Sezon na grzyby

[madohora]

ZUPA PIECZARKOWA

30 dag pieczarek, 1 marchewka, 1 pietruszka, 1/4 selera, kostka rosołowa drobiowa, makaron, opcjonalnie śmietana.

Pieczarki obrać, opłukać. Pokroić w kostkę. Warzywa opłukać również pokroić w kostkę. Warzywa, grzyby przełożyć do garnka. Gotować aż będą miękkie. Doprawić do smaku. Makaron ugotować osobno. Można doprawić śmietaną - ja osobiście pieczarkową wolę bez śmietany.

[madohora]

Grzyby i pieczarki są ciężkostrawne. Grzyby leśne podawaj po 10 roku życia.

[madohora]

Żółciak siarkowy to pospolity grzyb, nazywany również "grzybem-kurczakiem". Jego pierwsze owocniki pojawiają się na przełomie maja i czerwca. Rosną aż do września. Grzyb ten jest jadalny, jednak tylko wtedy, gdy zostanie poddany odpowiedniej obróbce.

[madohora]

Żółciak siarkowy to charakterystyczny żółtopomarańczowy grzyb o dużych rozmiarach. Jest to grzyb chorobotwórczy, który najczęściej znajduje się na starych i osłabionych drzewach. Jego owocniki są mięsiste i składają się z przyrośniętych bokiem do drzewa kapeluszy. Najczęściej są one ułożone dachówkowato, czyli jeden na drugim. Miąższ żółciaka siarkowego jest natomiast gąbczasty, miękki oraz soczysty. Nie bez powodu grzybiarze nazywają go "kurczakiem z lasu".

[madohora]

Grzyb ten wyróżnia się także małą zawartością kalorii. W 100 gramach zawiera 375 kcal, dlatego spróbować mogą go nawet osoby na ścisłej diecie niskokalorycznej.

[madohora]

MINI PIZZE Z KURKAMI

1/5 kostki drożdży
sól
1,5 szkl. mąki
1/2 szkl. ciepłej wody
łyżka oliwy

Składniki dodatkowe

200 g podsmażonych kurek
8 pomidorków koktajlowych
3 łyżki passaty pomidorowej
2 łyżka jogurtu naturalnego
2 szklanki tartej mozzarelli
łyżeczka suszonego oregano
sól
listki bazylii

1. Zalej drożdże ciepłą wodą. Dodaj mąkę, szczyptę soli i oliwę. Zagnieć ciasto. Podziel je na sześć części.
2. Wymieszaj passatę pomidorową z jogurtem naturalnym, szczyptą soli i oregano. Pizzę posmaruj sosem.
3. Każdą z nich posyp porcją tartej mozzarelli. Na serze ułóż kurki oraz przekrojone pomidorki.
4. Rozgrzej piekarnik do 240 stopni C. Włóż pizzę na około 8 minut, aż ser się roztopi. Upieczone danie udekoruj listkami bazylii.

[madohora]

ZUPA GRZYBOWA

20 dag pieczarek, łyżka masła, 1 jajko, 1 łyżka mąki, sól, pieprz, kostka rosołowa z kury, optymalnie śmietana

Pieczarki obrać, pokroić w plasterki, opłukać. Przełożyć na patelnię i przesmażyć z łyżką masła. Wodę zagotować z kostką rosołową. Dodać przesmażone pieczarki. Gotować aż grzyby będą miękkie. Doprawić do smaku solą i pieprzem. W kubeczku rozmieszać jajko z wodą. Lekko osolić. Dodać mąkę by powstałe lane kluseczki. Kluseczki wlewać do gotującej się zupy i gotować przez 3- 5 minut. Można doprawić śmietaną.

[madohora]

[madohora]

BURACZANE SPAGHETI Z PIECZARKAMI

40 dag makaronu spaghetti
5 ugotowanych i obranych buraków
1 szkl. naturalnego soku buraczanego
1/2 szkl. czerwonego wytrawnego wina (albo soku z granatów)
10 dag sera feta
1/2 szkl. orzechów włoskich
1 duża cebula
8 pieczarek średniej wielkości
1/2 pęczka koperku
4 łyżki oleju
sól
pieprz mielony

1. Piekarnik rozgrzej do 200 st. Buraki pokrój w grubsze plastry, a te - na ćwiartki. Cebulę obierz, grubo posiekaj. Pieczarki oczyść, potnij w cienkie talarki. Blachę z piekarnika wyłóż pergaminem. Na połowie rozłóż buraki, a na drugiej - pieczarki wymieszane z cebulą. 3 łyżki oleju przypraw solą i pieprzem (ew. też mieloną słodką papryką). Sosem polej buraki i pieczarki. Wstaw do piekarnika, piecz ok. 10 minut.
2. W tym czasie w garnku zagotuj 3 litry posolonej wody. Włóż makaron, dolej sok z buraków i wino. Zmniejsz płomień, gotuj makaron tyle czasu, ile zaleca producent. Orzechy grubo pokrój, fetę drobno pokrusz. Koperek opłucz, osusz, posiekaj.
3. Makaron odcedź, przełóż do salaterki. Na nim połóż buraki i pieczarki. Posyp fetą, orzechami i koperkiem. Skrop resztą oleju, przemieszaj. Oprósz pieprzem

[madohora]

PIZZA

1/2 kostki drożdży, szczypta cukru, szczypta soli, 1/3 szklanki mleka, 1/3 szklanki oleju, mąka, 20 dag pieczarek, 1 mała cebula, 1 kiełbasa zwyczajna lub śląska, przecier pomidorowy, żółty ser, łyżka masła

[madohora]

Drożdże rozkurszamy w dłoniach

[madohora]

SÓL

[madohora]

1/3 SZKLANKI OLEJU

[madohora]

Pieczarki obieramy, kroimy w plasterki, Cebulę obieramy i kroimy w piórka. Grzyby przesmażamy razem z cebulą na maśle. Przyprawiamy do smaku solą i pieprzem. Kiełbasę kroimy w słupki. Ser trzemy na tarce o średnich oczkach.

[madohora]

Wierzch ciasta smarujemy przecierem pomidorowym i przesypujemy tartą bułką. Ja miałam "wypadek przy pracy" Na górę nakładamy kiełbasę, pieczarki i posypujemy tartym serem.

[madohora]

Miałam wypadek przy pracy. Ręka mi się zatrzęsła i wsypałam za dużo bułki. Ale w końcowym efekcie nie było jej czuć.Bułka jest po to aby nam osuszyła farsz.

[madohora]

Całość posypujemy startym serem. Pizzę wstawiamy do piekarnika na 30 minut ( w elektrykach trochę dłużej) na 180 C

[madohora]

Pizzę podajemy na gorąco z dodatkiem keczupu.

[madohora]

KASZA GRYCZANA Z GRZYBAMI

400 g kaszy
200 g topinamburu
½ l bulionu warzywnego lub wody
1 marchewka
1 pietruszka
boczniaki lub inne grzyby
olej
masło
sok z cytryny
papryczka chili
sól
pieprz
natka pietruszki

Topinambur obrać i ugotować na półmiękko w osolonej wodzie, uważając by się nie rozpadł (jeśli bulwy są duże, można pokroić je na mniejsze kawałki).
Suchą kaszę wrzucić na patelnię z niewielką ilością oleju. Prażyć przez 2-3 minuty, następnie podlać bulionem i dusić z marchewką i pietruszką (pokrojonymi w bardzo drobną kostkę).
Boczniaki pokroić na kawałki i usmażyć na oleju. Dodać podgotowany topinambur i smażyć dalej z dodatkiem masła.
Do kaszy z warzywami dodać łyżkę zimnego masła oraz sok z cytryny. Połączyć z usmażonymi grzybami i topinamburem. Przyprawić ostrą papryczką, solą i pieprzem. Posypać posiekaną natką pietruszki.

