qwardian
13.04.26, 20:35
Chyba w całej literaturze polskiej nie ma tak trafnej rozprawy o moralności jak w konwersacji z Kalim, która nie jest wcale aż taka krótka jak ją cytujemy. Staś wiercił dziurę i próbował się dowiedzieć na temat pochodzenia swojego sługi, który przypomnę był synem plemiennego wodza. W rzeczywistości Sienkiewicz nie mógł raczej prowadzić takiej konwersacji, bo jego pobyt w Afryce trwał tylko kilka miesięcy, a języka angielskiego nie ogarnął jak rosyjskiego, francuskiego, albo niemieckiego. Więc Sienkiewicz musiał się zapoznać z notatkami innych pisarzy, albo badaczy odwiedzających północno-wschodnią część Afryki, która leży na pograniczu ojczyzny języków afro-azjatyckich, które później stały się podstawą dla starożytnego akadyjskiego w Mezopotamii, koptyjskiego w starożytnym Egipcie i języków berberyjskich. Uczeni są podzieleni co do ojczyzny języka Proto Afro-Azjatyckiego, niektórzy wskazują na wybrzeże afrykańskie wokół Morza Czerwonego, tzw. Róg Afryki (Somalia) inni etiopskie wzgórza zwane Wyżyną Abisyńską. Od czasu epoki brązu z tego języka ewoluowały języki semickie jak Hebrajski, Arabski i Amharic. Ten ostatni wrócił z Półwyspu Arabskiego do swojej ojczyzny języka Afro-Azjatyckiego dość późno, bo w 5 wieku przed naszą erą, czyli 500 lat po arabskim. Najstarszym z nich jest język hebrajski, ale nawet Abraham nie mógł się nim komunikować, pewnie sam mówił po akadyjsku. Zapoznałem się dokładniej konwersacji Stasia z Kalim..
— Kali, jak się zowie twój naród? — zapytał.
— Wa-hima — odpowiedział młody Murzyn.
OK, takiego plemiona nigdy nie było, natomiast jego lokalizacja wskazuje na Jezioro Turkana/Rudolfa, to na granicy Etiopii i Keni. Ponieważ ich konwersacja przebiegała łamanym angielskim, trudno stwierdzić czy domniemane plemię Kalego posługiwało się jakimś językiem Bantu, albo Amharic, czyli starożytnym językiem semickim, który niektórzy uczeni datują nawet na 4 tysiące lat. To by oczywiście zaprzeczało wcześniejszej wersji o powrocie tego języka w 5 wieku przed naszą erą z Półwyspu Arabskiego..
Cytat o krowach Kalego, każdy zna, ale ten mniej znany fragment konwersacji został podsumowany przez autora książki, który brzmi następująco:
"Staś był zbyt młody, by zmiarkować, że podobne poglądy na złe i dobre uczynki wygłaszają i w Europie — nie tylko politycy, ale i całe narody."
Trudno zaprzeczyć spostrzegawczości Henryka Sienkiewicza, współczesna klasa polityczna przekrzykuje się jak przekupki na bliskowschodnich bazarach półtora wieku temu..
