Ksiotki, krzi i szczepi

[rita100]

krzi - krzewy
szczep - drzewo

niebioska - niezapominajka

kresa - nasturcja

Tero ksitnó ksiotki. Uobaczym siła jich nojdziem w jajzyku warnijskim ?

[rita100]

best - bez (ksiot)

Zakśćałi jusz besti
A jek bandzie ?
Pszekśćałi jusz besti ?

Ale możem pozieduwać zaksitłi już best
abo
przeksitłi już best.

Jo mom w łogrodzie fioletowe besti

[rita100]

niebioska - niezapominajka

Pśiankna je niebziosta, taka niebzieska jek niebo. Może datemy naziwajó jó
niebziostka.

[rita100]

kresa - nasturcja

Zapoczuła-am jek wiglónad krasa i daczemu Warnijacy nazywajó tak nasturcyje ?

[rita100]

betunia - petunia (ksiot)

Skónd dostałaś take ładne betunie ?

To só ksiotki f blóntopie (w doniczkach). Joł, chiba tak. Betunie rosnó w
blóntopach i stojó na łoknach. Tero kedy je góronco tszieba gwołt loć wodó, abo
postazić w cieni coby słóneczko nie spaliuło.

[rita100]

blóntop - doniczka

Psainaknie wiglóndajó ksiotki w blóntopach na łoknach i balkonach domów.

[rita100]

W dużi jizbzie stojałi na łoknach blóntopi z mertami i ksiotkami.

Pylargonie mi zwiandły...

[freemason]

rita100 napisała:

> W dużi jizbzie stojałi na łoknach blóntopi z mertami i ksiotkami.

[rita100]

abo sfloczały. Pewno eś ni podloł wódó.

[freemason]

rita100 napisała:

> abo sfloczały. Pewno eś ni podloł wódó.

No...
Am pomylił flasza z wodo z to łod psiwa...
Bandzie probblem...

[rita100]

To ni mosz konewki czyli lejwody z dziubkiem ?
Toc może pylargonie só łożarte a nie sflaczały ?

[freemason]

nelki - goździki

[rita100]

nelki - goździki

Dziankuje. Eszcze brok zdanie wyrychtować z nelkami.
To jo może włuże je do zbana z wodó. Może nie sflaczjó (zwiędną)

[rita100]

augustówka - jabłka
dojrzewające w sierpniu, papierówki

łuż psiyrsze augustówki pokazoły sia w przedażi.
Brok wlyż na jabłoń po dropce

[rita100]

Banie rosnó nolepsi gdźiyś pot płotam na śńieciach.

[rita100]

W tam łogródecku na Warniji zakśćałi ksiotki.

schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=477&pos=9
schlesien.nwgw.de/foto/thumbnails.php?album=477

[rita100]

F tam roku bón dobrze łobrodziuł. Ale łuż po bónie. Tero je barzo drogi.

[rita100]

kścieć - kwitnąć. Gwołt ksiotków kści tero.

[rita100]

rita100 napisała:

> augustówka - jabłka
> dojrzewające w sierpniu, papierówki
>
> łuż psiyrsze augustówki pokazoły sia w przedażi.
> Brok wlyż na jabłoń po dropce

schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=494&pos=0
Take jepka augustówki só w łogrodzie na szczepie Gajowego
łobaczta

[rita100]

bruksio - brukiew

Bruksio sadzim w polu. Pewno łuż rosnó.

[rita100]

Chrzónszcz brzni w tcinie - słiszicie ?

[rita100]

bujofka - huśtawka

Dzieci bujajó sia w łogrodzie na bujowce. Taka bujowka nolepsia je w łogrodzie.
Mozna sia tak bujoć i bujoć i mysleć ło niebzieskich migdołkach.

Ciykawe co mym bómbówke tyż nozywamy bujowka. Jedno i druge je dobre.

