OPOLE

[madohora]

W 1893 roku pałac został kupiony przez ród książąt pszczyńskich, Hochbergów i praktycznie natychmiast Conrad Eduard von Hochberg przystąpił do jego radykalnej przebudowy. W latach 1894–1897 wykonano ją w konwencji neorenesansowej. Z wcześniejszej budowli pozostawiono jedno skrzydło i wieżę wjazdową. Do bryły pałacu dodano pawilon z okrągłą basztą w narożniku skierowanym ku południu, pięcioboczny ryzalit i dorycki portyk dźwigający taras w skrzydle północno-wschodnim. Do podwyższonego skrzydła północno-zachodniego dobudowano część mieszkalną z kolistą klatką schodową. Z tego czasu datują się obszerne zabudowania folwarczne na południe od pałacu.

[madohora]

W 1920 r. Anna von Hochberg wyszła za mąż za dziedzica sąsiednich Ciepielowic, Hermanna zu Solms-Baruth, ostatniego właściciela dąbrowskiej rezydencji. Po dojściu nazistów do władzy, pałac został przejęty przez państwo, a właściciele eksmitowani. Przed wybuchem II wojny NSDAP urządziła w budynku szkołę dla nauczycielek, następnie był w nim punkt reperacji mundurów armii niemieckiej.

[madohora]

Pałac to budynek dwukondygnacyjny, murowany z cegły, tynkowany, czteroskrzydłowy z prostokątnym dziedzińcem z krużgankami. Nakryty dachem dwuspadowym z lukarnami, facjatami i szczytami. Częściowo podpiwniczony (sklepienia kolebkowe). Fasada główna jedenastoosiowa, z niesymetrycznie usytuowaną wieżą bramną. Wieża pięciokondygnacyjna, zwężająca się uskokowo, najwyższa część ośmioboczna z baniastym hełmem z latarnią. Sień przejazdowa sklepiona krzyżowo. Kolejna sień w sześcioosiowej elewacji południowo-wschodniej, sklepiona kolebkowo z lunetami. Tam też portal z I połowy XVII wieku oraz drewniana loggią. Skrzydła północno-wschodnie i północno-zachodnie siedmioosiowe. Na ścianach dziedzińca widoczne pozostałości sgraffitowej dekoracji (motywy roślinne) z I połowy XVII wieku. W narożniku zachodnim dziedzińca wieloboczna wieżyczka, pierwotnie klatka schodowa, w narożniku północno-wschodnim drewniana loggia[5]. We wnętrzach z niewielkimi zmianami zachowany dawny układ pomieszczeń. W części wschodniej budynku sala o sklepieniu krzyżowym wspartym na centralnym filarze. W skrzydle północno- wschodnim dawna kaplica, w skrzydle północno-zachodnim trzybiegowa klatka schodowa z podestami. Część kolebkowych i krzyżowych sklepień w pomieszczeniach z późnorenesansową dekoracją stiukową (imitacje żebrowań i dekoracje plafonowe). Kartusz z hrabiowskim herbem Hochbergów znajduje się na kamiennej balustradzie balkonu nad wjazdem w wieży bramnej oraz herb podstawowy Hochbergów nad wejściem od strony parku, przy czworobocznej narożnej wieży (od wschodu).

[madohora]

[madohora]

Dobrzeń Wielki (dodatkowa nazwa w j. niem. Groß Döbern; śl. Wielki Dobrzyń) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Dobrzeń Wielki, której jest siedzibą.
Historycznie leży na Górnym Śląsku.

[madohora]

Badania archeologiczne, prowadzone na obszarze miejscowości przed i po II wojnie światowej datują najstarsze pozostałości zorganizowanego życia ludzkiego na VI i V w. p.n.e., natomiast ślady samego pobytu ludzi na 10 tys. lat

[madohora]

13 marca 1681 r. proboszcz parafii w Dobrzeniu Wielkim, o. Jan Nerlich, norbertanin, otrzymał od wikariusza generalnego z Nysy, jako urzędnika bpa z Wrocławia, inwestyturę na kościół w Dobrzeniu Wielkim i filię w Brynicy. W 1880 we wsi urodził się werbista, Roch Szajca, redaktor polskich czasopism religijnych.

