kecawy
04.04.05, 21:46
Krzyż w szkole
Po 1989 roku wyzwalający się ze zniewolenia polski naród
upomniał się o miejsce krzyża w polskiej szkole. Proces powrotu
tego symbolu wiary i zarazem naszego narodu trwa. W
zdecydowanej większości placówek oświatowych wisi on już obok
orła w koronie i flagi biało-czerwonej. Niektórzy mieszkańcy
Polski zadają czasami pytanie, dlaczego krzyż
jest wieszany w szkołach będących placówkami publicznymi? Czy
szkoła nie powinna być neutralna religijnie? W dyskusjach
prowadzonych czasami padają różne argumenty od aksjologicznych
po tetyczne. Jako historyk nie tylko z zamiłowania widzę i
podnoszę następujące. Krzyż na skutek dziejów naszego narodu
pełni już od stuleci funkcję symbolu narodu polskiego(nie jest
to nasza tylko polska specyfika-wystarczy popatrzeć na symbole
innych nacji europejskich jak choćby flagi wielu państw).Funkcja
ta w sposób wyraźny jest widoczna od XVII stulecia, gdy
Rzeczpospolita zaczęła pełnić w świadomości szlachty rolę
przedmurza chrześcijańskiego. Zniewolenie i upadek Polski
widoczny przez cały wiek XVIII wzmocnił ten związek z symbolem
męki Zbawiciela. XIX wieczna walka i cierpienie związane z nią w
miesiącach powstań narodowych umocniły tą relację.Proces
identyfikowania się narodu z Krzyżem osiągnął swoje apogeum w
przededniu i w trakcie Powstania Styczniowego. Dobitnym tego
przykładem są wydarzenia w Warszawie z kwietnia 1861 roku gdy
młody żyd M. Ladny pochwycił krzyż upuszczony przez rannego
rzemieślnika uczestniczącego w demonstracji antyrosyjskiej.
Druga salwa rosyjskiej żandarmerii śmiertelnie rani owego
żydowskiego bohatera.Do śmierci Ladnego nawiązał współczesny
wydarzeniom poeta ,, W dziejach świata ,o
wrogowie !
Wieczna
wam zgroza i wstyd
Że gdy
krzyż tłukli carowie.
Bronił go -
Żyd ��
Ten poetycki zapis odległej przeszłości jest
odzwierciedleniem pewnego procesu, który już wówczas się
dawno dokonał .Proces utożsamienia krzyża z Polską jest
widoczny w postawie bohatera żydowskiego. Dla niego krzyż, który
upadał niewątpliwie nie był symbolem męki Chrystusa, lecz
oznaczał Polskę. Od tego przełomowego dla mnie momentu do
symboli kształtującego się nowoczesnego polskiego narodu dołącza
krzyż. Takie też odbieranie tego symbolu zauważyłem w latach
stanu wojennego. Odbywające się cyklicznie nabożeństwa za
Ojczyznę, w których osobiście uczestniczyłem są tego dowodem.
Brali w nich udział ludzie o różnym światopoglądzie,lecz
trzymali wysoko w swych rękach krzyże i wypowiadali dla wielu z
nas święte wówczas i teraz słowa,, Tyko pod tym krzyżem tylko
pod tym znakiem Polska jest Polską a Polak Polakiem� Czy to
oznacza dawne endeckie hasło Polak �katolik? Myślę, iż nie!
Krzyż poprzez niełatwą historię naszego narodu posiadł, co
najmniej dwa znaczenia: symbol Boga a także obok orła w koronie
i flagi biało-czerwonej symbol Ojczyzny.
kecaw