Adwent

[madohora]

[madohora]

.

[madohora]

[madohora]

Adwent (łac. adventus – przyjście) – w Kościołach chrześcijańskich okres trwający od I nieszporów czwartej z kolei poprzedzającej Święto Bożego Narodzenia niedzieli do zmierzchu 24 grudnia, okres przypominający oczekiwanie na powtórne przyjście Jezusa Chrystusa. Jednocześnie jest to czas poprzedzający pamiątkę pierwszego przyjścia – wcielenia, znanego pod nazwą narodzin Chrystusa. Początek tego okresu przypada pomiędzy 27 listopada a 3 grudnia.

[madohora]

Na adwent składają się cztery niedziele adwentowe, w pierwszą z nich rozpoczyna się w Kościołach chrześcijańskich rok liturgiczny. Adwent to czas, w którym ewangelicy i katolicy mają uświadomić sobie, że oczekują na powtórne przyjście Jezusa Chrystusa. W okresie adwentu dominuje w liturgii kolor fioletowy. Kolorem tym w Kościołach ewangelickich nakrywa się ołtarz. W Kościele katolickim kapłan zakłada do mszy świętej ornat w kolorze fioletowym, symbolizującym czas pokuty i przygotowania się do jednego z najważniejszych świąt, czasu pojednania z Bogiem i ludźmi, a w III niedzielę może zastąpić go kolorem różowym. W niektórych Kościołach anglikańskich i starokatolickich, m.in. w Reformowanym Kościele Katolickim w Polsce używa się niebieskiego koloru liturgicznego (ang. advent blue)

[madohora]

W Kościołach ewangelickich odprawiane są w tym czasie nabożeństwa adwentowe.

[madohora]

Tradycją w Kościołach katolickich są odprawiane w tym okresie o świcie msze, zwane roratami. Są to msze ku czci Maryi Panny, na pamiątkę tego, że przyjęła nowinę od archanioła Gabriela, zwiastującego, iż zostanie Matką Syna Bożego. Adwent, z punktu widzenia liturgii Kościoła katolickiego, można podzielić na dwa okresy:

[madohora]

od początku adwentu do 16 grudnia (czas szczególnego oczekiwania na powtórne przyjście Jezusa Chrystusa na końcu czasów);

[madohora]

od 17 grudnia do 24 grudnia (czas bezpośredniego przygotowania do uroczystości Narodzenia Pańskiego).

[madohora]

W liturgii Kościoła katolickiego pierwsze czytania pochodzą z Księgi proroka Izajasza i obrazują wyczekiwanie na przyjście obiecanego Zbawiciela.

[madohora]

Początki adwentu należy łączyć z początkiem obchodzenia przez chrześcijan świąt Bożego Narodzenia około II połowy IV wieku. Pierwsze ślady odkrywamy w liturgii hiszpańskiej i galicyjskiej.

[madohora]

Synod w Saragossie, który odbył się w 380 roku, polecał wiernym codzienną, gorliwą obecność w kościele, nie omijając ani jednego dnia w okresie między 17 grudnia a 6 stycznia. Adwent miał tu charakter pokutny i ascetyczny.

[madohora]

Według niektórych badaczy adwent zaczęto obchodzić w V wieku, kiedy biskup Perpetuus z Tours zdecydował, że począwszy od wspomnienia świętego Marcina (11 listopada) do świąt Bożego Narodzenia należy utrzymywać post trzy razy w tygodniu. Nie jest pewne, czy decyzja ta nie przekroczyła granic Diecezji Galijskiej do VI w.

[madohora]

W Rzymie ten okres zaczął być obchodzony dopiero pod koniec VI wieku. Adwent miał tu formę radosnego oczekiwania na przyjście Pana, brak postów i innych praktyk pokutnych. Papież Grzegorz Wielki ujednolicił zalecenia liturgiczne dotyczące adwentu. Od tego czasu adwent trwa cztery tygodnie i staje się szczególnym okresem oczekiwania na święta Bożego Narodzenia. Z czasem przybiera również charakter eschatologiczny i staje się czasem oczekiwania na przyjście Chrystusa na końcu czasów. Połączenie tradycji galijskich i rzymskich zaowocowało współczesną oprawą liturgiczną adwentu. Rzymska liturgia została uzupełniona o ascetyczny wydźwięk (fioletowe szaty, bez Gloria i Te Deum).

