26.09.07, 18:48
Witam
Czy zagląda tu ktoś z Łajsk? Jak tam się mieszka?
Obserwuj wątek
      • zybi111 Re: łajski 10.09.08, 17:00
        Wstęp
        Idea powstania Planu Rozwoju Miejscowości Łajski narodziła się równolegle z
        początkiem realizacji przez Samorząd Województwa programu „Odnowa wsi oraz
        zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego”. Inicjatywa opracowania dokumentu,
        który zawierałby charakterystykę i wizję rozwoju Łajski była bliska jej
        mieszkańcom od dawna. Pojawienie się programu „Odnowy wsi..”, finansowanego z
        funduszy europejskich z pewnością tylko przyspieszyło przerodzenie się tej idei
        w czyn. Powstanie niniejszego dokumentu należy zawdzięczać całej społeczności
        Olszewnicy Starej. Na początku grupę inicjatywną „Odnowy wsi” tworzyli m.in.
        członkowie Rady Sołeckiej, z sołtysem na czele (zarazem przewodniczącym Rady
        Gminy),. Ich oddolna inicjatywa znalazła należyte wsparcie w administracji
        gminnej. W ten sposób łącząc autentyczny zapał lokalnej społeczności oraz
        organizacyjne możliwości Urzędu Gminy w Wieliszewie, Łajski mają szanse walki o
        swoją lepszą przyszłość, której kierunki wyznacza niniejsze opracowanie.

        1. Charakterystyka miejscowości

        a) Położenie miejscowości Łajski.

        Prawie siedemset letnie Łajski, położone są w malowniczej okolicy Kotliny
        Warszawskiej. Są to tereny gęsto zalesione, gdzie na północy ciągną się Lasy
        Pomiechowskie a w jej południowo wschodniej części zachowały się pozostałości
        Puszczy Nieporęckiej.
        Łajski położone są na 20o 53' - 21o00' długości wschodniej - 52o23' - 52o25'
        szerokości północnej. Krajobraz jest równinny lekko pofałdowany, okoliczne
        wzniesienia i pagórki osiagają 75 - 85 m n.p.m.
        Wieś liczy sobie około tysiąc stu mieszkańców. Łajski leżą w bezpośredniej
        bliskości Legionowa, w odległości 26 km od Centrum Warszawy, przy szlakach
        komunikacyjnych łączących Warszawę z Gdańskiem (linia kolejowa) i Pojezierzem
        Mazurskim (droga krajowa nr 61). Mniej niż 7 km dzieli wieś od Zalewu
        Zegrzyńskiego, miejsca letniskowego wypoczynku mieszkańców aglomeracji
        warszawskiej. Łajski należą do powstałej wskutek podziału administracyjnego w
        1973r Gminy Wieliszew i graniczą bezpośrednio z Legionowem, Skrzeszewem,
        Wieliszewem i Michałowem- Reginowem.
        b) Historia wsi Łajski
        Łajski położone są na obszarze Kotliny Warszawskiej, na którą składają się
        tereny znajdujące się niegdyś w obrębie trzech historycznych jednostek
        administracyjnych o tradycjach z okresu książęcego lenna mazowieckiego - ziemi
        warszawskiej, zakroczymskiej i sochaczewskiej. Wraz z włączeniem tych terenów do
        Korony, weszły one w skład województwa mazowieckiego jako części powiatów
        warszawskiego, zakroczymskiego, serockiego i sochaczewskiego.
        Wraz z rokiem rok 1795 tereny te znalazły się w zaborze pruskim. W XIX
        większość tego obszaru wchodziła w obręb województwa warszawskiego, a dopiero w
        1952r. z obszaru tego wyodrębniony został oddzielny powiat - Nowy Dwór Mazowiecki.
        Pod względem administracji kościelnej obszar ten należał od schyłku XI wieku do
        Diecezji Płockiej, następnie w roku 1978 wszedł w skład Archidiecezji
        Warszawskiej. Od 1995 r. Łajski weszły w skład Diecezji Warszawsko-Praskiej.
        Diecezja powstała 25 marca 1992 na mocy bulli papieża Jana Pawła II Totus Tuus
        Poloniae Populus reorganizacje Diecezje i Prowincje w Polsce.
        Nazwa Łajski pojawiła się po roku 1864, gdy wieś zgodnie z zapisem w księdze
        wieczystej stanowiła własność hrabiego Augusta Potockiego, w którym ukazem
        carskim, ziemie Królestwa Polskiego zostały uwłaszczone. Wspominając właściciela
        Łajsk należy powiedzieć, że była to barwna w owych czasach postać działacza
        polskiego, który został w 1886 roku jednym z założycieli
        i pierwszym prezesem Warszawskiego Towarzystwa Cyklistów. Do tegoż towarzystwa
        należały takie osoby jak Henryk Sienkiewicz, Bolesław Prus, Wacław Gąsiorowski.
        Hrabia był także założycielem, w roku 1897, umiejscowionej nieopodal Łajsk Huty
        Szkła.
        Wojenna zawierucha 1939 roku nie ominęła oczywiście terenów Łajsk
        i pozostałej części obecnej gminy Wieliszew.
        Zacieśniające się kleszcze hitlerowskich najeźdźców zatrzymały się na linii
        Narwi bronionej przez Armię Modlin.
        Okupacja przyniosła kolejne podziały administracyjne terenów Łaskich
        i gminy na podległe Generalnemu Gubernatorstwu oraz Rzeszy Niemieckiej.
        Teren gminy jak i wieś Łajski objęte zostały działaniami oddziału Armii
        Krajowej ze zgrupowania „Obroża”.
        Kolejne zniszczenia przyniosła ofensywa 1944 roku. Najbardziej zacięte walki
        Armii czerwonej z wojskami niemieckimi przyniosły ogromne zniszczenie zabudowań
        w Łajsk, bliskość twierdzy Modlin, o którą toczyły się najbardziej zacięte boje,
        spowodowała konieczność całkowitego powojennego zagospodarowania miejscowości od
        nowa.
        Pożoga wojenna, która szczególnie dotkliwie dotknęła te tereny oraz czas,
        zabrały bezpowrotnie wiele z dziedzictwa kulturowego mieszkańców Łajsk.
        Świadkami burzliwej historii są przydrożne leśne i polne kapliczki i ołtarzyki
        - charakterystyczne w tym regionie zabytkowe miniatury.
        We współczesnych zaś czasach została rozebrana, zbudowana 1905 roku szkoła, na
        miejscu której znajduje się obecnie skwer im. S. Pączkowskiego – pierwszego
        dyrektora założonej w 1905 roku w Łajsk szkoły.
        Na terenie Łaskich znajduje się kilka stanowisk archeologicznych, w których
        znaleziono pozostałości po dawnych mieszkańcach tych ziem z różnych epok. Do
        najważniejszych odkryć należą wykopaliska z okresu kultury halsztackiej. Nazwa
        pochodzi od cmentarzyska w Hallstatt. Jako określenie starszej niż lateńska
        części przedrzymskiej epoki żelaza wprowadził ją H. Hildebrand w 1874r. Obecnie
        przyjmuje się, iż okres halsztacki przypada na lata 700-400 p.n.e..
        W Łajsk odkryto 22 obiekty archeologiczne : groby ciałopalne, groby kloszowe,
        groby popielnicowe, groby jamowe oraz dziewięć jam o charakterze posadowym.
        Jednymi z najciekawszych odkryć są popielnice. Popielnica jest naczyniem
        najczęściej glinianym, służącym dla przechowywania prochów zmarłego, co właśnie
        charakterystyczne było dla kultur o ciałopalnym obrządku pogrzebowym. Znaleziska
        te potwierdzają ciągłość osadnictwa na terenie miejscowości i okolic.


