gwara krakowska :)

[Gość: Monika]

Mam na WOK zrobic slownik gwary krakowskiej :) Kilka fraz juz znalazlam, ale
jakbyscie mi pomogli to bym byla wdzieczna :) Chodzi o jakies wyrazy, ktore
wystepuja tylko w u nas :)

[krzychut]

A idźze, idźzee bajokuuuu!

[Gość: kiko]

kremówka, weka, golonko, ramko, wyjść na pole, pierogi z borówkami zamiast z
jagodami, czeba zamiast trzeba, przeciębiorstwo zamiast przedsiębiorstwo, bułka
wodna, pischinger, napoleon, flizy..........

[helenka17]

wezne/wejse, pińcet, szejset, dwajścia, cejronczki, czajnik, ubranie (garnitur),

pewna Pani Prodziekan z Wydziały Filolo miejscowego Uniwersytetu się nawet
dochtoryzowała z gwar krakowskich, była prodziekanicą ok r. 2000.
Dokładne informacje w biurze Informacji i promocji Uniwersytetu.
P. Hanka Martyniuk.

[mrug]

centimetr, dejże spokój, weże sobie

[mrug]

Co to bułka wodna?

po prostu, bułka wodna, idźże se kup...

[Gość: Marek]

[Gość: takisobiebolo]

buzer, szlaja, (jedzić na) tarapatach, jarzyna, w trzy du..y, szpejo,

[Gość: jazzinator]

idze idze bajokuuu

[niebieskigrom]

jo jezdam jydyny sprowiedliwy kordinal

[Gość: co to?]

kiko pisze; ramko? kurna nie jarze. Moj sasiad ( z centrum, ze srodmiescia!)
mawia: Szmaciorz- na zlego pilkarza lub kogos nie fair.

[krzychut]

przyńde do ciebie, klarnecie bosyyy

[inspirationlane]

klarnecie bosy?...
a to co? :]

[mrug]

To nie do kobiety.;)

[inspirationlane]

ale co znaczy? :]

[mrug]

Ty ch..u, tylko troszkę lżej.;)

[inspirationlane]

no proszę, człowiek się uczy całe życie ;)

To właśnie "bosy klarnet" !!!

[Gość: dysten]

Ten zwrot mówi wszystko !!!

[lumpik1]

A co myślicie klarnety złomane,że jak się nauczycie poru słówek to będziecie
lajkonikami łahchy niemyte.Słome z butów wyciągcie nygusy i na bacznosc palanty.

[annamarta8]

Klasyka!!!:)

[Gość: kiko]

ramko zamiast ramka, golonko zamiast golonka, idżeidże (!)

[mrug]

Ramko?!

[Gość: Ol]

jakąś naciąganą tą gware macie. Mieszkam na Sląsku i większość tych zwrotów
spotykam. najbardziej rozwaliło mnie golonko, hahaha

[Gość: jones]

Droga Ol,

jakbyś poczytała sobie choć trochę o historii Polski, o wpływach m.in.
niemieckich na język zarówno Śląska jak i Małopolski/Galicji (i to nie tylko
wpływach związanych z zaborami) to byś się przestała może dziwić, że faktycznie
gwara Krakowska(Małopolska) ma ze Śląską całkiem sporo wspólnych wyrazów i
zwrotów.

[Gość: koladam]

no i akcent jest też charakterystyczny dla Krakowa i okolic- jak gadam ze
swoją rodziną to dla mojej poznańskiej Pani brzmimy pon akcencie prawie jak
czesi albo ślązacy, ale w każdym razie dla niej komicznie (i na odwrót) .

[tripis]

dorzuce jeszcze klasyczne krakowskie "wpyte", "wal sie", "buc" oraz "rogalka"
nie bede sie upieral, ze to slowa "krakoskie" ale w tych brzmieniach slyszalem
je tylko u nas: "karnister", "suteryna", "do tył", "kołudra", "dwajścia"
i "liter"

[krzychut]

Litra raczej, jedna litra, pół litry.
"Mam dziś angielskie" w znaczeniu mam dziś lektorat z angielskiego.
Troszki, troszeczki, trochu.

[annamarta8]

- "litra" - to musi byc nowsze, bo jo pamiyntom "liter".
Ostatnio zauwazylam tendencje do nadawania rzeczom rodzaju zenskiego, a
przynajmniej na obczyznie Np. na 25 centow - "kfodra"(ang. quarter), na
skrzynke, pudlo, pakunek - "baksa" (ang. box).

[Gość: l]

właśnie - rodzaj żeński
krawatka, litra, parasolka nawet na wieelki parasol

[Gość: Irek]

Za mojego dzieciństwa się mówiło "litra". Ponad 50 lat temu.