[madohora]

wieniec adwentowy – wieniec adwentowy, w formie okręgu, składa się z gałązek choinki, na których umieszcza się 4 świece, symbolizujące 4 niedziele adwentu. Co niedzielę zapala się kolejną świecę. I świeca jest świecą pokoju, II wiary, III miłości, IV nadziei. Elementy wieńca symbolizują wspólnotę oczekującą w nadziei i radości na przyjście Pana. Znaczenie poszczególnych elementów jest następujące: zielone gałązki – życie, nadzieja; świece – światło, nadchodzącą Światłość; forma wieńca: krąg – powracający cykl życia.

[madohora]

kalendarz adwentowy – specjalny kalendarz służący do odliczania dni od pierwszego dnia adwentu lub 1 grudnia do Wigilii Bożego Narodzenia. Pomysł pochodzi z XIX wieku od niemieckich luteran. Zwyczaj ten znany jest i pielęgnowany w wielu krajach na całym świecie w rodzinach chrześcijańskich.

[madohora]

lampion adwentowy – jest to rodzaj lampki, wykonanej w kształcie czworoboku zamkniętego, którego ścianki przypominają gotyckie witraże z symbolami chrześcijańskimi lub scenami biblijnymi. Wewnątrz lampionu umieszcza się świece lub małą żarówkę na baterię. Lampionami oświetla się pierwszą część mszy świętej roratnej, podczas której w kościele pogaszone są światła i panuje symboliczna ciemność. Lampion jest symbolem przypowieści Jezusa o roztropnych pannach, które z płonącymi lampami oczekiwały na przyjście Oblubieńca. (Mt 25, 1-13).

[madohora]

Zwyczajami popularnymi przede wszystkim wśród katolików są ponadto:

wędrująca figura Matki Bożej – zwyczaj ten praktykowany jest w wielu polskich parafiach. Polega na przyjmowaniu figury Matki Bożej z kościoła po roratach przez to dziecko, którego serduszko, z zapisanymi dobrymi uczynkami wykonanymi dnia poprzedniego, zostało wylosowane przez księdza odprawiającego roraty. Najczęściej figurkę Matki Bożej przyjmuje się na jeden dzień. W tym dniu cała rodzina stara się celebrować tzw. „rodzinną liturgię”, śpiewając pieśni adwentowe i maryjne, czytając i rozważając Pismo Święte oraz odmawiając Różaniec i inne modlitwy. Rodzina jakby zaprasza Maryję do swego domu

[madohora]

świeca roratna (roratka) – jest symbolem Najświętszej Marii Panny, która niesie ludziom Chrystusa – Światłość prawdziwą. W kościołach umieszcza się ją na prezbiterium obok ołtarza lub przy ołtarzu Matki Bożej. Biała lub niebieska kokarda, którą jest przepasana roratka, mówi o niepokalanym poczęciu Najświętszej Marii Panny.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

ADWENTOWY TRYPTYK ZE ŚWIĘTYM FRANCISZKIEM - Gość - 14.12.2023

[madohora]

[madohora]

1. Kalendarz adwentowy dla mężczyzn z kawą
Jednym z pomysłów na kalendarz adwentowy dla chłopaka lub ojca jest zestaw kryjący w środku jednorazowe porcje kawy – w sam raz na rozbudzający poranek lub rozgrzewające popołudnie! Okienka nie zawierają jednak wyłącznie klasycznej czarnej kawy. Warto postawić na nietypowe smaki napoju: czekoladowy, miętowy lub piernikowy. Grudniowe poranki obdarowanego za każdym razem będą smakować i pachnieć inaczej.

[madohora]

5. Kalendarz adwentowy dla fana motoryzacji
Świetnym pomysłem na prezent dla miłośnika szybkiej jazdy jest kalendarz adwentowy podyktowany tematyką motoryzacji. W okienkach mogą znaleźć się miniaturki różnorodnych modeli aut, brelok do kluczy, a także kosmetyki samochodowe i odświeżacze powietrza do auta w zabawnym kształcie. Taki podarunek zachwyci każdego posiadacza czterech kółek.