[madohora]

MIELONE W PIECZARKACH

½ kg mielonego wieprzowego
1/3 główki kapusty młodej
1 marchew
1 papryka czerwona
9 dużych pieczarek
3 jajka
Bułka tarta do panierki 2 łyżki
2 łyżki śmietany 12%
Olej do smażenia
Sól
½ łyżeczki papryki ostrej

Kapustę drobno szatkuję, marchew obieram, myję, ścieram na tarce o dużych oczkach, paprykę myję, usuwam nasiona, drobno kroję. Do warzyw dodaję mięso, wbijam jedno jajko, wsypuję dwie łyżki bułki tartej, sól, paprykę ostrą, wlewam śmietanę i wyrabiam masę mięsną.
Pieczarki myję, osuszam, czyszczę i usuwam ogonki. Na każdy kapelusz pieczarek nakładam mięso i panieruję w roztrzepanym jajku, następnie w bułce tartej.
3. Kotlety smażę na rozgrzanym oleju z każdej strony.

[madohora]

BOROWIKI ZE ŚMIETANĄ

600 g borowików
cebula
dwie łyżki masła
200 ml śmietany
łyżeczka mąki
sól
pieprz

Borowiki umyć i oczyścić. Można zostawić w całości lub pokroić.
Cebulę obrać i posiekać. Na patelni rozgrzać masło, podsmażyć najpierw cebulę, potem dodać grzyby.
Dusić około 30 minut pod przykryciem do momentu aż będą miękkie.
Śmietanę połączyć z mąką, wlać na patelnię. Przyprawić solą i pieprzem, dusić jeszcze przez ok. 5 minut.
Można danie posypać koperkiem lub pietruszką

[madohora]

POLĘDWICA W CIEŚCIE Z PIECZARKAMI

1 kg polędwicy wieprzowej
2 opakowania ciasta francuskiego
500 g pieczarek
duża cebula
ząbek czosnku
łyżeczka tymianku
sól, pieprz
olej
2 łyżki posiekanej natki pietruszki
łyżka masła
łyżka mielonych grzybów suszonych
żółtko

1. Na patelni rozgrzewamy olej i smażymy mięso około minuty z każdej strony, aż się zarumieni. Zdejmujemy z patelni, oprószamy solą, pieprzem oraz tymiankiem. Odstawiamy do wystygnięcia.
2. Pieczarki myjemy i kroimy w plasterki. Cebulę obieramy, drobno siekamy i szklimy na maśle. Dodajemy pieczarki, mielone grzyby, doprawiamy i smażymy ok. 10 minut, aż woda odparuje. Dodajemy natkę, mieszamy i studzimy.
3. Ciasto rozwijamy i odcinamy cienkie paski z brzegów. Rozprowadzamy grzyby, kładziemy mięso i owijamy ciastem. Brzegi zlepiamy, a wierzch smarujemy roztrzepanym jajkiem. Z pasków robimy kratkę. Nacinamy ciasto w trzech miejscach i pieczemy ok. 10 minut w 200°C, a następnie kolejne 30 minut w 180°C

[madohora]

SIEKANE KOTLECIKI DROBIOWE

500 g filetów z kurczaka,
1 puszka groszku,
1 cebula,
1 papryka czerwona,
100 g pieczarek,
2 jajka,
30 g mąki pszennej,
100 g sera żółtego twardego,
sól,
pieprz,
zioła prowansalskie,
papryka słodka w proszku,
odrobina tłuszczu do smażenia

Filety z kurczaka oczyść z błonek i pokrój w drobną kostkę. Dopraw solą i pieprzem, odstaw na czas przygotowywania pozostałych składników.
Cebulę obierz, posiekaj drobno.
Pokrój w drobną kostkę także paprykę czerwoną i pieczarki
Teraz czas na połączenie wszystkich składników w jedną zwartą masę. Wymieszaj energicznie w średniej misce jajka i mąkę.
Dołóż do masy cebulę, paprykę czerwoną i pieczarki.
Odsącz groszek z zalewy i dodaj do mięsa z warzywami. Do masy dosyp także ser żółty starty na tarce.
Dopraw całość solą, pieprzem, ziołami prowansalskimi i papryką słodką w proszku.
Zamieszaj całość łyżką, w taki sposób, aby składniki rozłożyły się równomiernie
Rozgrzej patelnię z odrobiną tłuszczu. Nakładaj przygotowaną masę, powinna mieć konsystencję bardzo gęstej śmietany. Smaż tak samo jak placki ziemniaczane, z jednej i z drugiej strony do zarumienienia.

[madohora]

ROLADKI Z PIECZARKAMI

2 spore pojedyncze filety z kurczaka (albo 4 plastry fileta z indyka)
20 dag pieczarek
10 dojrzałych pomidorów
2 łyżki zielonych oliwek
1 cebula

Składniki - przyprawy i dodatki:

2 ząbki czosnku
po 1/4 pęczka oregano i bazylii,
sól
pieprz
olej do smażenia

1. Mięso umyj, każdy filet rozetnij na 2 płaty. Przykryj je folią spożywczą, rozbij. Usuń folię. Kotlety przypraw solą i pieprzem. Zioła opłucz, osusz, posiekaj. Pomidory ponakłuwaj, włóż na 2 minuty do wrzątku, wyjmij, obierz ze skórki, usuń pestki. Pieczarki oczyść, potnij w kosteczkę, smaż je 5 minut na 1 łyżeczce oleju. Oliwki posiekaj, wymieszaj z pieczarkami i ziołami. Przypraw solą i pieprzem.
2. Farsz rozłóż na mięsie. Płaty zwiń, zepnij. Roladki smaż 5 minut na 2 łyżkach oleju. Zdejmij. Cebulę i czosnek obierz, pokrój, zeszklij na tłuszczu ze smażenia mięsa. Dodaj pomidory. Duś 5 minut. Przypraw solą, pieprzem. Do sosu pomidorowego włóż zraziki i duś je 15 minut. Udekoruj np. bazylią.

[madohora]

TORTILLA Z KURCZAKIEM I PIECZARKAMI

2 tortille
250g pieczarek
1 mała cebula
1 filet z kurczaka
150g tartego sera mozzarella
sól, pieprz, czosnek granulowany
2 łyżeczki oleju

Na rozgrzanym oleju podsmażamy pokrojonego w drobną kostkę kurczaka wraz z posiekaną cebulą i pokrojonymi w półplastry pieczarkami. Przyprawiamy solą, pieprzem i czosnkiem. Smażymy do całkowitego odparowania wody. Studzimy. Mieszamy z mozzarellą.
Na połowie tortilli układamy wcześniej przygotowany farsz. Tortillę składamy na pół.
Tortille podsmażamy na suchej patelni z dwóch stron, do zarumienienia.

[madohora]

WYSOKIE CENY GRZYBÒW - Interia - 30.08.2022

[madohora]

]KISZONE GRZYBY

500 g świeżych grzybów,
1 szklanka wody,
10 g soli,
1-2 ząbki czosnku,
2 ziarna czarnego pieprzu,
1 ziarno ziela angielskiego,
1 liść laurowy.

