Pałac biskupów kaliskich

[o00]

Otóż budynek, o którym dyskutowaliśmy w maju, położony u wylotu pl. św.
Józefa na pl. Zamkowy (ob. pl. JP2), na końcu "osi jezuickiej", to jeden z
najszacowniejszych kaliskich gmachów, pałac biskupów kaliskich (kujawsko-
kaliskich).

Tu fotka Młodego: www.fotosik.pl/pokaz_obrazek/293b93fd7e3b2863.html

No i co wy na takie dictum?

[ksiestwokaliskie]

ale to ten zielony budyneczek, czy może ten nadbudowywany to ten palac? i czy
ten starszy pan na pasach to arcybiskup? :P

[ksiestwokaliskie]

o rany, teraz zajarzylem, że chodzi Ci o biskupów kalisko-kujawskich, a nie
arcybiskupów gnieźnieńskich. Chyba muszę mniej pić :P

[sjp]

Panowie, niekiedy z ogromną przykrością czytam wasze teksty. Niestety, dominuje w nich amatorszczyzna, tak jak w przypadku dyskusji o położeniu pałacu biskupów kujawsko-kaliskich. Budynek widniejący na fotce, to nie jest pałac biskupów kujawsko-kaliskich. Jak podaje B. Kunicki (Ballady kaliskie, Kalisz 1991, s. 58) "Dom nr 11 posiadał bardzo urzędowy charakter.[...] W 1821 r. ten gmach przerobiono na dom mieszkalny dla biskupa nowo utworzonej diecezji.[...] ten bogobojny niegdyś pałac biskupi..." Budynek ten znajduje się na północnej pierzei rynku, między ulicą Zamkową a Mariańską. Na tej pierzei budynek stojący na rogu Zamkowej (dawniej min. Toruńskiej) posiada nr hip 9, sąsiednia neruchomość posiada nr hip 10, następna nr 11. I ten budynek stojący na tym miejscu do I wojny światowej był dawną siedzibą biskupa. Teraz stoi coś, co w niczym nie przypomina dawnego pałacu. Dodam, że w XIX w. numery porządkowe bydynków kaliskich odpowiadały numerom hipotecznym działek, stąd budynek oznaczony nr porządkowym 345 sąsiadował z budynkiem o numerze, np. 585. O nadawanych numerach decydowała kolejność nadawania numerów hipotecznych poszczególnym działkom.
Pozdrawjam

[o00]

Na tej samej stronie ten sam Bogumił Kunicki nazywa diecezję kaliską (od II
poł. XIX w. potocznie zwaną kujawsko-kaliską) diecezją kalisko-włocławską. :(

Nazwa nazwie nie równa. A "Ballady" balladami. :/

Ale do rzeczy. Otóż: pałac biskupów kaliskich (kujawsko-kaliskich) powstał po
wyburzeniu (1823/24) trzech kwartałów zabudowań dzisiejszego placu św. Józefa,
gdzie znajdowały się domy kapitulne, a mianowicie:
a/ 1 archidiakonia
b/ 9 domów prałatów i kanoników
c/ 7 domów misjonarzy i wikarych
d/ 2 bursy dla uczniów
oraz
e/ 6 domów parafialnych kolegiaty stojących wzdłuż ul. Farnej (ciągnęła się
między Dorotką a Bramą Wrocławską od wewnętrznej strony murów). Wówczas i tam,
w miejscu gdzie nowo wytyczony pl. św. Józefa schodził się z pl. Zamkowym
(Konstytucji, dziś JP2), na miejscu wspomnianych wyżej domów parafialnych (e/)
powstał pałac biskupi, wybudowany zresztą sumptem rządu.

Ingres biskupa Wołłowicza do katedry św. Mikołaja Biskupa odbył się 4 lipca
1819, pałac wybudowano później, a w tym czasie Wołłowicz już mieszkał w byłej
Dyrekcji Skarbu. Proszę zauważyć co pisze Kunicki: "gmach przerobiono na d-o-m
m-i-e-s-z-k-a-l-n-y dla biskupa". Bo w konsekwencji stało się tak, że w pałacu
mieściła się kuria biskupia, o której Władysław Kościelniak pisze: "długi
jednopiętrowy budynek służący jako siedziba kurii biskupiej. Na jego frontowej
elewacji, jeszcze w latach sześćdziesiątych widniał symbol władzy biskupiej:
infuła, krzyż i pastorał".

Natomiast zupełnym zaskoczeniem dla mnie było oznaczenie pałacu biskupów na
planie Bronisława Bukowińskiego (1908) jako "Izba Skarbowa" (sprawdzałem z
dziesięć razy, pod lupą, i nie sądzę, żeby sam prezydent się pomylił). Doszło
więc - że tak to nazwę - do "niezamierzonej wymiany nieruchomości" między
władzami kościelnymi a skarbowymi. :)

Nie twierdzę, że się nie mylę. Dobrze by było, gdyby Rytwin sprawdził w KZSwP,
może jest tam jakaś kluczowa informacja.

[sjp]

No, taką odpowiedź czyta się z przyjemnością. Racja, że ballady balladom nie równe. Rzeczywiście B. Kunicki popełnił wiele błędów merytorycznych, i to poważnych. Ale przywołany Wł. Kościelniak w Kronice miasta (wyd. 1989) na stronie 116 informuje o domu w rynku przerobionym na dom mieszkalny biskupa, poniżej szkic tegoż domu i podpis "Pałac biskupów kujawsko-kaliskich w Rynku (nie istnieje)". Zatem, nie tylko ballady balladom nie równe. W niektórych pulikacjach XIX w. (dzienniki wojewódzkie, Kaliszanin)ten dom w rynku określa się mianem pałacu biskupów. Problem pozostaje otwarty.
Pozdrawiam

[smutekkalisza]

Pałac na Rynku został skonfiskowany albo sprzedany w czasach kiedy biskupi
kujawscy czyli kaliscy "cuiaviensis seu callisiensis" nie rezydowali już w
Kaliszu. Mieściły sie tu różne instytucje. O historii pałacu na Rynku w jednym z
numerów Życia Kalisza (przedostatnia strona miedzy reklamami). Balkon z infuła
lilią pastorałem i krzyżem znajduje sie do dnia dzisiejszego na budynku domu
parafialnego.To na nim w czasie swoich odwiedzin w Kaliszu pokazywali sie
kolejni biskupi. W zbiorach kolegiaty WNMP piękne portrety duszpasterzy.