[niacin]

za mojego tez, a to 4 dychy ze sporym okladem juz

[Gość: co to?]

z ramko sie nie zgadzam. Tak mowi przyjezdny.Akcent jest podstawa, jak jade do
Warszawki to sie smieja jak ja akcentuje. Ale ja najbardziej lubie rano
uslyszec, ze ktos idzie na Kleporz!! A potem kolo siodmy wdepne na kawe... itd,
to jest miod na uszy

[Gość: dany]

bańka (o bombce na choinkę)

[Gość: H56]

kanister i suteryna, to nie tylko krakowskie, ale ' bania ' to chyba tak. Do
takich charakterystycznych zwrotów i wyrazów trzeba zaliczyć 'na pole', rożek,
serowiec,grule,flizy, sznycel, penga, łata, gadzina.

[mrug]

Serowiec?
Grule?

[Gość: kiko]

makownik zamiast makowiec

[tripis]

kabzel

[Gość: H56]

serowiec - sernik
grule - kartofle
to określenia słyszałem tylko w Krakowie

[Gość: dany]

słuchejże

[Gość: jazzinator]

protestuję,grule to góralskie ( nie mylić z górą Synaj)zimioki bardziej od
kartofli

[annamarta8]

- w sprawie "gruli" ja tez protestuje. "Zimioki" - tak! Nigdy "grule".

[mrug]

To nie są krakowskie określenia.

[antulek]

Całe życie mieszkam w Krakowie i pierwsze słyszę!

[Gość: 123]

Grule to po śląsku!!! U nas są zimnioki!

[peteen]

grule to po góralsku, a nie śląsku
idź i nie grzesz więcej...

[Gość: l]

Jak suteryna, to oczywiście jeszcze podworzec na najmniejsze nawet podwóreczko

[Gość: l]

kaRnister (przez analogię do tornister)

był kiedyś taki wątek....pamiętacie?

[bluetab70]

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=61&w=2638188&v=2&s=0

[mrug]

To Monika będzie w siódmym niebie...

[inspirationlane]

to na zakończenie... jak jest "siódme niebo" po krakowsku? ;>

[tripis]

eh, blu...
az mi sie lezka zakrecila...
:)

[peteen]

szabaśnik, nachkastlik, cumel, szponder, huncwot
i - oczywsiście - dupcyć (pardon wszystkie damy)

a czy wichajster gdzie indziej też występuje?

[inspirationlane]

z wichajstrem spotkałam się na Mazurach :)

[peteen]

aha,
a z dinksem?

[mrug]

szpeje

[Gość: dolnoślązak]

szpeje to po poznańsku inaczej lumpy, tylko, że lumpy to szmaty a szpeje to reszta

[inspirationlane]

a co to jest? ;>

[mrug]

To jest coś, czego nazwy sobie nie można przypomnieć.

[kakadu_1]

Weka - bułka paryska
Cep - prostak

[annamarta8]

- powiedziala bym: "cep" - prosty prostak
"zlob" (koryto dla koni i bydla) - cham prostak
"chomat" od "chomato" (czesc konskiej uprzezy pociagowej) - patrz "cep".

Prostak niekwalifikowany = ogór !!! b/t

[Gość: dysten]

.

[annamarta8]

- mowi sie "takie tam rozne szpeje" - czyli rozne rzeczy. Moga byc wszedzie: w
szufladzie, w komorce, w torbie...

A głównie w szpejarni !!!

[Gość: dysten]

Nadzwyczaj istotne !!!

[Gość: dysten]

Szpejarz - zbieracz rzeczy dziwnych, teoretycznie nikomu niepotrzebnych. W
pojęciu żony - gość do wywalenia z domu, z całą tą szpejarnią !!!

[Gość: M]

Tez znamy w Poznaniu. A znacie takie ladne poznanskie wyrazenie "korboli z Tobą
nie kulołem"?

[inspirationlane]

a co w nim ładnego? ;))

[Gość: M]

A wiesz co to znaczy?

[inspirationlane]

nie, ale z chęcią się dowiem :))

[Gość: M]

Nic obrazliwego. Doslownie to zdanie nie ma wiekszego sensu, bo znaczy ono "Dyń
z Toba nie toczylem". A tlumaczac je na polski znaczy to "bruderschaftu z Toba
nie pilem".

[kakadu_1]

Na wsi mówią: "Krów z tobą nie pasłem".

Względnie, znacznie mniej elegancko:

[Gość: dysten]

za młodu nie ślizgaliśmy się na jednym gó..e !!!

[Gość: M]

Wichajster jest okresleniem dobrze znanym w Poznaniu.

[peteen]

a co z tym dinksem?
no i szpagatem, rzecz jasna...

