Patroni katowickich ulic

[bartoszcze]

Ostatnio parę razy o ulicach rozmawialiśmy:) i przy okazji wyszło, że nie
zawsze wiadomo, kim był dany patron.
Proponuję zatem przyjrzenie się patronom poszczególnych ulic, kim byli, i w
jaki sposób byli związani z Katowicami (Śląskiem). Nie zawadzi dopisać, gdzie
znajduje się dana ulica:)
Propozycja dotyczy zarówno patronów bieżących, jak i byłych - a może nawet i
przyszłych:), w tym sensie, że możemy sobie wskazać, kto zasługuje na swoją
ulicę w Katowicach (ale wyłącznie nieżyjący!).
UWAGA: jeżeli ktoś zamierza się spierać o czyjś życiorys i zasługi, proszę o
założenie osobnego wątku na forum Silesiana.

Paweł Steller

[bartoszcze]

Od kogoś trzeba zacząć:) a jego grafiki spoglądają na mnie ze ściany.
Paweł Steller (1895-1974) wybitny artysta śląski.
Żył i pracował w Katowicach w latach 1925-1974.
Uprawiał wiele dyscyplin twórczych, takich jak: drzeworyt sztorcowy, rysunek,
linoryt, litografię, techniki metalowe, malarstwo sztalugowe: pastele, oleje,
akwarele. Projektował również witraże i polichromię do kościoła w
Pielgrzymowicach. Zajmował się grafiką książkową i ekslibrisem.
Zdobył uznanie w krajowych i światowych kręgach artystycznych, a jego
wszechstronny dorobek nagradzano i wyróżniano na prestiżowych wystawach w
Polsce i w wielkich miastach Europy i Ameryki. Prasa francuska nazwała
go "polskim Durerem", a polska "śląskim Skoczylasem".
W 1945 r. został deportowany do Związku Radzieckiego. Z zsyłki powrócił po
dwudziestu miesiącach.
(za: www.mhk.katowice.pl/w-cz-stelller.html)
Przy ul. Andrzeja 13 znajduje się Muzeum Pawła Stellera, stanowiące część
Muzeum Historii Katowic.
Ulica Pawła Stellera znajduje się na Zarzeczu.

[builder]

bartoszcze napisał(a):

> Ostatnio parę razy o ulicach rozmawialiśmy:) i przy okazji wyszło, że nie
> zawsze wiadomo, kim był dany patron.
> Proponuję zatem przyjrzenie się patronom poszczególnych ulic, kim byli, i w
> jaki sposób byli związani z Katowicami (Śląskiem). Nie zawadzi dopisać, gdzie
> znajduje się dana ulica:)
> Propozycja dotyczy zarówno patronów bieżących, jak i byłych - a może nawet i
> przyszłych:), w tym sensie, że możemy sobie wskazać, kto zasługuje na swoją
> ulicę w Katowicach (ale wyłącznie nieżyjący!).
> UWAGA: jeżeli ktoś zamierza się spierać o czyjś życiorys i zasługi, proszę o
> założenie osobnego wątku na forum Silesiana.
>
>
>

proponuje pogadac` o tym np; w tzw; "Po godzinach" - co Ty na to?,

[arnold7]

Temat jest ciekawy, ale troche trzeba sie przygotowac. W kazdym razie Steller
jako patron ulicy jest do przyjecia.

[bartoszcze]

Nigdzie się nie spieszy, a ulic mamy wiele:))

[builder]

bartoszcze napisał(a):

> Nigdzie się nie spieszy, a ulic mamy wiele:))
>

ulice nikomu szczes`cia nie daja!,
a dobrych warsztato`w rzemiels`niczych, np; piekarn` to ile jest?,
bo rzemioslo w Katowicach to istnialo od dawna,

wiesz cos` na ten temat?,
chyba nie(((,

[Gość: Wiktor]

SW Krzysztof Ptasznik

[arcykr]

bartoszcze napisał(a):

> Proponuję zatem przyjrzenie się patronom poszczególnych ulic, kim byli, i w
> jaki sposób byli związani z Katowicami (Śląskiem).
Według tej logiki np. J. S. Bach nie miałby szans na patrona ulicy w Warszawie.
A jeżeli nie trzeba być związanym z Katowicami, a wystarczy zer Śląskiem w
ogólnosci, to wystarczy być związanym z Polską jako taką.