Grzyby trzeba umyć i dokładnie oczyścić. Następnie należy je krótko obgotować i przecedzić na sicie.
Grzyby trzeba odstawić do ostudzenia.
Następnie grzyby trzeba ułożyć kapeluszami do góry naprzemiennie w słoiku lub kamionkowym naczyniu. Każdą warstwę należy posypać solą i ułożyć między nie przyprawy.
Ostatnią warstwę grzybów należy posolić i przykryć czystą gazą. Taki słoik należy odstawić do czasu pojawienia się płynu do kiszenia grzybów.
Jeśli grzyby były zbyt suche, to trzeba dolać do słoika przegotowanej, osolonej wody. Przed wlaniem do słoika w wodzie należy rozpuścić sól w proporcji 1 łyżka na 250 ml wody.

[madohora]

MAGICZNE SZTUCZKI GRZYBÓW - Interia - 09.09.2022

[madohora]

ŚLĄSK, WRZEŚNIOWY WYSYP GRZYBÓW - www.msn.com.pl - 11.09.2022

[madohora]

ZUPA PIECZARKOWA

[madohora]

ZUPA PIECZARKOWA

[madohora]

ZDJĘCIA Z GRZYBOBRANIA - www.msn.com.pl - 16.09.2022

[madohora]

Rubroboletus rhodoxanthus to gatunek, który swym wyglądem przypomina grzyby, takie jak: krwistoborowika lubczykowego, krwistoborowika świerkowo-jodłowego oraz krwistoborowika szatańskiego. Należy wiedzieć, że borowikowate to liczna rodzina, która obecnie liczy 100 rodzajów, ale ta wartość stale się zmienia. W 2008 roku opisanych było 787 gatunków.

[madohora]

Nie jest to jeszcze pełna lista gatunków grzybów szkodliwych dla człowieka. W specjalistycznej literaturze opisane są przypadki zatruć jeszcze innymi gatunkami grzybów, zdarzające się w określonych okolicznościach

[madohora]

żagiew wielogłowa (Polyporus umbellatus)

[madohora]

Grzyby jadalne zawierają dużo składników mineralnych takich jak potas, fosfor, wapń i magnez. Szczególnie dużą zawartość wapnia ma twardziak jadalny (Lentinula edodes) popularnie nazywany shiitake. Najwięcej potasu zawiera borowik szlachetny (Boletus edulis), koźlarz babka (Leccinum scabrum) oraz pieprznik jadalny (Cantharellus cibarius). Grzyby są też bogate w pierwiastki śladowe jak miedź, cynk, żelazo, mangan, molibden i selen. Bardzo duże ilości miedzi zawierają grzyby z rodzaju boczniak (Pleurotus), w tym odmiany takie jak boczniak ostrygowaty (Pleurotus ostreatus) oraz boczniak ciemny (Pleurotus eryngii).

[madohora]

Badania przeprowadzone na owocnikach borowika szlachetnego (Boletus edulis) wykazały, że ekstrakt z tego gatunku jest skuteczny przeciwko komórkom mięsaka, nowotworu złośliwego wywodzącego się z tkanki łącznej. Wykazano także, że właściwości przeciwoksydacyjne mają trzy nowo wyizolowane substancje w postaci wyciągów etanolowych i wodnych.

[madohora]

Sposób przyrządzenia Gatunek grzyba
Na surowo Trufla biała (Tuber magnatum)
Trufla czarnozarodnikowa (Tuber melanosporum)
Pieczarka polna (Agaricus campestris)
Borowik szlachetny (Boletus edulis)
Blanszowane Czubajka kania (Macrolepiota procera)
Czernidłak kołpakowaty (Coprinus comatus)
Mleczaj rydz (Lactarius deliciosus)
Zamrażanie (po zblanszowaniu) Kolczak obłączasty (Hydnum repandum)
Mleczaj rydz (Lactarius deliciosus)
Smażone Pieprznik jadalny (kurka) (Cantharellus cibarius)
Opieńka miodowa (Armillaria mellea)
Zamrażane (po usmażeniu) Pieprznik jadalny (kurka) (Cantharellus cibarius)
Żółciak siarkowy (Laetiporus sulphureus)
Opieńka miodowa (Armillaria mellea)
Konserwowane w oliwie lub occie Smardz jadalny (Morchella esculenta)
Borowiki (wszystkie gatunki)
Purchawica olbrzymia (Calvatia gigantea)
Suszone Smardz jadalny (Morchella esculenta)
Pieprznik jadalny (kurka) (Cantharellus cibarius)
Borowik szlachetny (Boletus edulis)
Lejkowiec dęty (Craterellus cornucopioides)

[madohora]

Bez ich dodatku trudno sobie wyobrazić zapiekanki czy wiele odmian pizzy. Popularnością cieszą się też sałatki i surówki spożywane zarówno na zimno, jak i ciepło. O tym, jak bardzo szerokie jest w Polsce wykorzystanie grzybów, które nasz atlas dokładnie opisuje wraz ze zdjęciami, obrazami, grafikami i przykładami, świadczy fakt, że przygotowuje się z nich marynaty, przetwory, a nawet kiszonki. Jedzone w zalewie octowej, w towarzystwie ryb, faszerowane razem z jajkami, podsmażane po obtoczeniu w bułce tartej – pysznych przepisów jest bez liku! Dlatego zachęcamy, aby sprawdzić dostępne w naszym atlasie zdjęcia, wybrać dla siebie grzyby jadalne, a następnie przygotować najsmaczniejszy posiłek. Ponieważ katalog jest posortowany alfabetycznie od A do Z, znalezienie odpowiednich rodzajów i odmian, nawet tych rzadkich, staje się wyjątkowo łatwe i szybkie.

[madohora]

W Polsce występuje aż 20 różnych gatunków borowika, jednak borowik szlachetny na ich tle wyróżnia się wybornym smakiem i całkowitą nieszkodliwością dla zdrowia. W jaki jednak sposób rozpoznać szlachetny gatunek borowika? Jak nie pomylić go z trującym przedstawicielem borowikowatych?

[madohora]

Jadalny miąższ prawdziwka ma twardą i mięsistą konsystencję koloru białego. Co ciekawe, u starszych egzemplarzy może on być nieco gąbczasty. Świeżo zebrane prawdziwki wydzielają delikatny, przyjemny leśny aromat. Pięknie pachnie również odpowiednio przygotowany susz borowikowy.

[madohora]

Podczas naszych poszukiwań borowików szlachetnych, powinniśmy mieć się na baczności. Lwia część gatunków z rodzaju borowik nie nadaje się do jedzenia, a, co gorsza, bywa trująca! Występujące w Polsce borowiki szatańskie, ponure i żółciowe pod żadnym pozorem nie mogą się znaleźć na naszym talerzu! O ile dwóch pierwszych nie da się pomylić z prawdziwkiem, o tyle borowik żółciowy, zwany goryczakiem jest do niego bardzo podobny. Na szczęście, różnicę da się wyczuć zaraz po spróbowaniu takiego grzyba - jego okropny smak bowiem skutecznie zniechęca do jedzenia.