[rita100]

bulwa - duży ziemniak, ziemniak pastewny

Pod każdam kszam bułi tlo tszi abo sztyri bulwi. łu noju łuż só kartofli, a pod
krzam bulwy, take dorodne

[rita100]

bómać sia - huśtać się

Szurki bómbajó sia na prowoźie psziźiujzanam do gałajźi.
Pamnientota jek buły w łogrodzie take bómbówki na prowoziach i desce i ło
gałajzie szczepów zaziesióne ? Abo eszcze taka bujowka buła we futrynach
dzwierzów i sia tak sia mym bómbali, bómbali az spadlim na dyle Mnieliśta
takie bujowki ?

[rita100]

Ni ziam dzie wsodzić wandorza - czili dżdżowniczke.
Po dysz'czu zidać w łogrodzie gwołt wandorzów. A łóne łurziźniajó glebe.

[rita100]

Caluchni dziań pracowalim przi pszebźyraniu kartofli.
To je tyż ciajżka praca.

[rita100]

Do draszowania zboża cepami ludzie wstowali już ło godzinie trzeci.
Musim tyż wstość wcześni i draszować cepami zboża.
Choć tak no gimnostika. Ciykawe na sile sia draszowoła cepami ?
Na roz, dwa ?
Na roz , dwa, trzi ?
abo na roz, dwa , trzi i sztyri ?

[rita100]

cepok - trzonek cepów
Do cepśiska rzamnianianiam psziżójzani jest cepok. I brok dawać pozor coby
sobzie ni zrobić krziwda przi draszowaniu.

[rita100]

schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?pos=-3422
chaber - modrak, bławatek
czili ksiotek

[rita100]

Ścilim pora dużych chojin na deski.
Na wysokich chojinach wróni robzió sobzie gniozda.

Jo to nawet zidziołam takie gnozda wrón w Krakozie , kele Wawelu. Nogorzej wróny
kraczó z renka, spać ni można.

[rita100]

chójka - mała młoda sosna

Aż szkoda wicióńć te chójki, take só śwyże i proste. Gajowy nie zezwala na
ścinka. Chójki só psiankne, rychtycznie kedy só mlode.

[rita100]

chropi - niski karłowaty lasek

To nie las, to same chropi. Ale ciykawe czi tam rosnó grzibki ?

[rita100]

chrośle - chrusniak, zarośla

Gdzie łón tam mo las ? To só same chrośle.
A pamnientata ziersz Lesmiana 'W malinowym chrusniaku' ?

[rita100]

Leśmian Bolesław

W malinowym chruśniaku

W malinowym chruśniaku, przed ciekawych wzrokiem
Zapodziani po głowy, przez długie godziny
Zrywaliśmy przybyłe tej nocy maliny.
Palce miałaś na oślep skrwawione ich sokiem.

Bąk złośnik huczał basem, jakby straszył kwiaty,
Rdzawe guzy na słońcu wygrzewał liść chory,
Złachmaniałych pajęczyn skrzyły się wisiory
I szedł tyłem na grzbiecie jakiś żuk kosmaty.

Duszno było od malin, któreś, szapcząc, rwała,
A szept nasz tylko wówczas nacichał w ich woni,
Gdym wargami wygarniał z podanej mi dłoni
Owoce, przepojone wonią twego ciała.

I stały się maliny narzędziem pieszczoty
Tej pierwszej, tej zdziwionej, która w całym niebie
Nie zna innych upojeń, oprócz samej siebie,
I chce się wciąż powtarzać dla własnej dziwoty.

I nie wiem, jak się stało, w którym okamgnieniu,
Żeś dotknęła mi wargą spoconego czoła,
Porwałem twoje dłonie - oddałaś w skupieniu,
A chruśniak malinowy trwał wciąż dookoła.

[rita100]

czerwona jegoda - poziomka

czerwóna jegoda je nosmakozita na łónce przi lesie, a nie z łogródka.

[rita100]

cukrówka - burak cukrowy lub odm. słodkiej gruszki

Cias łuż zwozić z pola cukrówki.
Sójsiod mo w łogrodzie smaczne cukrówki

[rita100]

W polu rośnie janczniań. Bandziem nie za długo żniwować.