        2. Analiza zasobów miejscowości

        Inwentaryzacja zasobów

        Ludność
        Lajski to duża, licząca 1100 mieszkańców wieś. Ludność miejscowości stanowią w
        przeważającej większości rolnicy i pracownicy prywatnych przedsiębiorstw z
        Legionowa, a także w pewnej części z Nowego Dworu Mazowieckiego oraz z Warszawy.
        Dużą część stanowią również ogrodnicy. Coraz liczniej reprezentowani są prywatni
        przedsiębiorcy. Niestety przybywa i bezrobotnych. Znaczną część mieszkańców
        stanowią ludzie nowoprzybyli do Łajsk. W głównej mierze osiedlają się tu
        przybysze z sąsiedniego Legionowa oraz z Warszawy. Nowe osadnictwo wpływa na
        zróżnicowanie społeczności. Ma to zarówno korzystny wpływ – przyjeżdżają ludzie
        wykształceni i przedsiębiorczy, napływa kapitał, ale zarazem negatywnie działa
        na integrowanie się mieszkańców.


        Szkolnictwo
        W miejscowości Łajski funkcjonuje przedszkole dla dzieci w wieku od 3 do 6 lat.
        W Łajskach funkcjonuje również nowoczesna Szkoła Podstawowa przy której działa
        Biblioteka Publiczna.
        Szkoła oferuje ponadto dzieciom bogaty program zajęć pozalekcyjnych
        pozwalających rozwijać wszelkie zainteresowania.

        Turystyka

        Łajski tak jak i cała gmina Wieliszew, stwarza wspaniałe warunki do uprawiania
        turystyki weekendowej, zarówno dla osób spędzających czas aktywnie, jak i
        szukających spokoju i wytchnienia wśród pięknej przyrody.
        Dogodne położenie Łajsk, bliskie sąsiedztwo Legionowa wspomaga system szlaków
        komunikacyjnych w postaci drogi wojewódzkiej nr 631 łączącej się z drogami:
        krajową nr 61 i wojewódzką nr 621 oraz warszawskiej podmiejskiej linii kolejowej
        Warszawa - Nasielsk.
        Połączenia autobusowe obsługiwane są w całości przez prywatnych przewoźników.
        Rowerzyści mają wiele kilometrów malowniczych tras, oraz dwa szlaki turystyczne.
        Pierwszym z nich jest część „niebieskiego” szlaku wzdłu
    • damka3 Re: łajski 28.09.07, 14:34
      Nie mieszkam na Łajskach, ale czasami tamtędy przejeżdżam. W
      ostatnich latach miejscowość zyskała na wyglądzie i stwierdzam, że
      jeszcze kilkanaście lat temu nie wyobrażałabym sobie tam zamieszkać.
      Co innego dzisiaj.

Popularne wątki

Nie pamiętasz hasła

lub ?

 

Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Nakarm Pajacyka