[bartoszcze]

arcykr napisał:

> > Proponuję zatem przyjrzenie się patronom poszczególnych ulic, kim byli, i
> > w jaki sposób byli związani z Katowicami (Śląskiem).
> Według tej logiki np. J. S. Bach nie miałby szans na patrona ulicy w
Warszawie.
> A jeżeli nie trzeba być związanym z Katowicami, a wystarczy zer Śląskiem w
> ogólnosci, to wystarczy być związanym z Polską jako taką.
Oczywiście. Przecież nie wzywam do tego, żeby wyrzucić z katowickich ulic
wszystkich "obcych" :))
Ale kim był np. JSBach, wie większość ludzi w Katowicach. A ilu ludzi wie, kim
byli choćby wywołani dotąd na tym wątku: Paweł Steller czy ks. Emil Szramek?
I o tych postaciach chcę tu rozmawiać.

PS. JSBach chyba nie ma na razie ulicy w Katowicach:)

[arcykr]

bartoszcze napisał(a):

> PS. JSBach chyba nie ma na razie ulicy w Katowicach:)
Ale ma w Warszawie.

[bartoszcze]

Chyba nie łapiesz kontekstu i założenia wątku:)

Rudolf Baron

[Gość: andy]

www.bractwo.pless.pl/index.php?load=show_news&id_newsa=37

J. Ch. Ruberg

[Gość: andy]

www.bractwo.pless.pl/index.php?load=show_news&id_newsa=38

prof. A. Dygacz

[Gość: andy]

znany

[a.polonia1]

Eee, na łatwiznę pan idzie. Niby taki znany, ten profesor Dygacz, to nawet paru
słów pan o nim nie napisze?
Ja tam tylko wiem, że znam to nazwisko, bo je nieraz słyszałam, ale tak żeby
coś o nim powiedzieć, to już nie, to skąd mam wiedzieć, że na pewno zasługuje
na ulicę?

Wielcy nieobecni

[erwin10]

A co myślicie o braku takiej patronki, jaką byłaby jedyna katowicka noblistka?

[amoremio]

Maria Goeppert

[amoremio]

Wilimowskiego ?

Ludwik Musioł

[Gość: andy]

archiwista
zbiory Biblioteki Śląskiej

Bł. ks. Emil Szramek

[Gość: andy]

zamiast ul.Warszawskiej

[bartoszcze]

Ks. Szramek i tak jest rekordzistą w Katowicach:)
Jego imieniem nazwany jest Plac przy Kościele Mariackim, oraz uliczka na
Kostuchnie...
Więc przydawanie mu kolejnej ulicy raczej nie ma sensu.

[synziemi]

Andy'emu chodzilo chyba o pozbycie sie ulicy Warszawskiej... Woli nawet aby
nazwa sie powtarzala ale jego nieracjonalna niechec do stolicy jest
silniejsza.

[Gość: andy]

przy skrzyżowaniu z ul. ks. Damrota w kościele Mariackim spędził naj... lata
życia. Wielkim ludziom należą się główne ulice, a nie peryferyjne czy placyki.
Ul. Warszawska wskazuje kierunek na Kraków, czyli bardziej jest krakowska.

książę cieszyński Kazimierz II

[Gość: andy]