[rita100]

Wróna łusiadła na samym cipku brzozi.
Szurek wlos na som cipek dachu

[rita100]

cytrona, citróna - cytryna

[rita100]

ćwikła - burak ćwikłowy

Ładno mota ćwikła, wiglonda jek czyrwóne jepka.

[rita100]

Zisnie só kwaśniase choć só łuż dorzaniałe.
Pora zinko domowe zrobzić. Robi chto ?

Moja familija łuż zrobziuła
schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=497&pos=40
schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=497&pos=41

[rita100]

A sieklim żito do camka.

[rita100]

dorzaniałi - dojrzały
o zbożu , o owocach

Kruszki só łuż dorzaniałe. Brok wziójś drabki i ji łoberwać ze szczepa.

[rita100]

drobnik - wóz drabiniasty

Woźili żito sztyróma drobnikami.

[rita100]

draszować - młócić
Teroz cepami nicht łuż nie draszuje, wsziści majó maszini do draszowanio.

[rita100]

Wimaszinujewa ta trocha jancznianiu z dróngów, żeby buło mniejsce no koniczinki.

[rita100]

fensterblat, fensterblot - parapet

Na fensterblotach stojeli blóntopi z merami i ksiotkami.
Konopsie w blóntopsie stołi na festerblocie

[rita100]

flaczeć, flaczyć - wiednąć, wiotczeć

Ksiotki flaczejó łod suszi i nie tlo, tyż łod chłodu i dysz'czu.

[rita100]

flanca - rozsada

Czas łuż sadzić flance rónkli i bruksi. Na ziosne brok sadzić flance ksiotków tyż.

[rita100]

ganek, gonek - ścieżka
ścieżka w ogrodzie lub w parku, przejście między ławkami

Dziwczoki psieló gonki w łogrodzie. (plewią)

[rita100]

giskan, giskon - polewaczka

Jena nosiuła woda, drugo polywała giskonam ksiotki

[rita100]

gnoić - oddawać kał (o zwierzętach) nazwosić ziemię

Ługór trzeba noprzód dobrze gnojić, a potam dopsiero złorać.

[rita100]

grest - agrest
Daj mi trocha grestu z waszygo łogrodu.

[rita100]

grobla, groblo - kopiec z ziemniakami albo burakami

Kartofle zakopywali ludzie na zima abo w wóndołach abo w groblach.

[gajowy555]

rita100 napisała:

> grest - agrest
> Daj mi trocha grestu z waszygo łogrodu.

A prosza łuprzejmnie...
schlesien.nwgw.de/foto/albums/userpics/Obraz%20016%7E2.jpg

[rita100]

łoj, jeke lato tero do noju zazitało i taki grest czyrwony

Zrobzia ci za to trocha tyju z holóndru, to sia dobrze wipocisz.
holunder - czarny dziki bez

[gajowy555]

rita100 napisała:
Zrobzia ci za to trocha tyju z holóndru, to sia dobrze wipocisz.

Jó, przidoł by sia tyj ze holundra, bo pozietrze szpetne i zimno na dworze...

[rita100]

No jo, jo tyż pozinnam take cosik psić, ale mom doma tlo dzikó róże i też je na
szpetne pozietrze. Taka góronca rogrzewa bełki.

[rita100]

janki, jonki - przeczki

Na kermas postaźili gościom źinoz z jonków.

[rita100]

jarka, jorka - jare żyto.
W tam roku jorka licho łobrodziuła.

[rita100]

jebko - jabłko
jebkowy - jabłkowy
jebłonka, jebłónka - jabłoń.

