POZDROWIENIA DLA MALOPOLAN W NOWYM ROKU

[Gość: BIALOBIELSZCZANIN]

www.msz.gov.pl/mszpromo/pl/3_1.htmMAŁOPOLSKA

Małopolska to historyczna i etnograficzna kraina w południowo
-wschodniej Polsce,
w dorzeczu górnej i częściowo środkowej Wisły. Obejmuje większość obszaru
Karpat Polskich, Kotlinę Sandomierską, Kotlinę Oświęcimską i Wyżynę
Małopolską. Nazwa Małopolska używana jest od XV w. Łacińska nazwa Małopolski
-,,Polonia Minor" znaczy tyle samo co ,,Młodsza Polska". Młodsza
- w porównaniu z ziemiami obecnej Wielkopolski, na których powstawało państwo
polskie. Jednak już od połowy XI wieku to Małopolska była najważniejszą
dzielnicą Polski - to tu, w stołecznym Krakowie, na wzgórzu wawelskim
rezydowali królowie i książęta, kwitło życie kulturalne i naukowe (w 1364 r.
Kazimierz Wielki założył Akademię Krakowską, dzisiejszy Uniwersytet
Jagielloński, jedną z najstarszych uczelni w Europie).

Czy wiesz, że...

W 1995 r. Rada Ministrów Kultury Unii Europejskiej przyznała Krakowowi tytuł
Europejskiego Miasta Kultury na rok 2000. Tym samym Kraków znalazł się, obok
takich miast, jak: Awinion, Bolonia, Bergen, Bruksela, Helsinki, Praga,
Reykjavik czy Santiago de Compostela, na liście centrów kulturalnych Europy.



Głównymi ośrodkami turystycznymi Małopolski są Kraków i Zakopane. Małopolska
oferuje wspaniałą przyrodę. W skład Wyżyny Małopolskiej wchodzi unikatowy w
skali przyrodniczej region, zbudowana z wapieni jurajskich Jura Krakowsko-
Częstochowska, kraina skał, jaskiń i wąwozów. Ale turystów przyciągają do
Małopolski przede wszystkim góry - przez południową część regionu przebiega
łańcuch Karpat. Polski odcinek pasma karpackiego liczy ok. 300 km długości.
Liczne, dobrze zagospodarowane szlaki turystyczne zapraszają na spotkanie z
dziką, nieskażoną naturą, a świetnie rozwinięta baza noclegowa zapewnia
komfortowy odpoczynek. Jeszcze dwie krainy w regionie są warte zwiedzenia. To
ciągnące się na wschód od Wisły i na południe od Bugu Lubelszczyzna i
Roztocze. Wyróżniają się pięknem krajobrazów (są tu m.in. dwa parki narodowe)
i licznymi pamiątkami, jakie pozostawili po sobie Żydzi, niegdyś
zamieszkujący te tereny.

Przyroda

Między Krakowem i Częstochową rozpościera się Jura Krakowsko
-Częstochowska, obszar obfitujący w bardzo efektowne formy i zjawiska
krasowe. Dużą część Jury zajmuje Zespół Parków Krajobrazowych Orlich Gniazd -
ruin XIV-wiecznych zamków obronnych. Latem te tereny są oblężone przez
wspinaczy skałkowych - wapienne skały wspaniale nadają się do uprawiania tego
sportu. W pobliżu Krakowa jest położony Ojcowski Park Narodowy, chroniący
fantastyczne formy skalne, wąwozy i kilkaset jaskiń. Rocznie odwiedza go ok.
400 tys. osób i trzeba przyznać, że jest tego wart. Wapienie zalegają również
wokół najstarszych w Polsce (i jednych z najstarszych w Europie) Gór
Świętokrzyskich. I właśnie tu znajduje się najpiękniejsza w Polsce jaskinia,
o nazwie Raj. Jest bezpieczna i przystępna dla turystów, a wiodąca przez nią
trasa, choć niedługa, umożliwia zapoznanie się z bogactwem podziemnego,
skalnego świata i dostarcza niezapomnianych wrażeń.
Głównym atutem Małopolski są jednak Karpaty. Podzielone


