olandi1
05.11.05, 13:41
Widza, że Rico pomylił Pewne fakty, wiyn zakłodom sam nowy tymat. i zaroz na
poczontek trocha historii.
Historia Towarzystwa Chrystusowego :
Idee zalozenia zakonu
Towarzystwo Chrystusowe jest jednym z nielicznych zgromadzen zakonnych
powstalych w Polsce, zalozone przez Polaka - kard. Augusta Hlonda, prymasa
Polski, a celem jest sluzenie Polakom rozrzuconych po calym swiecie. Po
uzyskaniu niepodleglosci panstwowej po I wojnie swiatowej, troska episkopatu
i wladz panstwowych bylo zapewnienie opieki polskiemu wychodzctwu,
szczegolnie duszpasterskiej. Episkopat odrodzonej Polski nie mogl pozostawic
bez echa wolan Polakow z calego swiata o polskich ksiezy. Za zjazdach
biskupow ciagle poruszany byl problem: Skad wziac ksiezy dla polskich
emigrantow. Po wielu projektach i probach rozwiazania tego problemu, lacznie
z eksperymentem powolania do zycia Seminarium Zagranicznego w Gnieznie i
Poznaniu, nie uzyskano zadowalajacych wynikow.
Wobec takiej sytuacji pozostalo Prymasowi Polski, kardynalowi Augustowi
Hlondowi, jako protektorowi polskiej emigracji, zdecydowac sie na zalozenie
nowego, polskiego zgromadzenia zakonnego, ktore poswiecilo by sie pracy dla
polskiego wychodzctwa. On tez podjal sie realizacji tego zadania.
W 1929 roku bedac w Rzymie rozmawial Hlond z papiezem Piusem XI na temat
zalozenia w Polsce zgromadzenia dla emigrantow. Papiez projekt zaaprobowal i
pochwalil.
12 maja 1931 roku, Prymas skierowal pismo do Kongregacji do Spraw Zakonnych z
prosba o zezwolenie na utworzenie nowego zgromadzenia. 10 czerwca tegoz roku
otrzymal pismo z Kongregacji informujace, iz nie stawia ona przeszkod. O
zgodzie tej Hlond powiadomil episkopat na zjezdzie biskupow w Czestochowie.
Nowe zgromadzenie mialo przejac dzialalnosc po istniejacym juz Seminarium
Zagranicznym.
Powstanie zgromadzenia:
Na organizatora zgromadzenia wybral Prymas ks. Ignacego Posadzego, dobrze
zorientowanego w sprawach emigracyjnych. On to wcielal idee Zalozyciela w
zycie. Wiadomosc o zamierzonym utworzeniu nowego zgromadzenia rozeszla sie
szybko po kraju. W prasie koscielnej zamieszczano warunki przyjecia, a
kandydaci zglaszali sie bezposrednio do Kancelarii Prymasa Polski.
Zaistnial problem miejsca i domu dla nowego zgromadzenia. Wtedy z pomoca
przyszla hrabina Aniela Potulicka, ktora rodzinna posiadlosc Potulice - palac
wraz z 25 hektarowym parkiem, oddala do dyspozycji Prymasa, z przeznaczeniem
na siedzibe nowego zgromadzenia.
22 sierpnia 1932 roku, ks. I. Posadzy udal sie do prymasa Hlonda z prosba o
udzielenie blogoslawienstwa na rozpoczecie budowy nowego dziela. Na drugi
dzien udal sie ks. Posadzy wraz z trzema kandydatami na braci zakonnych do
Potulic, gdzie wkrotce zaczeli sie zjezdzac kandydaci na ksiezy i braci
zakonnych.
1 wrzesnia 1932 roku, 37 kandydatow rozpoczelo rekolekcje przed aspirandatem.
W czasie ich trwania Prymas Zalozyciel zawiadomil ks. Posadzego, iz wydal
dekret erekcyjny nowego zgromadzenia zakonnego na prawach diecezjalnych z
siedziba w Potulicach, datowany 8 wrzesnia 1932 roku. Nazwe zgromadzenia
ustalil papiez Pius XI, podczas pobytu Zalozyciela w Rzymie podyktowal on
nazwe: “Societas Christi pro Emigrantibus”. Odtad uzywano czesto zamiennie
nazw: Towarzystwo Chrystusowe dla Wychodzcow lub Seminarium Zagraniczne. Od
lat 60-tych uzywa sie nazwy: Towarzystwo Chrystusowe dla Polonii
Zagranicznej.
Ustawy dla zgromadzenia, krotkie, zwiezle i jasno precyzujace wszystkie
aspekty zycia i dzialalnosci napisal Prymas w 1933 r. Po zlikwidowaniu w
Lublinie Instytutu Misyjnego, papiez Pius XI powierzyl Towarzystwu w 1934
roku, misje przygotowania duszpasterzy obrzadku lacinskiego dla Rosji.
W pierwszym okresie istnienia zgromadzenia w Potulicach, ks. Posadzy byl
jedynym kaplanem. Dlatego jego stanowisko bylo wyjatkowe. W tym okresie
Prymas Zalozyciel szczegolnie pomagal przelozonemu, sluzac rada, pomoca i
autorytetem.