[gajowy555]

rita100 napisała:

> jebko - jabłko
> jebkowy - jabłkowy
> jebłonka, jebłónka - jabłoń.

schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=494&pos=4

[rita100]

Na jebłonce wiszó jebuszka
A tero mowam jeglijo, mosz łobrazecek ?

jeglija - jodła, świerk
jeglijka - jodełka, młody świerk; choinka gwiazdkowa
jeglijowy - jodłowy, świerkowy

[gajowy555]

rita100 napisała:

> Na jebłonce wiszó jebuszka
> A tero mowam jeglijo, mosz łobrazecek ?
>
> jeglija - jodła, świerk
> jeglijka - jodełka, młody świerk; choinka gwiazdkowa
> jeglijowy - jodłowy, świerkowy


Jo mowam tyż:
schlesien.nwgw.de/foto/albums/userpics/Obraz%20023%7E13.jpg
www.choinka.jpg.pl/?226024,1731,31652

[rita100]

łoj, jeka psiankna
Ale łuż nidaleczko to wytno te jeglije i łostano tlo karkuty.
W lesie bandó karkuty a w jizbzie jeglija.

karkut - pień
Wycyli młode chojinki, a korkuti łostazili w ziamni.

[rita100]

kieszek - mały krzew
kerzki
Dzieci powirywali całe kerzki ksiotków.

[rita100]

kletrować - wspinać się, wdrapywać się

Szurki kletrujó na gałajzie po jepka

[rita100]

kokoszyć sie - rozmanażać się

Na polach licho łobrobźónych chibko kokoszi sia źielisko.

[rita100]

kolić - kłuć
Psrzi psielaniu łoset kole mnie w rance.

[rita100]

koloroba - kalarepa
No już za silka bandzie rosła w łogródkach, wziosna jidzie.

[rita100]

konikowie - koniczyna suszona.
Na noc dostawali konie za draps konikozie.

[rita100]

andzberki, andbry - porzeczki, krzak porzeczki.

[rita100]

coby krowy sia za barzo nie nafutrowały i coby ludzia nie deptali ksiotków.

[rita100]

rita100 napisała:

> coby krowy sia za barzo nie nafutrowały i coby ludzia nie deptali ksiotków.

blankowany - ogrodzony

[rita100]

ćwiyrcz, świyrcz, świyrc - świerszcz

[rita100]

Lejduje mi sia to mniano - 'macoszki' bratki cyli sztyfmuterki.

[rita100]

grzybija, grzebielija, grybielija - roślina wodna z żółtym kwiatem.

[rita100]

jerzembzina - jarzębina

Cosik ni mowam w albumnie jerzemziny, alt to tak jekoś wyglónda:
schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=577&pos=3

[rita100]

kośnik - kosiarz
Mnioł dwanaście lot, a juz chodziuł na pole razem z kośnikami.

[rita100]

kozia broda - sucha trawa
rosnąca kępkami na piaszczystym ugorze.

Na psiochach roście tilo kozo broda.

[rita100]

koźlana - karłowata sosenka
karłowaty las.

Chwoli sia, ze mo las, a doprowdi mo tilo same koźloni.

[rita100]

koźlon - grzyb koźlak.
Koźlonów nie zbzierojta, bo łóne só ciasam zdredne.

[rita100]

Róże majó łostre kólki
kólka - kolec

[rita100]

kracować - usuwać chwasty gracą
obkopywać
Ni ma nikogój w domu, wszisći só na polu przi kracowaniu rónkli (buraków),
kracujó juz łot samego rana.

[rita100]

krapa - kopaczka do ziemniaków.
Dawni ludzie kopali kartofle kropami, a tero prazie wszisći majó maszini do kopanio.

[rita100]

kreciana - kretowisko

Na naszi łónce jest pełno krecionów.

[rita100]

kruszka - gruszka
Drzewo, na chtóram rosnó kruszki tyz sia nazywa kruszka.

[rita100]

kścić - kwitnąć
best - bez (kwiat)

Besti kśció na ziosna.

[rita100]

Łoset kuje mnie w rance, lepsi jygo nie zrywać.

[rita100]

kurzawka - purchawka

Jek sia rozgniecie sucho kurzawka, to z ni sia kurzi.

[rita100]

kwaśniasy - nieco kwaśny

Ziśnie só eszcze kwaśnase.

[rita100]

kalmus - tatarak.

[rita100]

knozie - łodygi.

[rita100]

kol - kapusta
Zajónce lejdujo kol.
W kol kedajś noleźli dzieciuntko, bo na Warniji boćki ni noszo je.

[rita100]

komosa - zielsko.

