Koszęcin

[madohora]

Około połowy XIV wieku na terenie wioski znajdowała się kuźnica. Dokładne ustalenie daty jej powstania jest obecnie niemożliwe do ustalenia, gdyż najazdy husytów z lat 1431-1433 dokonały zupełnego spustoszenia osady. Datowania radiowęglowe, przeprowadzone dla węgli drzewnych pobranych z odnalezionych w okolicy pozostałości mielerzy, określiły pochodzenie najstarszych z nich na przełom XIV i XV w., a nawet na wiek XII. Z czasem urządzenia kuźnicze odbudowano. Z tekstu Officina ferraria, abo huta i warstat z kuźniami szlachetnego dzieła żelaznego autorstwa Walentego Roździeńskiego z 1612 r. dowiadujemy się, że od 1511 r. kuźnik posiadał własny staw hutniczy, a od 1489 r. obok kuźnicy funkcjonowała karczma. Rudę żelaza, dowożoną z okolicznych miejscowości, m.in. z Tarnowskich Gór, przetapiano w prostych dymarkach. W roku 1768 zastąpił je wielki piec, wysoki na 10 metrów, który w 1824 r. wyprodukował 17 tysięcy cetnarów surówki żelaznej. Surówkę przerabiano w kuźnicy wyposażonej w dwa młoty parowe. Huta zaprzestała produkcji w 1884 r., a pozostałości pieca zostały zburzone w roku 1955. W 1894 r. infrastrukturę dawnej huty zaadaptowano na prażalnię wapna i młyn kostny, w których produkowano nawozy wapniowo-fosforowe.

[madohora]

Liczba mieszkańców w XVIII wieku wynosiła ok. 600.
Od końca XVIII w. wieś posiadała własną pieczęć gminną, na której przedstawiono nawiązujący do zajęć ludności młot w prawo w słup z obuchem (żelazkiem) w prawo. Po 1922 r. używano pieczęci napisowej
W okresie międzywojennym w miejscowości stacjonowała placówka Straży Granicznej I linii „Brusiek”
Z Bruśka wywodzą się przodkowie Walentego Roździeńskiego.

[madohora]

Kościół św. Jana Chrzciciela – drewniany rzymskokatolicki kościół filialny parafii Matki Boskiej Fatimskiej w Kaletach znajdujący się w miejscowości Brusiek w powiecie lublinieckim województwa śląskiego.

[madohora]

[madohora]

DREWNIANY KOŚCIÓŁ W BRUŚKU

[madohora]

Brusiek wspominany jest od XIV w., gdy wybudowano tu pierwszą hutę. Powiększająca się osada stała się z biegiem czasu ludną wsią. Na skraju miejscowości stoi drewniany kościół pw. św. Jana Chrzciciela. Budowla pochodzi z 1593 r., kiedy to wzniesiona została na miejscu swej poprzedniczki. Nie wiadomo dokładnie, kiedy wybudowano tu pierwszy kościół, choć miało to miejsce zapewne w XV w. Obiekt ten prawdopodobnie padł ofiarą pożaru.

[madohora]

Orientowany kościół pw. św. Jana Chrzciciela posiada konstrukcję zrębową. Wieża, o konstrukcji słupowej, znajduje się w zachodniej części świątyni. Nawa na planie zbliżonym do kwadratu, posiadająca przedsionek, łączy się z krótkim prezbiterium, zamkniętym ścianą prostą. Przy nim znajduje się mała zakrystia. Niewielki chór muzyczny z organami wsparty jest na dwóch drewnianych słupach. Dwuspadowe dachy pokryte są gontem. Nad nawą wznosi się sygnaturka z baniastą kopułką. Wieża nakryta jest dachem namiotowym.

[madohora]

[madohora]

Wieś Brusiek, położona na trasie Koszęcin – Tworóg, znana jest co najmniej od XIV wieku, kiedy to ówcześni właściciele tej miejscowości wybudowali tu pierwszą hutę. Nie wiadomo, czy kuźnik Brusiek zapożyczył miejscowości swego nazwiska, czy też sprawa przedstawiała się odwrotnie. Pewne jednak jest, że pierwszymi kuźnikami uchodzącymi za najlepszych w swym fachu byli Bruśkowie.