[tripis]

szpej
dinks
towarek


pamietam dyskusje o ciut, ciutke, troszku, deko, pycio-pycio, odrobinke, ciut,
ciut-ciut, malo-wiela, itd...
:)

[Gość: M]

dinks tez znamy. Szpagat kojarzy mi sie ze sznurkiem. A wiecie w Krakowie co to
sa dzuzgowki albo religa?

[Gość: koladam]

> dinks tez znamy. Szpagat kojarzy mi sie ze sznurkiem. A wiecie w Krakowie co
to
> sa dzuzgowki albo religa?

słuchajże (tłum na poznański "słuchej") kolego M.:
dzuzgawki to truskawki, dinks też żem słyszał, wihajster to chyba ogólnopolski
jest,
aha akcent poznańki to mnie powlawa (jak krakowski was): próbowałem kiedyś
wstawiać zreszztyą "tej" ale skutki były opłakane :) aha galarta też nei
traaie, a jk chce golonko to nikt nie wie co.

a wisz ty Kolego M. może jak przełożyć na poznański podkrakowskie zdanie
"Idźże na pole zamknij bramke?"

[Gość: M]

Szczerze mowiac akcent krakowski mnie nie powala. Przynajmniej mi sie wydaje, ze
z takowym mowil Jan Tadeusz Stanislawski. Z kolei z poznanskim zaspiewem mowi
Laskowik, aczkolwiek gdzie mu do Starego Marycha (moze ktos kojarzy pomnik pana
z rowerem przy Deptaku?).

Bez przesady, wiemy co to jest golonka. "Tej" tez juz wyszlo z uzycia, ale nadal
zdaza nam sie konczyc zdanie slowem "nie". Chociaz chyba jest tak, ze tubylcy
nie odrozniaja wyrazen gwarowych od poprawnej polszczyzny. Moja kolezanka
Slazaczka studiowala w Poznaniu i kiedys opowiadala, ze jadac tramwajem jakas
starsza Pani wyrazila o niej swoja opinie (niezbyt grzeczna). Pani poprosila
ja o "naduszenie guzika" i biedaczka nie wiedziala co miala zrobic.

Wracajac do Twojego zdania "Idźże na pole zamknij bramke" , to byc moze znaczy
ono "Wyjdz na dwor i zamknij drzwi"?

[Gość: koladam]

> Wracajac do Twojego zdania "Idźże na pole zamknij bramke" , to byc moze znaczy
> ono "Wyjdz na dwor i zamknij drzwi"?

>----no troche nie, pod Poznaniem brzmiało ono: "Wyjdź na dwór zakluczyć
uliczkę!" - tak mi powiedziała moja istna w czasie poltramu - kompletnie nie
zajarzyłem o co jej chodzi, musiała mi dopiero to tłumaczyć opisowo! I stało
się to taką naszę anegdotą obrazując problemy porozumienia Małopolaka z
Wielkopolanką. Rzeczywiście moja Pani "tej" nie używa, ale od innych
słyszałem - samo oraz tej ej w słowach "tutej", "dej" itd.. Tak pozatym: pomnik
Starego Marycha widziałem - podobno wypisz wymaluj dziadek mojej tak wyglądał:
- "naduszenie" też słyszałem, też nie zrozumiałem
- przy golonce chodzi o to "-o" na końcu :)
- moje najbardziej ulubione poznańskie słowa
to: "zakluczyć", "kulać", "czernina" , "blendze", "drzuzgawki", "pyrki", "wiar
a" pozatym "czekać za", " do góry", częste kończenie zdania wyrazem "tak"
( "nie" to chyba ogólnopolskie") itp.
Natomiast strona wielkopolska "Iść nas pole" uważa za zabawne (ja mówię wtedy
że na dworze to dziedzic panny służebne zwykł macać :), no i "idze, idze
klarnecie jeden", "dajże", "słuchajże", pokażże itd.
Jeśli chodzi o brzmienie krakowskie świetny jest Maciek Stuhr w
skeczu "Słuchajże.." (wg. opinii wielkopolanek). Aha, a znajomi którzy bywają w
Wa-wie mówią że proszą ich ciągle o wyraz "czydzieści czy" i inne!

A tak pozatym - na marginesie- jeśli kolego/koleżanko M jesteś
poznaniakiem/poznanianką, który/która pomieszkuje w Krak., to ciekawe w sumie
jak Ci się żyje, co ci się podoba a co nie, czego tobie brakuje w porównaniu z
Wielkopolską itd.. Pozdrawiam i dziękuje za posta!

[Gość: 123]

Tak! Zakluczanie drzwi też mnie powala!