[madohora]

Zawarte w tych grzybach białko składa się z doskonale przyswajalnych przez człowieka aminokwasów egzogennych. Z tego względu, po te, zwane leśnym mięsem, grzyby powinny sięgać jak najczęściej osoby będące na dietach pozbawionych odzwierzęcych źródeł białka. Z kolei błonnik, którego borowiki szlachetne są cennym źródłem, jest substancją, która w istotny sposób usprawnia przemianę materii. Chityna – czyli prawdziwkowy błonnik – jest jednak dość ciężkostrawna, w związku z czym prawdziwków nie powinno podawać się małym dzieciom i osobom starszym.

[madohora]

Czubajka kania (Macrolepiota procera), czyli bedłka parasolowata lub sowa, to gatunek, który dawniej zaliczany był do rodziny bedłkowatych. To grzyb jadalny, który obecnie należy do rodziny grzybów pieczarkowatych. W Polsce kania jest dosyć silnie rozprzestrzeniona na terenie całego kraju. Grzybiarze lubią ją za bogate walory smakowe, lecz muszą wyjątkowo uważać podczas zbiorów, ponieważ bywa mylona z trującym muchomorem. Sowy można uprawiać w przydomowym ogródku, lecz wcześniej trzeba kupić mikoryzę (mieszankę plechy z ziemią) lub pozyskać zarodniki prosto z lasu. Następnie zaleca się wybrać 30 cm warstwy gleby, aby w utworzonym zagłębieniu umieścić kompost wymieszany z torfem oraz grzybnią.

[madohora]

Jeżeli zastanawiasz się, jak wygląda grzyb taki jak kania, uważnie przeczytaj poniższy opis! Dzięki temu zbiory jej owocników będą udane, a Ty nigdy nie pomylisz tego gatunku z innym. Ponadto warto wiedzieć, że co roku w lasach pojawiają się grzyby podobne do sowy, co w niektórych przypadkach może być śmiertelnie niebezpieczne!

[madohora]

Trzon osiąga wysokość od 15 do 40 cm. i grubość od 1 do 2,5 cm. Sowa kania ma wysmukły, cylindryczny kształt, z bulwiastą podstawą. Jest koloru kapelusza z ciemniejszymi łuskami tworzącymi wzór na jasnym tle. Ponadto trzon u tego gatunku otoczony jest podwójnym, nieprzyrośniętym, ruchomym pierścieniem, o kremowej barwie. Trzon łatwo odłamuje się od kapelusza i nie ma tzw. pochwy, która z kolei występuje u muchomora sromotnikowego.

[madohora]

Grzyby takie jak sowy jadalne bywają niekiedy mylone z muchomorami zielonawymi – śmiertelnie trującymi grzybami. Zwłaszcza młode osobniki są do siebie podobne i trudno je odróżnić. Z kolei starsze owocniki muchomora zielonawego mają gładki kapelusz w kolorze zielonym, żółtym lub szarym.

[madohora]

Czubajka czerwieniejąca to grzyb jadalny, który występuje pospolicie w Polsce.

[madohora]

Kapelusz czubajki czerwieniejącej osiąga średnicę od 8 do 15 cm. U młodych okazów jest zamknięty i ma kształt kulisty, później staje się dzwonkowaty, u starych okazów jest płaski. Pokryty jest łuskami, które są dachówkowato ustawione. Barwa łusek na początku jest jasnobrązowa, później staje się ciemniejsza. Skórka kapelusza ma barwę brązową lub szarobrązową.

[madohora]

Miąższ jest biały, włóknisty. Po uszkodzeniu zmienia barwę na pomarańczową, a później czerwoną. Ma przyjemny zapach i łagodny smak.

[madohora]

U czubajki czerwieniejącej do spożycia nadaje się tylko kapelusz, ponieważ trzon jest bardzo łykowaty. Pomysłem na smaczne danie jest zapanierowanie kapeluszy i usmażenie ich na tłuszczu.

[madohora]

Co ciekawe, gąska zielonka została umieszczona na Czerwonej Liście roślin i grzybów Polski, gdzie ma status „I”, a więc stanowi gatunek o zagrożeniu „nieokreślonym”. Nie wykluczono jej jednak z handlu. Mimo że w 2001 roku na terenie Francji miał miejsce przypadek śmiertelnego zatrucia zielonką, o czym pisano w znanym medycznym czasopiśmie "The New England Journal of Medicine". Niedługo po tym wydarzeniu francuski doktor Regis Bedris z Bordeaux dokładnie prześledził historię 12 pacjentów z rabdomiolizą, rzadką chorobą, której objawem jest rozpad mięśni. Okazało się, że wszyscy cierpiący na tę chorobę spożywali w swoim życiu potrawy zawierające owocniki zielonki. Dalsze eksperymenty przeprowadzone na myszach potwierdziły związek tego grzyba z pojawianiem się w organizmie enzymów odpowiedzialnych za rabdomiolizę. Wszystko wskazuje więc na toksyczność gąski – z tego powodu toksykolodzy uprzedzają, że spożywanie tych grzybów bez ograniczeń może spowodować uszkodzenie mięśni. Objawy chorobowe zaczynają się już po 24 godzinach po posiłku. Co ciekawe, badania wykazały, że w pełni bezpieczne dla zdrowia są gąski w wersji mrożonej. Mimo wielu kontrowersji wokół skutków ubocznych konsumpcji gąski zielonki, większość zbieraczy nie wierzy w naukowe doniesienia i jest zdania, że grzyb ten spożywany w niewielkich ilościach jest w pełni bezpieczny dla zdrowia. Spora część najnowszych atlasów grzybów umieszcza jednak ten gatunek pośród okazów trujących.

[madohora]

Trzon gąski zielonki mierzy z reguły ok. 8 cm, zaś jego grubość to ok. 3 cm. Kształt ogonka jest walcowaty lub odrobinę maczugowaty. Jego gładka powierzchnia jest jasno- lub zielonożółta. Ta część grzyba jest z reguły całkiem zatopiona w glebie.

[madohora]

Mimo że gąska zielonka jest uznawana za grzyb jadalny, nie wyróżnia się szczególnymi wartościami odżywczymi. Co więcej, może być nawet szkodliwa, zwłaszcza jeśli pochodzi z terenów o wysokim poziomie skażenia środowiskowego. Z tego względu, jeśli już zdecydujemy się na umieszczenie tego leśnego przysmaku na naszym talerzu, spożywajmy go tylko w niewielkich ilościach i w wersji mrożonej.

[madohora]

Koźlarz babka, czyli kozak, to niezwykle popularny w polskich lasach grzyb, który nadaje się do jedzenia. Zazwyczaj można spotkać koźlarza babkę w sąsiedztwie brzozy. Najlepiej zbierać wyłącznie młode okazy tego grzyba, ponieważ są najzdrowsze. Chociaż do jedzenia nadają się jedynie ich kapelusze, wyśmienity smak miąższu pachnącego lasem sprawia, że zbieranie tych grzybów to wysiłek wart zachodu. Brunatne owocniki koźlarza babki możemy spotkać w lasach, parkach i ogrodach w sezonie trwającym od lipca do listopada. Z odpowiednio oczyszczonych grzybów przygotowuje się wyśmienite potrawy, które dostarczają naszemu organizmowi cennego białka, a także niacyny, witaminy D i cennych minerałów. Koźlarz babka nadaje się zarówno do suszenia, jak i marynowania i duszenia. W jaki sposób możemy rozpoznać te smaczne grzyby podczas rodzinnej wycieczki do lasu?