[madohora]

Brusiek od XIV wieku stale się powiększał i pod koniec XVIII stulecia zamieszkiwało tą leśną osadę 600 stałych mieszkańców, głównie z kuźniczym rodowodem. Również do pustej dzisiaj szkoły uczęszczało w przeszłości wiele dzieci. Statystyka sadowskiej parafii zanotowała, że w roku 1848 do szkoły w Bruśku uczęszczało 164 dzieci, zaś w roku 1857 – 101 uczniów.
Historia Bruśka jest ciekawa nie tylko dla znawców “dzieła żelaznego”, ale również ze względu na znajdujące się tutaj zabytki. Szczególnie piękny jest drewaniny kościół z połowy XVII wieku p.w. św. Jana Chrzciciela.
Bruśkowski drewniany kościółek pamiętający dawne świetne czas kuźniczego trudu stoi na skraju wioski. Do dzisiaj nie wiadomo kiedy wybudowano pierwszą świątynie w tej miejscowości – prawdopodobnie było to w XV wieku w miejscu dzisiejszego kościółka. Nie wiemy także, co się stało z pierwotnym kościołem, czy pochłonął go pożar, czy zniszczyła burza, czy też po prostu “zestarzał się” i trzeba go było zastąpić nowym.
Dzisiejszy kościółek został zbudowany w połowie XVII wieku na pewno przed 1670 rokiem. Sadowskie księgi pogrzebowe zanotowały, że w latach 1675 – 1758 pochowano w części prezbiterialnej około 10 osób zasłużonych dla tego kościoła. Również pod wieżą znajduje się grób byłego dozorcy huty Liszczyka, który zabił się spadając z wieży kościelnej.

[madohora]

Bruśkowski kościółek zbudowany jest z drewna, konstrukcji zrębowej, orientowany. Wieża słupowa, szalowana deskami znajduje się w zachodniej części kościoła. Prezbiteriu krótkie, zamknięte ścianą prostą, graniczy od strony północnej z małą prostokątną zakrystią. Nawa na planie zbliżonym do kwadratu, przy niej prostokątny przedsionek konstrukcji słupowej. Mały chór muzyczny, z niewielkimi organami, wsparty na dwóch drewnianych słupach. Wszystkie okna półkuliste, odrzwia od północy do przedsionka i nawy zamknięte łukiem półkulistym z mieczowaniami. Dachy siodłowe pobite gontami, podobnie ściany nawy, prezbiterium i zakrystii.

[madohora]

Protokoły kanoniczne wrocławskiej Kurii Biskupiej wspominają bruśkowski kościółek jako filię ogromnej sadowskiej parafii.
W 1679 roku napisano “… w pobliżu huty znajduje się drewniana kaplica p.w. św. Jana Chrzciciela, w której sadowski proboszcz raz w roku odprawia nabożeństwo. Miejscowość o parę dużych mil oddalona od kościoła parafialnego, zaś droga prowadzi przez gęste lasy i zarośla. Nauczyciel Szymon Czubek służy pilnie już sześć lat. Za swe posługi otrzymuje rocznie od kościoła parafialnego 3, zaś od kościoła filialnego 1,5 talara. Oprócz tego posiada ogródek, który uprawia…”
Protokół z roku 1868 sporządzony na skutek przekazania bruśkowskiego kościółka do nowoutworzonej parafii przy kościele zamkowym w Koszęcinie mówi o majątku bruśkowskie drewnianej świątyni.
W kasie znajdowało się wówczas: 126 talarów, 9 groszy srebrnych i 11 fenigów. Uposażenie organisty – nauczyciela Steichera – wynosiło rocznie – 22 grosze srebrne i dodatkowo za funkcję kościelnego 1 talar i 10 groszy.

[madohora]

Budowniczymi i fundatorami burśkowskich kościółków byli właściciele kuźnic, choćby wymienić Andrzeja Kochcickiego panującego w Koszęcinie w XVII wieku, rodzinę Sobków i 3 pokolenia rodziny Hohenlohe – Ingelifngen.
Właściciele kuźnic i dóbr koszęcińskich byli zawsze patronami kościoła, na których ciążył obowiązek utrzymania w należytym porządku obiektów sakralnych, jak również służby kościelnej.

