Dźwirzyno

[madohora2]

[madohora2]

Dźwirzyno (niem. Kolberger Deep) – wieś sołecka w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Kołobrzeg. Miejscowość położona jest nad Morzem Bałtyckim, na Pobrzeżu Szczecińskim, nad jeziorem Resko Przymorskie. Według danych z 30 czerwca 2009 wieś miała 699 stałych mieszkańców[1].
Dźwirzyno to miejscowość wypoczynkowa z portem morskim, letnim kąpieliskiem i rozbudowaną bazą wypoczynkowo-turystyczną.

[madohora]

Dziś pomarzyć sobie mogę
Że już jutro jadę w drogę

[madohora]

Patrzę na to z dziwną miną
Czy odwiedzić mam Dźwirzyno?

[madohora]

🎇

[madohora]

[madohora]

[madohora2]

[madohora2]

Dźwirzyno leży w środkowej części wybrzeża woj. zachodniopomorskiego, w północno-zachodniej części powiatu kołobrzeskiego. Miejscowość położona jest nad Morzem Bałtyckiem, na północno-wschodnim brzegu jeziora Resko Przymorskie. Dźwirzyno leży nad rzeką Starą Błotnicą, na Wybrzeżu Trzebiatowskim – jednym z mezoregionów Pobrzeża Szczecińskiego. Wieś jest położona ok. 10 km na zachód od Kołobrzegu.
Dźwirzyno leży na Pomorzu Zachodnim. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego.
Od wschodu i zachodu, a także oraz w zbliżonych granicach obszar specjalnej ochrony ptaków "Wybrzeże Trzebiatowskie od rzeki Błotnicy i brzegu jeziora, miejscowość jest otoczona przez obszary programu Natura 2000, tj. Trzebiatowsko-Kołobrzeski Pas Nadmorski"

[madohora2]

[madohora2]

Wzdłuż szerokiej plaży ciągnie się na wydmach nieduży las sosnowy.
Grupa 16 dębów szypułkowych (pomników przyrody)
Przy ul. Wyzwolenia 8 rośnie 16 dębów szypułkowych będących pomnikami przyrody. Ich wysokość wynosi od 18 do 20 m; obwód 125–250 cm.
Pomiędzy plażą a obszarem zabudowanym występuje pas wydm nadmorskich o zróżnicowanej budowie i kształcie. Pola wydmowe w Dźwirzynie mają szerokość do 0,5 km i maksymalną wysokość do 15,2 m n.p.m. W zachodniej części miejscowości wydma zanika na szerokość kilkudziesięciu metrów.
Obszar Dźwirzyna na północ od ul. Wyzwolenia został objęty obszarem chronionego krajobrazu Koszaliński Pas Nadmorski. Tereny wokół Dźwirzyna zostały objęte Trzebiatowsko-Kołobrzeskim Pasem Nadmorskim.

[madohora2]

[madohora2]

W Dźwirzynie znajduje się port rybacki na przetoce łączącej jezioro z morzem. Nad Reskiem Przymorskim znajduje się przystań żeglarsko-kajakowa, a także stanica wodna.
W miejscowości znajduje się placówka pocztowa, apteka, posterunek policji, a także kościół pw. Matki Bożej Uzdrowienia Chorych wybudowany w latach 1982–99.
W Dźwirzynie zostało ustalone letnie kąpielisko nadmorskie z 4 odcinkami plaży strzeżonej po 100 m każdy[8]. W 2011 r. kąpielisko Dźwirzyno spełniało obowiązkowe wymogi jakościowe dla wody w kąpielisku (jednak woda nie miała parametrów wytycznych) Dyrektywy Unii Europejskiej 76/160/EEC

[madohora2]

[madohora2]

Położenie nad morzem i jeziorze Resko Przymorskie sprawia, że oprócz wypoczynku na plaży można tu także wędkować i uprawiać sporty wodne.
Dźwirzyno jest letniskiem z rozbudowaną bazą wypoczynkowo-turystyczną. Znajduje się tutaj szereg ośrodków wypoczynkowych, kwater prywatnych, kempingów, a także hotel 5-gwiazdkowy i hotel 4-gwiazdkowy.
Od 1996 roku corocznie w lipcu odbywa się Ogólnopolski Bieg "Ku Słońcu" o Puchar Wójta Gminy Kołobrzeg. Zawody odbywają się na trasie Dźwirzyno–Grzybowo–Dźwirzyno o dystansie 10 km i przebiegają plażą, duktem leśnym, drogą asfaltową i drogą betonową do mety
Pod koniec sierpnia lub na początku września odbywa impreza "Pożegnanie Bocianów", której towarzyszy biesiada, konkursy i zabawy dla dzieci i dorosłych.[potrzebne źródło]
Przez miejscowość biegnie międzynarodowy Szlak Rowerowy Wokół Bałtyku (R-10), będący częścią sieci EuroVelo (EV10). Przez miejscowość przechodzi szlak turystyczny czerwony pieszy Szlak Nadmorski. W miejscowościach wypoczynkowych wzdłuż wybrzeża ma przechodzić nadmorska międzynarodowa trasa rowerowa.