O zorganizowanej działalności gospodarczej władcy pszczyńskiego możemy mówić
dopiero w przypadku ostatniego Piasta władającego tą ziemią – księcia
cieszyńskiego Kazimierza II (1480-1517). Ten głośny polityk, starosta generalny
Górnego i Dolnego Śląska oraz znakomity gospodarz zarówno w swych dobrach, jak
i na całym Śląsku, przyczynił się po długim okresie walk o ziemię pszczyńską do
jej wielkiej pomyślności gospodarczej. Przede wszystkim stał się inicjatorem i
twórcą gospodarki stawowej na dużą skalę, która miała się odtąd stać perełką w
gospodarce panów na Pszczynie. Działania te zmieniły krajobraz południowej
części ziemi pszczyńskiej, który w wydaniu „kazimierzowskim” przetrwał w
niewiele zmienionej postaci do naszych czasów. Warto także wspomnieć o
zmonopolizowaniu przezeń handlu solą wielicką na obszarze Śląska, czemu m.in.
służyła komora solna założona w podpszczyńskiej Woli, na granicy (istniejącej
od 1457 roku) z Polską. Książę interesował się także górnictwem, poszukując, co
prawda bez sukcesu, na ziemi pszczyńskiej soli kamiennej i rud metali. Zarazem
czasy Kazimierza II charakteryzują znaczne zmiany w rolnictwie, pojawia się
gospodarka folwarczna i pańszczyzna. Pojawiają się także pierwsze
przedsiębiorstwa o charakterze przemysłowym, przede wszystkim 2 kuźnice żelaza
w Bogucicach (obecnie dzielnica miasta Katowice) i Starej Kuźni (obecnie w
granicach Rudy Śląskiej). Mimo osiągania znacznych dochodów, książę cieszyński
i pan zaczął tonąć w długach, co zmusiło go w końcu do sprzedaży w 1517 roku
ziemi pszczyńskiej węgierskiemu magnatowi Aleksemu Turzo, który urodził się i
wychował w Krakowie.
www.bractwo.pless.pl/index.php?load=pszczyna&strona=ksiazka.php

August Schneider

[bartoszcze]

August Schneider, w latach 1891-1903 burmistrz miasta Katowice (wtedy
Kattowitz).
Jego imię nosiła swego czasu dzisiejsza ulica Mickiewicza.

Maria Goeppert-Mayer

[bartoszcze]

Urodziła się 28 czerwca 1906 roku w Katowicach w rodzinie lekarskiej wyznania
ewangelickiego. Katowice opuściła w wieku trzech lat i młodość spędziła w
Getyndze. Tam ukończyła szkołę powszechną i średnią oraz odbyła studia
matematyczne i fizyczne. W 1930 roku obroniła pracę doktorską z fizyki
kwantowej, której promotorem był Max Born. Po ślubie w tym samym roku z
Amerykaninem Josephem Mayerem przeniosła się do Stanów Zjednoczonych. Pracowała
tam początkowo dorywczo na Johns-Hopkins-University w Baltimore (1932-1939), a
później w Columbia Uniwersity w Nowym Jorku (1940-1946). W latach 1942-1945
uczestniczyła w Manhattan Project, w grupie badawczej SAM-Project. Od 1946 do
1960 roku była profesorem nadzwyczajnym University of Chicago oraz członkiem
Institute for Nuclear Studies i pracownikiem Oddziału Fizyki Teoretycznej
Argonne National Laboratory. W latach 1948-1949 opracowała model warstwowy
jądra atomowego. Od 1960 roku do śmierci była profesorem zwyczajny University
of California w San Diego. Zmarła 20 lutego 1972 roku w Dan Diego.
www.us.edu.pl/uniwersytet/jednostki/wydzialy/wns/historia/noblisci.html
Za odkrycie struktury powłokowej atomów otrzymała w 1963r. Nagrodę Nobla w
dziedzinie fizyki.
Nie ma w Katowicach ulicy Jej imienia, chociaz zasługuje na nie mniejszą niż
Skłodowska-Curie (wprawdzie tylko jeden Nobel, ale jednak urodzona w
Katowicach).
A może byśmy tak spróbowali zorganizować grupę nacisku, aby nadano Jej imię np.
ulicy "Nowogranicznej"?

Nikodem i Józef Rencowie

[bartoszcze]

Nikodem Renc był dowódcą miejskiego batalionu powstańczego. 2 września 1939
roku stał na czele oddziału szturmowego w czasie obrony Katowic. Oddział
składał się głównie z harcerzy. Był wśród nich Józef Renc, syn Nikodema,
instruktor harcerski. Obaj Rencowie zostali rozstrzelani przez Niemców 4
września 1939 r. na katowickim rynku.
(za archiwum GW)
Są patronami katowickiego odcinka DTŚ (od Brackiej do Chorzowa).
Nazwisko "Rencowie" w nazwie ulicy z bliżej nieznanych przyczyn było
przekręcane jako "Reńcowie".