[madohora]

[madohora]

Od XV w. na jej terenie znajdowała się kuźnica Plaplińska, a na początku XIX wieku młyn wodny. Drutarnia przyłączona została do Kalet 1 września 1933

[madohora]

W 1892 r. gmina zakupiła pół hektara gruntu w Drutarni, na którym w czerwcu 1894 r. rozpoczęto budowę szkoły. W dniu 1 października tego samego roku budowa została ukończona, a otwarcie szkoły nastąpiło 1 maja 1895 r. Szkoła została rozbudowana w 1910 roku, a w 1936 r. wprowadzono w niej elektryczne oświetlenie. W 1965 r. powstał drugi budynek szkolny. Na terenie budynku szkolnego w 2004 r. powstał ośrodek wczasowy, a w 2009 r. utworzono tor speedrowerowy.

[madohora]

PARAFIA MATKI BOSKIEJ FATIMSKIEJ W DRUTARNI

[madohora]

Historia powstawania kościoła pw. Matki Boskiej Fatimskiej w Drutarni
1980 – Pismo ks. Prob. Stanisława Chwili do biskupa katowickiego o potrzebie wybudowania kościoła w Drutarni.
1982 – Wojewoda Częstochowski informuje ks. Bp. H. Bednorza o możliwości budowy kościoła, probostwa i domu katechetycznego w Drutarni.
18.03.1984 – Ks. Bp. Herbert Bednorz poświęcił teren pod budowę kościoła.
19.07.1984 – Pozwolenie na rozpoczęcie budowy.
27.08 1984 – Rozpoczęcie budowy.
03.11.1984 – Poświęcenie kamienia węgielnego po wybudowaniu murów zakończonych betonowym pierścieniem. Pierwsza Msza św. na miejscu budowy sprawowana przez ks. Dziekana Bernarda Fabiana.
03.08.1985 – Betonowanie chóru w kościele.
31.08.1985 – Przygotowanie wiązarów dachowych.
03 – 04.10.1985 – Montaż więźby dachowej.
10.10. 1985 – Przybijanie krokwi i podłoża z desek.
21.10.1985 – Pokrywanie dachu blachą cynkową.
15.06.1986 – Zakładanie instalacji elektrycznej.
10.09.1986 – Zakładanie boazeri w kościele.
Październik 1986 – Zabudowanie okien, zakładanie posadzki w kościele.
11.05. 1987 – Tynkowanie wnętrza.
02.09.1987 – Zakładanie instalacji wodno – kanalizacyjnej.
13.10.1987 – Poświęcenie Kościoła przez ks. Bp. Janusza Zimnioka.

[madohora]

URZĄD GMINY KOSZĘCIN

[madohora]

W tej chwili dojazd do Koszęcina jest nieco utrudniony. Z powodu zamknięcia estakady w Chorzowie musimy dojechać do Chorzowa Batorego a stamtąd mamy pociąg do Koszęcina.

[madohora]

Dworzec w Koszęcinie

[madohora]

Wychodząc z dworca możemy wybrać dwie drogi. Możemy skręcić w prawo i dojść do ciekawej wieży ciśnień

[madohora]

Idąc dalej w lewo dojrziemy do Kościoła Świętej Trójcy. Ja tym razem wybrałam prostą drogę podążając Alejką ks. Antoniego Ryguły. Droga prowadzi w cieniu kasztanowców.

[madohora]

Alejka

[madohora]

Kierując się w stronę centrum Koszęcina natrafiamy na drewnianą rzeźbę Walentego Rożdzieńskiego.
Także Dom Kultury w Koszęcinie nosi jego imię, zaś w 2012 r. zasadzony został przy pomniku Walentego Roździeńskiego klon pamięci. Kuźnik wita także osoby przyjeżdżające do Koszęcina (rzeźba powstała z inicjatywy pana Czesława Tyrola, a wykonał ją rzeźbiarz Ryszard Wysocki).

[madohora]

POMNIK WALENTEGO ROŹDZIENSKIEGO

[madohora]

POMNIK WALENTEGO ROŻDZIEŃSKIEGO - www.odtur.pl