[madohora2]

[madohora2]

W Dźwirzynie znajduje się Szkoła Podstawowa im. Jana Pawła II oraz gimnazjum społeczne. Do obwodu szkoły podstawowej w Dźwirzynie należą tylko uczniowie z Dźwirzyna. Jednakże zapewniony jest także dojazd uczniów z Kołobrzegu i Grzybowa. Najbliższe szkoły ponadgimnazjalne mieszczą się w Kołobrzegu.
We wsi mieści się Gminne Centrum Sportu i Rekreacji w Dźwirzynie, w którym znajduje się: sala sportowa, siłownia, salka fitness, zewnętrzny kort tenisowy, boisko do koszykówki zewnętrzne, boisko do siatkówki zewnętrzne, boisko do badmintona, pole minigolfa
Gmina Kołobrzeg utworzyła jednostkę pomocniczą – sołectwo "Dźwirzyno", obejmujące wieś Dźwirzyno oraz niezamieszkaną osadę Wólka. Mieszkańcy wybierają na zebraniu wiejskim sołtysa oraz radę sołecką. Do 15-osobowej Rady Gminy Kołobrzeg, mieszkańcy sołectwa wybierają jednego radnego

[madohora2]

[madohora2]

Przez miejscowość przechodzi modernizowana droga powiatowa nr 3152Z (Kołobrzeg–Mrzeżyno), która ciągnie się dalej wzdłuż wybrzeża do drogi wojewódzkiej nr 109.
Układ komunikacyjny stanowi ulica Wyzwolenia, biegnąca w niewielkiej odległości od morza. Od głównej ulicy odchodzą mniejsze, których większość zostało wyłożonych kostką brukową. Przejazd przez miejscowość w sezonie letnim jest utrudniony ze względu na charakter ulicy przelotowej oraz niepoprawnie zaparkowane na niej samochody.
Najbliższy przystanek kolejowy znajduje się Starym Borku, a najbliższy dworzec w Kołobrzegu (10 km).

[madohora2]

[madohora2]

W 1966 r. wieś miała 80 stałych mieszkańców, w tym kilka rodzin rybaków[4]. Według stanu z 15 grudnia 1997 r. liczba mieszkańców zameldowanych w Dźwirzynie na pobyt stały wynosiła 652, a na pobyt czasowy – 120[17].

W latach 1974–2005 Dźwirzyno było uznane przez rząd za miejscowość posiadającą warunki do prowadzenia lecznictwa uzdrowiskowego, dzięki czemu mogły być prowadzone tu zakłady lecznictwa[18]. W oparciu o warunki naturalne ustalono dla Dźwirzyna pierwszoplanowe kierunki leczenia: choroby narządów ruchu, choroby układu oddechowego wieku dziecięcego i choroby układu wydzielania wewnętrznego i przemiany materii wieku dziecięcego. Ponadto ustalono drugoplanowy kierunek klimatyczno-usprawniający[19].

W 2005 r. zbudowano nowy basen portowy ograniczony pirsem.

W 2010 r. wybudowano nowy most nad Błotnicą (Kanałem Resko) (oddany do użytkowania w styczniu 2011 r.). Zastąpił on stary wojskowy most, który był postawiony jako budowla tymczasowa, tuż po wojnie[20]. W 2011 r. nadano szkole podstawowej imię Jana Pawła II[21].

[madohora2]

[madohora2]

Nazwa miejscowości pojawia się w poszczególnych latach: Deruiante 1228, Duirin, Dwyrin 1270[22], Duverinensia 1305[23], Old Dep 1618, Colbergsche Deep 1780, Colbergsche Deep 1789, Deep 1819, Colberger Deep 1835. Podejrzewa się, że pierwotną nazwą było *Dŕstьno lub *Dvьr-ino. Nazwa miałaby pochodzić od prasłowiańskiego słowa *dŕsty, -ьve (pol. piasek, żwir) lub pochodnego przymiotnika *dźwirstny[24].