[Gość: dwl]

a mnie rozwala jak mamusia mówi do dziecka -"idziemy na polko"

[Gość: koladam]

Z kolei z poznanskim zaspiewem mowi
> Laskowik, aczkolwiek gdzie mu do Starego Marycha (moze ktos kojarzy pomnik
pana
> z rowerem przy Deptaku?).

aha no i "isć na słodkie" :)

no ale precli takich jak w Krakowie to nie uświadczyć
rogale świetomarcińskie są wprawdzie też fajne ale...

[Gość: M]

Z rogalami to jest tak, ze trzeba wiedziec gdzie je kupic ( i faktycznie te
pieczone na 11 listopada sa najlepsze, i najmniej tucza).

Myslalam, ze "isc na slodkie" to ogolnopolskie wyrazenie.

[Gość: fuksja]

tzn.idż na pole i zamkinj furtkę;)

[Gość: Justyna]

Jazzinator

[Gość: Monika]

a co to jezzinator? Dzieki wielkie za te wyrazonka :) Jak Wam przyjdzie cos
jeszcze do glowy, to piszcie :)

[Gość: H56]

weka to bułka wrocławska a nie jakaś paryska, he,he.
wichajster to też nie krakowskie.

[Gość: bon_jovi]

wichajster- po niemiecku "wie heisst er"- czyli "jak go zwal". Moze to po
austriakach, ale moze byc rowniez po prusakach;D

[Gość: M.]

chałat, wkrętak

[Gość: assa]

po ciemku.. -> nocą..

[annamarta8]

- moze byc "po ciemku", ale moze tez byc "po cmoku".

Po ćmoku !!! b/t

[Gość: dysten]

.

[Gość: 123]

W Kraku chodzą na nogach (albo butach), gdzie indziej na pieszo :))

jazzinator to-jaccusi żle podłączone do prądu

[Gość: akumulator żelowy]

/czasami zwane wanną Wassermana?.

gwara krakoska

[annamarta8]

- "gadzina" - zwierzeta gospodarskie
"topyrz" - nietoperz
"ptok wywio(u)r" - wiewiorka
"se" - sobie
"kunie" - konie
"chlyb" - chleb

[annamarta8]

a czy juz ktos przypomnial klasyk "w trzy d-py" - czyli cos rewelacyjnie fajnego?
A "placki" czyli ciasta. Np. placek z borowkami.
"mlyko" - mleko. "korpiele" - brukiew. "scow" - szczaw.Trzeba jeszcze chyba
rozroznic gware z samego Krakowa i gware z okolic. Obie sa bardzo ciekawe i
bardzo slodkie dla mojego ucha. Roznia sie jednak zasadniczo. Ta od strony
Slaska jest inna niz np. ta od strony gor. "Ka idzies" - gdzie idziesz. "idzie
chlop przez copki bez most" - idzie chlop bez czapki przez most. jak sobie
jeszcze cos wspomne to napisze. O juz mam "latos" w tym roku, "lonskiego roku" w
zeszlym roku, "odbyc gadzine" - dac bydlu jesc (zadac pasze).

[Gość: H56]

co by nie mówić, to centusie mają język bardzo podobny do polskiego.

[Gość: peonia]

annamarta8 napisała:

>
>
> A "placki" czyli ciasta. Np. placek z borowkami.

bez przesady,wystarczy otworzyć sobie dowolną książkę z przepisami i normalnie
jest napisane placek lub ciasto.Ciasto to z reguły ciasto kruche.Placek na
bazie drożdży.To na pewno nie jest regionalizm.Zresztą czy na placki
ziemniaczane mówi się gdzieś ciastka ziemniaczane?

[Gość: jones]

Nie chodzi o istnienie wyrazu "placek" tylko o sposób jego użycia - u nas,
znaczy się - w Krakowie, nawet na taki wypiek, który gdzieś indziej nazwałabyś
ciastem tu też się powie placek. I to jest właśnie regionalizm.

A z innych przykładów jeszcze np.: - pantofle (znów chodzi o sytuację w jakiej
uzyjesz tego słowa - gdzie indziej "pantofle" to raczej eleganckie damskie
buty, najczęściej na płaskim albo małym obcasie, natomiast w Krakowie pantofle
są w takim użyciu jak gdzie indziej "kapcie". U mnie w domu używa się też z
pantoflami zamiennie "papucie" - ale to chyba określenie które przywędrowało
bardziej ze wschodu?).

[Gość: l]

Pantofle - w Warszawie także męskie półbuty (!). W Krakowie - wyłacznie miękkie
obuwie do noszenia w domu ("po domu":)).

[Gość: M]

> są w takim użyciu jak gdzie indziej "kapcie".

W Poznaniu mamy "laczki".