Tatry
Fot. R. M. Kosińscy



na szereg bardzo zróżnicowanych pasm górskich, nadają się zarówno do długich
spacerów, spokojnych wędrówek, jak i emocjonującej wspinaczki. Najwyższym
pasmem są Tatry, góry o charakterze alpejskim, pełne malowniczych szlaków z
pięknymi widokami (najwyższy szczyt, Rysy, 2499 m n.p.m.). Skarbem Tatr,
który decyduje o ich urodzie, są długie, zielone doliny i położone wśród
wysokich szczytów górskie jeziora. Na pewno warto zobaczyć największe z nich -
Morskie Oko (34,9 ha), a także wyjątkowo piękną Dolinę Pięciu Stawów
Polskich. Cały obszar Tatr jest objęty ochroną w Tatrzańskim Parku Narodowym,
ale cały jest dostępny dla turystów. Karpaty to także niższe i łagodniejsze
pasma górskie: Beskidy, Gorce i Pieniny. Ich bogactwem są przede wszystkim
wspaniałe lasy. Gęsta sieć pieszych i rowerowych szlaków umożliwia wędrówki
wśród drzew, leśnych polanek i strumieni, na których można podpatrzeć sarny,
zające, rzadkie gatunki ptaków i motyli i odpocząć od zgiełku cywilizacji. Na
większości obszaru utworzono parki narodowe, ale jeśli tylko zachowa się
podstawowe zasady - nie będzie się schodzić z wytyczonych szlaków, śmiecić,
rozpalać ognia i straszyć zwierząt, można beż przeszkód obcować z wspaniałą
przyrodą. Czekają też liczne atrakcje, np. w Pieninach można wziąć udział w
spływie dzikim, malowniczym przełomem Dunajca. U stóp gór są położone urocze,
gościnne miasteczka i wioski - wiele z nich to uzdrowiska, w których można za
darmo skorzystać z leczniczych wód.

Miasta i miejsca

Na liście małopolskich atrakcji przebojem numer jeden jest Kraków, kulturalna
stolica kraju (znajduje się tu około 1/4 zasobów muzealnych całej Polski),
europejska stolica kultury roku 2000 i najbardziej magiczne polskie miasto. W
1978 r. krakowskie Stare Miasto i Zamek Królewski na Wawelu wpisano na listę
Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO.


Kraków
Fot. P. Kubisztal



Oprócz zabytków, to piękne miasto oferuje turystom wyjątkową atmosferę i
liczne rozrywki, m.in. mnóstwo świetnych, słynnych w całej Polsce pubów.
W pobliżu Krakowa, w Wieliczce, znajduje się unikatowa w skali światowej
kopalnia soli, funkcjonująca nieprzerwanie od XIII w. Została wpisana zarówno
na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO (w 1978 r.) i uznana za Pomnik
Historii (w 1994 r.). Zwiedzanie podziemnego labiryntu korytarzy i komór to
wspaniałe przeżycie. Wieliczkę odwiedza rocznie ponad 700 tys. turystów z
całego świata.
Kraków i Wieliczka mają jednak mocnych konkurentów. Miliony pielgrzymów i
turystów przyjeżdżają co roku do Częstochowy, najsławniejszego miejsca
pielgrzymkowego w Polsce, by pomodlić się przed cudownym obrazem Matki
Boskiej Częstochowskiej w klasztorze Paulinów na Jasnej Górze i obejrzeć
potężny skarbiec, w którym zgromadzone są dziękczynne wota, składane przed
wiekami przez królów i możnowładców. Zarówno latem, jak i zimą, warto
odwiedzić Zakopane, kurort u stóp najwyższych w Polsce gór, Tatr, otoczony
przez urocze górskie wioski. Można tu nie tylko odpocząć i pochodzić po
górach, ale także zapoznać się z wciąż kultywowanymi góralskimi tradycjami i
folklorem.
Miejscem, które trzeba zobaczyć, jest wreszcie Auschwitz-Birkenau (Oświęcim-
Brzezinka), muzeum obozu zagłady. W czasie II wojny światowej hitlerowcy
wymordowali w obozie 1,1
-1,5 mln osób, Żydów, Polaków, Romów i Rosjan. 90% z tej liczby stanowili
Żydzi deportowani ze wszystkich krajów okupowanej Europy. Oglądając zachowane
wnętrza więziennych budynków, komory gazowe, krematoria oraz wstrząsające
ekspozycje ubrań i sprzętów odebranych pomordowanym, staje się oko w oko z
bezmiarem okrucieństwa i zbrodni.
Na północno-wschodnich krańcach regionu czekają jeszcze dwa miejsca, które na
pewno warto zobaczyć: to Lublin, bardzo ładne miasto z ciekawą starówką i
licznymi zabytkami (m.in. wspaniały zamek), oraz Zamość, nazywany "Padwą
Północy", perła renesansu wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.