[Gość: .]

Czy aby na pewno ludzie, którzy wysyłali przeciwko regularnym oddziałom
wojskowym, w sytuacji gdy wojsko (polskie) "dało tyły", źle uzbrojone i
przeszkolone grupy młodzieży, na stanowiska tak trudne do obrony, a nawet
ewakuacji jak wieża spadochronowa ZASŁUGUJĄ NA WYRÓŻNIENIE? Moim zdaniem była
to kompletna głupota i nieodpowiedzialność.
Mówiąc językiem poetyckim, Niemcy byli ręką która zepchnęła harcerzy w przepaść
pod wieżą (wierząc legendzie), ale wymienieni wyżej panowie byli tymi którzy
ich nad brzeg tej przepaści zawiedli.

[arnold7]

bartoszcze napisał(a):

> Nikodem Renc był dowódcą miejskiego batalionu powstańczego.

A skond sie sam wzion?

2 września 1939
> roku stał na czele oddziału szturmowego w czasie obrony Katowic. Oddział
> składał się głównie z harcerzy.

Biydoki, niywinne ofiary glupoty, te harcydupki omotane nacjonalistycznom
histeryjom.

Był wśród nich Józef Renc, syn Nikodema,
> instruktor harcerski. Obaj Rencowie zostali rozstrzelani przez Niemców 4
> września 1939 r. na katowickim rynku.

To musieli niyzle nabrojic.

> (za archiwum GW)
> Są patronami katowickiego odcinka DTŚ (od Brackiej do Chorzowa).
> Nazwisko "Rencowie" w nazwie ulicy z bliżej nieznanych przyczyn było
> przekręcane jako "Reńcowie".
>

A co uoni zrobiyli dlo miasta?

[synziemi]

arnold7 napisał:

> Biydoki, niywinne ofiary glupoty, te harcydupki omotane nacjonalistycznom
> histeryjom.

LOL, widze, ze mamy tu dowcipasa! Obrona ojczyzny jest "nacjonalistycznom
histeryjom"... Powinni sie po prostu byli polozyc pod stopami "bohaterskiego"
Wehrmachtu. Gratuluje poczucia humoru!

[arnold7]

synziemi napisał:

> arnold7 napisał:
>
> > Biydoki, niywinne ofiary glupoty, te harcydupki omotane nacjonalistycznom
>
> > histeryjom.
>
> LOL, widze, ze mamy tu dowcipasa! Obrona ojczyzny jest "nacjonalistycznom
> histeryjom"... Powinni sie po prostu byli polozyc pod stopami "bohaterskiego"
> Wehrmachtu. Gratuluje poczucia humoru!

Samobojcza proba obrony sanacyjnego trupa, ktorego wlasna armia nie byla w
stanie obronic najbardziej rozwinietego wojewodztwa przed najezdzca, byla
zwykla glupota, a ci ktorzy podrzegali mlodziez do tej glupoty powinni byc
potepieni i skazani na bycie podrecznikowym przykladem podlosci i nieliczenia
sie z mlodym ludzkim zyciem, tak samo ja ci.l Adolf wysylajacy malolatow na
przegrana wojne.

[bartoszcze]

Uprzejmie przypominam, że wątek niniejszy w założeniu przeznaczony jest do
p r e z e n t o w a n i a patronów ulic.
Spory o tych patronów proszę prowadzić w osobnych wątkach.

Roman Dmowski

[piast1025]

;-D

[bartoszcze]

piast1025 napisał:

>
> ;-D

Niezmiernie ciekawy sposób prezentacji sylwetki..
A w ogóle wiesz, czy piszesz o patronie, czy tylko o ewentualnym kandydacie na
patrona ulicy?

[broneknotgeld]

Jest na forum taki spis
forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=261&w=8223140&v=2&s=0
Wybier cosik jak już wiysz
Łodsiyj yno poru żywych
Bo by wyszły wtedy dziwy.

