Podobno w czeskim

[karol.karol64]

Kiedyś, gdzieś słyszałem, że Czesi mają różne słowa - odnoszące się do tłumaczenia - w zależności od stopnia wierności oryginałowi. Ciekawa sprawa. Może ktoś wie coś na ten temat?

Pozdrowienia
Karol

[tlum.cz]

Szczerze mówiąc, to nie rozumiem, o co pytasz.

[karol.karol64]

Wyobraź sobie polski wiersz autora X.
Wyobraź sobie rosyjskiego poetę Y, który chce ten wiersz tłumaczyć na rosyjski.
Wyobraź sobie trzy słowa: 1. tłumaczył; 2. zruszczył; 3. oswoił.
I teraz:
1. Jeśli poeta Y pod wierszem doda słowo "tłumaczył" - oznaczałoby to, że zrobił
to kongenialnie;
2. -||- "zruszczył" - oznaczałoby, że pozwolił sobie na pewną dowolność;
3. -||- "oswoił", że w tym tłumaczeniu jest więcej jego, niżeli oryginału.

Oczywiście słowa są przykładowe.

Zaskoczyło?

Dobrego dnia
Karol

[tlum.cz]

Mówi się "přeložil" lub "převedl". Na przykład o czeskich wersjach książki o
Hymanie Kaplanie, którą napisał Leo Rosten, mówi się, że je: "do češtiny
převedl". Obie czeskie wersje tejże książki są uważane za kongenialne. Tu jednak
nie chodzi o zwykłe tłumaczenie, angielskie gry słów zostały zastąpione czeskimi
grami słów, zupełnie innymi. Zwykłe tłumaczenia to "překlad", ktoś tekst
"přeložil". Ale zwykły Czech raczej nie bawi się w takie niuanse.

Jakich słów używają czescy lingwiści, nie mam pojęcia. Bo często bywa tak, że
Czesi mówią po czesku, natomiast czescy bohemiści czeskiego nie lubią. Zwykły
Czech mówi "podstatné jméno", czeski bohemista mówi "substantivum" (rzeczownik),
zwykły Czech mówi "přídavné jméno", czeski bohemista "adjektivum" (przymiotnik),
zwykły Czech mówi "přivlastňovací zájmeno", czeski bohemista "posesivní zájmeno"
(zaimek dzierżawczy).

[karol.karol64]

Dzięki.

PS A może to ma jakieś historyczne uzasadnienie?

[tlum.cz]

To już trzeba poszukać w fachowej literaturze lub zapytać fachowców, ja tego nie
wiem.

[zasuvka]

Hej, to chyba nie jest tak, że filolodzy nie lubią czeskiego. Na moim
przykładzie mogę powiedzieć, że wielu filologów miało jednocześnie na studiach
łacinę i stąd pewna skłonność do używania nazw obcych, które wydają się bardziej
czytelne i międzynarodowe. Jednak jak tylko skończyłam łacinę, od razu powróciły
do mojego codziennego języka slovesa, podstatné jména i číslovky :)

[tlum.cz]

Wszystkie przeze mnie podawane przykłady są z podręcznika czeskiego dla Polaków
"Chcemy mówić po czesku". Autorki chyba uważają, że w Polsce uczą się czeskiego
tylko filolodzy i ci polscy filolodzy będą mieli styczność tylko z czeskimi
filologami, dlatego używają wyłącznie "substantivum, adjektiva lub posesivní
zájmena". W Polsce zdaje się nie ma osób, które mają czeskiego małżonka, które
pracują w zwykłych czeskich firmach (np. Škoda Mladá Boleslav), które po prostu
są zauroczone Czechami. Niech taki Polak spróbuje zapytać kolegi w warsztacie w
fabryce na temat jak brzmi poprawnie akuzativ substantiva z adjektivem
"francouzský klíč"...

P.S. Oczywiście trochę przesadzam z tym "nielubieniem", ale przykłady z
podręcznika są autentyczne.

[zasuvka]

Myślę, że Polak w warsztacie w ogóle nie będzie się pytać jak to jest, ponieważ mało którego z uczących się czeskiego Polaków interesują zagadnienia gramatyczne. Generalnie dla uczących się czeskiego nie filologów najlepiej byłoby, gdyby nie trzeba było nic odmieniać, ani uczyć się żadnych wzorów:) Najlepiej jakby mogli mówić po polsku, a Czesi by ich rozumieli:) Co do osób pracujących w czeskich firmach to nie mogę się z tym zgodzić, bo trochę ich jednak jest. Odnośnie zakładów SKODY w Mladej Boleslavi- chyba lepiej, że już tam żaden z Polaków nie pracuje, bo z tego co mi wiadomo, była tam dość nieciekawa sytuacja. Swoją drogą polecam Muzeum Skody w Mladej Boleslavi - warto odwiedzić

[kanapony]

no, ja ucząc się czeskiego oczywiście słyszałam o tych łacińskich
nazwach, ale raczej używaliśmy czeskich (podstatne, sloveso,
pridavne...)

ale nazwy czeskich przypadków już znam tylko w wydaniu łacińskim -
może zczeszczonym :)
nawet moja nauczycielka nie znała ich chyba po czesku (tzn. pewnie
znała, ale nie pamiętała)

jak rozmawiałam z przyjacielem Czechem, to on też w szkole
podstawowoej słyszał te nazwy, ale na lekcjach używali tych czesko-
łacińskich

[vasermon]

Bo nie ma czeskich nazw przypadków, nie licząc "první, druhý, třetí... pád". :)

[vasermon]

Nic w tym dziwnego, fachowcy po prostu lubią "błyszczeć" fachowymi terminami. Lekarz napisze "hypertenze", laik przeczyta vysoký tlak. ;)

[katkasz]

Też kiedyś obiło mi się to o uszy, ale pytam teraz mojego męża
Czecha, a ten odpowiada, że nic mu na ten temat nie wiadomo.

[karol.karol64]

Dzięki. No właśnie, skoro nam obojgu się o uszy obiło, to coś musi być na
rzeczy. A może mąż zna kogoś od literatury czeskiej...? Jakiegoś
uniwersyteckiego magika...

[zasuvka]

Karol, to bardzo ciekawe o czym piszesz, ale nie mam pojęcia, jakie stopnie wierności tłumaczenia czescy lingwiści wyróżniają. Jak się dowiesz, to napisz proszę na forum

[karol.karol64]

Załatwione.