[madohora]

Cylindryczny i wydłużony lub maczugowaty, zwężający się ku górze i rozszerzony u podstawy, trzon kozaka osiąga z reguły do 200 mm. Jest pokryty ciemnymi, zwykle brunatnymi łuskami. Przywodzą one na myśl nieco charakterystyczny pień brzozy. Jako że ta część grzyba nie nadaje się do spożycia, należy ją usuwać na początkowym etapie obróbki koźlarza babki.

[madohora]

Koźlarz babka występuje niezwykle powszechnie w polskich lasach. Znajdziemy je w sąsiedztwie brzóz, z którymi wchodzą w mikoryzę, od lipca aż do listopada. Można je spotkać w lasach iglastych, liściastych, mieszanych, a także w parkach i ogrodach. Rosną solo albo w niewielkich skupiskach. W naszym kraju wyróżnia się aż 10 podgatunków koźlarzy, zaś w samej Europie sklasyfikowano ponad 20 podgatunków tych grzybów.

[madohora]

Z kulinarnego punktu widzenia, najwięcej wartości mają młode owocniki koźlarzy babka. Nadają się zarówno do suszenia, jak i marynowania w zalewie octowej. Z kolei kapelusze należące do starszych okazów można suszyć, dusić lub dodawać do różnego rodzaju dań i sosów. Trzony są niejadalne i trzeba się ich pozbywać. Należy pamiętać, że ciemnienie miąższu kozaka podczas obróbki termicznej jest zjawiskiem całkowicie naturalnym i nie świadczy o tym, że grzyb nie nadaje się do spożycia. Łagodny smak koźlarza babka i jego leśny zapach mogą urozmaicić niejeden posiłek.

[madohora]

Maślak ziarnisty rośnie od maja do października.

[madohora]

W Polsce najczęściej zatrucia tego typu powoduje muchomor czerwony

[madohora]

9. Zatrucia wywołane truciznami termolabilnymi

Niektóre grzyby zawierają związki termolabilne, które są trujące, jednak po obróbce termicznej całkowicie tracą własności trujące (np. borowik ceglastopory). Za wystarczającą obróbkę cieplną uważa się dłuższe gotowanie połączone z odlaniem wody. Krótkie przysmażanie może być niewystarczające. Do grzybów tych należą również opieńki, mimo to we wszystkich atlasach grzybów uważane są za grzyby jadalne. Istotnie tak jest – ale tylko po obróbce cieplnej. Gdy jest ona niewystarczająca następuje zatrucie gastrotoksyczne

[madohora]

Gatunki z rodzaju Armillaria są szeroko rozprzestrzenione na całym świecie[5]. Kapelusze suche, łuskowate. Blaszki białe do cielistych, trochę zbiegające na trzon. Trzony często mają pierścień. Wysyp zarodników biały, kremowy, nieamyloidalny. Zarodniki jajowate, gładkie, bez pory rostkowej. Trama blaszek regularna (strzępki biegną równolegle). Pasożyty i saprotrofy, przeważnie rosnące kępkowato na drewnie, wywołujące białą zgniliznę. Wytwarzają zmelanizowane ryzomorfy, czym odróżniają się od rodzajów Desarmillaria (podopieńka) i Guyanagaste

[madohora]

Opieńka miodowa (Armillaria mellea (Vahl) P. Kumm.) – gatunek grzybów z rodziny obrzękowcowatych (Physalacriaceae), a także nazwa zbiorowa dla kompleksu drobnych gatunków („kompleks opieńkowy” Armillaria mellea sensu lato) wyodrębnionych w latach 70. XX wieku z wcześniej szeroko ujmowanego gatunku

[madohora]

Średnica 3-13 cm. Najpierw jest półkulisty, wypukły, później spłaszczony. Za młodu barwy miodowożółtej, miodowobrązowej, oliwkowożółtej potem oliwkowobrązowy, ciemnoczerwonobrązowy. Pokryty drobnymi czerwonobrązowymi, brązowymi lub czarniawymi łuseczkami, które są najciemniejsze i najgęstsze pośrodku. U starych okazów łuski często zanikają i kapelusz jest nagi

[madohora]

Rurki maślaka ziarnistego mają długość od 5 do 10 mm. Są przyrośnięte do trzonu. Początkowo mają bladożółty kolor, później przybierają barwę ochrową. Mają drobne, okrągłe pory, które u starszych okazów wydzielają kropelki mlecznego płynu. Zaschnięty płyn tworzy brązowe plamki na powierzchni rurek.

[madohora]

Maślaka ziarnistego łatwo pomylić z maślakiem zwyczajnym. Ten drugi grzyb jest jednak większy i posiada pierścienie w trzonie. Obydwa grzyby są jadalne.

[madohora]

Maślak zwyczajny nadaje żółtej barwy koszykom grzybiarzy. Ceni się maślaka zwyczajnego jednak nie ze względu na wyrazisty kolor, lecz na walory smakowe i wspaniały, leśny aromat. Ten jadalny grzyb charakteryzuje okazały kapelusz i słabość do sosen. Maślaka zwyczajnego można bowiem spotkać wyłącznie w sąsiedztwie tych drzew. Na szczęście nie sposób ich pomylić z żadnym trującym okazem, dzięki czemu maślaki zwyczajne mogą zbierać nawet mniej wprawieni grzybiarze. Warto się po nie schylić, bowiem smakują doskonale zarówno w wersji duszonej, marynowanej, jak i smażonej.

[madohora]

Maślaki zwyczajne rosną na ziemi w lasach iglastych, głównie sosnowych. Są dość powszechne, choć na wyższych terenach górskich stanowią rzadkość. Gatunek ten wchodzi w mikoryzę z wybranymi gatunkami drzew. Dzięki tej specyficznej formie współpracy grzyby i korzenie wymieniają między sobą życiodajne substancje. Maślak zwyczajny rośnie wyłącznie pod sosną, najczęściej w dość dużych skupiskach. Sezon na te grzyby, zwane sośniakami, trwa od maja aż do listopada.

[madohora]

Co więcej, pomimo tego, że grzyby te składają się głównie z wody, stanowią one cenne źródło witamin, takich jak witamina A, witaminy z grupy B ( witamina B1, B2, B3 i B12), witamina C i D. Znajdziemy w nich także całkiem sporo biopierwiastków, m.in. fosfor, magnez, potas, sód, wapń i żelazo. Maślaki obfitują również w kwasy tłuszczowe, liczne enzymy i związki chitynowe. Im częściej będą gościły na naszym talerzu, tym mniejsze będzie ryzyko pojawienia się problemów ze wzrokiem, a odporność ulegnie stopniowej poprawie. Co więcej, już samo zbieranie grzybów, któremu towarzyszą długie wędrówki po lesie, przynosi liczne korzyści dla zdrowia. Spacery połączone z grzybobraniem bowiem świetnie dotleniają organizm i poprawiają kondycję. Są także doskonałą zabawą – nie tylko dla dzieci. Należy jednak pamiętać, że grzyby te są dość ciężkostrawne, więc nie mogą ich spożywać osoby starsze ani pacjenci cierpiący na schorzenia układu trawiennego lub alergie pokarmowe.