[madohora]

[madohora]

Kościół św. Rocha – drewniana, zabytkowa, rzymskokatolicka świątynia znajdująca się na cmentarzu w północnej części Dobrzenia Wielkiego. Otoczona jest starodrzewiem oraz ceglanym murem. Kościół należy do parafii św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Dobrzeniu Wielkim w dekanacie Siołkowice, diecezji opolskiej. 2 czerwca 1954 roku pod numerem 105/54 kościół został wpisany do rejestru zabytków województwa opolskiego

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Komprachcice (dodatkowa nazwa w j. niem. Comprachtschütz, łac. Villa Gumperti; śl. Kůmprachćicy) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim. Jest siedzibą gminy Komprachcice.
Kościół parafialny z lat 30. XX wieku, wcześniejszy drewniany przeniesiony do sąsiedniej miejscowości Ochodze, zabytkowe nagrobki na cmentarzu przykościelnym i parafialnym.
Dojazd autobusami miejskimi linii nr 8 z Opola oraz pociągiem kursującym na trasie Opole-Nysa.

[madohora]

Dzieje Komprachcic dzieliły losy Górnego Śląska. Zawsze były to wioski podmiejskie Opola, ale w przeciwieństwie do innych tego typu miejscowości nie zostały wchłonięte przez dzisiejszą stolicę województwa.

[madohora]

W 1784 Komprachcice liczyły 6 gospodarzy, 13 zagrodników, 14 chałupników i 162 mieszkańców, istniał tutaj folwark (wieś nadal należała do Prószkowskich)[10]. W XIX wieku, kiedy Opole stało się stolicą rejencji, nastąpił rozwój gospodarczy i demograficzny okolicznych wsi, raz tylko przerwany w 1848 podczas epidemii tyfusu. Powstawały młyny i tartaki, we wsi działały dwie karczmy, od 1887 ruszyły przez Komprachcice pierwsze pociągi z Opola do Nysy.

[madohora]

Na przełomie XIX i XX wieku liczba ludności przekroczyła 1000 osób, a w 1910 w miejscowości zorganizowano ochotniczą straż pożarną. Podczas plebiscytu górnośląskiego w Komprachcicach oddano 619 głosów za Niemcami i 225 za Polską. Wieś pozostała w granicach Rzeszy Niemieckiej.

[madohora]

Zima 1928/1929 została zapamiętana jako jedna z najmroźniejszych w historii – słupek rtęci spadł do ponad -38 stopni Celsjusza. Wiele osób zamarzło lub miało liczne odmrożenia.

[madohora]

Według spisów ludności w 1933 w Komprachcicach mieszkało 1865, a w 1939 – 2175 mieszkańców.

[madohora]

Mimo iż wielu autochtonów zostało po wojnie wysiedlonych lub dobrowolnie wyjechało do Niemiec, do dziś mieszkają tutaj ludzie czujący przynależność do trzech grup narodowościowych – według ostatniego spisu powszechnego w miejscowości żyją Polacy, Niemcy (31,3%) oraz Ślązacy – (7,5%) (dane dla całej gminy).

[madohora]

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisana jest:
mogiła zbiorowa ofiar II wojny światowej, na cmentarzu katolickim, ul. Cmentarna.

[madohora]

Komprachcice są gospodarzem kilku corocznych imprez kulturalnych o charakterze regionalnym i ponadregionalnym, spośród których wymienić można takie wydarzenia jak:
Przegląd Piosenki Religijnej "Dobrze jest śpiewać naszemu Panu" (od 1999 roku)
Wystawa Twórczości Ludowej i Amatorskiej FOLK ART (od 1995 roku)

[madohora]

Prószków (niem. Gemeinde Proskau; daw. gmina Pruszków) – gmina miejsko-wiejska w województwie opolskim, w powiecie opolskim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie opolskim. W 2006 roku w gminie wprowadzono język niemiecki jako język pomocniczy a w 2010 dwujęzyczne nazewnictwo geograficzne dla wszystkich samodzielnych miejscowości (od 2011, kiedy uzgodniono nazwę dla Przysieczy).
Siedziba gminy to Prószków.
Według danych z 30 czerwca 2004[2] gminę zamieszkiwało 9860 osób.
1 stycznia 2017 z gminy odłączono miejscowość Winów, włączając ją do Opola. Ludność gminy zmalała o 713 mieszkańców a powierzchnia o 2,79 km².