[azazela]

precle

i jeszcze "kąpe"-kąpię......"drape"-drapię. ...n/t

[drazetka_homeopatyczna]

no i flizy-płytki ceramiczne........i chyba narazie tyle z tego co mogę u siebie
wyłapać:)

[annamarta8]

- to wydaje mi sie byc z kieleckiego.Tak mowila moja kolezanka z Jedrzejowa.
Napewno to nie jest krakowskie.

: i jeszcze "kąpe"-kąpię......"drape"-drapię. .
:)

flizy!

[Gość: l]

No właśnie! Już chcaiłem dopisać, że zapomnieliście o czymś tak
charakterystyczntm, jak "FLIZY"!

bil!

[Gość: l]

bil!

i jeszcze "chałat" =fartuch, "chodzenie na grandę"

[Gość: jones]

Całą podstawówkę musiałam chodzić w chałacie (czyt: fartuszku, ew. mudnurku
szkolnym).

A "na grandę się chodziło" jak się chciało komuś z krzaka albo drzewa zwinąć
trochę owoców ;)..

Aha - jeszcze co do ubierania - w większości Polski się generalnie "zakłada /
wkłada ubranie", a jeśli się ubiera to siebie. W Krakowie natomiast
można "ubrać ubranie" - jakkolwiek to brzmi ;) - np. "ubierz wiatrówkę".

[annamarta8]

wlasnie!!! Ja tak do tego przywyklam, ze dopiero Ty mi to uzmyslowilas.Ha!Ha!
Teraz rozumiem moja bratowa, ktora jest z Pomorza. Kiedy mowie ubierz buty - ona
zawsze mnie poprawia, ze "zaloz buty". To z kolei dla mnie brzmi troche obco,
ale sie poprawiam, zeby nie zadrazniac. Ja innych nie poprawiam. Nawet bardzo
lubie ich regionalizmy.
:)

i "oglądnąć film", "cwibak"=keks, "andrut"=wafel..

[Gość: jones]

Heh - a widzisz - tak to jest, że jak się całe życie używa jakiegoś zwrotu to
nawet się nie wie, że dla kogoś może brzmieć dziwnie :) - ja też kiedyś dopiero
trafiłam na tekst o tym, że powinno się wkładać kurtkę, a nie ubierać itp. i że
to regionalizm krakowski, i też się zdziwiłam, bo dla mnie to zupełnie
naturalny zwrot.

A jeszcze mi się przypomniało "oglądnąć film", chodzić w "pantoflach" po
mieszkaniu (a nie w kapciach) albo w "cholewach" (a nie gumiakach) po deszczu,
jeść "cwibak" (a gdzie indziej mają keks), a na tłusty czwartek robię "chrust"
(a nie faworki). I jeszcze "pischinger/piszinger" złożony w dodatku
z "andrutów" (a nie wafli).

No i naturalnie cumel, weka, winkiel, nakastlik, flizy, bańki na drzewku,
chodzić na pole - ale to już było wymieniane.

O, i "jarzynka/jarzyna" mówi się tu na włoszczyznę, "akuratnie" często się
słyszy zamiast "akurat" i "auto" częściej niż "samochód". "Flaszka" też jest w
dość powszechnym użyciu, oprócz standardowej butelki.

[annamarta8]

- :) "winkla" to chyba jeszcze nie bylo. Brawo! Co do "cholewki i gumiaki" - to
wydaje mi sie, ze obie formy slyszalam. Oczywiescie tylko chrust, a nie zadne
faworki, jak rowniez absolutnie oczywistym jest, ze pischinger robi sie z
andrutow. Takze ten "chalat" to mile wspomnienie. Bardzo tez pieknie brzmi
"chodzenie po deszczu", ale to pewnie eszyscy tak mowia jak i "chodzenie na
slodkie".
Mile pozdrowienia:)

[Gość: l]

"Załóż" buty jest zresztą niepoprawne. W standardowej polszczyźnie jest WŁÓŻ
buty/sweter/płaszcz.

[tgif]

"A idzdze idzdze ty stary waryjocie"

[Gość: nano]

sznycel-kotlet mielony

[peteen]

a "na ile" te sznycle?

[carmen_80]

"W dyrtki" ; "Sie katula" ; "zaszportać się"...
Ale nie jestem przekonana czy to krakowskie

A'propos akcentu, to moja nauczycielka od matematki dostawała szewskiej pasji,
jak słyszała, że pierwiastek szczy na czy...:P

Swoją drogą zabawne jest czytać, ze na słowa których używamy,
które wydają nam się oczywiste i zrozumiałe,
innym otwierają się oczy ze zdumienia ;)

dywizjonu czysta czy

[Gość: l]

[annamarta8]

Carmen-80 napisala:
"w dyrtki" - to jest krakowskie, ale znam to w brzmieniu "w dyrdy" - inaczej
"swinskim truchtem".
"sie katula" - to bym lokalizowala kolo Przemysla.
"zaszportac sie" - nie wiem.
:)

Ę, Ą, "proszĘ paniĄ", "oglądnąć film"

[Gość: jones]

Hm, nie wydaje mi się żeby to były krakowskie zwroty - w każdym razie -
pierwszy raz je słyszę.