Jan Tyszka

[bartoszcze]

Leon Jogisches (Jan Tyszka, Grozowski) - urodzony 17 lipca w Wilnie, syn
zamożnego handlowca. W ruchu rewolucyjnym od 1885, od 1890 w Szwajcarii i
Niemczech, gdzie poznał Różę Luksemburg. Współzałożyciel SDKPiL, w latach 1906-
1918 był członkiem Zarządu Głównego, jednym z głównych ideologów. Był także
redaktorem "Czerwonego Sztandaru" i "Przeglądu Socjaldemokratycznego". Brał
udział w rewolucji 1905 na ziemiach polskich. Do 1912 współpracował z SDPRR,
będąc w latach 1908-1910 członkiem Biura Zagranicznego KC. W Niemczech był
członkiem SPD i potem USPD. W okresie wojny był współzałożycielem Związku
Spartakusa w 1914 i KPD w 1918 jako sekretarz Centrali. Od 1916 do 1918 w
więzieniu za demonstrację komunistyczną 1 maja 1916. Zlikwidowany w berlińskim
więzieniu po udziale w bolszewickim powstaniu w Berlinie.
(historianiebezpieczna.kgb.pl/kom/niem/jogi.html )
Brrr!!!
Kogo to ulice w naszym mieście nosiły.. na szczęście oficjalnie już go nie ma:)
Dlaczego oficjalnie? Bo jeszcze się w jednym miejscu ta nazwa uchowała,
patrzcie tu:
forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=59&w=16598995&a=18062206
Kto wie, gdzie dokładnie zrobiono to zdjęcie (w tym miesiącu)?

27 stycznia:)

[bartoszcze]

To taka zagadka dla młodzieży:
gdzie była taka ulica, i czego datę upamiętniała?

W następnej kolejności pobawimy się innymi datami:)

[erwinek_3]

Taką nazwę w latach 1945-1990 nosiła ulica ,której pierwotna nazwa brzmiała
Holteistrasse.

[Gość: Tequila]

Nazwy katowickich ulic - wraz patronami (byłymi - rok 1922 - oraz obecnymi) na
stronie
www.kattowitz.one.pl/Katowice.htm

Jan Paweł II

[bartoszcze]

Na razie - o ile mi wiadomo - nie ma "swojej" ulicy w Katowicach (co uważam za
prawidłowe).
Ale jest niemal więcej niż pewne, że taki postulat się wkrótce pojawi.
Gdzie można by znaleźć ulicę dla Niego? Nową, czy przemianowaną?
Przy czym - nic na siłę..

[Gość: pompka]

Boba Marleya.
Kto nie wie, ten głupi.

[Gość: andy]

Powinna to być ulica lub plac w rejonie lotniska na Muchowcu. Oczywiście
wizualizacja tej nazwy winna nastąpić dopiero po zakończeniu przebudowy miasta
w tym rejonie. Jego postawa życiowa nie pasuje do wielkomiejskiego zgiełku i
głównych ulic miasta.

[hierowski]

Uważam inaczej. Tak ważna postać powinna zostać uhonorowana poprzez nadanie jej
nazwy ważnej ulicy i to w centrum miasta. Na Muchowcu są raczej uliczki a nie
ulice.

[Gość: dot]

Mam diaboliczny pomysł , który rozwiąże architektoniczne problemy Katowic ,
Nazwijcie Jego imieniem dworzec , czy inny obiekt , którego przebudowy bądź
odnowienia oczekujecie i macie to jak w banku !

[Gość: andy]

Teraz tak. Ja myślę o przyszłości. W rejonie lotniska oraz w kierunku parku
Kościuszki są przewidziane duże inwestycje. Tereny wokół A4 są dopiero w
trakcie zagospodarowania. Powinien tam również stanąć pomnik lub epitafium. Z
katedry ulicą W. Stwosza można maszerować bez problemu.Wszelkie nabożne
procesje do centrum nie ułatwiają życia mieszkańcom.

ul. Sandacza

[bartoszcze]

Ciekawe, dlaczego tylko jednego?
Bo jest np. ul. Węgorzy.
A może to jest nazwa utworzona na podobieństwo nazwy: ulica Karasiowa?
Zapraszam do dyskusji:)

PS. Malutka zagadeczka - a gdzie w ogóle jest taka ulica?

[Gość: pompka]

Wodnik Szuwarek.