Potulice w krotkim czasie staly sie centrum przygotowania duszpasterzy
polonijnych. Powstaly zaklady graficzne oraz wlasne wydawnictwo. Pierwszy
periodyk to “Glos Seminarium Zagranicznego”, poswiecony duszpasterstwu
emigracyjnemu, pozniej miesiecznik “Msza Swieta” oraz “Czesc Swietych
Polskich”. Drukowano takze wiele ksiazek i broszur.
Oprocz Domu Macierzystego w Potulicach, zgromadzenie wybudowalo Dom Glowny na
Ostrowie Tumskim w Poznaniu oraz przejelo domy w Puszczykowie i Dolsku.
Klerycy studiowali w prymasowskich seminariach duchownych w Gnieznie i
Poznaniu oraz w Rzymie. W 1939 roku zgromadzenie liczylo ok. 300 czlonkow i
kandydatow, w tym 20 kaplanow.
W tym pierwszym okresie istnienia Towarzystwo podjelo juz duszpasterska prace
polonijna w Anglii, Estonii, Francji i Rzymie. Planowano dalsze placowki,
niestety wybuch II wojny swiatowej przekreslil te zamierzenia.
Okres wojenny
Po wybuchu wojny zgromadzenie utracilo wszystkie domy zakonne oraz caly
majatek. Czlonkowie ulegli rozproszeniu. Mimo tak trudnego czasu, 43 klerykow
ukonczylo studia, przyjelo swiecenia kaplanskie raz podjelo prace
duszpasterska.
W tym okresie chrystusowcy podjeli pionierskie duszpasterstwo w obozach
przejsciowych dla wywozonych na roboty do Rzeszy oraz wsrod wywiezionych juz
na te roboty, wyjezdzajac dobrowolnie do pracy jako robotnicy. W kraju
organizowano wysylanie dla nich paczek, zwlaszcza w okresie Bozego
Narodzenia. W czasie II wojny swiatowej, 38 chrystusowcow przebywalo w
wiezieniach i obozach, a 25 stracilo zycie. Uwolnieni z obozow na terenie
Rzeszy wlaczyli sie do polonijnej pracy duszpasterskiej, a czesc powrocila do
kraju.
Dzialalnosc w odrodzonej Polsce
Po wojnie zgromadzenie odzyskalo jedynie zniszczony dom na Ostrowie Tumskim w
Poznaniu, oraz dom w Puszczykowie. Dom Glowny w Poznaniu stal sie od tej pory
centrum zgromadzenia. Powracajacy z rozproszenia wojennego chrystusowcy, jako
pierwsi wlaczyli sie w prace duszpasterska na Pomorzu Zachodnim. Ks. Florian
Berlik TChr, 6 maja 1945 roku odprawil pierwsza msze swieta w wyzwolonym
Szczecinie. Nastepnie objeli duszpastersko teren od Pyrzyc po Kamien Pomorski
i Trzebiatow. Do dzis, mimo przekazania diecezji wielu parafii, chrystusowcy
obsluguja 19 parafii w Archidiecezji szczecinskiej, pracuja w archidiecezjach
gdanskiej i wroclawskiej oraz diecezji koszalinskiej. Wyjazd do polonijnej
pracy duszpasterskiej byl po wojnie bardzo utrudniony. Byly wielkie trudnosci
z uzyskaniem paszportu, jednak nawet wtedy chrystusowcy podejmowali prace
polonijna na emigracji. Aby zapewnic staly doplyw kandydatow do kaplanstwa,
juz w 1945 roku otwarto w Poznaniu burse dla gimnazjastow, ktora po roku
przeksztalcono na Nizsze Seminarium Duchowne. Istnialo ono z przerwa, do
likwidacji w 1962 r. Powrocono rowniez do koncepcji utworzenia wlasnego
Wyzszego Seminarium Duchownego. Studium filozofii powstalo w 1948 roku w
Ziebicach, a dwa lata pozniej otwarto studium teologii w Poznaniu.
W 1948 roku, 22 pazdziernika umarl w Warszawie Zalozyciel Towarzystwa
Chrystusowego kard. August Hlond Prymas Polski. W dwa lata po tej smierci w
1950 roku, Towarzystwo Chrystusowe otrzymalo decretum laudis i przeszlo na
prawa papieskie.
Prymas Zalozyciel A. Hlond powolal w 1945 roku pierwsza Rade Generalna, a juz
po jego smierci, w 1950 roku odbyla sie pierwsza Kapitula Generalna
zgromadzenia, ktora odtad zbierac sie bedzie co 6 lat. Kapitula Generalna
posiada najwyzsza wladze w Towarzystwie i reprezentuje cala wspolnote
zakonna. Glownym jej celem jest troska o duchowe dziedzictwo zgromadzenia,
uaktualnienie charyzmatu Towarzystwa oraz wybor nowych wladz zakonnych.
Ks. Ignacy Posadzy, organizator i tworca zgromadzenia, pelnil urzad
przelozonego generalnego do 1968 roku. Za swe wielkie zaslugi otrzymal tytul:
Wspolzalozyciela Zgromadzenia.