Co do akcentu - to jeszcze oprócz wymowy "cz", "szcz", "dż" tam, gdzie w innych
dialektach jest "trz", "strz", "drz", itp. - czeba (pisownia zamierzona ;))
również wspomnieć o "Ę" i "Ą" które się tu wymawia bardzo wyraźnie..
--> dziĘkujĘ, dziesiĘć
--> albo nagminnie (i niepoprawnie tak prawdę mówiąc) stosowane "proszĘ paniĄ"
(wszędzie tam gdzie powinno być "proszę pani").

Aha, i jeszcze z krakowskiej gwary przeszedł do pot. języka polskiego kolejny
(niepoprawny znów ;)) zwrot - "oglądnąć film".

[Gość: l]

"oglądnąć" - wyraźnie krakowskie
Prosze paniĄ - oczywiście nie. Czy Kaczyńscy i Gosiewski mówią gwarą krakowską?

[Gość: yyy]

a kapa? narzuta na wersalke?;)

[annamarta8]

- czy nie wydaje Wam sie, ze "flizy' to takie kwadraty z bardzo grubego szkla?
Mam jakas watpliwosc. Bo kafelki ceramiczne to raczej kafelki lub "kachelki".

absolutnie nie masz racji!!!

[peteen]

flizy, to właśnie kafelki (ścienne!)
słowa "kachelki" nie ma w naszym języku, jest za to krachelka, ale to coś
zupełnie innego

ps. szklane kafle to lukswery

[annamarta8]

- to w takim razie co jest "krachelka"?
Ja pamietam z dziecinstwa, ze zdun budowal nam piec z "kachli" Ha!Ha!
:)

zdun był przyjezdny, to proste...

[peteen]

i gdzieżeś ty, niebożątko, piec w Krakowie budowała?

ps. krachla (krachelka) butelka zamykana na porcelanowy korek umieszczony na
wygiętych drucikach

[annamarta8]

- i lemoniada (orEnzada) w takiej butelce "krachelce" smakowala ! Oj, jak
smakowala...
Pewnie niektorzy wspomna raczej piwo! Ha!Ha!:)

[Gość: l]

Ja pamiętam orenżadę... :)) mmm ::)))

[peteen]

jacha!
:c)

ps. z innej beczki: nic nie przebije serovitu, zwanego końskim moczem...

[Gość: l]

Owszem. Nie były to jednak płytki ścinne, lez kafle służące właśnie do budowy
pieca. Takich kafli nikt flizami nie nazywa.

[Gość: l]

Oczywiście, że nie. Szklane kwadraty to luksfery. Wyraz "flizy" oznacza tylko i
wyłącznie kafelki ceramiczne. Poczytaj sobie choćby reklamy na tablicach albo w
prasie. Jak też szyldy na sklepach z ceramiką budowlaną.

[peteen]

i teraz mamy zagwozdkę: luksFery, czy luksWery?
;c)

[Gość: l]

Bez wątpienia luksfery.

[peteen]

skarz mnie bóg - lukswery...

[Gość: l]

se zajrzyj do słownika ortograficznego.

[peteen]

se popatrzyłem do fachowych wypowiedzi (no i handlowałem tym w hipermarkecie)...

Flizy to typowo krakowskie!!!

[Gość: dysten]

Jakaś firma - nazwy nie pomnę - kilka lat temu chciała wejść na rynek
warszawski. Rozreklamowała się na blibordach, że sprzedaje flizy. I nic - bo
tam znają kafelki albo płytki !!!

[374.4w]

a lufcik?

[Gość: l]

Ani kafelki, ani płytki. W Warszawie to sie nazywa GLAZURA, zaś fliziarza
nazywają GLAZURNIK

bawołek kuca

[Gość: dziunek]