[madohora]

Dla wielu z nas okres przedświąteczny to czas magii i radosnego oczekiwania. Jeśli chcesz uczynić ten czas jeszcze bardziej wyjątkowym, rozważ stworzenie kalendarza adwentowego dla dzieci, dzięki czemu każdy dzień będzie zupełnie nową przygodą, mimo krótkich dni.

[madohora]

Wtorki – zabawki i gadżety
Wtorki to dzień na małe zabawki i gadżety. Miniaturowe figurki z ulubionymi postaciami, breloczki do plecaka, małe zestawy klocków czy kolorowe gumki do włosów to doskonałe pomysły na urozmaicenie dnia. Te drobne upominki rozweselą dziecko i pozwolą mu cieszyć się z nowości, które można wykorzystać w codziennej zabawie.

[madohora]

Piątki – doświadczenia i aktywności
Piątki są doskonałym dniem na wspólne doświadczenia i aktywności. Kupony na pieczenie ciasteczek, wspólne oglądanie filmu, wyjście na lodowisko czy zabawy w domu to upominki które wzmocnią więzi rodzinne i uczynią piątkowe popołudnia bardziej radosnymi.

[madohora]

I najważniejsze: wykorzystaj atrakcyjny kalendarz adwentowy, który pomieści wszystkie opakowania lub stwórz własny projekt, na przykład w formie pudełek zawieszonych na sznurku, dużego pudełka z otwieranymi okienkami lub w dowolny inny sposób. Ważne, aby pasował do zainteresowań obdarowywanego dziecka.

[madohora]

Adwent to czas, w którym katolicy odliczają do Świąt Bożego Narodzenia. Trwa cztery tygodnie i ma dwa znaczenia. Jakie? Kiedy wypada i jak się do niego przygotować?
Adwent 2024 rozpoczyna się 1 grudnia i potrwa do Wigilii, 24 grudnia. Oznacza to, że będzie trwał on równe 24 dni. To ciekawa sytuacja, gdy liczba rzeczywistych dni adwentu pokrywa się z liczbą dni zawartych w sklepowych kalendarzach adwentowych. A nie zawsze jest to oczywiste, bowiem adwent może liczyć nawet 28 dni, gdy Wigilia wypada w sobotę.

[madohora]

Symbole adwentu pełnią istotną rolę w przygotowaniach do Bożego Narodzenia, pomagając skupić się na duchowym wymiarze tego okresu. Jednym z najważniejszych symboli jest wieniec adwentowy, który składa się z czterech świec symbolizujących cztery tygodnie adwentu. Każda kolejna świeca zapalana co tydzień przypomina o zbliżającym się przyjściu Chrystusa. Wieniec przede wszystkim znajduje się w kościele, ale można wykonać go także w domu i modlić się przy blasku kolejno zapalanych świec. 

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W rycie ambrozjańskim adwent trwa sześć tygodni i kończy się nowenną bożonarodzeniową. Zamiast szat fioletowych używa się szat w specjalnym kolorze morello (bardzo ciemny fiolet), a w ostatnią niedzielę adwentu obchodzone jest święto Macierzyństwa Najświętszej Maryi Panny i używa się koloru białego.

[madohora]

Również w modlitwie po Słowach Ustanowienia podkreślany jest adwent: „Wspominając zbawczą śmierć i mękę naszego Pana Jezusa Chrystusa, Jego Zmartwychwstanie i Wniebowstąpienie oczekujemy na Jego przyjście w chwale.” Teksty tych modlitw podkreślają, że Kościół, szczególnie zaś podczas Dziękczynienia (Eucharystii), z utęsknieniem wypatruje swojego Pana aż przyjdzie w chwale.

[madohora]

W jego wnętrzu umieszcza się świecę.

[madohora]

Świeca jest koloru białego, bądź jasnożółtego. Przewiązuje się ją białą lub niebieską wstążką i dekoruje zielenią (przeważnie mirtem). W kościołach umieszcza się ją obok ołtarza. Natomiast w domu stawia się ją na ołtarzyku domowym i najczęściej umieszcza obok figurki lub obrazu Matki Bożej. Zapala się ją w czasie wieczornic i modlitw porannych.