[rita100]

konik, konikozie - koniczyna

[rita100]

kóntul - kąkol ?.

[rita100]

lagrować - być powalonym (o zbożu)

Źito logruje, nie bandziewa go mogli siec maszinó.

[rita100]

lauba - altana, alkierz

Jek Konrat przyjechoł na fyrije, to siedzioł tilo w łobrodzie w lołbzie i citoł
ksiójżki i psił psiwo.

[rita100]

lecha, lycha - rabata, grządka

Na kożdi lysze zasadzóne bułi jenaksze ksiatki.
No jo! Dawni jinsze wyglondał łogród. Buł łón podzielony na lysze i tamój
sadzili rózniste ksiatki. Tero takich lyszy ni ma , bo robzi sia skalniaki.

[rita100]

> > aprykozy i apelsinami

Morele i pomarańcze.

[rita100]

lelija - lilia
kwiat

[rita100]

leszka, lyska - malutka grządka

rabatka, klombik.

[rita100]

list tyż liść
Jest jesiań, listi spodajó z gałajzi

[rita100]

liścianny - liściany.

Skón mosz tan liścianni zionecek ?

[rita100]

Źielgi łach za stodołó łopsioł lucernó.

[rita100]

Tan łacheć skóncziwa siec w jenam dniu.

[rita100]

łepski - zdolny, tęgi, duży

Wikopalim na polu łepski kamniań.
Ssieklim łepski kawoł pszańicy.

[rita100]

łyczek - szczypiorek

[rita100]

Chojini, co rosnó na psiaskach, majó długie i grube macice.

[rita100]

mantelek- motylek
Dzieci zbziyrajó na łónce ksiatki i fitajó mantelki.

[rita100]

mara - motyl nocny
ćma
Mari krancó sia kele zapolónygo śwatła

[rita100]

marchwia - marchew.

[rita100]

mech, mechu - mech.

Chłopoki prziźeźli trocha mechu do potszczółki no bidła.

[rita100]

młotyka - motyka.
Dziywczoki wziyli młotiki i pośli na pole do rónkli.

[rita100]

muchór - komar, muchomor

Zieczoram pokazujó sia muchori nat bagnam.
Trzeba przińyść pora muchorów na muchi.

[rita100]

murchel - smardz, grzyb

Nalazłam dziś w naszam lesie pora murchli.

[rita100]

murówka - mrówka.

[rita100]

nelka - goździk

Róże i nelki to nolepsze ksiotki.

[rita100]

na tam szczepie
niesmaczne
Łóni majó w swojam łogrodzie niegodne jepka, twarde i kwaśne.

[rita100]

nieszparowny - niewydajny
W tam roku pszenica je nieszparowno.

[rita100]

nogietka - nogietek
kwiat.

[rita100]

nolik - goździk
kwiat
A w tam łogródecku zakściałi noliki

[rita100]

Wszistkie jepka z naszych jebłunków só juz łobderte.

[rita100]

obetnąć - obciąć.
Trzeba te małe gałójski na jebłunkach i kruszkach łobetnuńć.

[rita100]

obzagować - obciąć piłą.

Weś zoga i łobzoguj dolne gałajzie tych dużych kruszków

[rita100]

odfurnąć - odlecieć
łodfurnóńć

Jeskółki juz łodfurnółi.

[rita100]

odgnąć - odgiąć
łodgnóńć
Łodegnij gałajzie coby siengnóńć ziśnie

[rita100]

okścić - przekwitnąć
Szkoda, ze besti juz łokściałi

[rita100]

oparzysko - mokradło, grząski teren, oparzelisko.

Z tygo łoparziska ni mom porzitku, bo ani tam wjechać, ani co zasioć.

[rita100]

ordzić - harcować, swawolnie dokazywać
Łobocz tilo bez łokno, jek szurki łordzó po ksiotkach w łogrodzie
Gajsi znów łordzó po janczmianiu.

[rita100]

orzołek - orzełek
orzół - orzeł

[rita100]

osa - osika
Nolepsze drewno do kloców to z osiki, bo łona je letka

[rita100]

pędraj, pandroj - glista, gąsienica, robak pełzający.

