Co Wy na to???

[bdra1]

Przedsiębiorcze matki nierówno traktowane

Abolicja obejmie wszystkie kobiety, które prowadziły firmy na
urlopach macierzyńskich. Jeśli działały podczas wychowawczych, to
skorzystają z niej w pełni tylko te, które składek nie zapłaciły

Przedsiębiorcze matki potraktowane nierówno
Kto zapłacił, tego strata. Tak można podsumować skutki przyjęcia na
ostatnim posiedzeniu Sejmu senackich poprawek do ustawy o zmianie
ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy – Prawo
bankowe w odniesieniu do kobiet, które prowadziły działalność na
urlopach wychowawczych.

Reguluje ona m.in. sytuację ok. 46 tys. pań, które w okresie od 1999
r. do dziś prowadziły działalność gospodarczą w czasie przerwy na
macierzyństwo, a nie zapłaciły z tego tytułu składek. Wiązało się to
z niejasnym stanem prawnym. Ostatnio ZUS zaczął wzywać je do
zapłacenia wraz z odsetkami.


Zasady abolicji

Na mocy ustawy (czeka na podpis prezydenta) kobiety, które
prowadziły firmy podczas urlopu macierzyńskiego, będą mogły wystąpić
o umorzenie składek i odsetek za zwłokę. Jeśli je faktycznie w tym
czasie zapłaciły, to mogą wnioskować o ich zwrot. Inaczej jest z
paniami na urlopach wychowawczych. Składki wraz z odsetkami będą
umorzone tylko tym, które ich nie opłaciły. Reszta może się ubiegać
jedynie o zwrot odsetek. Nie skorzystają z abolicji te, które z
racji opłaconych składek korzystały ze świadczeń z ubezpieczenia.

– Z tej nowelizacji płynie smutna nauczka – opłaca się zwlekać z
płatnościami wobec państwa do ostatniej chwili, bo a nuż się uda.
Dotyczy to ok. 6 tys. kobiet – mówi Joanna Kluzik-Rostkowska,
posłanka PiS, b. minister pracy.


Dziura w ubezpieczeniach

Osoby, które prowadziły działalność gospodarczą podczas
wychowawczego, ale dotychczas składek nie odprowadziły, powinny się
zastanowić. Ustawa co prawda daje im prawo do abolicji – nie muszą
płacić ani składek, ani odsetek, ale ma to dla nich niekorzystne
skutki. Za te miesiące, w których składki płacić powinny, powstanie
dziura w ich ubezpieczeniu, tzn. ZUS nie zaliczy ich ani jako
składkowych, ani jako nieskładkowych.

Osoba, która ma podczas urlopu wychowawczego inny tytuł do
ubezpieczenia, wypada bowiem z ubezpieczenia z tytułu urlopu (art. 9
ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w obecnym
brzmieniu). Powinna być ubezpieczona z tego innego tytułu, czyli
działalności. A skoro składki z niej będą umorzone, to na koncie nie
będzie mieć nic.

Z analogiczną sytuacją mielibyśmy do czynienia przy urlopie
macierzyńskim, gdyby nie art. 7 ustawy nowelizującej, z którego
wynika, że ZUS zewidencjonuje do końca 2012 r. składki ustalone od
zasiłku macierzyńskiego.

Podobnej regulacji dla urlopu wychowawczego nie ma.

– Przepisy wymagają inicjatywy i świadomego podejścia do swojej
sytuacji ubezpieczeniowej. Paniom, które nie zapłaciły jeszcze
zaległych składek z działalności na wychowawczym, art. 4 ustawy
pozwala złożyć wniosek o częściowe umorzenie należności z tego
tytułu. Można wskazać, że chodzi tylko o odsetki, a składki
zapłacić – wyjaśnia Anna Misiak, doradca podatkowy z MDDP.

W trakcie prac parlamentarnych zasady abolicji się zmieniały.
Pierwotna wersja ustawy odpowiadała oczekiwaniom matek, które
sprzeciwiały się ograniczeniu abolicji podczas wychowawczego. Na
ostateczną decyzję Sejmu wpłynęły względy finansowe. Umorzenie lub
zwrot pełnych należności kobiet na macierzyńskim, a na wychowawczym
tylko odsetek – kosztowałoby prawie 0,5 mld zł. Umorzenie lub zwrot
pełnych należności i za okresy macierzyńskiego, i wychowawczego –
dwa razy tyle. Ostateczne rozwiązanie – prawie 0,6 mld zł.


Komentuje prof. Gertruda Uścińska, Instytut Pracy i Spraw Socjalnych

Państwo może różnicować sytuację ubezpieczonych z różnych względów,
tak jak np. różnicuje uprawnienia emerytalne w zależności od daty
urodzenia. Można się jednak zastanawiać, czy takim uzasadniającym
różnicowanie ważnym, społecznie słusznym kryterium jest to, że osoby
w takim samym stanie faktycznym zapłaciły składki albo nie. Sprawa
jest trudna, ale należy ją potraktować jak przestrogę na przyszłość.
Przepisy kształtujące prawa i obowiązki ubezpieczonych powinny być
jasne i jednoznaczne