[madohora]

Kalendarz adwentowy składa się z (najczęściej) 24 ponumerowanych okienek lub drzwiczek, za którymi mieści się symbol związany z narodzinami Jezusa, np. ilustracja lub fragment tekstu z Biblii czy czekoladka kształtem przypominająca okres bożonarodzeniowy, mała zabawka, ozdoba choinkowa lub cukierek. Tradycyjnie za 24. drzwiczkami znajduje się przedstawienie Marii, Józefa i Dzieciątka Jezus[3]. Każdego dnia otwiera się tylko jedne drzwiczki. Rola kalendarza adwentowego polega na przypominaniu o zbliżających się świętach oraz o doniosłości narodzin Jezusa[6], na łączeniu wiary z codziennym życiem. Wygląd kalendarza adwentowego odzwierciedla styl artystyczny charakterystyczny dla okresu, w którym został zaprojektowany.

[madohora]

Pomysł kalendarza adwentowego pochodzi z Niemiec, z kręgów protestanckich[. Wywodzi się od wieńca, w którym zamiast świec umieszczano 24 małe woreczki z drobnymi niespodziankami, oraz starego zwyczaju oznaczania kredą dnia 1 grudnia na drzwiach i kontynuowania dodawania kresek aż do 25, aby wiedzieć, kiedy nadszedł dzień świętowania narodzin Jezusa, w czasach, gdy większość ludzi była niepiśmienna i nie miała dostępu do kalendarzy.

[madohora]

Zanim przyjęła się nazwa kalendarz adwentowy, w użyciu były inne nazwy na określenie tego typu kalendarza. Najpierw funkcjonowało określenie „kalendarz mikołajkowy”, gdyż był wręczany 6 grudnia, a następnie nazwa „kalendarz bożonarodzeniowy”, w którym odliczanie rozpoczynało się 1 grudnia. Niektóre kalendarze zawierały dni do odliczania, odpowiadające dniom, w które w danym roku przypadał adwent i dlatego były nazywane adwentowymi. Ostatnia nazwa ostatecznie przyjęła się.

[madohora]

Nauczyciel ewangelicki i pastor, ks. Johann Hinrich Wichern, prowadzący w Hamburgu szkołę-przytułek dla sierot, chciał stworzyć rodzinną atmosferę. W I niedzielę adwentu w 1839 roku przyszedł mu do głowy pomysł, by wzbogacić wystrój świetlicy. Razem z wychowankami w I niedzielę adwentu zapalił pierwszą świecę adwentową umocowaną na drewnianym kole o średnicy 2 m, by wytworzyć nastrój skłaniający do modlitwy. Następne, mniejsze dwadzieścia cztery świece podopieczni zapalali każdego dnia do Wigilii, gromadząc się na wieczorny śpiew i modlitwę. Początkowo zielenią ozdabiano ściany. Z czasem drewniane koło przystrojono gałęziami jodły. W 1860 roku Wicherna przeniesiono do Berlina. Odchodząc zmniejszył liczbę świec do czterech.

[madohora]

Tradycja szybko przyjęła się w rodzinach ewangelickich na północy Niemiec. W latach 20. XX w. zwyczaj przyjął się wśród katolików. Pojawił się na terenach dzisiejszej Polski w 1925 roku. Najpierw zadomowił się we Wrocławiu. W Danii wieńce adwentowe rozpowszechniły się na początku lat 30. XX w.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

/

[madohora]

...

[madohora]

`

[madohora]

[madohora]

Dziś w Polsce wieniec plecie się na kole drucianym o średnicy 20-40 cm przeważnie z gałązek szlachetnych drzew iglastych, tj.: świerk srebrzysty, jodła pospolita, daglezja zielona, sosna zwyczajna, ale także z liści laurowych, mahoniowych. Następnie umieszcza się cztery świece. Katolicy często dobierają świece w kolorystyce szat liturgicznych każdej niedzieli adwentu, czyli trzy świece fioletowe oraz jedna różowa, bądź koloru czerwonego jako wyrażenie radości oczekiwania na Mesjasza.

[madohora]

W tradycji anglosaskiej jeden wieniec zawiesza się na drzwiach domostwa, natomiast drugi umieszcza się w pomieszczeniu spożywania posiłków.

[madohora]

W Alzacji do wykonania wieńca używa się świerku srebrzystego.