Zrzuć mu tygo pandroja z rankowa, jo sia go boja.

[rita100]

pępek, pampek - maślak

Pampki to tyż smaczne grzibi

[rita100]

psiepsióreczka - biedroneczka

psiepsiórka - biedronka

[rita100]

pijka- kot

[rita100]

pilować - pilnować, doglądać, strzec

Psilujta łogrodu, bo szurki tam przichodzó na jepka.

[rita100]

pluma - renkloda, śliwka
W naszam łogrodzie mowa śwaczki, śliwki i plómi.
Plómi smakujó mi nolepsi.

[rita100]

pnąć się - piąć się.

Pnół sia na gałójś i zlecioł z ni na ziamnia.

[rita100]

podfurnąć, podfurnąć - wzlecieć ku górze
Młodi ptaszek wipod z gniozdka
Jek -am chcioł go sficić, to trocha podfurnół, ale na prowda furać jeszcze ni móg.

[rita100]

koćki - bazie

Przi psieleniu łoset pokuł

[rita100]

pokuć - pokłuć
Przi psieleniu łoset pokuł mi rance

Popuchnij te ksiotki

[rita100]

popuchnąć - powąchać, tylko o przyjemnych zapachach
Popuchnij te ksiotki, taki majó słotki zapach.

Bandziewa kopać prandkie kartofle

[rita100]

prędki - wczesny, wcześnie dojrzewający
prandki

Na Juli to na łobziodi bandziewa już kopać prandkie kartofle.
Prandkie jepka to łu noju naziwajó sia ołgustówki.

Nie zbzierajta psi grziby ani jegody

[rita100]

psi także trujący
psi grzyb psi jegoda

Ale ładnie te ksiotki puchnó

[rita100]

puchnąć - pachnąć
Ale ładnie te ksiotki puchnó.

pugrzybek - podgrzybek

[rita100]

pugrzybek - podgrzybek, żółty jadalny grzyb.

Zaniosa ji puket ksiotków

[rita100]

Puda do ciotki i zaniosa ji puket ksiotków.

puket - bukiet

Purchle rosnó tyż na polach.

[rita100]

purchel - purchawka
Purchle rosnó tyż na polach.

Gałójski z puziami (z kotkami)

[rita100]

puzia - buzia, kotka
Gałójski z puziami naziwajó sia łu noju palmi.

Tam roztó same rosochacze.

[rita100]

rosochacz - drzewo rosochate, rosochaty pniak
Jygo las je lichi, tam roztó same rosochacze.

Żito nie roście i nie roście

[rita100]

rość - rosnąć
Jest tak chłodno, że żito nie roście i nie roście.

Na polu rozkokoszuł sia łoset

[rita100]

rozkokoszyć się - rozplenić się
Na Paltijionowam polu rozkokoszuł sia łoset.

Jonki i agrest sia mocno rozkrziłi

[rita100]

rozkrzyć się - rozkrzewić się, rozrosnąć się
Jonki i agrest sia mocno rozkrziłi

Ale psiankne só te ruchle różi

[rita100]

ruchalka - kiść kwiatu kształtu półkolistego, ruchla
ruchla - kiść kwiatu kształtu półkolistego, np dalii, kaliny, róży
Ale psiankne só te ruchle różi.

runkel - burak pastewny

[rita100]

runkel - burak pastewny
Po kartoflach zabierzewa sia zaro do wibziyranio rónkli.

Poszła do lasu na ricki

[rita100]

rycek - rydz
Poszła do lasu na ricki, łóne tero juz sia pokazujó.

rychliki - wczesne ziemniaki

[rita100]

rychliki - wczesne ziemniaki
Jo nie sadza dużo richlików, tilo tile, co no noju wistarczi.

rzerzącha - rzerzucha

[rita100]

rzerzącha - rzerzucha

Kartofle łurosłi małe, same sadzonki

[rita100]

sadzanka - sadzeniak
W tam roku kartofle łurosłi małe, same sadzonki.