Za przeproszeniem pań: "bawołek kuca" to typowo krakowska gra półsłówek, gdzieindziej jej
nie rozszyfrują.
Słyszałem też porzekadło:
"Takie buceeee to jo mom na duceee"
duca, ducka=koszyk
buc- wiadomo (jeszcze raz przepraszam panie)
bajgiel=obwarzanek
krahla=orenżada=oranżada
grać na beku=grac na obronie (w pilke nozna)
tercjan=woźny w szkole
klandziara=plantowy=stróż na Plantach (od dawna już nie występuje)
trzy na siódmą=za kwadrans siodma=za pietnascie siodma
kwadrans na siodmą=pietnaście po szóstej
pół funta szmalcu=nie trzeba było wiedzieć ile to jest, mówiło się i pani w sklepie dawała
smalcu tyle ile trzeba
agary z Bernardyńskiej=heśki z Bernardynskiej=nieszczegolnie ugrzecznieni młodzi mieszkańcy
ul. Bernardynskiej
tretuar=chodnik
fiakier=to co dziś z warszawska wszyscy nazywają dorożką (chyba po Gałczynskim)
majzel=narzedzie do wybijania dziur w ścianie
kajzerka=bulka w ksztalcie wiatraczkowatym
bidulec=dom starców
siedzieć w pierdlu=siedzieć w kiciu=siedzieć na Monte=w więzieniu
sztreka=droga przy torach kolejowych
dupcyć,dupcować, dupcyngier (damy przepraszam)=wiadomo co czynić, człowiek oddajacy sie
temu właśnie hobby
galar=wielka, plaskodenna łódź towarowa
jest, ale chyba pyta z bułą=coś jakby hamburger lub kebab z kutasem jako nadziewką
(przenośnia, oznacza, że czegoś niema)
kapa=pi..=damskie przyrodzenie o raczej sporym gabarycie i nie pierwszej świeżości
ru..=kopulować, wyru..=do cna wykopulować
Kaźmirz=Kazimierz, dzielnica w Krakowie
"Tu sie sprzedajeee, tu sie kupujeee odeńdź gó..orzu bo cie oplujeee"-uwaga zwrocona
młodocianemu klientowi przez wlaściciela stoiska z żłówiami na Emausie.
"Złówie piaskowe, żłówie błotne odeńdź gó..orzu bo cie kopne"

[annamarta8]

sztreka=droga przy torach kolejowych>
- to wydaje mi sie byly tory kolejowe, a nie droga kolo torow. I wymawiane bylo
bardziej jak "streka" (nie mam polskich liter, ale teraz to chce wyrazic si).
Np. "dzewo roslo kole streki". Dzieki za przypomnienie bo to stare. A mile.:)

[antulek]

Najbardziej krakowskie są flizy i zawołanie "ty bucu"
Jest też:
fajerka-doniczka
piszingier-andrut
cwibak-keks
szabaśnik-piekarnik
szafel-plastikowa miska

[niacin]

nakastlik (raczej nie nachtkastlik)
hebel - strug
druszlak (czasem durszlag) - sitko
szlauch - waz

Luksfery kontra lukswery

[niacin]

Za Internetowym Slownikiem Wyrazow Obcych Kopalinskiego:

luksfer archit. kwadralit, kwadratowy pryzmat szklany, kształtka szklana
ścienna a. sufitowa, używana jako element o sporej przepuszczalności światła,
wypełniający konstrukcję (l. okrągły - rotalit).
Etym. - zob. luks; łac. fer(re), zob. ferować.

[annamarta8]

- a kto pamieta "kieta", czyli lancuch do roweru!?
"pidlo" - teraz nazywane mnichem (urzadzenie do przepuszczania i reg. wody
"krzypopa" - row
:):):)

to nie są krakowianizmy...

[peteen]

keta (kieta) - ewidentnie śląskie
pidlo? krzypopa? - pierwsze słyszę (a sporo słyszałem, słowo)...
południowo brzmi - czeskie lubo słowackie, spotykane w okolicy Krosna i Jasła,
może być?

[patent5]

Krzypopa, to zniekształcona przykopa (przekop).
A szklane płytki okładzinowe, to marblit.

[Gość: M]

hebel - strug
druszlak (czasem durszlag) - sitko
szlauch - waz

Te wyrazenia sa powszechnie uzywane rowniez w Poznaniu. Na Slasku pewnie tez,
zwyczajne zapozyczenia a niemieckiego, tak samo jak laubzega czy waserwaga.

[Gość: peonia]

jaki szlauch ,szlauf!!!

[niacin]

mea culpa i pomylka, oczywiscie, ze szlauf!

[annamarta8]

Oczywiscie, ze "szlauf" !!! Dobrze, ze sie poprawiles(las) niacin. :):):)

[Gość: peonia]

piszinger a andrut te dwie różne rzeczy ;).

[annamarta8]

- ja pamietam, ze kupowalo sie andruty (nigdy wafle!), aby zrobic piszinger. :)
Ludzie maja tez "klopot" z np. jedzeniem "kisielu", czy "kislu"? Dajcie swoje
opinie. U nas w domu przyjeta byla ta 1. forma. :)

[longwehicle]

jak sie robi tor ro używa się andrutów,a jak podaje sie lody to na waflu-obecnie
mówią do rożka;kubka.

[Gość: surym]

to o czym piszecie to nie gwara tylko miejski jezyk mieszany, gwara wystepuje w
regie wiejskim.