[madohora]

[madohora]

Adwent, z łacińskiego a d v e n t u s , przyjście Pańskie. J e s t to czas, który rozpoczyna rok kościelny, a cztery jego niedziele przypom inają owe 4 000 lat wyczekiwania Mesyasza. Stosownie do tego znaczenia, adwent je s t czasem smutku w skutek tęsknoty za Zbawicielem — je s t czasem pokuty, jako najlepszego przygotow ania do Bożego Narodzenia. Dlatego w niedziele adwentowe kapłan używa przy mszy św.
ornatu koloru fioletowego, dlatego w adwencie wesel ani zabaw publicnych odprawiać nie wolno. Nakazany je s t natom iast post ścisły w środyi piątki adwentowe. Pobożny to i chwalebny zwyczaj, k tó ry się u nas przechowuje, że znaczna część w iernych odbywa w czasie adw entu spowiedź św., a tak najlepiej serca swe p rygotowują na przyjście P an a Jezusa

[madohora]

[madohora]

Święta Katarzyna adwent rozpoczyna.

[madohora]

Adwencie obowiązywało wiele zakazów, np. nie wolno było orać. Mawiano: Kto w Adwencie ziemię pruje, temu siedem lat choruje. Przestrzegano również surowego postu: nie jedzono żadnych produktów pochodzenia zwierzęcego.

[madohora]

WIECZÓR ADWENTOWY Z FILMEM - Gość - 25.11.2022

[madohora]

Pierwsza niedziela adwentu to zarazem pocz tek nowego roku
ko cielnego. Wiele razy słyszeli my, e to wła nie dzisiaj
mamy wspaniał okazj do tego, by przypomnie sobie
o sprawach najwa niejszych i jednocze nie nada odpowiedni
kierunek nie tylko naszemu yciu parafialnemu, ale te
rodzinnemu i osobistemu. Tematem rozpoczynaj cego si
roku ko cielnego s słowa: „Nawracajcie si i wierzcie
w Ewangeli ”. Jakie rodz w nas skojarzenia? Jakim echem
odbijaj si w naszych sercach? Z jednej strony mo emy si
przed nimi broni , twierdz c, e przecie si staramy, chodzi-
my do ko cioła. Niech wi c usłysz to ci, którzy w codzienno-
ci nas gorsz , albo wskutek ró nych intryg s wr cz przyczy-
n naszego cierpienia. Czy jednak my sami nie potrzebujemy
nawrócenia, po to, by bardziej ufa Bogu, bardziej kocha , mie w ser-
cu wi cej pokoju? Z drugiej strony wezwanie do nawrócenia mo e
w nas pomno y poczucie winy. Przecie tyle jest jeszcze do zrobienia.
To i tamto musz naprawi , albo poprawi . Kiedy wreszcie b d mógł
ze spokojem odetchn ?
w. Paweł w 1 Li cie do Koryntian uspokaja nas, pisz c: „nie brakuje
wam adnego daru łaski”. Jeste my pot nie „uzbrojeni” do pi knego
i wi tego ycia. Może wi c nawrócenie, w adwencie i w całym roku
liturgicznym, b dzie oznaczało:
- zobaczyć jak wiele Bóg dla nas zrobił, jak bardzo nas obdarował
- przyj Jego Miło i dary, które przynosi w Jezusie, na nowo Go
pokocha
- odrzuca to, co nie pozwala zobaczy Bo ej miło ci i si ni dzieli

[madohora]