Rosplaniuła sia sama salamacha

[rita100]

salamacha - ognicha
Na łoronce rosplaniuła sia sama salamacha.

saradela - serdadela

[rita100]

saradela - serdadela

[rita100]

sierszeń - sireszeń, osa
Wielu nie odróżniało.

skoczek - konik polny, szarańcza

[rita100]

skoczek - konik polny, szarańcza

Smrodyna to dziko czarno porzeczka

[rita100]

smrodzina - dziko rosnąca czarna porzeczka, smrodynia

Stróncze grochu só juz dorzaniałe

[rita100]

strącz - strąk

Stróncze grochu só juz dorzaniałe.

strączowy - strączkowy

Flance struchlałi na polu

[rita100]

struchleć - zwiodczeć

Flance struchlałi na polu łod tygo zimna.

Suszki trzeba w lasach wicinać

[rita100]

suszka - martwe drzewo, suche

Suszki trzeba w lasach wicinać, bo w niych langnie sia tilo robastwo

Zasiałam tyż trocha szabylbónów

[rita100]

szabelbon - fasola szablasta
W łogrodzie zasiałam tyż trocha szabylbónów

szalonka - żurawina

[rita100]

szalonka - żurawina
Szolónki wiglondajó prazie dicht jek jegodi, tilo só trocha zianksze.

szampion, szampijón - pieczarka

[rita100]

szampion, szampijón - pieczarka
Szampijóni rosnó tyż na łónkach.

szczośz - szczaw

[rita100]

szczaź - szczaw
szczośz

[rita100]

szczerny - szczery, prawdziwy, bez domieszki

W lesie rośli szczyrne buki i dambi.

Sturmińsko połomało gwołt gałajzi

[rita100]

szturmisko - wichura, porwisty wiatr

Wczorajsze sturmińsko połomało gwołt gałajzi i powirywało całe drzewa razem z
korzaniami

sztyfmuterka - bratek (kwiat)

[rita100]

sztyfmuterka - bratek (kwiat).

Z lasu wozili sziszki

[rita100]

szyszka - liść drzewa iglastego, igła
Z lasu wozili sziszki w zima mnieli czam słać krowom.

Ślyź mi z tygo drzewa

[rita100]

śleść - zleść. zejść
Ci nie ślyziesz mi zaroz z tygo drzewa ?

śliwka - mirabelka

[rita100]

śliwka - mirabelka

śwętojanki - porzeczki

[rita100]

śwętojanki - porzeczki
śwantojonki

świnskie bagno - roślina

[rita100]

świnskie bagno - roślina o intensywnym zapachu, używana do tępienia pcheł trzody
chlewnej (ledum palustre)

Tan groch puchnie tajchliznó

[rita100]

tęchlizna - stęchlizna
Tan groch puchnie tajchliznó.

Dzieciuki tretujó ksiotki

[rita100]

tretować - tratować, deptać
Dzieciuki tretujó ksiotki.

Gałójś łod kruszki ługniuła

[rita100]

ugnić - odpaść, oderwać na skutek gnicia
Jena gałójś łod naszi kruszki ługniuła.

Pszczoła łukuła go w palec

[rita100]

ukuć - ukłuć, użądlić

Pszczoła łukuła go w palec.

ulęgałka - przedojrzała gruszka

[rita100]

ulęgałka - przedojrzała gruszka, uleżała

Kruszki już łurzaniałi

[rita100]

urzenić - dojrzeć (o owocach)

Kruszki już łurzaniałi

Czamu łutnyliśta ta brzoza

[rita100]

utnąć - uciąć, ściąć
Czamu łutnyliśta ta brzoza, co stojała dicht przi stodole ?

W łogrodzie gwołt wandziorzów

[rita100]

wędzarz - dżdżownica
Po deszczu zidać w łogrodzie gwołt wandziorzów

Jest pełno wuntorników

[rita100]

wątornik - stonoga
Pod dnam faski jest pełno wuntorników

Wchrapoł sia na wisoko chojina

[rita100]

wchrapać się - wdrapać się, wspiąć się

Chłopok wchrapoł sia na wisoko chojina i zzrzuciuł gniazdo wróni.

