Warszawa, Katowice, Strzelce, Zabrze,
      Stare Tarnowice, Zawadzkie, Głogów, Ujazd, Jastrzębie, Gogolin, Chorzów i in.

      Historia fotografii zna nazwiska wielkich portrecistów XIX wieku. Mistrzami
      byli m.in. Anglik David Octavius Hill, Francuz Hippolit Bayard, Nadar i inni.
      Niektóre portrety fotografowane przez Wilhelma Blandowskiego śmiało mogą być
      porównywane do tamtych, klasycznych już, fotograficznych dzieł. Świat
      gliwickich mieszczan nie był tak osobliwy jak Paryż czy Londyn, ale zapewne
      przyniósł Blandowskiemu dużo satysfakcji artystycznej. Podręczniki historii
      fotografii nie znają jego twórczości. Przyszłość powinna to zmienić!

      (Powyższy tekst jest skrótem artykułu znakomitego gliwickiego fotografa, pana
      Jerzego Lewczyńskiego. Pełny tekst opublikowany został w X tomie Rocznika
      Muzeum w Gliwicach w 1994 r.)

    • Gość: ? Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 12.07.02, 21:47
      Strachwitz, Sekonde-Lieutnant Arthur Franz Graf v., aus Gleiwitz in Schlesien,
      1.Garde-Dragoner-Regiment, leicht verwundet durch Augenstreifschuß im Gefecht bei
      Dieulouard am 13.August 1870 bzw. der Schlacht bei Mars la Tour am 16.August
      1870; blieb beim Regiment (41) Inhaber des Eisernes Kreuzes 2.Klasse
    • Gość: ? Re: Glywicke maszkyty IP: *.dip.t-dialin.net 12.07.02, 21:55
      Eugen Goldstein


      Entdecker der Kanalstrahlen

      Zum 150. Geburtstag des Berliner Wissenschaftlers

      Dieter Hoffmann

      "Nun werde ich gefeiert, nur weil ich 80 Jahre alt geworden bin." Diese
      sarkastische Bemerkung des Berliner Physikers Eugen Goldstein macht in aller
      Schärfe die Tragik seines reichen Forscherlebens deutlich. Goldstein konnte zwar
      auf bedeutende Leistungen zurückblicken, doch hat er lange Zeit kaum eine
      entsprechende gesellschaftliche Anerkennung erfahren. Grund dafür war weniger die
      etwas eigenwillige Personlichkeit Eugen Goldsteins, vielmehr spiegeln sich darin
      jene Probleme wider, mit denen sich ein jüdischer Gelehrter im wilhelminischen
      Deutschland auseinanderzusetzen hatte.
      Goldstein wurde vor 150 Jahren, am 5. September 1850, in Gleiwitz geboren. Viele
      Jahre standen ihm weder ein eigenes Labor noch ausreichende Forschungsmittel zur
      Verfügung, so dass er immer wieder das Gastrecht in den Instituten seines Lehrers
      Hermann von Helmholtz in Anspruch nehmen musste. Erst kurz vor seinem 50.
      Lebensjahr konnte er ein eigenes Laboratorium in einem Schöneberger Hinterhof
      beziehen. Nachdem ihn Royal Society und Pariser Akademie mit Preisen bedacht
      hatten, zeichnete man 1919 den Gelehrten auch in seiner Heimat mit der
      Ehrenmitgliedschaft der Physikalischen Gesellschaft aus; für einen Forscher
      seines Formats nicht eben viel. Eugen Goldstein ist in die Geschichte der Physik
      durch eine Reihe grundlegender Entdeckungen eingegangen - an erster Stelle die
      der Kanalstrahlen. Sie bestehen aus positiv geladenen Ionen und spielen heute in
      Atom- und Kernphysik eine wichtige Rolle. Zudem bilden Goldsteins fundamentale
      Untersuchungen zu den von ihm benannten Kathodenstrahlen nicht nur eine wichtige
      Vorleistung für die Entdeckung des Elektrons. Sie begründeten durch den Nachweis
      der elektrostatischen Ablenkung der Kathodenstrahlen eine Forschungsrichtung, die
      in den 30er Jahren des vergangenen Jahrhunderts zur Entwicklung der
      Elektronenmikroskopie geführt hat.

      Schon im Jahre 1889 baute Goldstein auch das Physikkabinett der
      neugegründeten "Urania" in Berlin auf. Die dabei realisierte Idee automatisierter
      physikalischer Versuche, die von Laien selbst auszuführen waren, ist später von
      vielen technischen Museen in aller Welt übernommen und weiterentwickelt worden.
      Eugen Goldstein starb kurz nach Vollendung seines 80. Geburtstags am 25. Dezember
      1930 in Berlin. Er fand in der Ehrenreihe des Jüdischen Friedhofs in Weissensee
      seine letzte Ruhestätte.








Inne wątki na temat:

Popularne wątki

Nie pamiętasz hasła

lub ?

 

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Nakarm Pajacyka