d dzisiaj rozpoczyna się czas adwentu. Cóż
toJest adwent? To słowo łacińskie znaczy przyj-
ście albo przybycie. Adwent jest okresem tęskno-
ty i gorącego pożądania Zbawiciela. W dawnych
wiekach tęskniono za Jego wcieleniem. 4000 lat
praojcowie nasi czekali na Mesjasza, aż wreszcie
przyszedł niepoznany przez wielu. Ten pierwszy
czas adwentu tak długi smutno się przedstawiał.
„Przed wcieleniem bowiem“, pisze biskup Prohasz-
ka, „lód mroził serca, zima panowała na świecie,
dusze ogarniała ciemność. Grzech podnosił czoło
ukoronowane. Człowiek był jakby zagrzebany w
ciemności i chłodzie. Ale śród tej nocy grobowej
zagrzmiał głos proroków i wzbudził lepszą nadzie-
ję:.. Zabłysła zorza i przyszedł Ten, którego du-
sze wyglądały z takiem pożądaniem.“ •
Po Wniebowstąpieniu Pańskiem rozpoczyna się
nowy adwent, nowe oczekiwanie Chrystusa. „Cze-
kamy, żeby przyszedł i ukształtował się w du-
szach naszych, czekamy nadto na drugie przyjście
Jego, które nastąpi pod koniec świata.“ Cztery
niedziele adwentu przedstawiają owe 4000 lat ocze-
kiwania na Mesjasza. Kościół obchodzi adwent od
niepamiętnych czasów, już w wieku IV adwent był
znany. Rozpoczynał się dawniej 14 listopada, teraz
pierwszą niedzielą adwentu jest niedziela najbliższa
uroczystości św. Andrzeja, czyli w końcu listopada,
albo w pierwszych trzech dniach grudnia.
Pięknie pisze o adwencie biskup Prohaszka, zo-
wiąc adwent czasem oczekiwań, przygotowania i
rozpoczynania na nowo.
Adwent to czas oczekiwań Pana, któ-
ry nadchodzi. „Błogosławiony sługa, czekający na
swego Pana.“ Całe życie nasze powinno być świę-
tem czuwaniem. Oblubienice ewangeliczne czu-
wają w nocy. „Mamy przy sobie kaganki, napeł-
nione oliwą, możemy pospieszyć na przyjęcie Je-
j zusa“. A to nocne czuwanie jest wstępem do dnia
uroczystego, w którym się nam Chrystus ukaże
rzeczywiście.
Adwent to czas przygotowania— na
Boże Narodzenie. Dbać nam tedy należy o serce
czyste, o skupienie ducha, o pragnienie życia nad­rzyrodzonego. „Spuśćcie rosę niebiosa z góry“ —
woia Kościół w tym czasie. Garnijmy się do Boga
całą duszą, całem sercem i myślą.
W końcu adwent jest czasem rozpo-
czynania na nowo. Jezus zaprasza nas do
nowego życia. „Noc uchodzi, już świta dzień.“
Zbudźmy się do świętego życia, odżyjmy młodzi I
świeży, podobnie jak na wiosną budzą się stuletnie
nawet drzewa i nowe wypuszczają pąki

[madohora]

[madohora]

Jabłka, orzechy i jądra migdałów…”

„Jabłko każdego dnia trzyma lekarza z daleka” – tak pewnie większość z nas pamięta z dawnych lekcji języka angielskiego, gdyby zapytano nas o powiedzenie o jabłkach. Jabłkowa bomba witaminowa jest dziś publiczna, a nie jej symboliczna wartość, utrwalona w „Jabłkach, orzechach i pestkach migdałów…”. „Bóg daje orzechy, ale ludzie muszą je sami rozłupać”. Orzechy i migdały to symbole życia, które pokazują, że na coś wyjątkowego trzeba pracować tak mocno, jak jądro orzecha, co wymaga rozłupywania orzecha. Wiele osób nawet nie określiłoby jabłka bezpośrednio jako symbolicznego przedmiotu Adwentu i Bożego Narodzenia. A jednak jabłko jest owocem wyjątkowym, domowym owocem Adwentu i Bożego Narodzenia jednocześnie.

[madohora]

Czerwone jabłka i wstążki na choince symbolizują krew, którą noworodek przeleje później, aby odkupić ludzi. Ludzie jasno wyrażali fakt, że żłób i krzyż tworzą całość, że noworodek jest czczony jako Zbawiciel, a nie jako zwykłe niemowlę. W miarę jak zanikała świadomość treści Bożego Narodzenia oraz funkcji i symboliki choinki, przenikały elementy estetyzujące: blichtr (anielski włos), który powoduje problemy środowiskowe, zwłaszcza jeśli jest nieprawidłowo utylizowany, oraz bombki choinkowe wykonane ze szkła, metalu i plastiku , które służą jako... Służyły jako zamiennik dawnych rajskich jabłek. Jeszcze dalej jest sztuczny śnieg, złote łańcuszki itp. Szklane kule choinkowe stały się możliwe, gdy w 1870 roku Justusowi von Liebigowi w Morgenstern koło Gablonz udało się posrebrzić wnętrze szklanych korpusów.