[madohora]

MAŚLAKI MARYNOWANE

1 kg maślaków zwyczajnych (same kapelusze)
15 dag cebuli dymki
szczypta imbiru
1/2 szklanki octu owocowego
4 goździki
3 listki laurowe
pół łyżeczki zmielonych ziaren pieprzu i ziela angielskiego
3 ząbki czosnku

Oczyszczone i umyte kapelusze maślaków zwyczajnych wkładamy do wrzątku i gotujemy przez 10 minut. Jednocześnie gotujemy ocet wraz z cebulką, czosnkiem i resztą przypraw. Ugotowane i odcedzone grzyby wkładamy do sterylnych słoików i zalewamy rozgrzanym octem. Wieka szczelnie zakręcamy i uszczelniamy, po czym wstawiamy do naczynia z gorącą wodą, którą następnie doprowadzamy do wrzenia i utrzymujemy temperaturę 100 stopni C przez ok. 20 minut. Następnie wyciągamy słoiki z wody i studzimy. Kiedy osiągną temperaturę pokojową, pozostawiamy je w ciemnym i chłodnym miejscu

[madohora]

Sezon na kurki trwa zwykle od czerwca do października. Kurki spotkać można głównie z siedliskach borowych, ukryte pod mchem lub pod stertą opadłych liści. Żyją w symbiozie ze świerkiem i sosną, a także z bukiem, grabem i dębem. Występuje gromadnie wśród ściółki leśnej, tworząc tzw. czarci krąg.

[madohora]

Grzyby są nieocenione w świecie przyrody. To dzięki nim istnieją lasy, gdyż grzyby przekształcają obumarłą materię w przyswajalne dla roślin i rozpuszczalne w wodzie związki nieorganiczne.

[madohora]

Badania opublikowane w 2008 roku na łamach Journal of Agricultural and Food Chemistry wykazały, że kurki mają właściwości antybakteryjne przeciwko B. cereus (zatrucia pokarmowe), czy S. aureus (gronkowiec złocisty). Grzyby te charakteryzują się także różnorodnością związków fenolowych, które mają silne działanie przeciwutleniające i zdolność do ochrony przed uszkodzeniem oksydacyjnym ważnych życiowo struktur. Z drugiej strony należy zaznaczyć, że kurki, jak i większość grzybów, mimo bogatego składu, nie mają zbyt wielkiej wartości odżywczej, a przyswajalność białka jest niższa niż w przypadku roślin

[madohora]

Ze względu na smak i zawartość składników odżywczych, warto włączyć kurki do swojej diety. Przetwory, np. kurki w postaci suszonej czy mrożonej można spożywać przez cały rok. Należy tylko pamiętać, że grzyby są ciężkostrawne i nie powinny być podawane dzieciom, osobom starszym oraz mającym problemy z przewodem pokarmowym.

[madohora]

Mleczaj rydz to kapelusze w kolorze jesieni

Charakterystyczne rudo-czerwone lub lekko pomarańczowe kapelusze rydzów mają z reguły ok. 10 cm średnicy. Na ich kleistej powierzchni znajdują się delikatne kręgi o nieco ciemniejszym zabarwieniu. Ukryte pod kapeluszem blaszki mają kolor pomarańczowy i są dość gęsto rozmieszczone. Pod wpływem ucisku lub uszkodzenia zmieniają kolor na zielony. Owocniki młodych rydzów są nieznacznie wypukłe, zaś z wiekiem stają się szerokie, a ich środek jest lekko wgnieciony, czasami wręcz lejkowaty.

[madohora]

Rydzyki to grzyby powszechnie występujące na terenie naszego kraju. Są jednak dość wybredne i pojawiają się tylko w czystych warunkach środowiskowych. Zazwyczaj można je spotkać w świerkowych lasach i liściastych gajach, najczęściej w sąsiedztwie sosen. Najlepiej rozwijają się na podłożach piaszczystych, które znajdują się na skraju lasów i obszarów trawiastych o dość dobrej ekspozycji na słońce. Sezon na rydze trwa od lata do jesieni.

[madohora]

Mimo sporej zawartości wartości odżywczych, grzyby te dostarczają niewielu kalorii. 100 gramowa porcja to niespełna 40 kcal. Dzięki temu, że rydz stanowi źródło białka składającego się z aminokwasów egzogennych, jest doskonałą propozycją na posiłek dla wegetarian. Grzyb ten dostarcza również sporo błonnika, jednak występuje on w formie chityny, która wymaga od naszego organizmu dużego wysiłku w procesie trawienia. Warto nadmienić, że względu na zawartość witaminy D, grzyby te są ważnym uzupełnieniem diety w okresie jesienno-zimowym.

[madohora]

Łuskwiak zmienny, czyli łuszczak jest grzybem jadalnym. Występuje pospolicie w Polsce, zbierany wyłącznie przez doświadczonych grzybiarzy. Owocniki pojawiają się głównie w lasach liściastych oraz mieszanych, a zabarwione są nieregularnie. Ich kolor uzależniony jest od poziomu wilgotności panującej w siedlisku.

[madohora]

Każdy grzybiarz powinien mieć świadomość, że łuszczak należy do organizmów higrofanicznych. Oznacza to, że jego owocniki doskonale chłoną wodę, zmieniając przy tym kolor na ciemniejszy. Z kolei w momencie pojawienia się suszy – jaśnieją. Odróżnić je można od niejadalnej hełmówki jadowitej m.in. miejscem występowania, ponieważ trujący gatunek wyrasta głównie na drzewach iglastych.

[madohora]

Miąższ łuskwiaka zmiennego ma barwę białawą. Jego konsystencja oceniana jest jako miękia lub wodnisto-mięsista. W trzonie występuje twarda struktura o rdzawobrązowym zabarwieniu. Ponadto ma on przyjemny korzenny zapach, który przypomina wilgotne drewno oraz łagodny smak.

[madohora]

Tylko kapelusze tych grzybów nadają się do spożywania, ponieważ trzon łuskwiaka zmiennego jest zbyt twardy. Grzyb ten wykorzystuje się jako dodatek do sosów i zup – zmienia kolor potraw na brązowy. Można go również marynować w occie, dusić albo smażyć. Łuskwiak zmienny to gatunek dopuszczony do obrotu handlowego w Polsce, pod warunkiem, że pochodzi z kontrolowanych upraw.

[madohora]

Niedoświadczeni grzybiarze mogą pomylić ten gatunek grzyba z niektórymi maślankami. Bardzo podobna do łuszczaka zmiennego jest również hełmówka jadowita, która jest grzybem trującym. Różnią się między sobą wyglądem trzonka. U niejadalnych osobników jest on pokryty białymi kosmkami, które na jego powierzchni tworzą wzorek w kształcie zygzaka.

[madohora]

Purchawka chropowata występuje w lasach iglastych, liściastych i mieszanych. Często rośnie także na łąkach, pastwiskach, wrzosowiskach i w przydrożnych zaroślach. Mogą również wyrastać na spróchniałych pniach. Nie mają szczególnych wymagań glebowych i terenowych – można je znaleźć zarówno na nizinach, jak i w górach. Mogą tworzyć większe skupiska po kilka sztuk, ale czasem można spotkać osobniki rosnące samotnie. Purchawka chropowata występuje na całej kuli ziemskiej, łącznie z rejonami subarktycznymi.

[madohora]

Trzon purchawki chropowatej, czyli dolna wydłużona część owocnika, ma puste wnętrze składające się z komór nie zawierających zarodników.

[madohora]

Purchawka chropowata jest smacznym grzybem jadalnym. Do spożycia nadają się jednak tylko młode osobniki, których miąższ jest jeszcze biały. Jest on bardzo dobrym źródłem białka, węglowodanów i tłuszczów, zawiera również witaminy z różnych grup i wiele składników mineralnych.