[Gość: Hiob]

Ech, wzruszyłem się. Niedawno uświadomiłem sobie, jedząc bagle (wym: :bejgl),
bardzo popularną bułeczkę śniadaniową w Stanach, że te okrągłe bułeczki z
dziurką w środku, pieczone z gotowanego ciasta są spokrewnione z naszymi
bajglami. Pewnie przez naszych braci z ulicy Szerokiej. Mieszkam już większość
życia za Wielką Kałużą, ale nie da się Krakowa wyrwać z serca. Żeby tylko fiakry
wróciły, bo przez Gałczyńskiego te rosyjskie „dorożki” całkiem nam wrosły w
krakowską rzeczywistość.

PS. Mazan z Czumą napisał chyba kiedyś słownik, czy encyklopedię wyrażeń z
Centusiowa. Pozdrawiam i dziękuję. Hiob, www.hiob.us, dziś w Oklahomie.

[Gość: bajok-fliziarz]

glupot tu sie naczytalem. ludzie z roznych stron przyjechali, swoje gwary
przywlekli i teraz im sie wydaje, ze to krakowskie.

[Gość: Hiob]

Czyli, podsumowując, ja po wykąpaniu się w łazience wyłożonej flizami, ubieram
buty i kurtkę, idę na pole, żeby pójść na nogach, bo auto w warsztacie, załatwić
parę spraw. Ubiorę też krawatkę i wezmę parasolkę. Po drodze kupie se bajgla,
popatrzę na fiakry i zjem sznycla w barze. W drodze powrotnej kupię wekę i
wypiję krachlę prosto z flaszki. Odbiorę też ubranie od krawca i kupię cwibak,
placek z borówkami, serowiec i andruty na piszingera dla mamy. Kupię też jarzynę
na kleparzu podleję szlaufem grządki. W domu ubiorę pantofle, i powieszę bańki
na choince. Odbiorę też od sąsiada hebel i druszlak. Pooglądam też stare
zdjęcia, jak w chałacie chodziłem do szkoły i robiłem figle tercjanowi. Później
sprawdzę, czy szabaśnik jest wyłączony, bo piekłem kajzerki, usmażę chrust, dam
cumla dziecku, zgaszę lampkę stojącą na nakastliku, odsunę kapę z łóżka i pójdę
spać, żeby po ciemku nie wpaść na jakieś szpeje. Oglądnę tylko jeszcze jakiś film.

Tymczasem ktoś, na drugim końcu Polski po kąpieli w łazience wyłożonej glazurą,
założy buty i kurtkę, wyjdzie na dwór, żeby pójść piechotą, bo samochód w
warsztacie, załatwić parę spraw. Założy też krawat i weźmie parasol. Po drodze
kupi sobie obwarzanka, popatrzy na dorożki i zje kotleta mielonego w barze. W
drodze powrotnej kupi bułkę paryską i wypije oranżadę prosto z butelki. Odbierze
też garnitur od krawca i kupi keks, ciasto z jagodami, sernik i wafle na torcik
czekoladowy dla mamy. Kupi też włoszczyznę na targu i podleje wężem grządki. W
domu założy papucie i powiesi bombki na choince. Odbierze też od sąsiada strug i
cedzak. Poogląda też stare zdjęcia, jak w fartuchu chodził do szkoły i robił
figle woźnemu. Później sprawdzi, czy piekarnik jest wyłączony, bo piekł bułki,
usmaży faworki i i da smoczka dziecku, zgasi lampkę stojącą na nocnym stoliku,
odsunie narzutę na łóżko i pójdzie spać, żeby po zmroku nie wpaść na jakieś
rzeczy. Obejrzy jeszcze tylko jakiś film.

Pozdrawiam i zapraszam na www.hiob.us, skąd skopiowalem powyższy tekst. ;)

[Gość: brecha]

idz ze no sie wysikaj, zrob ze, a no widzisz...

[chris1970]

Często w sklepach jestem napastowany przez obsługę zwrotem "czy coś pomóż?"
zamiast "czy w czymś pomóc?". Na początku tego czy "czy coś" nie wychwytywałem,
a to "pomóź" traktowałem jako dość bezpośrednią odezwę do mnie o pomoc. :)

[Gość: RED_FORD]

No i chyba tylko w Krakowie mówi się "leje żabami" - na ulewny deszcz
Mówiło sie "po ptokach" - że juz nie ma o czym mówić i sprawa jest nie do
odkręcenia
Idze ty "pierdoło" albo "ciołku" lub "klarnecie" lub też "palancie"- na kogoś
nierozgarniętego
"Spadaj na szamot" - żeby sie ktoś odczepił od towarzystwa
"Ciągnij sie" (ciąg się) - jak wyżej
itp, itd...