bmc3i
10.01.18, 00:57
8 stycznia minęło dokładnie 100 lat od wygłoszenia przed Kongresem 14 punktów orędzia prez. Wilsona, ktore w punkcie 13 domagał sie powstania wolnego i niepodległego państwa polskiego.
10 miesięcy przed zakończeniem I wojny światowej, prezydent Stanów Zjednoczonych domagał się "utworzenia niezawisłego państwa polskiego, obejmującego terytoria zamieszkałe przez ludność niezaprzeczalnie polską, któremu należy zapewnić swobodny i bezpieczny dostęp do morza i którego niezawisłość polityczna i gospodarczą oraz integralność terytorialną należy zagwarantować paktem międzynarodowym".
W pozostałych punktach prezydent Stanów Zjednoczonych domagał się jawnego zawierania traktatów międzypaństwowych i niezawierania tajnych porozumień między państwami, całkowitej wolności żeglugi na morzach, zniesienia barier gospodarczych, swobodnego, szczerego i bezstronnego załatwiania wszystkich pretensji kolonialnych oraz stworzenia powszechnego zrzeszenia narodów na podstawie szczegółowych umów, celem udzielenia wszystkim państwom gwarancji niezawisłości politycznej i całości terytorialnej.
Orędzie miało kluczowy wpływ na treść traktatu wersalskiego, stało się też podstawą tzw. ultimatum Wilsona. Od uznania jego punktów, w tym od uznania niepodległości Polski przez zwycięskie i przegrane państwa I wojny światowej, Wilson uzależnił uznanie traktatu wersalskiego przez USA, zmuszając tym samym Francję i Anglię do uznania niepodległości RP.
Stany Zjednoczone były pierwszym państwem na świecie, które uznało niepodległość Polski. Nie byłoby odrodzenia Polski, w 1918 roku, bez punktów tego orędzia.
W 19919 roku Prezydent Wilson otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla, zas w 1922 roku został odznaczony Orderem Orła Białego - najwyższym polskim odznaczeniem państwowym.