Na zierzkołku szczepa

[rita100]

wierzkołek - wierzchołek
zirzkołek
Na zierzkołku szczepa

Nie zianduj sia na te wiszki

[rita100]

windować się - wspiąć się
ziandować sia
Nie zianduj sia na te wiszki, bo jeszcze z niych zlycisz.

Chłopok wkletrowoł na som ziyrzchołek

[rita100]

wkletrować - wspiąć się , wdrapać sie
Chłopok wkletrowoł na som ziyrzchołek chojini i zrzuciuł wrónie gniozdo

Wplaniuł sia kónkól i dziko źika

[rita100]

wplenić się - zakorzenić się, pojawić się w wielkiej ilości

W zosiywach wplaniuł sia kónkól i dziko źika.

wyflancować - wysadzić cały zapas

[rita100]

wyflancować - wysadzić cały zapas rozsady

Nie właś na te wiszki

[rita100]

wyżka - coś wysokiego, drzewa
Nie właś na te wiszki, bo sia jeszcze zwalisz.

Pszczoła zabancała mi pod nosam

[rita100]

zabęczyć - zahuczeć, zabrzęczeć, zabzykać

Pszczoła zabancała mi pod samam nosam.

Ptoszek zafurał precz

[rita100]

zafurać - polecieć, zafrunąć
zafurnóńć
Ptoszek zafurał precz

Pszczoła go zakoluła

[rita100]

zakolić - ukłuć, użądlić

Jonek tak płacze, bo go pszczoła zakoluła.

W mnieście zakokosziułi sia pluskwi

[rita100]

zakokoszyć się - zagnieździć się; rozplenić się

W niejednych domach w mnieście zakokosziułi sia pluskwi.
Łu sójsiada to łoset na polach tak sia zakokoszuł, ze zianci je łostu niżli zita

Zakściałi noliki

[rita100]

zakścić - zakwitnąć
A w tam łogródecku zakściałi noliki.

Łosa zakuła go w łusina

[rita100]

zakuć - użądlić

Łosa zakuła go w łusina.

zaleśnić - zalesić

[rita100]

zaleśnić - zalesić

Jagody mogó bić zdredne

[rita100]

zdredny - zdradliwy, niebezpieczny, szkodliwy

Nie jyc tych jegodów, bo łóne mogó bić zdredne.

Zejrzołam go, jek krod jepka

[rita100]

zejrzeć - ujrzeć, dostrzec; przydybać, przychwycić
Zejrzołam go, jek krod jepka z naszygo łogrodu.

Je gwołt zgnitych kartofli

[rita100]

zgnity - zgniły, zepsuty
W tam roku je gwołt zgnitych kartofli.

W jych bagnie je gwołt ziójsi

[rita100]

ziąsa - rzęsa
W jych bagnie je gwołt ziójsi.

Tygo zieliska w łogrodzie

[rita100]

zielisko - chwast, zielsko

Tygo zieliska w łogrodzie to już chiba nie witampśiwa.

Te ziółka na łoknach

[rita100]

ziółko - kwiat doniczkowy
Te ziółka na łoknach nie só już chiba łod tigodnia polywane.

Złocził w lesie ksiot paproci

[rita100]

zoczyć - spostrzec, ujrzeć, zobaczyć
złoczić
Złocził w lesie ksiot paproci

Zwaliuło sia w tam roku gwołt kapusti

[rita100]

zwalić się - dobrze obrodzić

Ale zwaliuło sia w tam roku gwołt kapusti.

żegawa - pokrzywa zwyczajna

[rita100]

żegawa - pokrzywa zwyczajna
Jena kokosz zrobziuła sobzie gniozdo za szopó w żegowach i tam wisiedziała kurczoki.

Ptoki już łodlatujó całami żangawami

[rita100]

żęgawa - stado, gromada
Ptoki już łodlatujó całami żangawami.
Na majóntkach zidać zangawi kopoczi.

żuroś przyfuro do naju

[rita100]

żuraź - żuraw
żuroś