Gość: Preslaw
IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl
25.10.04, 15:16
Taki oto tekst zamieszcza dzisiejszy tygodnik "Wprost":"Mapa świata bez wyspy
Utopia nic nie jest warta - mawiał Oskar Wilde. Kiedy cztery lata temu prof.
Marek Budzyński zrealizował swój niemal utopijny projekt Biblioteki
Uniwersytetu Warszawskiego, polska stolica wreszcie pojawiła się na
współczesnej architektonicznej mapie świata. Boom inwestycyjny drugiej połowy
lat 90. oznaczał najczęściej budowę kolejnych biurowców oraz osiedli "z
katalogu", czyli niemal identycznych z setkami wzniesionych w światowych
metropoliach. Autorami tych projektów bywali zresztą często zagraniczni
architekci. I nic by się nie zmieniło, gdyby nie inwestorzy z wyobraźnią -
tacy jak w wypadku biblioteki UW. Na świecie jest prawidłowością, że to
inwestycje publiczne dają architektom największe możliwości, a co za tym
idzie - sławę i prestiż. Wystarczy wspomnieć najgłośniejsze budowle
wzniesione w ostatnich kilkunastu latach, takie jak Muzeum Guggenheima w
Bilbao, kopuła Reichstagu w Berlinie czy londyńska Tate Modern Gallery. Wiele
wskazuje na to, że w najbliższych kilku latach nie będzie spektakularnych
inwestycji. Z tego powodu grozi nam pokoleniowa luka. Oczywiście młodzi będą
konkurować z mistrzami o zlecenia od developerów i część z nich nie zejdzie
poniżej przyzwoitej średniej, ale nie będą raczej mieli okazji przygotowywać
projektów przełomowych.
Mistrzowska trójka
W ostatnim roku ukończono zaledwie trzy znaczące inwestycje, ale za to na
najwyższym poziomie: Centrum Olimpijskie w Warszawie projektu Bogdana
Kulczyńskiego, Stary Browar w Poznaniu (pracownia ADS) oraz rozbudowany gmach
Poznańskiej Grupy Kapitałowej (biuro CDF). Te nieliczne realizacje
potwierdzają znaną od dawna prawidłowość, że gorsza sytuacja na rynku sprzyja
podwyższaniu standardów w architekturze.
Multimedialne Centrum Olimpijskie to tak skomplikowany obiekt, że pracowały
przy nim osobne zespoły zajmujące się wentylacją, systemami audiowizualnymi i
opływem powietrza. Z kolei wieżowiec PGK z oryginalnym uchylonym dachem
uznano za najlepszy wysokościowiec po 1989 r.
Stary Browar (połączenie centrum handlowego z galerią sztuki) jest przykładem
smaku kompozycyjnego i starannego projektowania detali. Pod tym względem jest
uznawany za jeden z najlepszych tego typu obiektów w Europie. Stary Browar
wzbudził też entuzjazm urbanistów, bo po raz pierwszy w Polsce z dobrym
skutkiem obiekt typu shopping mall usytuowano w centrum miasta. Zazwyczaj
takie inwestycje oskarża się o dezintegrację miejskiej przestrzeni.
Mieszkanie z klasą
W latach 90. Polska doczekała się inwestycji, które warto pokazać światu. BUW
i Sąd Najwyższy prof. Marka Budzyńskiego, biurowce Focus i LOT Stefana
Kuryłowicza, budynek Agory spółki JEMS Architekci, siedziba Rodan System
Magdaleny Staniszkis czy bydgoski oddział BRE Banku Andrzeja Bulandy i
Włodzimierza Muchy wyznaczyły polskim architektom najwyższe standardy. Ale
okazały się też szczytem finansowych możliwości inwestorów. Dlatego czołówka
krajowych architektów specjalizuje się dziś w tworzeniu apartamentowców i
osiedli. Najlepszym przykładem jest warszawski Eko-Park uważany za witrynę
współczesnej architektury mieszkaniowej. Nawiązuje on do najlepszych
przedwojennych tradycji, choćby stołecznej Saskiej Kępy (projektowanej przez
awangardystów z grupy Praesens). Zespoły budynków położonych na obrzeżach
Mokotowa projektują m.in. Stefan Kuryłowicz, Magdalena Staniszkis i Marek
Dunikowski z DDJM. Ten ostatni, autor m.in. Mauzoleum-Miejsca Pamięci w
Bełżcu nominowanego do międzynarodowej nagrody im. Ludwiga Mies van der Rohe,
projektuje także krakowski Eko-Park.
Projektowaniem domów mieszkalnych, w tym nagrodzonego apartamentowca przy ul.
Fałata w Warszawie, zajęła się spółka JEMS Architekci, znana m.in. z siedziby
Agory. Z kolei inwestorzy ekskluzywnej Willi Monaco (apartamentowiec z
pralnią, basenem i klubem fitness, stawem z kaczkami i rzeczką) pozyskali
znanych architektów Izabelę Augustyniak i Ryszarda Girtlera. W Krakowie
oddaną właśnie Rezydencję na Piasku zaprojektowano w pracowni Art-Dom.
Michał Zaczyński
Współpraca: Jarosław Knap
Mistrzowie
APA Kuryłowicz (Stefan Kuryłowicz)
Prof. Marek Budzyński
Andrzej Bulanda i Włodzimierz Mucha
JEMS Architekci (Olgierd Jagiełło, Maciej Miłobędzki, Jerzy Szczepanik-
Dzikowski, Marcin Sadowski, Wojciech Zych)
Romuald Loegler
Kandydaci na mistrzów
CDF Architekci (Karol Fiedor
HS 99 (D. Herman, P. Śmierzewski)
Andrzej Chołdzyński
DDJM - biuro architektoniczne (M. Dunikowski, J. Kutnowski, W. Miecznikowski,
P. Uherek, P. Czerwieński)
Ryszard Girtler
Studio ADS (P. Barełkowski, P. Borkowicz)
Piotr Szaroszyk
Bogdan Kulczyński
Wojciech Obtułowicz
Magdalena Staniszkis
Nadzieje
Zbigniew Małków
Medusa Group Architects (P. Łukasik, Ł. Zagała)
Grupa 5 (K. Mycielski, R. Dziedziejko, M. Jasiński, M. Kadłubowski, M.
Leszczyński)
Pełny tekst w najnowszym 44 numerze tygodnika "Wprost". W sprzedaży od
poniedziałku 25 października.".
Zamiszczono też zdjęcia Starego Browaru w Poznaniu, Centrum Królewska w
Warszawie, fragment Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie, Oddziłu BER Banku
w Bydgoszczy i siedziby Agory. W samym tekście mowy o Wrocławiu naszym nie
ma, ale o czym to swiadczy to nie wiem, bo ja kilka rzeczy intersujących w
architekturze bym znalazł. Niemniej wnioskować można, że żadni mistrzowie we
Wrocławiu nie budowali, jedynie Zbigniew Małków z budynkiem Wydziału Prawa
jako nadzieja. Sądząc na podstawie zamiszczonych zdjęć największe wrażenie
robi Stary Browar w Poznaniu i Centrum Królewska w Warszawie. Ciekawą też
tezą opatrzono artykuł: gorsza sytuacja na rynku sprzytja podwyższaniu
standarów w archietkturze.