[madohora]

Opieńka miodowa występuje w lasach liściastych, ogrodach, parkach i sadach. Najczęściej rośnie na pniach i korzeniach różnych gatunków drzew liściastych, niekiedy może pojawić się na drzewach iglastych. Zdarza się też, że wrasta w kawałki drewna zagrzebane w glebie, przez co tworzy mylne wrażenie, że wyrasta z ziemi. Zazwyczaj pojawia się w dużych gromadach po kilkanaście sztuk. Znaleźć ją można na wszystkich kontynentach oprócz Antarktydy i Ameryki Południowej. Najliczniej występuje w krajach Europy Środkowej.

[madohora]

Trzon opieńki miodowej osiąga wysokość od 8 do 18 cm. i grubość od 0,4 do 2,5 cm. Jest wysmukły i wygięty, ma cylindryczny kształt i rozszerzoną podstawę. Otoczony jest wyraźnym, szerokim, błoniastym pierścieniem w złotożółtym kolorze, pokrytym w dolnej części żółtymi kosmkami. Ma gładką powierzchnię, jedynie przy podstawie staje się chropowaty i szorstki. Może przybierać różne odcienie – żółty, miodowy, miodowobrązowy, czerwonobrązowy lub czarnobrązowy. U szczytu zazwyczaj jest jaśniejszy, Opieńki rosnące blisko siebie często zrośnięte są podstawami trzonów.

[madohora]

Innym grzybem często mylonym z opieńką miodową jest opieńka bezpierścieniowa, która różni się od swojej kuzynki tylko brakiem pierścienia.

[madohora]

Biały. Zarodniki elipsoidalne, gładkie o wymiarach 7-9-8 × 5-6 µm

[madohora]

Przez grzybiarzy opieńka miodowa często nie jest odróżniana od opieńki ciemnej (Armillaria ostoyae) lub opieńki bezpierścieniowej (Armillaria tabescens). W dawnych atlasach grzybów zwykle opieńki miodowej nie odróżniano od opieńki ciemnej lub wszystkie te trzy gatunki określane były nazwą opieńka miodowa[8]. Z punktu widzenia grzybiarzy nierozróżnianie tych gatunków nie ma większego znaczenia, gdyż wszystkie są jadalne. Opieńka bezpierścieniowa nie posiada pierścienia na trzonie i w Polsce jest rzadka, opieńka ciemna występuje tylko na drzewach iglastych i ma kapelusz z wyraźnymi kosmkami. Przez niewprawnych grzybiarzy opieńka miodowa może zostać pomylona z trującą maślanką wiązkową (Hypholoma fasciculare)

[madohora]

Średnicy 2–10 cm, początkowo płasko półkulisty z garbem na środku, następnie płaski. Brzeg kapelusza długi czas pozostaje podwinięty. Kolor rdzawobrązowy, ochrowobrązowy z ziarnistymi, drobnymi brązowymi łuseczkami, wyraźniej skupionymi pośrodku kapelusza

[madohora]

Wysyp zarodników Biały

[madohora]

Grzyb jadalny. Nadaje się do gotowania, smażenia, marynowania, może też być przyrządzany na różne inne sposoby, jednakże zawiera pewne związki chemiczne, które w stanie surowym dla niektórych ludzi mogą być szkodliwe. Dlatego też należy go najpierw obgotować przez około 5 minut i odlać wywar, po czym dopiero poddaje się go dalszej obróbce termicznej

[madohora]

Średnicy 3–8 cm, u młodych okazów wypukły, ale szybko staje się rozpostarty, a u starszych okazów wklęsły. Kolor cielisty lub czerwonobrązowy. Charakterystyczną cechą jest występowanie na kapeluszu czarnobrązowych dość dużych łusek sięgających do jego brzegu

[madohora]

Opisano występowanie tego gatunku w Ameryce Północnej, Europie i Japonii[6]. W Europie Środkowej opieńka ciemna jest bardzo pospolita, w Polsce również

[madohora]

Barwy białej, z wiekiem różowiejący, o grzybowym zapachu. Smak początkowo łagodny, potem drażniący i nieprzyjemny

[madohora]

Grzyb jadalny wysoko ceniony przez grzybiarzy. Nadaje się do gotowania, smażenia, marynowania, może też być przyrządzany na różne inne sposoby, jednakże zawiera pewne związki chemiczne, które w stanie surowym dla niektórych ludzi mogą być szkodliwe. Dlatego też należy go najpierw obgotować przez około 5 minut i odlać wywar, po czym dopiero poddaje się go dalszej obróbce termicznej

[madohora]

Nazwę polską nadał Franciszek Błoński w 1890 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten opisywany był też jako łysiczka trująca, łysiczka wiązkowa, opieńki olszowe żółte, ostrzępka wiązkowa, opieńka fałszywa, opieńka trująca, opieńka wiązkowa, fałszywa opieńka, maślanka jadowita, maślanka trująca

[madohora]

Opieńka miodowa jest grzybem pasożytniczym atakujący zarówno martwe, jak i żywe drzewa, wywołując białą zgniliznę drewna.
Opieńka miodowa wytwarza charakterystyczne sznury grzybowe, kilkakrotnie dłuższe od niej samej – łączą się one z korzeniami drzew powodując ich zakażenie.
Opieńka miodowa może świecić w nocy zielonym światłem.
Pierwszą opieńkę miodową opisał botanik Martin Vahl w 1790 roku.
Polską nazwę opieńka miodowa podał w 2003 roku botanik Władysław Wojewoda.

[madohora]

Owocnik opieńki ciemnej osiąga średnicę od 3 do 11 cm. U młodych okazów ma kształt półkulisty, z czasem staje się łukowaty i rozpostarty. U starszych osobników kapelusze stają się płaskie, a na ich środku pojawia się widoczne wklęśnięcie. Owocnik może mieć cielisty lub czerwonobrązowy kolor. Pokryty jest w całości gęsto ułożonymi, odstającymi, ciemnymi łuseczkami, które u starszych egzemplarzy najczęściej odpadają. Powierzchnia pod łuseczkami jest sucha i matowa.

[madohora]

Opieńka ciemna bardzo często mylona jest z innymi opieńkami: miodową i bezpierścieniową. Wszystkie te grzyby są jadalne, więc pomylenie ich nie niesie ze sobą żadnych konsekwencji – można je jednak skutecznie od siebie odróżnić. Opieńka miodowa ma żółty kapelusz z drobnymi kosmkami i rośnie tylko na drzewach liściastych. Natomiast opieńka bezpierścieniowa nie posiada pierścienia wokół trzonu.

[madohora]

Trufla biała jest bardzo smacznym grzybem jadalnym, o niezwykłym, intensywnym aromacie. Uznawana jest za jeden z najsmaczniejszych i najcenniejszych grzybów na świecie. Truflę białą znano już w starożytnym Egipcie – była ona potrawą chętnie spożywaną przez faraonów – a w czasach renesansowych jedną z zabaw pałacowych było poszukiwanie trufli w towarzystwie eleganckich wytresowanych specjalnie do tego celu psów lub świń. Wskutek rabunkowej eksploatacji oraz niszczenia siedlisk (zastępowanie lasów przez winnice i miasta) stała się rzadka w skali świata. Do tej pory sądzono, że w Polsce nie występuje, prawdopodobnie odnalazł ją jednak przypadkiem w Pyżówce na Podhalu pan Jakub Łęczycki.