[madohora]

W roku 1613 śląski regionalista i historyk Mikołaj Henel z Prudnika wymienił miejscowość w swoim dziele o geografii Śląska pt. Silesiographia podając jej łacińską nazwę: Pruscavia. Polską nazwę miejscowości w formie Prusków oraz niemiecką Proskau w książce „Krótki rys jeografii Szląska dla nauki początkowej” wydanej w Głogówku w 1847 wymienił górnośląski ksiądz i pisarz, Józef Lompa. Nazwy Prusków i Proskau oraz Pruszków podaje także Słownik geograficzny Królestwa Polskiego[.

[madohora]

Gdy ostatni męski potomek rodu, hrabia Leopold Prószkowski, zginął w pojedynku w roku 1769, dobra prószkowskie wraz z zamkiem przeszły na własność hrabiego von Dietrichstein, męża Karoliny Maksymiliany, córki Jana Krzysztofa Prószkowskiego. Dietrichsteinowie sprzedali prószkowski zamek w roku 1783 królowi pruskiemu Fryderykowi II Hohenzollernowi.

[madohora]

Podczas plebiscytu w 1921 roku 1587 osób głosowało za Niemcami, a 151 za Polską

[madohora]

W 1764 r. hrabia Leopold Prószkowski (1725-1769) założył w Prószkowie manufakturę fajansu i uruchomił ją z pomocą pracowników manufaktury naczyń majolikowych w Holíču. W 1769 r. załoga liczyła 49 osób. Po bezpotomnej śmierci Leopolda nad manufakturą zawisła groźba całkowitego wstrzymania produkcji. Sytuacja została zażegnana uregulowaniem spraw spadkowych w styczniu 1770 r., gdy dobra prószkowskie przypadły księciu Karlowi Maximilianowi von Dietrichstein panu na Mikulovie, który dwa miesiące później scedował je na swojego syna hrabiego Johanna Karla von Dietrichstein. W roku 1783 hrabia Johann Karl przeniósł część produkcji do swoich czeskich dóbr tj. do Hranic na Morawach, a następnie w tym samym roku sprzedał dobra prószkowskie wraz z manufakturą fajansu królowi Prus Fryderykowi Wielkiemu. Administratorem nowego nabytku królewskiego został radca Johann Gottlieb Leopold (1738-1816), który w roku 1788 wziął w dzierżawę na własny rachunek domenę prószkowską wraz z manufakturą. W roku 1796 obok produkcji fajansów zwykłych rozpoczęto w Prószkowie wytwarzanie wyrobów z fajansu delikatnego na wzór angielski. Wraz z początkiem XIX w. produkcja fajansu zwykłego w Prószkowie schodzi na dalszy plan, by ostatecznie całkowicie oddać pole fajansowi delikatnemu. Do produkcji w Prószkowie wkroczył styl empire, produkowano przedmioty ozdobne i użytkowe z czerwonej i czarnej glinki z wizerunkami czarnych i czerwonych postaci w stylu antycznego malarstwa wazowego, a także wazy w „stylu etruskim”. Jako dekorację jasnych naczyń z fajansu delikatnego wprowadzono w 1796 r. tak zwaną litogeognozję, czyli technikę zdobienia fajansu delikatnego drukiem przenoszonym na glinkę z płyt miedzianych. W roku 1812 zakończyła się umowa dzierżawy manufaktury z radcą Leopoldem, a w jego miejsce dzierżawę objął kasjer fabryczny Johann Friedrich Dickhut (1762-1823). W roku 1821 manufaktura w Prószkowie w wyniku kupna przeszła na własność rodziny Dickhut, która kontynuowała produkcję do 1850 r. a być może nawet do 1853 r.