Późniejsza niemiecka nazwa pochodzi od średnio-wysoko-niemieckiego słowa dêp o znaczeniu kanał, głębia[24]. W następnych wiekach utrwalił się przymiotnik Colbergsche, Colberger, Kolberger ("kołobrzeski"), który dodawano dla odróżnienia od drugiej, pobliskiej miejscowości o tej samej nazwie. Tę określano z kolei jako Treptower Deep ("trzebiatowski", dziś Mrzeżyno).

Nazwa słowiańska została odtworzona przez władze polskie po 1945 roku. W 1947 roku urzędowo wprowadzono nazwę Dźwirzyno[25].

[madohora2]

[madohora2]

Port Dźwirzyno – rybacki port morski nad Morzem Bałtyckim, położony w woj. zachodniopomorskim, w miejscowości Dźwirzyno, na Wybrzeżem Trzebiatowskim, na ujściowym odcinku rzeki Błotnicy.Portem Dźwirzyno administruje Urząd Morski w Słupsku za pośrednictwem Bosmanatu Portu Dźwirzyno. Port usytuowany jest ok. 6 mil morskich (11 km) na zachód od portu Kołobrzeg i ok. 4 NM (7 km) na wschód od portu Mrzeżyno. Pomiędzy latarnią w Niechorzu (ok. 11 NM), a latarnią w Kołobrzegu. Port jest zbudowany na ujściowym odcinku rzeki Błotnicy zwanym Kanałem Resko, który bierze swój początek od jeziora Resko Przymorskie. Nad kanałem portowym poprowadzony jest stalowy most drogowy, będący częścią drogi powiatowej Kołobrzeg–Mrzeżyno o długości 63,6 m. Powierzchnia terenu portu wynosi 3 ha. Granica między śródlądowymi wodami powierzchniowymi a wodami morskimi wyznacza linia prostopadła do osi kanału łączącego jezioro Resko Przymorskie z morzem, w miejscu jego połączenia z jeziorem. Magazyny rybackie znajdują się przy południowo-wschodniej części portu, za mostem drogowym. Granice portu określa zarządzenie Ministra Handlu Zagranicznego i Gospodarki Morskiej z 1975 roku, ustanawiające port morskie. W rejonie portu przeważają wiatry północne i zachodnie. Silne wiatry z kierunków zachodnich przez północne do północno-wschodnich podnoszą poziom wody o ok. 0,5 m powyżej średniego. Port otaczają lasy, które ograniczają wpływ wiatru. Prądy wodne płyną na północny wschód lub północny zachód. Przy wietrze w skali od 3–4°B warunki postoju na kanale portowym są bardzo niekorzystne, dlatego ochronę jednostek zapewnia Basen Postojowy. Jednostki cumują burtą do nabrzeża

[madohora2]

[madohora2]

Port podlega zamuleniu z powodu silnych północnych wiatrów. Szerokość między główkami falochronów wynosi 19 metrów, szerokość kanału portowego – 10 m. Głębokość toru wodnego jest na poziomie 1,5 m, a głębokość w porcie ok. 1,2 m. Redę portu stanowi akwen ograniczony linią kołową o promieniu 0,5 NM wyprowadzoną ze środka głowicy wschodniego falochronu W czerwcu 1997 zbudowano we wschodniej części portu nowy Basen Postojowy, który ma pojemność 20 gościnnych miejsc postojowych, a w kanale może cumować do 15 jednostek. Kanał portowy od głowicy falochronu wschodniego do południowej granicy portu obejmuje powierzchnię 13 351 m², a Basen Postojowy ma powierzchnię 3 tys. m²[4]. Po zachodniej stronie portu znajduje się slip o długości 68,5 mb

[madohora2]

[madohora2]

W ujściu kanału łączącego jezioro Resko Przymorskie z morzem, w półkolu zakreślonym promieniem długości 500 m w kierunku morza z punktu leżącego na środku linii łączącej oba brzegi ujścia ustanowiono stały obwód ochronny, gdzie obowiązuje zakaz połowu organizmów morskich[7].

Na morskich wodach wewnętrznych w granicach portu Dźwirzyno został ustanowiony okresowy obwód ochronny dla troci wędrownej i łososia, który obowiązuje od 15 września do 31 grudnia każdego roku. Wprowadzono ograniczenie w sportowym połowie ryb, polegające na zakazie połowu metodą spinningową na wodach portowych[8].

[madohora2]