[madohora]

Miąższ trufli białej (nazywany glebą) jest mięsisty i jędrny. U młodych okazów ma biały kolor, z czasem staje się żółty, a następnie cielisty lub z czerwono-brązowymi plamami. Dojrzałe osobniki mają miąższ w kolorze czerwonym, z widocznymi białymi żyłkami. Miąższ trufli charakteryzuje się twardawą, jędrną konsystencją, przypominającą nieco namoczone mydło. Barwa wnętrza trufli mocno też zależy od rodzaju drzewa, z którym dany owocnik żyje w symbiozie. Wierzby i topole nadają im barw jasne, od kremowo białych po jasno żółte. Trufle współżyjące z dębem będą raczej jasnobrązowe. Przy mikoryzie z lipą można spodziewać się różnych odcieni ciemnej czerwieni wpadającej w brąz. Jego charakterystyczną cechą jest intensywny, aromatyczny zapach przypominający czosnek lub szczypiorek. Ma bardzo przyjemny, orzechowy smak.

[madohora]

Trufle białe ze względu na swój wyrazisty smak i aromat najlepiej komponują się z prostymi składnikami. W potrawach grają pierwsze skrzypce, więc nie należy mieszać ich z innymi mocnymi aromatami. Trufle białe można wykorzystać do udekorowania gotowych potraw tuż przed podaniem lub jako dodatek smakowy do masła lub oliwy z oliwek. Stanowią idealny akcent smakowy do makaronów, risotto czy warzyw. Klasyczne danie Piemontu z białych trufli to fonduta, czyli fondue z sera fontina, jajek, mleka i ogolonych trufli, podawane z chlebem.

[madohora]

Kapelusz dwupierścieniaka cesarskiego ma średnicę 5-20 cm. Na początku jest kulisty i bardzo wypukły oraz ma barwę białą. Później staje się słabo wypukły i przybiera barwę czerwonobrązową, brązową lub pokryty jest brązowymi plamkami. Czasami jest popękany, ma podwinięte brzegi, najczęściej jest powyginany. Młode owocniki są trudne do znalezienia, ponieważ są ukryte w ściółce leśnej.

[madohora]

Zarodniki mają eliptyczny kształt, są gładkie i bezbarwne.

[madohora]

Trufla wgłębiona zaliczana jest do gatunków grzybów jadalnych. Należy do grzybów symbiotycznych. Zazwyczaj współżyje z leszczynami, bukami, dębami, brzozami czy sosnami.

[madohora]

Miąższ jest koloru białego, szaro-brązowego. Wnętrze jest zbite, zwarte, z marmurkowatym wzorem.

[madohora]

Trufla wgłębiona wykorzystywana jest w celach konsumpcyjnych. Nadaje się, jako dodatek do potraw mięsnych, rybnych. Ze względu na bardzo dużą trudność w ich odnalezieniu charakteryzują się wysoką ceną. Do wyszukiwania owocników wykorzystuje się często specjalne rasy psów.

[madohora]

Naparstniczka czeska wyrastają od końca marca do maja.

[madohora]

Miąższ naparstniczki czeskiej jest biały i kruchy. Ma łagodny smak i delikatny, grzybowy zapach.

[madohora]

Naparstniczka stożkowata należy do grzybów jadalnych z rodziny smardzowatych. W Polsce ten gatunek spotykany raczej rzadko.

[madohora]

Główka naparstniczki stożkowatej zazwyczaj brązowa, oliwkowa do 4 cm. Kształtem przypomina dzwonek, stożek. Powierzchnia może być gładka, lekko pofałdowana, „poorana”. Pofałdowana, gdy owocnik osiągnie pełną dojrzałość. Wysokość maksymalna do 15 cm. Powierzchnia główki w deszczowe, wilgotne dni lekko lepka.

[madohora]

Naparstniczkę stożkowatą można dusić, smażyć, gotować. Nie zaleca się suszenia, gdyż ze względu na swoje małe rozmiary zbiory tracą swoją objętość.

[madohora]

Sezon na smardza jadalnego trwa bardzo krótko. Pojawia się on zazwyczaj po obfitych wiosennych deszczach. Najwięcej okazów tego grzyba można znaleźć w kwietniu i maju. Czasami zdarza się, że pierwsze egzemplarze pojawiają się już pod koniec marca, a ostatnie można spotkać jeszcze na początku czerwca – są to jednak rzadkie przypadki.

[madohora]

Miąższ smardza jadalnego jest cienki i kruchy, bardzo łatwo się łamie. Najczęściej ma woskowatą konsystencję. Może być biały, żółty lub ochrowy. Charakteryzuje się bardzo słabym, ale przyjemnym korzennym zapachem oraz łagodnym grzybowym smakiem.

[madohora]

Smardz jadalny bywa też często mylony z trującą piestrzenicą kasztanowatą. Piestrzenica kasztanowata występuje tylko w lasach iglastych, a jej owocnik często przybiera kasztanowy lub czerwony kolor i jest mocno pofałdowany.

[madohora]

Smardz wyniosły to przepyszny w smaku grzyb z rodziny smardzowatych Morchellaceae. Przez dziesiątki lat z racji swojej rzadkości w Europie Wschodniej i zagrożenia nadmiernym pozyskaniem podlegał ochronie ścisłej. Od 2014 roku przeniesiony do ochrony częściowej, tzn. nie wolno zbierać owocników rosnących poza szkółkami leśnymi, ogrodami, ogródkami działkowymi oraz urządzoną zielenią miejską.

[madohora]

Trzon u s. wyniosłego jest w przekroju cylindryczny, w środku wydrążony, cętkowany, początkowo białawy, z czasem brązowieje.

[madohora]

Do smardza wyniosłego najbardziej podobny jest smardz stożkowaty (smardz kręgielkowaty, smardz spiczasty Morchella conica). U smardza stożkowatego główka nie przechodzi jednak aż tak płynnie w nóżkę, lecz dość mocno odstaje od trzonu. Poza tym smardz spiczasty jest znacznie mniejszy.

[madohora]

Smardze w II połowie XX wieku stanowiły obok sromotnika fiołkowego symbol ochrony gatunkowej grzybów kapeluszowych w Polsce Ludowej. W XXI wieku stały się jednak tak częste na siedliskach antropogenicznych (cmentarzach, starych parkach, śmietnikach, trawnikach miejskich), że nawet najzagorzalsi obrońcy przyrody apeluję o wykreślenie smardzów z listy gatunków chronionych w Polsce, a wprowadzenie tam naprawdę rzadkich grzybów, przywiązanych do reliktowych siedlisk.

[madohora]

Smardz stożkowany występuje w lasach liściastych i mieszanych oraz w nadrzecznych lasach świerkowych. Najczęściej można ją spotkać rosnącą w łęgowych, dobrze nasłonecznionych miejscach. Często również pojawia się na polanach, obrzeżach lasów, przy drogach, w parkach i ogrodach oraz miejscach składowania drewna. Potrafi wyrastać także ze ściółki leśnej. Preferuje żyzne, wilgotne gleby porośnięte trawą. Występuje w strefie klimatu umiarkowanego półkuli północnej oraz w Australii.

[madohora]

Smardz stożkowaty często mylony jest z innymi jadalnymi smardzami: jadalnym, półwolnym i wyniosłym. Najłatwiej odróżnić je po owocnikach. U smardza jadalnego główka pokryta jest nieregularnymi jamkami, smardz półwolny charakteryzuje się owocnikiem kapturkowato osadzonym na dość długim trzonie, a smardz wyniosły ma największe owocniki oraz najdłuższy i najszerszy trzon.